Әуе апаты дегеніміз?

әуе техникасының апаты;

аумақтық немесе барынша ауқымды төтенше жағдайларды алып жүретін, адам құрбаны барүлкен авария, қиратушы құбылыс;

жергілікті ТЖ аймағын алдын ала тексеру;

ТЖ жою күштері мен құралдарын басқаруға арналған көліктік құрал немесе жабдықталған инженерлік ғимарат;

Радиациялық авария-

аталған нысанды қалыпты пайдалану жобасымен алдын алакөрсетілген шекарасынан радиоактивті заттар және ионизациялаушы сәулелердің шығуы мен төгілуіне алып келетін, мөлшері пайдалану қауіпсіздігінің белгіленген шегінен асатын, радиациялы – қауіпті нысандағы авария;

жер үстінің, атмосфераның, судың болмаса азық–түліктің, тағамдық шикізаттың және әртүрлі заттардың радиациялық қауіпсіздік және радиоактивті заттармен жұмыс істеу ережелеріндегі бекітілген шама денгейінен асатын мөлшердегі радиоактивті заттармен ластануы;

аймағында радиоактивті ластануы бар территория немесе аймақ;

иондаушы сәулелердің адамдарға әсерін жеңілдету мүмкіндігі мақсатыңда радиоактивті ластану аймағындағы қорғаудың әдістері мен тәсілдерін пайдалану және халықтың іс - әрекетінің тәртібі;

Радиациялық авария дегеніміз

радиоактивті өнімдердің тасталуының немесе иондаушы сәулеленудің РҚО аумағын тиімді пайдалануға арналған жобадан артық мөлшерде шығуына байланысты болған апат;

аумақтық немесе барынша ауқымды төтенше жағдайларды алып жүретін, адам құрбаны барүлкен авария, қиратушы құбылыс;

ТЖ көздерін туғызатын қауіптен халықтың, шаруашылық нысанының, өсімдіктердің, қоршаған ортаның қорғаныс жағдайы;

Қирау сипатына қарай және құтқару жұмыстарының көлемін белгілеу үшін ядролық зақым ошағының I аймағы:

толық қирау аймағы;

күшті қирау аймағы;

орташа қирау аймағы;

әлсіз қирау аймағы;

Қирау сипатына қарай және құтқару жұмыстарының көлемін белгілеу үшін ядролық зақым ошағының II аймағы:

күшті қирау аймағы;

толық қирау аймағы;

орташа қирау аймағы;

әлсіз қирау аймағы;

қатты қирау аймағы;

Қирау сипатына қарай және құтқару жұмыстарының көлемін белгілеу үшін ядролық зақым ошағының III аймағы:

орташа қирау аймағы;

толық қирау аймағы;

күшті қирау аймағы;

әлсіз қирау аймағы;

қатты қирау аймағы;

Қирау сипатына қарай және құтқару жұмыстарының көлемін белгілеу үшін ядролық зақым ошағының IV аймағы:

әлсіз қирау аймағы;

толық қирау аймағы;

күшті қирау аймағы;

орташа қирау аймағы;

қатты қирау аймағы;

Химиялық авария -

қауіпті химиялық заттардың шығуы немесе төгілуімен қатар жүретін, адамдардың өлімін немесе зақымдануын, азық– түліктің, тағамдық шикізаттың және ауылшаруашылық малдары мен өсімдіктерінің, қоршаған табиғи ортаның химиялық зақымдануын туғызуға мумкіндігі бар химиялық қауіпті нысандағы авария;

шаруашылық мақсатында қолданлатын және әртүрлі бұзылған немесе зақымданған технологиялық сыйымдылықтардан, қоймалардан және кұрылғылардың шығуы кезінде адамдардың жаппай зақымдануын тудыратын токсинді химиялық заттар;

белгілі бір уақыт ішінде адамдарға, ауылшаруашылық малдары мен өсімдіктеріне қауіп тудыратын, қауіпті химиялық заттардың қоршаған табиғи ортада концентрация немесе мөлшер түрінде таралуы;

адамға тікелей немесе жанама әсері ауыр немесе созылмалы ауру туғызатын немесе олардың өліміне алып келетін химиялық зат;

Ерекше тұншықтырушы күші бар әсері күшті улы заттар

күкірт көміртегі, тетаэтил-қорғасын, фосфор органикалық қоспасы;

көміртек тотығы, ніл қышқылы;

аммиак, гептил, гидразин;

дұрыс жауабы жоқ;

Бөлмеде отырғанда, сіз сырттан «Баршаның назарына» дабылы бойынша хлордың төгілгені туралы хабарды естисіз. Сіз мақта мата дәкісін дайындау үшін қандай ерітінді дайындайсыз?

2% сода ерітіндісін;

10% раствор мүсәтір спиртін;

5% лимон қышқылының ерітіндісін;

10 % бор қышқылының ерітіндісін;

зақымдалу ошағын қоршаған халықтан толығымен окшаулауға және ондағы инфекциялық ауруды жоюға бағытталған эпидемияға қарсы және тәртіптік іс – шаралардың жиынтығы;

нақты бір аймақтағы ауру – сырқаудың саны әдеттегі тіркелетін деңгейінен біршама асатын, уақыт пен кеңістікте күшейетүсетін белгілі бір аймақта адамдардың жаппай инфекциялық ауруының таралуы;

белгілі бір табиғи немесе әлеуметтік – гигиеналық жағдайда бірнеше мемлекеттің немесе құрлықтың аумағын қамту;

оқшаулау – шығу мен кіруге және қауіпті деп жарияланған аумақтағы адамдардаң қарым – қатынас жасауын шектеуге, медициналық бақылауды күшейтуге, жайылудың алдын алу мен инфекциялық ауруларды жоюға бағытталған шектеулі іс – шаралардың жүйесі;

Биологиялық авария

адамға тікелей немесе жанама әсері ауыр немесе созылмалы ауру туғызатын немесе олардың өліміне алып келетін химиялық зат;

адамдардың денсаулығы мен өміріне, ауылшаруашылық малдары мен өсімдіктеріне қауіп төндіретін, қоршаған табиғи ортаға шығын келтіретін мөлшерде қауіпті биологиялық заттардың таралуымен қатар жүретін авария;

адамдарға, ауылшаруашылық малдары мен өсімдіктеріне олар мен жанасқанда жағымсыз әсер ететін, сондай-ақ қоршаған табиғи ортаға кері әсерін тигізетін, шығу тегі табиғи немесе жасанды биологиялық зат;

қауіпті биологиялық заттар, адамдар мен жануарларды зақымдайтын биологиялық құралдар немесе адамдардың өмірі мен денсаулығына, ауылшаруашылық жануарлары мен өсімдіктеріне, сондай – ақ қоршаған ортаға қауіп тудыратын патогенді микроағзалар таратылған немесе алып келінген аумақ немесе аймақ;

Дератизация дегеніміз не?

жұқпалы аурулардың көзі болып табылатын кеміргіштерді құртум;

кенелер мен жәндіктермен күресу;

пайда болған инфекциялар ошақтарын құрту;

карантин шараларын өткізу;

ауырған малдарды табу, оқшаулау және емдеу ;

құтқаруу 3 Quiz

1.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Найзағай ...

түйдек – жауын бұлттарының дамуымен байланысты бұлттар мен жер беті арасындағы дүркін – дүркін электр зарядтарымен, дыбыстық құбылыстармен, қатты жауын – шашынмен, бұршақпен қоса жүретін атмосфералық құбылыс;

бірнеше тәулік тоқтамай немесе ұзақ дерлік мерзімде жауатын, тасқынға, су алу мен су астында қалуға алып келетін сұйық атмосфералық шөгінділер;

үлкен қарқынды ұзақ мерзімді гидросфералық шөгінділер;

найзағай кезіндегі нөсер жауынмен бірге жауатын атмосфералық шөгінділер;

2.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Қатты қар басу ...

көру мүмкіндігін айтарлықтай нашарлататын және көлік қозғалысын қиындататын қардың қарқынды ұзақ жаууы;

көру мүмкіндігін айтарлықтай нашарлататын және көлік магистралын қар басуға алып келетін, қардың жаууымен бірге болатын қатты желдің жер бетіне қарды тасымалдауы;

салқындаған тұман немесе жауын тамшыларының қатуы кезіндегі жердің немесе заттардың бетіндегі мұздың қалың қабаты. Желілер бойындағы қатқан мұздың диаметрі 20 мм және одан да көбірек болады;

ауаның қолайлы орташа тәуліктік температурасы кезіңдегі жер бетіндегі ауа температурасының 0°С – ге дейін және одан да жеңілдеуі;

3.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Қатты боран...

көру мүмкіндігін айтарлықтай нашарлататын және көлік магистралын қар басуға алып келетін, қардың жаууымен бірге болатын қатты желдің жер бетіне қарды тасымалдауы;

көру мүмкіндігін айтарлықтай нашарлататын және көлік қозғалысын қиындататын қардың қарқынды ұзақ жаууы;

салқындаған тұман немесе жауын тамшыларының қатуы кезіндегі жердің немесе заттардың бетіндегі мұздың қалың қабаты. Желілер бойындағы қатқан мұздың диаметрі 20 мм және одан да көбірек болады;

ауаның қолайлы орташа тәуліктік температурасы кезіңдегі жер бетіндегі ауа температурасының 0°С – ге дейін және одан да жеңілдеуі;

4.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Қатты көк тайғақ ...

салқындаған тұман немесе жауын тамшыларының қатуы кезіндегі жердің немесе заттардың бетіндегі мұздың қалың қабаты;

көру мүмкіндігін айтарлықтай нашарлататын және көлік қозғалысын қиындататын қардың қарқынды ұзақ жаууы;

көру мүмкіндігін айтарлықтай нашарлататын және көлік магистралын қар басуға алып келетін, қардың жаууымен бірге болатын қатты желдің жер бетіне қарды тасымалдауы;

ауаның қолайлы орташа тәуліктік температурасы кезіңдегі жер бетіндегі ауа температурасының 0°С – ге дейін және одан да жеңілдеуі;

5.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Шаңды дауыл...

көру мүмкіндігінің жеңілдеуімен, тұқым және жас өсімдіктермен қоса топырақтың жоғарғы қабатының үрленуімен, егістікті және көлік магистралдарын құм басумен сипатталатын үлкен көлемдегі шаңның немесе құмның қатты желмен тасымалдануы;

ауаның қолайлы орташа тәуліктік температурасы кезіңдегі жер бетіндегі ауа температурасының 0°С – ге дейін және одан да жеңілдеуі;

қысқа уақыт ішінде ауа температурасының аномалды жеңілдеуі немесе күрделілауы. ауа температурасының 1-2 тәулік ішінде 10°С-ге және одан асаөзгеруі;

12 сағ. және одан ұзақ уақытта 100 м – ге дейін және одан да жеңіл болатын, жер бетіндегі ауаға тікелей асылған, көру мүмкіндігінін айтарлықтай нашарлауымен қоса жүретін, сұйық түрге айналған заттардың тамшы немесе кристалл түрінде топталуы;

6.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Қатты тұман...

12 сағ. және одан ұзақ уақытта 100 м – ге дейін және одан да жеңіл болатын, жер бетіндегі ауаға тікелей асылған, көру мүмкіндігінін айтарлықтай нашарлауымен қоса жүретін, сұйық түрге айналған заттардың тамшы немесе кристалл түрінде топталуы;

ауаның қолайлы орташа тәуліктік температурасы кезіңдегі жер бетіндегі ауа температурасының 0°С – ге дейін және одан да жеңілдеуі;

қысқа уақыт ішінде ауа температурасының аномалды жеңілдеуі немесе күрделілауы. Ауа температурасының 1-2 тәулік ішінде 10°С-ге және одан асаөзгеруі;

көру мүмкіндігінің жеңілдеуімен, тұқым және жас өсімдіктермен қоса топырақтың жоғарғы қабатының үрленуімен, егістікті және көлік магистралдарын құм басумен сипатталатын үлкен көлемдегі шаңның немесе құмның қатты желмен тасымалдануы;

7.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Авиациялық апат

адамдардың өлімі мен із – түссіз жоғалуына, зардап шегушілердің дене жарақатына немесе кеменің және ондағы тасымалданатын материалды құндылықтардың зақымдануына алып келетін, ұшу немесе пайдалану кезіндегі әуе кемесіндегі қауіпті оқиға;

аса қауіпті;

қирауға алып келетін: дауылдар;

нысанды пайдаланудың техникалық деңгейінің жеңілдігі;

нәтижесінде адамдар қаза тауып немесе ауыр дене жарақатын алған транспорттық оқиғалар;

8.

MULTIPLE CHOICE QUESTION

30 sec • 1 pt

Жол көлік апаты

жолаушы немесе жүк поезының басқа поезбен немесе қозғалмалы составпен соғысуы, поездағы қозғалмалы составтың екі аралықта және станцияда шығып кетуі салдарынан адамдардың қаза табуы мен жаралануы, локомативтің сынуы немесе вагондардың мүлік тізімінен шығуына дейін баруы, болмаса сол аумақтағы қозғалыстың толық тоқтауы;

соғысудың немесе қозғалмалы составтың шығып кету салдарын жоюдың нормативті уақытынан асып кетуі;

бір немесе бірнеше темір жол қозғалмалы составының күрделі жөндеуден өтуге дейінгі деңгейде зақымдалуы мен бір немесе бірнеше адамның қаза табуы, зардап шеккендерге әр түрлі сипатта дене жарақатын, не болмаса нормативтік уақыттан асатын уақытта қозғалыстың толығымен тоқтап қалуына алып келген темір жолдағы авария;

механикалық транспорт құралдарының қозғаласы кезінде орын алған және өзімен бірге адамдардың қаза табуы мен дене жарақатын, транспорт құралдарының, ғимараттардың, жүктердің зақымдануын немесе басқа да материалдық шығын алып келген оқиғаны қозғалыстағы механикалық транспорт құралдары өзара немесе темір жол составымен соқтығысуы кезіндегі оқиға;