SOAL BAHASA JAWA KELAS X

Wacan ing ngisor iki kanggo mangsuli pitakon no 1-8

Mulok Basa Jawa Perlu Dievaluasi

Nasib basa Jawa lan ejaan basa Jawa ing aksara latin ing titi wanci iki pancen sansaya bubrah. Pilihane tumrap generasi mudha Jawa jaman saiki mung ana loro. Pilihane, melu nut bubrahe basa Jawa lan ejaan basa Jawa ing aksara latin utawa ngudi murih basa Jawa lan ejaan basa Jawa ing aksara latin kuwi tetep nut ing paramasastra.

Yen ta pilihane sing kapindho, mula pamulangan basa Jawa kudu diwiwiti nalika bocah ajar ngomong, nalika bocah mlebu Pendidikan Anak Usia Dini (PAUD), Taman Kanak-kanak (TK), lan SD. Sing wigati dhewe, kudune basa Jawa digunakake minangka basa panglantar ing TK lan SD kelas I – III saben dina.

“Sabanjure, ing kelas IV – VI bisa sinau paramasastra, geguritan lan liyane”, piterange Supardjo. Kanthi mantha pamulangan basa Jawa sithik mbaka sithik, bocah bisa luwih tumemen jaman saiki, ora mung saklebat, mlebu kuping tengen metu kuping kiwa.

Kajaba kurikulum, mutu guru basa Jawa uga kudu didandani. Nalika Pemerintah Provinsi (Pemprov) Jawa Tengah (nalika kuwi gubernure Mardiyanto) netepake aturan sing majibake kabeh sekolah ing tlatah Jawa Tengah kudu mulangake basa Jawa, akeh pawiyatan luhur sing mbukak Jurusan Pendidikan Basa Jawa. Ananging, iku kabeh ora limbaran kabisan utawa kompetensi.

Dosen Linguistik ing Jurusan Sastra Daerah FSSR UNS, Yohannes Suwanto, mratelakake buku-buku sing kaanggep dadi sumber pamulangan basa Jawa sing saiki mratah ing madyaning bebrayan agung Jawa uga kudu didandani. Sapa wae sing mbabar buku-buku sing dianggep dadi sumber pamulangan basa Jawa kudu duwe rasa tanggung jawab. “Aja mung waton mbabar buku. Editor buku-buku basa Jawa kudu ngerti temen-temen bab tata basa, paramasastra, ejaan, lan sapiturute. Aja mung mbabar buku jajaran ngajab bathi sakakeh-akehe kang kawusanane malah ngrusak basa Jawa,” pratelane Suwanto.

Kajaba kuwi, Suwanto mrayogakake lamun ana sing mbabar buku lan kamus basa Jawa apike kudu mepaki buku-buku kuwi kanthi pandom utawa tuntunan carane ngucapake, carane nulis lan sapiturute.

“Tandha diakritik apike diuripake lan digunakake maneh ing panulisan basa Jawa ing aksara latin. Pamrihe supaya bisa dadi pandom cara maca sing bener lan pener,” Suwanto nandhesake panemune.

Kapethik saka:http://solopos.com,

Kaunduh 15 Oktober 2012

1. Paragraf sepisan wacan ing dhuwur pokok pikirane babagan ....

• a. Generasi mudha wis ora ngerti basa Jawa.

• b. Nasib basa lan ejaan basa Jawa saiki sansaya bubrah.

• c. Basa Jawa nut ing paramasastra.

• d. Aksara Jawa lan aksara latin dipadhakake.

• e. Basa Jawa wajib diwulangake ing kabeh sekolah ing tlatah Jawa Tengah.

2. Tembung nut ana ing ukara nomer 2 lan 3 paragraf sepisan tembung liyane ....

• a. Nurut

• b. Katut

• c. Nunut

• d. Eling

• e. Tutut

3. Paragraf katelu ana tembung paramasastra. Tembung liyane paramasastra yaiku ....

• a. Kawruh kasusastran

• b. Kawruh sapala

• c. Tata wicara

• d. Tata sastra

• e. Tata basa

4. ‘ ... paramasastra sing bener lan pener” tegese ....

• a. Bener miturut wewaton lan pener miturut situasine wektu nganggo basa

• b. Bener miturut situasine wektu nganggo basa lan pener miturut wewatone

• c. Bener amarga nganggo basa krama lan pener amarga bener

• d. Bener miturut situasi lan kondisi pener miturut para ahli

• e. Bener miturut udha usuk basa Jawa

5. Wacan ing ngarep migunakake unggah ungguh ….

• a. Basa ngoko

• b. Basa madya

• c. Basa krama lugu

• d. Basa krama inggil

• e. Basa bagongan

6. Sing dimaksud ejaan basa Jawa yaiku ….

• a. Aksara Jawa

• b. Carane nulis aksara Jawa

• c. Carane nulis aksara Jawa nut karo wewaton

• d. Kaidah nggawe ukara

• e. Kaidah ngenani piye nulis tembung, ukara lan tandha waca

7. Miturut wacan ing ngarep ukara iki bener, kajaba ....

• a. Pemprov Jateng netepake aturan majibake kabeh sekolah ing tlatah Jawa Tengah mulangake basa Jawa.

• b. Ana guru-guru basa Jawa sing ora bisa nemtokake endi sing bener lan endi sing kleru nalika nyocogake pitakon

• c. Ing pamulangan basa Jawa ora kudu nyakup kabeh bab ing :jagad basa Jawa.

• d. Basa Jawa ora kudu ditepungake wiwit bocah isih balita.

• e. Mutu guru lan kurikulum kudu didandani.

8. “Tandha diakritik apike diuripake lan digunakake maneh ….”

Tembung diakritik tegese ....

• a. Tandha titik ing sadhuwure huruf

• b. Tandha koma

• c. Tandha tambahan, kayata wulu, pepet, lan sapanunggalane

• d. Tandha wacan kanggo mungkasi ukara

• e. Tandha tambahan ing sandhuwure huruf, kayata é

9. Serat Wedhatama kang ngripta .…

• a. Sri Paku Buwana IV

• b. R.Ng.Ranggawarsita

• c. K.G.P.A.A. Mangkunegara I

• d. Sultan Agung

• e. Panembahan Senapati

10. Macapat uga sinebut ....

• a. Tembang gede

• b. Tembang ageng

• c. Tembang ageng

• d. Tembang dolanan

• e. Tembang alit