11.Sınıf Felsefe Tarama-1

1-Herakleitos’ta diyalektik, yeni bir şeyin ortaya çıkmasıdır.

Bu oluş karşıtların savaşıyla mümkündür. Çatışma yeni

bir şeylerin meydana gelmesinin sebebidir. Örneğin gece

ve gündüzün savaşı bir günü oluşturur.

Buna göre Herakleitos’un diyalektik düşüncesi ile ilgili

aşağıdaki yargılardan hangisine varılamaz?

• A) Diyalektik yeni bir şeye varmak için kullanılan bir yoldur.

• B) Karşıtların savaşı yeni bir şeyler oluşturur.

• C) Gece; tez, gündüz; antitez, bir gün ise sentezdir.

• D) Çatışma dönüşümlü olarak sürmektedir.

• E) Diyalektik evrenin ana maddesidir

2-Çevremizde çeşitli ağaçlar görürüz. Fakat bu ağaçların ortak

özelliklerini yansıtan, o ağacı o ağaç yapan şey, yani ağacın asıl

varlığı insanın zihninde mevcuttur. Düşüncenin dışında ve ötesinde bir

nesnel dünya yoktur.

Platon bu görüşüyle hangisini temele almaktadır?

• A) İdea

• B) Oluş

• C) Fenomen

• D) Madde

• E) Madde ve ruh

3-Platon’a göre maddi şeylerin bağımsız bir varlığı yoktur. Onlar ideal varlıklar evrenindeki mükemmel biçimlerin geçici birer yansımasıdır. Aristoteles ise maddesiz biçimin ve biçimsiz maddenin olamayacağını ileri sürer. Ona göre her varlığın, aynı zamanda varoluş amacı, kendi mükemmel “öz” ünü yine kendi içinde taşımaktır.

Buna göre Aristoteles’i Platon’dan ayıran temel nokta aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Varlığın yapısının bilenemeyeceğini düşünmesi

• B) İdeal varlıkların mükemmel olduğunu savunması

• C) Asıl gerçekliğin maddenin içindeki öz’de saklı olduğunu ileri sürmesi

• D) Varlığın salt biçimden oluştuğunu savunması

• E) Biçimin maddeden ibaret olduğu görüşünü ileri sürmesi

4-Atomlar evrendeki boşlukta hareket etmektedir.

Benzer atomlar rastlantı sonucu karşılaştıklarında

birleşmeleri zorunludur. Demokritos’a göre, evrendeki

her nesne bu şekilde oluşmaktadır. Tüm varlıklar,

maddi tözler olan atomların birleşmesiyle oluşur.

Ayrışmasıyla da yok olur.

Demokritos’un bu yaklaşımı, aşağıdaki öğretilerden

hangisine bir örnek oluşturur?

• A)Nihilizm

• B)Materyalizm

• C)Panteizm

• D)İdealizm

• E)Düalizm

5-Aşağıdakilerden hangisi Aristoteles’e göre varlığın oluşumuna yol açan nedenlerden biri değildir?

• A) Formel neden

• B) Yapıcı neden

• C) Durağan neden

• D) Ereksel neden

• E) Maddi neden

Sokrates "Hiç kimse bilerek kötülük yapmaz, kötülük bilgi eksikliğinden kaynaklanır." der. Ahlaki doğruların insanın ruhunda gizli olarak bulunduğuna inanır. Bu bilgiyi elde etmek ahlaklılığın en önemli adımını teşkil eder. Bilgi insanı erdemli kıldığı gibi, erdemli davranmak da insanı mutlu eder. O halde bilgi, en büyük mutluluktur.

Parçadan hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

• A) Ahlaki davranışta amaç haz elde etmektir

• B) Ahlaki doğruları insan kendisi oluşturur.

• C) İnsan, özgür olduğu sürece mutlu olur.

• D) Ahlaklı davranış doğru bilgiye sahip olmakla mümkündür.

• E) İyi niyete dayanan ve bilgiden kaynaklanan her eylem ahlaklıdır.

*Sokrates: «Atina uyuşuk bir attır, ben de onu

rahatsız etmeye gelen at sineğiyim.»

*Diyojen: «Hiç kimsenin duygularını incitmeyen

bir filozof ne işe yarar ki?»

Bu sözler filozofun hangi özelliğine vurgu yapmaktadır?

• A)Sezgilerine önem vermesi

• B)Otoriteyle barışık olması

• C)Eleştirel davranması

• D)Yaşadığı toplumla uyumlu olması

• E)Kendi aklını üstün görmesi

Sofistler ve Septiklere göre, herkesin kabul edebileceği türden ne bir doğru, ne de bir ölçüt vardır.Bu açıklama aşağıdaki sorulardan hangisinin yanıtı olabilir?

• A)İnsanın ahlaksal eylemlerinin amacı nedir?

• B)Evrenin ana maddesi nedir?

• C)Bilginin kaynağı nedir?

• D)Erdem nedir?

• E)Doğru bilgi mümkün müdür?

Diyalektik akıl yürütme yoluyla ve karşıtlardan hareket ederek doğrulara ulaşma yöntemidir. Felsefe tarihinde bu yöntemi ilk defa kullanan filozof aşağıdakilerden hangisidir?

• A)Hegel

• B)Sokrates

• C)Aristoteles

• D)Herakleitos

• E)K.Marx

Bugünkü anlamıyla felsefe İyonya'da başlar. Çünkü felsefenin cevap vermeye çalıştığı "Evrenin kaynağı ve temeli nedir?", "İnsan yaşamının anlamı ve amacı nerededir?" gibi sorulara, akla dayanarak karşılık bulmaya çalışan ilk düşünürlere İyonya'da rastlanır. Bu parçadan hareketle felsefenin doğuşunun aşağıdakilerden hangisine bağlı olduğu söylenebilir?

• A) Güçlü bir inanış sistemine

• B) Zengin bir mitolojiye

• C) Gelişmiş bir ekonomiye

• D) Her konuyla ilgilenen insana

• E) Dinsel ve mitolojik düşünceyi aşmaya