Қазақ тілі 7-сынып.Одағай сөздер

    Тілімізде адам сезімінің алуан түрлі күйін білдіретін сөздер болады. Айталық, қуанғанда, ренжігенде, қорыққанда белгілі бір сөздерді қолданамыз.

Сол сөздер қалай аталады?

• Одағай сөздер

• Шылау

• Қаратпа сөздер

• Қыстырма сөздер

Сөйлемде қандай сөз табы басқа сөздермен грамматикалық байланысқа түспей, оқшау айтылады, сондықтан да одағай сөйлем мүшесі бола алмайды?

• Зат есім

• Есімдік

• Одағай

• Сын есім

   Одағайлар қандай жағдайда белгілі бір сөз табына айналып, сөйлем мүшесінің қызметін атқара алады.

Мысалы: Отырса, тұрса, ойбайы аузынан түспейді.

• Барлық жауап дұрыс

• Септелген жағдайда

• Тек қосымшалар қабылдаған жағдайда

• Жіктелген жағдайда

Одағай қолданылу сипатына қарай қалай бөлінеді:

• Барлық жауап дұрыс

•    жекіру одағайлары

• көңіл күй одағайлары

• шақыру одағайлары

Қандай одағайлар адамның әртүрлі сезімін, көңіл күйін білдіреді?

• Барлық жауап дұрыс

• Көңіл күй одағайлары

• Шақыру одағайлары

• Жекіру одағайлары

Жағымды эмоцияны білдіруде қолданылатын көңіл күй одағайлары:

• Барлық жауап дұрыс

• түу, пай -пай, шіркін, ау, беу, т.б.

• алақай, бәрекелді, паһ-лаһ, мә, оһо, т.б.

• қап, әттеген-ай, ойбай, масқара, т.б.

Жағымсыз эмоцияны білдіретін одағайлар:

• Барлық жауап дұрыс

• түу, пай -пай, шіркін, ау, беу, т.б.

• қап, әттеген-ай, ойбай, масқара, т.б.

• алақай, бәрекелді, паһ-лаһ, мә, оһо, т.б.

Әрі жағымды, әрі жағымсыз мағынада қолданылатын одағайлар:

• Барлық жауап дұрыс

• алақай, бәрекелді, паһ-лаһ, мә, оһо, т.б.

• түу, пай -пай, шіркін, ау, беу, т.б.

• қап, әттеген-ай, ойбай, масқара, т.б.

Қандай одағайларға, негізінен, төрт түлік мал, ит, мысық, құс сияқты үй жануарларын шақыру, үркіту, айдау, т.б. мақсатта қолданылатын сөздер мен тіркестер жатады?

• Барлық жауап дұрыс

• Көңіл күй одағайлары

• Жекіру одағайлары

• Шақыру одағайлары

Шақыру одағайларында жылқыға не деп шақыралады?

• құр-құр, құрау-құрау, моһ-моһ, тәк-тәк;

•     көс-көс, сорап-сорап, қош-қош;

•     пішәй-пішәй, құрау-құрау, шәйт, шөке-шөке;

•      кө-кө, күшім-күшім, т.б.