Müəssisənin iqtisadiyyatı-1/2023

Bunlardan hansı iqtisadi resurslara aid edilmir?

• Firma

• İnsanların iş qüvvəsi

• Kapital

• İnsanların sahibkarlıq (təşkilatçılıq) qabiliyyətləri

• Torpaq və təbii ehtiyatlar

Rasional davranış hipotezinə əsasən:

• hər kəs xərc çəkmədən fayda götürməyə çalışır

• hər kəs faydasını maksimumlaşdırmağa çalışır (az xərclə daha çox fayda göyürməyə çalışır)

• hər kəs mübadilənin (alqı-satqının) daha ədalətli aparılmasına çalışır

• ev təsərrüfatları hər şeyi xərc çəkməklə əldə edir

• bütün cəmiyyətlərdə mübadilə qarşılıqlı faydalı xarakter daşıyır

Neoklassik yanaşmaya əsasən firmanın məqsədi:

• transaksiya xərclərini minimuma endirməkdir

• bazar payını genişləndirməkdir

• mənfəətini maksimumlaşdırmaqdır

• firmada olan bütün qrupların maraqlarını əlaqələndirməkdir

• dövrlərdən asılı olaraq müxtəlif məqsədləri ola bilər

Firmanın institutsional nəzəriyyəsinə əsasən firmanın məqsədi:

• mənfəəti maksimumlaşdırmaqdır

• bazar payını artırmaqdır

• qaneedici mənfəət əldə etməkdir

• transaksiya xərclərinə qənaət etməkdir (minimumlaşdırmaqdır)

• firmada olan müxtəlif qrupların maraqlarını düzgün əlaqələndirməklə onları vahid məqsədə yönləndirməkdir

PESTEL təhlil alətindən nə üçün istifadə olunur?

• innovasiyaların yaradılması və tətbiqi üçün

• bazar (marketinq) tədqiqatları üçün

• firmanın fəaliyyətinin mikromühitini tədqiq etmək və qiymətləndirmək üçün

• firmanın fəaliyyətinin makromühitini tədqiq etmək və qiymətləndirmək üçün

• firmanın fəaliyyətinin bazar mühitini tədqiq etmək və qiymətləndirmək üçün

Firmanın maliyyə modelinin diqqət mərkəzində olan budur:

• Firmanın mənfəətinin necə bölünməsidir

• bazar tələb və təklfi üzərindən qiymət və məhsul buraxılışı həcmləri üzrə qərarların tədqiqi öyrənilməsi

• firmanın malik olduğu fondlardan müxtəlif istiqamətlərə yönəldilən sərmayələrin, habelə fiziki kapitala qoyuluşların tədqiqi

• cari xərclərin səviyyəsinin öyrənilməsi

• son hədd səmərəliliyin və faiz dərəcələrinin araşdırılması

Firmanın xərc mədelinə görə firmanın fondların xərcləndiyi əsas 3 istiqamət bunlardır:

• bazar investisiyaları; tədqiqat və inkişaf (innovasiyalar); əldəetmələr (qovuşmalar və birləşdirmələr)

• istehsal amillərinin əldə edilməsi; istehsal proseslərinin təşkili; məhsul satışı və marketinq

• innovasiyalar; bazarların tədqqi və marketinq; reklam xərcləri

• istehsal xərcləri; məhsul satışı və marketinq xərcləri; sosial xərclər

• bazar investisiyaları; kapital qoyuluşları; fond bazarlarında əməliyyatlar

Sahibkarın əmlak məsuliyyəti nədən yaranır?

• sahibkarlıq fəaliyyətinin həyata keçirilməsi ilə bağlı sahibkarın sazişlər (müqavilələr) üzrə öz üzərinə götürdüyü öhdəliklərə əməl etməsi zərurətindən

• sahibkarlıq fəaliyyətinin həyata keçirilməsi ilə bağlı sazişlər (müqavilələr) üzrə qarşı tərəflərin götürdükləri öhdəliklərə əməl etməməsindən

• cəmiyyətin ehtiyac duyduğu mal və xidmətləri istehsal edib təqdim etməklə bağlı fəaliyyətin təşkilindən

• öz ehtiyacları üçün mal və xidmətlərin istehsalının və istehlakının həyata keçirilməsi ilə bağlı fəaliyyətdən

• ölkədə sahibkarlıq (biznes) və investisiya mühitində olan problemlərdən

Təsərrüfat ortaqlıqları və təsərrüfat cəmiyyətlərini fərqləndirən əsas əlamət hansıdır?

• Təsərrüfat ortqalıqlarında bütün iştirakçılar tam əmlak məsuliyyəti, təsərrüfat cəmiyyətlərinin bütün itirakçıları isə məhdud əmlak məsuliyyəti daşıyırlar

• Təsərrüfat ortqalıqlarında iştirakçıların hamısı yaxud bir hissəsi tam əmlak məsuliyyəti, təsərrüfat cəmiyyətlərinin bütün itirakçıları isə məhdud əmlak məsuliyyəti daşıyırlar

• Təsərrüfat ortqalıqlarında bütün iştirakçılar məhdud əmlak məsuliyyəti, təsərrüfat cəmiyyətlərinin bütün itirakçıları isə tam əmlak məsuliyyəti daşıyırlar

• Təsərrüfat ortqalıqlarında bütün iştirakçılar məhdud əmlak məsuliyyəti, təsərrüfat cəmiyyətlərinin iştirakçılarının bir hissəsi tam, qalanları isə məhdud əmlak məsuliyyəti daşıyırlar

• Təsərrüfat ortaqlıqları fiziki şəxs-sahibkar kimi, təsərrüfat cəmiyyətləri isə hüquqi şəxs kimi qeydiyyata alınırlar

Təsərrüfat ortaqlıqlarının növləri hansılardır?

• təsərrüfat ortaqlığı və təsərrüfat cəmiyyəti

• təsərrüfat ortaqlığı və kommandit ortaqlıq

• tam ortaqlıq və kommandit ortaqlıq

• tam ortaqlıq və natamam ortaqlıq

• qapalı tipli ortaqlıq və açıq tipli ortaqlıq