Дайындық 10-күн

Қазақ халқы ерте заманнан-ақ табиғатқа етене жақын өскендіктен ауа райын сол табиғат құбылыстары мен жан-жануарлардың тыныс-тіршілігіне қарап болжағаны белгілі. Олар ерте кезден ауа райын алдын ала бақылап, мал-жанның түрлі апаттардан аман сақтау үшін ерте қамданып отырған. Ауа райын болжаушылар табиғат құбылыстарын бақылап, күн есептеудің дәстүрлі әдістерін құпия ұстаған. Оны атадан балаға мұра етіп қалдырып отырған. Сонымен де олар аспан денелері мен табиғат құбылыстарын бақылап, естелікке алып отыруымен бірге, өз кезегінде мал-жанға қолайлы жаңа өріс, ел-жұртқа жайлы құтты қоныс таңдауда да шешуші рөл атқарып келген. Бүгінде сол игі дәстүр ұмытылып бара жатқаны жасырын емес.

Мәтіндегі халықтың ауа райын бақылау себебі неде?

• Табиғатқа етене жақын

• Апаттарға жол бергісі келмеген

• Атадан балаға мирас еткен

• Өзгелермен бөліскісі келмеген

Қазақ халқы ерте заманнан-ақ табиғатқа етене жақын өскен ауа райының сол табиғат құбылыстары мен жан-жануарлардың тыныс-тіршілігіне қарап болжағаны белгілі. Олар ерте кезден ауа райын алдын ала бақылап, мал-жанның түрлі апаттардан аман сақтау үшін ерте қамданып отырған. Ауа райын болжаушылар табиғат құбылыстарын бақылап, күн есептеудің дәстүрлі әдістерін құпия ұстаған. Оны атадан балаға мұра етіп қалдырып отырған. Жоғары де олар аспан денелері мен табиғат құбылыстарын бақылап, естелікке алып отырумен бірге, өз орнында мал-жанға қолайлы жаңа мүмкіндік, ел-жұртқа жайлы қоныс таңдауда да шешуші рөл атқарып келген. өзгеріп сол игі дәстүр ұмыт бара жатқаны жасырын емес.

Мәтін мазмұны бойынша қазақ халқына тән қасиет

• Құсбегілік

• Әншілік

• Сәуегейлік

• Саятшылық

Қазақ халқы ерте заманнан-ақ табиғатқа етене жақын өскен ауа райының сол табиғат құбылыстары мен жан-жануарлардың тыныс-тіршілігіне қарап болжағаны белгілі. Олар ерте кезден ауа райын алдын ала бақылап, мал-жанның түрлі апаттардан аман сақтау үшін ерте қамданып отырған. Ауа райын болжаушылар табиғат құбылыстарын бақылап, күн есептеудің дәстүрлі әдістерін құпия ұстаған. Оны атадан балаға мұра етіп қалдырып отырған. Жоғары де олар аспан денелері мен табиғат құбылыстарын бақылап, естелікке алып отырумен бірге, өз орнында мал-жанға қолайлы жаңа мүмкіндік, ел-жұртқа жайлы қоныс таңдауда да шешуші рөл атқарып келген. өзгертіп сол игі дәстүр ұмыт бара жатқаны жасырын емес. Ендеше, назарларыңызға ата-бабаларымыздың ауа райы жайындағы жорамалдары мен ырымдарын ұсынып көрмекпіз.Қызыл қаз саздан соғатын ұясының іргесін биік етсе, жаз жаңбырлы болып, су көтеріледі.

Жыл құстары топтасып ұшса, жылымық күз созыла түседі. Жыл құстары қайтқанда төмен ұшса, қыс қатты болады.

Жарқабақтағы ұя биікке салынса, су тасқыны болады.

Саңырау құр бұтаққа қонақтаса, тұман түседі.

Дуадақ қыстап қалса, қыс жайлы болады.

Мәтінге сәйкес қыстың жайлы болуын білдіретін құбылыс

• Құстардың төмен ұшуы

• Құстардың жоғары ұшуы

• Құстардың топтасып ұшуы

• Дуадақтың қыстап қалуы

Қазақ халқы ерте заманнан-ақ табиғатқа етене жақын өскен ауа райының сол табиғат құбылыстары мен жан-жануарлардың тыныс-тіршілігіне қарап болжағаны белгілі. Олар ерте кезден ауа райын алдын ала бақылап, мал-жанның түрлі апаттардан аман сақтау үшін ерте қамданып отырған. Ауа райын болжаушылар табиғат құбылыстарын бақылап, күн есептеудің дәстүрлі әдістерін құпия ұстаған. Оны атадан балаға мұра етіп қалдырып отырған. Жоғары де олар аспан денелері мен табиғат құбылыстарын бақылап, естелікке алып отырумен бірге, өз орнында мал-жанға қолайлы жаңа мүмкіндік, ел-жұртқа жайлы қоныс таңдауда да шешуші рөл атқарып келген. өзгертіп сол игі дәстүр ұмыт бара жатқаны жасырын емес. Ендеше, назарларыңызға ата-бабаларымыздың ауа райы жайындағы жорамалдары мен ырымдарын ұсынып көрмекпіз.Қызыл қаз саздан соғатын ұясының іргесін биік етсе, жаз жаңбырлы болып, су көтеріледі.

Жыл құстары топтасып ұшса, жылымық күз созыла түседі. Жыл құстары қайтқанда төмен ұшса, қыс қатты болады.

Жарқабақтағы ұя биікке салынса, су тасқыны болады.

Бозторғай ұясын ойпаңға салса, жаз қуаң болады. Бозторғай ұясын қыраңға салса, жаз жауынды болады.

Мәтіндегі қазақ халқының бозторғайға қарап болжаған мезгілі

• Қыс

• Көктем

• Жаз

• Күз

Салаластың жай сөйлемдерінің мағыналық сәйкестігі:

1. 1. Банк жүйесі батыл түрде реформаланды, ...

2. 2. .Біз тарихтан ұлт-азаттық қозғалыс, таптық күрес туралы жақсы білеміз және ...

3. 3. Адамдарға ар-ұждан берілген, ...

А. мұның бәрі бостандық үшін күрес болған

В. сондықтан олар бір-бірімен бауырмалдық қарым-қатынас жасаулары тиіс.

С. халықтың банкке деген сенімі артты.

• 1-В, 2-А, 3-С

• 1-С, 2-А, 3-В

• 1-А, 2-В, 3-С

• 1-А, 2-С, 3-В

Салалас құрмалас сөйлемнің түрлері:

Көктем келді, күн жылынды.

Ол қуанды, себебі өзі де соны күткен еді.

Сабағын оқиды, анасына да көмектеседі.

Күн кешкірді, сондықтан бармайтын болдық.

Мен үй жинаймын және дүкенге барамын.

• Ыңғайлас, себеп-салдар, ыңғайлас, себеп-салдар, ыңғайлас

• Себеп-салдар, ыңғайлас, себеп-салдар, ыңғайлас, себеп-салдар

• Ыңғайлас, себеп-салдар, кезектес, себеп-салдар, ыңғайлас

• Ыңғайлас, себеп-салдар, ыңғайлас, қарсылықты, ыңғайлас

Қарсылықты салалас құрмалас сөйлем

• Сізді ешкім шақырған жоқ, сондықтан бара беріңіз.

• Бас болмақ қиын, бірақ бастамақ оңай.

• Мен бұл арада үндемедім және үндеуді қажет те көрмедім.

• Не әкемді босатыңыз, не мені жазалаңыз.

Орфографиялық нормаға сай жазылған сөз

• Теңбілгөк

• Алакөл

• Бегайдар

• Қобланды

Орфографиялық нормаға сай жазылған сөйлем

• Бүгін І.Есенберлиннің "Көшпенділерін" талдадық.

• М.Әуезов Абай жолы роман-эпопеясын жазды.

• Бұл мақаланы Егемен Қазақстаннан оқыдым.

• Күшіктің атын ырымдап Көксерек деп қойды.

Суретте көрсетілген мереке туралы орфографиялық нормаға сай жазылған қатар

• Қазақ - қонағжай халық.

• Алтбақан басында

• Наурыз - ұлттық мереке

• Батаменен ел көкерер