PISA-แกรนด์แคนยอน-วิทย์-นัทฐานันทร์

แกรนด์แคนยอนตั้งอยู่ในทะเลทรายแห่งหนึ่งในสหรัฐอเมริกา เป็นหุบเขาที่กว้างใหญ่และลึกมากประกอบด้วยชั้นหินหลายชั้น ในอดีตกาลการเคลื่อนที่ของเปลือกโลกได้ยกชั้นหินเหล่านี้ขึ้นมาเหนือผิวดิน ปัจจุบันแกรนด์แคนยอนหลายส่วนมีความลึก 1.6 กม. มีแม่น้ำโคโลราโดไหลผ่านด้านล่างสุดของหุบเขา ในทุกๆ ปี จะมีคนประมาณ 5 ล้านคนไปเที่ยวอุทยานแห่งชาติแกรนด์แคนยอน ทำให้มีความกังวลว่าจะมีความเสียหายเกิดขึ้นกับอุทยานเนื่องจากมีคนไปเที่ยวจำนวนมาก กระบวนการผุพังอยู่กับที่ที่เป็นกระบวนการหลักซึ่งทำให้เกิดภูมิประเทศแบบ "แกรนด์แคนยอน" คือ กระบวนการผุพังอยู่กับที่ประเภทใด และเกิดจากปัจจัยใด

• การผุพังทางกายภาพ เกิดจากการไหลของแม่น้ำและกัดเซาะหิน

• การผุพังทางกายภาพ เกิดจากการที่หินและดินถล่มทับถมกัน

• การผุพังทางเคมี เกิดการการทำปฏิกิริยาระหว่างฝนกรดกับหิน

• การผุพังทางเคมี เกิดจากการทำปฏิกิริยาระหว่างแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์กับน้ำ และกัดเซาะบนหินปูน

ข้อใดไม่ใช่ปัจจัยสำคัญที่ทำให้ลำน้ำในแกรนด์แคนยอนมีรูปร่างคดเคี้ยว

• ความเร็วของกระแสน้ำ

• อายุของแม่น้ำ

• ปริมาณสิ่งมีชีวิตในแม่น้ำ

• ความคงทนของหินในพื้นที่

"การกร่อนที่เกิดขึ้นจากการใช้เส้นทางเดินของนักท่องเที่ยว มีมากน้อยเท่าใด" ข้อความข้างต้นสามารถตรวจสอบทางวิทยาศาสตร์ได้หรือไม่

• ได้

• ไม่ได้

"พื้นที่ของอุทยานมีความสวยงามเท่ากับเมื่อ 100 ปีก่อนหรือไม่" ข้อความข้างต้นสามารถตรวจสอบทางวิทยาศาสตร์ได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

• ได้ เพราะ ใช้ข้อมูลทางธรณีวิทยาได้

• ได้ เพราะ เก็บข้อมูลโดยใช้แบบสอบถาม

• ไม่ได้ เพราะ เวลายาวนานมากเกินไป ตรวจสอบได้ยาก

• ไม่ได้ เพราะ ความสวยงามเป็นความรู้สึกส่วนบุคคล

"แกรนด์แคนยอนพบฟอสซิลของซากสัตว์ทะเลหลายชนิด เช่น หอยกาบปลา และปะการัง อยู่ในชั้นหินปูน A ของแกรนด์แคนยอน มีอะไรเกิดขึ้นเมื่อหลายล้านปีก่อน"

จงอธิบายว่าทำไมฟอสซิลเหล่านี้จึงถูกพบที่นั่น

• สัตว์ทะเลบางชนิดครั้งหนึ่งมีชีวิตอยู่บนบกก่อนที่จะอพยพลงสู่ทะเล

• ในสมัยก่อนบริเวณนั้นเป็นบริเวณที่มีมหาสมุทรปกคลุมและได้เหือดแห้งไปในตอนหลัง

• ในสมัยโบราณผู้คนนำอาหารทะเลจากมหาสมุทรเข้ามาในบริเวณนี้

• ครั้งหนึ่งมหาสมุทรมีคลื่นรุนแรงมากและคลื่นยักษ์พัดพาสิ่งมีชีวิตในทะเลขึ้นมาบก

เมื่อเวลาผ่านไปอีก 100 ปีข้างหน้า นักเรียนคิดว่าแกรนด์แคนยอนจะมีสภาพเปลี่ยนแปลงไปอย่างไร เพราะเหตุใด

• มีความกว้างของหุบเขามากขึ้น เนื่องจากกระบวนการกร่อนของหินที่ถูกกระทำโดยกระแสน้ำ

• มีความลึกของร่องเขาลดลง เนื่องจากกระบวนการผุพังอยู่กับที่ของหินด้านบนและข้าง ลงไปสะสมที่ด้านล่าง

• มีความกว้างของหุบเขามากขึ้นและความลึกของร่องเขาเพิ่มขึ้น เนื่องจากกระบวนการผุพังอยู่กับที่และกระบวนการกร่อนที่ยาวนานมากขึ้น

• มีความคมของหินในหุบเขามากขึ้น เนื่องจากหินในบริเวณนั้นถูกกัดกร่อนโดยกระแสน้ำ