GEGURITAN (KELAS XI)

Gatrane/barise geguritan sing ditulis mawa pada/bait ing sawijine geguritan kanthi wujut rata tengen, rata tengah, lan rata kiwa, diarani ...

• Diksi

• Majas

• Tipografi

• Citraan

• Guru gatra

Unsur pambangun kang ana sajabane geguritan/unsur kang katon saka jaba, diarani ...

• Unsur fisik

• Unsur batin

• Unsur ekstrinsik

• Unsur intrinsik

• Unsur tipografi

Gambaran angen-angen utawa imajinasi panganggit sing dilairake liwat indra. Gambaran angen-angen iku ana kalane kasil liwat indra pandeleng, indra pangrungu, indra pangecap, indra pangrasa, lan indra pangambu. Gambaran angen-angen kasebut sajrone unsur pambangun geguritan diarani CITRAAN.

• Bener

• Salah

Reroncene Kadang Tani

Ijo royo-royo

Gumelem sangisore langit biru

Angin tumiyup

Dolanan godhong pari

Kadang tani padha mesem

Nyawang parine wis kuning

Ati ayem tentrem

Pari kuning

Minangka reroncene urip

Tembe mburi

Isi pada/bait kesiji ing geguritan kasebut, yaiku ...

• Tanduran pari kang akeh godhonge

• Tanduran pari ijo royo sangisore langit biru

• Tanduran pari kang lemu-lemu

• Tanduran pari kang kena angin

• Tanduran pari sing katon endah

Reroncene Kadang Tani

Ijo royo-royo

Gumelem sangisore langit biru

Angin tumiyup

Dolanan godhong pari

Kadang tani padha mesem

Nyawang parine wis kuning

Ati ayem tentrem

Pari kuning

Minangka reroncene urip

Tembe mburi

Isi pada/bait kaloro ing geguritan kasebut, yaiku ...

• Kadang tani padha guyu

• Kadang tani padha tandur pari

• Kadang tani padha nyawang pari

• Kadang tani padha seneng nyawang parine wis kuning

• Kadang tani padha urip rukun

Rukun Agawe Santosa

Dening: R. Tantiningsih

Kadangku …

Donya iki dudu duwekku, donya iki dudu duwekmu

Mula …

Aja rebutan panguwasa, aja rebutan bebener

Kadangku …

Eling, aku lan kowe ora bisa urip ijen

Aku lan kowe kudu urip bebarengan

Sayuk rukun, gotong royong, bahu binahu

Adohna rasa drengki srei

Gedhekna rasa tepa selira

Urip bakal tentrem ayem

Irah-irahan/judhul geguritan kasebut, yaiku ....

• Rukun agawe bubrah

• Rukun agawe santosa

• Kadangku

• Aja rebutan panguwasa

• Kauripan

Rukun Agawe Santosa

Dening: R. Tantiningsih

Kadangku …

Donya iki dudu duwekku, donya iki dudu duwekmu

Mula …

Aja rebutan panguwasa, aja rebutan bebener

Kadangku …

Eling, aku lan kowe ora bisa urip ijen

Aku lan kowe kudu urip bebarengan

Sayuk rukun, gotong royong, bahu binahu

Adohna rasa drengki srei

Gedhekna rasa tepa selira

Urip bakal tentrem ayem

Amanat ing geguritan kasebut, yaiku .....

• Kita kudu dadi wong jujur

• Gedhekna rasa percaya dhiri

• Kita kudu bisa dadi panguwasa

• Aja gelem melu gotong royong bisa kesel awake

• Kita kudu urip rukun karo wong liyane

Rukun Agawe Santosa

Dening: R. Tantiningsih

Kadangku …

Donya iki dudu duwekku, donya iki dudu duwekmu

Mula …

Aja rebutan panguwasa, aja rebutan bebener

Kadangku …

Eling, aku lan kowe ora bisa urip ijen

Aku lan kowe kudu urip bebarengan

Sayuk rukun, gotong royong, bahu binahu

Adohna rasa drengki srei

Gedhekna rasa tepa selira

Urip bakal tentrem ayem

Tembung "Kadhangku" nduweni teges ......

• Anak

• Ibuk

• Bapak

• Sedhulur

• Simbah

Kanthi akehe budaya dhaerah sing ana ing Indonesia ndadekake kita ...........

•  Pinter ing kabeh budaya

• Kita kudu bisa nglestarekake budaya Jawa

•  Bingung carane nglestarekake

•  Bingung carane nglestarekake

•  Seneng deleng kabeh budaya

Jaman Wis Tuwa

(dening: Turiyo Ragil Putra)

Ngger, anakku

Jaman iki wis banget tuwa

Kabudayan wis rontang-ranting

Mung kari crita

Apa maneh Sinom, Dhandhanggula, utawa Gambuh

Salarik geguritan wae wis ora ana sing nggape 

Kejaba kerlap-kerlip lintang ing kana

Jaman iki wis tuwa banget, Ngger, anakku

Aja ngimpi kembang geguritan maesi endahing jaman

Pangripta geguritan kasebut, yaiku .....

• Turiyo Ragil Putra

• Anakku

• Gambuh

• Dhandhanggula

• Sinom