Đúng sai lịch sử

“Đông Nam Á là “quê hương” của cây lúa nước. Cư dân Đông Nam Á thờ thần Lúa – vị thần bảo trợ cho sản xuất nông nghiệp. Ở mỗi quốc gia, thần Lúa lại có tên gọi khác nhau (ở Lào gọi là Nang Kho-sốp, ở In-đô-nê-xi-a gọi là Đê-uy Sri, Thái Lan gọi là Mae Pho-sốp, …). Ở Việt Nam, tục thờ thần Lúa được các tộc người Kinh, Ê Đê, Chăm,… rất coi trọng.”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 53.

• Cây lúa nước là cây lương thực chính ở Đông Nam Á

• Người Đông Nam Á có tục thờ thần

• Thờ thần Lúa là một hình thức tín ngưỡng sùng bái tự nhiên

• Thờ thần Lúa là một hình thức tín ngưỡng phồn thực

“Nền văn minh của người Việt cổ với biểu tượng trống đồng Đông Sơn thực chất là một nền văn minh nông nghiệp trồng lúa nước dựa trên nền tảng cộng đồng xóm làng và một cơ cấu chính trị nhà nước phôi thai; không những đã vươn tới một trình độ phát triển khá cao, mà còn xác lập lối sống Việt Nam, truyền thống Việt Nam, đặt cơ sở vững chắc cho toàn bộ sự tồn tại và phát triển của quốc gia – dân tộc sau đó”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 64.

• Văn minh của người Việt cổ được hình thành ở vùng đồng bằng ven sông và đồng bằng ven biển

• Nền văn minh của người Việt cổ là nền văn minh lúa nước vì họ sống chủ yếu bằng nghề buôn bán lúa gạo

• Nền văn minh của người Việt cổ còn có các tên gọi khác: văn minh sông Hồng, văn minh Văn Lang – Âu Lạc

• Văn minh của người Việt cổ đã đặt cơ sở vững chắc cho quốc gia – dân tộc Việt

“Các kết quả khai quật khảo cổ học cho thấy cư dân Phù Nam chủ yếu là các bộ lạc thuộc nhóm ngôn ngữ Ma-lay-ô – Pô-li-nê-di của ngữ hệ Nam Đảo. Vào thời cổ đại, người Nam Đảo sống trên vùng ven biển và hải đảo Đông Nam Á vốn quen sông nước và thành thạo nghề đi biển.”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 69.

• Cư dân Phù Nam thuộc ngữ hệ Nam Đảo.

• Cư dân Phù Nam rất giỏi cải tiến kĩ thuật canh tác các loại cây lâu năm.

• Phù Nam là một trong những trung tâm giao thương quan trọng bậc nhất thời bấy giờ.

• Cư dân Nam Đảo đã di cư vào và hòa huyết với cư dân bản địa, tạo nên quốc gia cổ Phù Nam.

“Bộ Quốc triều hình luật (gồm 722 điều) là bộ luật hoàn chỉnh nhất được thực thi từ thời Lê sơ đến thời Lê Trung hưng. Bộ luật này có những điều luật tiến bộ, ít thấy trong các bộ luật của các nước phương Đông đương thời. Tiêu biểu như các điều luật bảo vệ quyền lợi của người phụ nữ: con gái được quyền chia  tài sản như con trai (Điều 388); nếu không có con trai thì con gái được quyền thừa kế (Điều 391); chia đôi tài sản cho cả vợ và chồng (Điều 374 và Điều 375), …”. SGK

• Bộ Quốc triều hình luật là một bộ luật tiến bộ nhất của nước ta

• Bộ Quốc triều hình luật là bộ luật tiến bộ nhất trong các bộ luật của nước ta thời phong kiến

• Tiêu biểu trong bộ Quốc triều hình luật là một số điều luật bảo vệ người phụ nữ

• Các điều 388, 391, 374, 375 vẫn chủ yếu bảo vệ quyền lợi của người đàn ông

“Năm 1437, vua Lê Thái Tông giao Nguyễn Trãi và Lương Đăng làm nhã nhạc cung đình và cấm các loại hình ca múa nhạc cổ truyền như tuồng, chèo...

Trong dân gian, các loại hình diễn xướng như tuồng, chèo, múa rối phát triển rộng rãi. Nhiều giáo phường được thành lập. Nhạc cụ truyền thống gồm nhiều loại thuộc bộ gõ, bộ hơi và bộ dây.

Hát ca trù (còn gọi là hát ả đào, hát cô đầu, hát cửa đình) xuất hiện từ khoảng thế kỉ XV trong cung đình, rồi dần lan toả và phổ biến trong đời sống dân gian.

Hát văn (còn gọi là chầu văn) là loại hình ca múa nhạc dân gian, gắn liền với thực hành nghi lễ trong tín ngưỡng thờ Mẫu của người Việt.”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 83.

• Nghệ thuật biểu diễn nước ta rất đa dạng về thể loại, bao gồm biểu diễn cung đình và biểu diễn dân gian

• Nghệ thuật biểu diễn của nước ta ít sự sáng tạo

• Trong dân gian, khi thực hành nghi lễ trong tín ngưỡng thờ Mẫu, người Việt thường tổ chức hát chầu văn

• Thời vua Lê Thái Tông, các loại hình biểu diễn dân gian phát triển rực rỡ

“Vùng đất này được coi là vùng có khí hậu khô hạn nhất miền Trung, đồng bằng hẹp, khô hạn, cồn cát chiếm tỉ lệ cao. Trong những vùng ngăn cách bởi dải Hoành Sơn, có không gian khép kín, ba mặt là núi, hướng đông mở ra biển,... Mối liên hệ giữa các vùng với nhau chủ yếu là giao thông đường biển, bởi đường bộ phải vượt qua những đèo khá hiểm trở gian nan”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 64.

• Vùng đất này là nơi hình thành nền văn minh Chăm-pa.

• Vùng đất có hướng biển nên người Việt cổ rất giỏi nghề buôn bán bằng đường biển.

• Vùng đất này là nơi hình thành nền văn minh Phù Nam.

• Vùng đất có hướng biển nên người Chăm-pa rất giỏi nghề buôn bán bằng đường biển và khai thác lâm sản.

“Các kiến trúc cung đình tập trung ở kinh thành Thăng Long, nhất là trong Cấm Thành. Từ thời nhà Lý, nhiều cung điện, trung tâm là điện Càn Nguyên, đã được xây dựng. Tại di tích Hoàng thành Thăng Long (phát lộ năm 2003 - 2004) đã tìm thấy di tích cung điện, các móng trụ, giếng nước, hệ thống cống thoát nước, cùng rất nhiều vật liệu xây dựng như: các loại gạch, ngói, đá kê chân cột và những đồ đất nung trang trí rất đẹp, …”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 82.

• Một trong những thành tựu tiêu biểu về kiến trúc Đại Việt là kinh thành Thăng Long

• Nghệ thuật kiến trúc của kinh thành Thăng Long được sao chép của kiến trúc Phật giáo

• Kiến trúc của kinh thành Thăng Long không mang nhiều nét đặc trưng nổi bật

• Kiến trúc cung đình ở kinh thành Thăng Long đều chịu ảnh hưởng của văn minh Ấn Độ

“Thời kì Đông Sơn, một số nghề thủ công (chế tác đá, làm gốm, mộc, dệt, luyện kim,...) phát triển mạnh mẽ. Trong đó, nghề đúc đồng phát triển vượt bậc, với nhiều sản phẩm được chế tác tinh xảo (công cụ lao động, vũ khí, trống đồng, thạp đồng,...). Cho đến nay, kĩ thuật đúc trống đồng, thạp đồng,... của người Việt cổ vẫn còn nhiều bí ẩn.”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 61

• Một số nghề thủ công thời kì Đông Sơn phát triển mạnh mẽ, trong đó, nghề đúc đồng phát triển vượt bậc.

• Những hoạt động quan trọng của nghề đúc đồng là chế tác công cụ lao động, chế tạo vũ khí.

• Nghề thủ công của người Việt cổ không phát triển.

• Một số kĩ thuật đúc đồng của người Việt cổ vẫn còn là điều bí ẩn đối với chúng ta.

“Phật giáo du nhập từ khoảng những thế kỉ đầu Công nguyên và có vai trò quan trọng trong đời sống chính trị, xã hội và văn hoá của cư dân nhiều nước (Thái Lan, Lào, Cam-pu-chia,...).

Hồi giáo được truyền bá thông qua hoạt động giao thương của các thương nhân Hồi giáo, chủ yếu là thương nhân Ấn Độ vào khoảng thế kỉ XIII. Hồi giáo phát triển hưng thịnh ở Đông Nam Á với sự ra đời của các quốc gia Hồi giáo: Ma-lắc-ca, A-chê, Giô-hô vào các thế kỉ XV - XVII.

Đầu thế kỉ XVI, Công giáo được truyền bá vào Phi-líp-pin thông qua các linh mục người Tây Ban Nha. Cùng với quá trình các nước phương Tây mở rộng xâm lược Đông Nam Á, Công giáo tiếp tục được truyền bá đến nhiều nước khác trong khu vực.”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 53, 54.

• Các tôn giáo lớn đã không thể cùng tồn tại với tôn giáo bản địa .

• Các tôn giáo lớn được du nhập vào Đông Nam Á và có ảnh hưởng đến đời sống tinh thần của cư dân các quốc gia trong khu vực này.

• Các nước Đông Nam Á đã kế thừa nguyên bản các tôn giáo lớn, tạo dựng sự hòa hợp giữa tôn giáo nước ngoài với tôn giáo bản địa.

• Người Đông Nam Á đã chủ động du nhập các tôn giáo lớn vào khu vực này.

“Văn minh Đại Việt đánh dấu sự phục hưng mạnh mẽ của dân tộc sau hơn một nghìn năm bị phong kiến phương Bắc đô hộ, thể hiện sức sống bền bỉ của nền văn minh Văn Lang –  Âu Lạc và tinh thần quật khởi của nhân dân ta.

Văn minh Đại Việt với những thành tựu rực rỡ phản ánh bước phát triển vượt bậc của dân tộc trên các lĩnh vực: chính trị, kinh tế, văn hoá,... tạo tiền đề để đất nước vượt qua mọi thử thách khắc nghiệt của tự nhiên và nạn xâm lăng từ bên ngoài.

Văn minh Đại Việt với những giá trị to lớn là một nguồn lực văn hóa, sức mạnh nội sinh của dân tộc Việt Nam trong kỉ nguyên hội nhập và phát triển hiện nay.”. SGK Lịch sử 10, bộ Kết nối tri thức với cuộc sống, trang 84, 85.

• Văn minh Đại Việt là thời kì phong kiến độc lập của nước ta.

• Văn minh Đại Việt là sự kế thừa ngay sau khi nền văn minh Văn Lang – Âu Lạc kết thúc.

• Văn minh Đại Việt là sự phát triển tinh thần quật khởi sau mỗi cuộc kháng chiến chống quân xâm lược: Thanh, Nguyên, Minh, Tống.

• Văn minh Đại Việt tạo ra nguồn lực nội sinh cho Việt Nam hội nhập và phát triển.