กาพย์เห่เรือตอนชมไม้

พิกุลบุนนาคบาน

ประยงค์ทรงพวงห้อย

เต็งแต้วแก้วกาหลง

พุดจีบกลีบแสล้ม

สมร

กลิ่นเกลี้ยง

ดอก

มิ่งไม้

ด้านการใช้ในชีวิตประจำวัน

ด้านวรรณศิลป์

ด้านภาษา

ด้านสังคม

1 ชนิด

2 ชนิด

3 ชนิด

4 ชนิด

ดอกแต้ว

ดอกประยงค์

ดอกลำดวน

ดอกแก้ว

ความเขินอาย

ความเศร้า

ความโกรธ

ความคิดถึงคะนึงหา

ภาษาสันสกฤต

ภาษาชวา

ภาษาบาลี

ภาษาเขมร

ประยงค์ทรงพวงห้อย ระย้าย้อยห้อยพวงกรอง

เหมือนอุบะนวลละออง เจ้าแขวนไว้ให้เรียมชม

สาวหยุดพุทธชาด บานเกลื่อนกลาดดาษดาไป

นึกน้องกรองมาลัย วางให้พี่ข้างที่นอน

เต็งแต้วแก้วกาหลง บานบุษบงส่งกลิ่นอาย

หอมอยู่ไม่รู้หาย คล้ายกลิ่นผ้าเจ้าตาตรู

ลำดวนหอมตรลบ กลิ่นอายอบสบนาสา

นึกถวิลกลิ่นบุหงา รำไปเจ้าเศร้าถึงนาง

มะลิวัลย์​พันจิกจวง ดอกเป็นพวงร่วงเรณู

หอมมาน่าเอ็นดู ชูชื่นจิตคิดวนิดา

พิกุลบุนนาคบาน กลิ่นหอมหวานซ่านขจร

แม้นนุชสุดสายสมร เห็นจะวอนอ้อนพี่ชาย

เต็งแต้วแก้วกาหลง บานบุษบงส่งกลิ่นอาย

หอมอยู่ไม่รู้หาย คล้ายกลิ่นผ้าเจ้าตราตรู

ลำดวนหวนหอมตรลบ กลิ่นอายอบสบนาสา

นึกถวิลกลิ่นบุหงา รำไปเจ้าเศร้าถึงนาง

สะท้อนการสร้างบ้านเรือนในสมัยนั้น

ภูมิปัญญาการเย็บปักถักร้อย

กลิ่นของสารละเหยช่วยทำให้นอนหลับฝันดี

สะท้อนภูมิปัญญาการทำมาหากิน