геодезия 126-161 сұрақтар

Соғыс жағдайларында карталарды қолданады:

• жер үстін бағдарлау үшін;

• жерді зерттеу, әскери-инженерлік ғимаратын тұрғызу , әскери ойындар мен оқыту өткізу үшін;

• ракеталық техникаларды қолдану кезінде, әскери қозғалыс жолдарын жоспарлау және бағдарлауды өткізу үшін;

• жерді зерттеу үшін, соғыс жағдайын картаға көрсету және соғыс операциялар жоспарын өңдеу, көрінбейтін нысана бойынша ату және әскери-инженерлік ғимараттарын тұрғызу кезінде;

• ірі масштабты картаны құру үшін.

Ара қашықтықтарды паралактикалық әдіспен өлшеу дегеніміз сызық ұзындығын жанама әдіс көмегімен:

• ұзындығы қашықтық өлшеуішпен өлшенген қысқа базис;

• өлшенетін сызыққа көлденең бөлінетін қысқа базис және сызық шеттерінен базис қарастырылатын параллактикалық бұрыштар;

• тұрақты паралактикалық бұрыш және өзгерісті базисі бар екі бейнелі қашықтық өлшеуіш;

• жарыққашықтық өлшегіш және теодолит;

• параллактикалық бұрыштарды өлшеу.

Сызықты қадалау деп:

• сызықпен біртіндеп өлшеу аспабын сызық бойымен тартып ұстау;

• өлшеуге ыңғайлы болу үшін сызықты участкаларға бөлу;

• өлшенетін сықызтың сызық бойы қадаларды орнату;

• сызық бағытын анықтау;

• өлшенетін сызықтағы кедергі жасайтын заттарды жою үдірісі.

Жіптік қашықтықөлшегіші көру түтігінде көрсетіледі:

• тұрақты параллактикалық бұрышқа нысалау сіулені қисайтатын компенсаторы;

• ала бағана бойынша есеп алуға арналған қондырғысы;

• ала бағана бойынша қашықтықты анықтауға арналған арнайы қисықтар бар көз алабы

• жіп торына нысаналау осімен салыстырғанда симметриялы орналасқан қашықтықөлшегіш штрихтар

Өлшеуіш лентамен өлшеу үшін сызықты дайындауға қажет:

• сызықты тең участкаларға бөлу, оның бойындағы тастарды тазалау, шөптерді шабу немесе өртеу және өлшеуге кедергі жасайтын бұтақтарды ажырату

• сызықты тазалау және сызықты тең участкаларға шпилькамен бөлу

• сызық бойы бойынша қадаларды қою және өлшеуге кедергі жасайтын заттарды жойып, сызықты бөлек участкаларға бөлу

• сызықты қадалау, оның бойындағы тастармен төмпешіктерді тазалау, шөпті шабу және өлшеуге кедергі жасайтын бұтақтар мен ағаштарды кесіп тастау

• сызықты қадалау, оның бойындағы тастармен төмпешіктерді тазалау, биік шөптер және өлшеуге кедергі жасайтын бұтақтарды ажырату

Теодолиттік жүрістің қабырғасының ұзындығы өлшеніледі:

• тура немесе жанама әдіспен

• өлшеу жоғары дәлдікті қамтамасыз ететін инварлық сым өлшеуішпен

• тоқыма рулеткамен

• 1 разряд жүрісінде 1:2000 және 2 разрядты жүрісінде 1:1000 кем емес дәлдікті оптикалық қашықтықөлшегішпен

Сызықтың ұзындығының формуласы:

• D=20nr

• D=20n-r

• D=20n+r

• D=20n/r

• D=20n

Картадағы сызықты шартты белгі:

• тау

• поселок

• тал

• жол

• орманды массив

Пландағы горизонтальдар арасындағы ара қашықтықтар - ол:

• сызықтың көлбеулігі

• жер бедерінің қима биіктігі

• нүктелер арасындағы ара қашықтықтар

• салынды

• нүктенің биіктігі

Тахеометриялық түсіріс кезінде қазіргі заманның қандай аспаптары қолданылады?

• электронды тахеометр

• электронды планиметр

• светодальномер

• цифрлы нивелир

• оптикалық нивелир