UH GEGURITAN KELAS X

Aja nangis anakku

Ibumu isih lunga

Sedhela maneh teka

Aja nangis, anakku

Umpama hongkong kuwi mung lor kali

Wis wingi-wingi dakparani

Ing geguritan dhuwur, panggurit dadi ...

• simbah

• putu

• anak

• bapak

• ibu

Aja nangis anakku

Ibumu isih lunga

Sedhela maneh teka

Aja nangis, anakku

Umpama hongkong kuwi mung lor kali

Wis wingi-wingi dakparani

Isi saka geguritan dhuwur yaiku ...

• wong tuwa kudu mesti nduweni rasa kangen marang anak

• susahe bapak dening tangise anak, sebab kangen ibune kang lagi nyambut gawe ing hongkong

• susahe bapak marang ibu kang nyambut gawe golek duit nganti tekan hongkong gawe anak

• bapak kang goleki bojone nganti tekan lor kali

• bapak kang goleki ibu tekan hongkong amarga anake lara

Geguritan menika saking tembung gurit kang tegese ....

• tembang

• angen-angen

• kesenian

• kaendahan

• kasusastran

geguritan miturut jamane kaperang dados 2 yaiku geguritan lawas lan geguritan ....

• tradhisional

• ekstemporan

• kontemporer

• modern

• klasik

Gatekna Geguritan ing Ngisor iki!

Guruku

Sira kang mulang aku

Sira kang mulang tanpa sayah

Nesumu minangka tandha tresnamu

Marang aku kang isih cubluk

Aku durung ngerti carane matur nuwun

Muga wae guritan prasaja iki bisa dadi sarana

Kanggo ngucapake matur nuwun marang sliramu

Sliramu wis menehi aku akeh kawruh

Sliramu ora bosen-bosen ngajari aku

Mung tembung matur nuwun

Ingkang saged kula aturaken

Nyuwun pangaputen

Yen murid isih cubluk.

Tegese cubluk yaiku…

• ngantukan

• jenius

• sopan

• bodho

• pinter

Ilat

dening: Subagiyo Ilham Notodijoyo

Amung sawelat

ambaning ilat

prandene wasis murba misesa

gawe begja cilakaning angga

ajwa kendhat

ngreksa ilat

............................................................

Tema ing pethikan geguritan kasebut yaiku ....

• Moral

• Ekonomi

• Budhaya

• Pendhidhikan

• Agama

ILAT

Dening: Subagiyo Ilham Notodijoyo

Amung sawelat

Ambaning ilat

Pradene wasis murba misesa

Gawe begja cilakaning angga

Ajwa kendhat

Ngreksa ilat

Njaga wetuning wicara saru

Kang njalari tatuning kalbu

Obahing ilat

Darbe kasiyat

Lamun nuju prana bisa mikat

Yen tan pener gawe oreging rat

Pitutur kang kandhut ing geguritan kasebut yaiku ...

• awake dhewe kudu tansah njaga wetuning wicara supaya ora nyilakani dhiri lan nglarani wong liya.

• awake dhewe kudu bisa njaga tutur wicara supaya diwedeni wong liya

• awake dhewe kudu tumindak kang empan papan, nggatekake menawa desa mawa cara negara mawa tata.

• awake dhewe kudu kurmat marang wong sing luwih tuwa, ora kena laku daksiya marang sasama.

• awake dhewe kudu tansah tulung tinulung marang sasama manungsa ing alam donya.

nalika nulis geguritan kudu nggatekake diksi, diksi tegese ...

• lelewaning basa

• underaning geguritan

• pinilihing tembung

• larik-larik ing geguritan

• kahanan atine penulis

Uneg-uneg tukang rosok marang calon pemimpin

Dening Siti Purwati, S.Pd.

....

Nanging, jajalen ..... titenana

Yen panjenengan klakon lungguh kursi

Aja maneh kok takon lan nyalami aku

Yen ketemu, noleh wae panjenengan ora duwe wektu!

Opo maneh kok mujudake janji-janji jenengan

Tembung “lungguh kursi” ing pethikan geguritan iku mralambangake ...

• para mudha

• lungguh ing kursi empuk

• jabatan

• pemimpin

• rakyat cilik

gemricik swaramu ing wayah esuk

agawe tentrem ning ati

kricik-kricik kata tatanan tembang kang enda

kutipan geguritan dhuwur nggunakake panyitra...

• pandeleng

• panindak

• pangarasa

• pangrungu

• pangganda