Triết học Mác – Lênin

Theo V.I. Lênin, định nghĩa đúng về vật chất là:

• Tất cả những gì có thể nhìn thấy bằng giác quan

• Thực tại khách quan, được đem lại cho con người trong cảm giác, được cảm giác của chúng ta chép lại, chụp lại, phản ánh, tồn tại không lệ thuộc vào cảm giác

• Những gì con người sáng tạo ra trong hoạt động thực tiễn

• Cái mà con người tư duy đến được bằng tưởng tượng

Đặc trưng cơ bản nhất để phân biệt vật chất với ý thức là:

• Vật chất là cái có hình dạng, ý thức là cái không có hình dạng

• Vật chất tồn tại khách quan, còn ý thức là hình ảnh chủ quan phản ánh vật chất

• Vật chất do con người tạo ra, ý thức vốn có sẵn

• Vật chất tồn tại vĩnh viễn, ý thức có thể mất đi

Trong triết học Mác – Lênin, ý thức được hiểu là:

• Một dạng vật chất đặc biệt

• Tổng hòa các hiện tượng tâm lý

• Hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan, do lao động và ngôn ngữ mà có

• Một thực thể tinh thần thuần túy tồn tại song song với vật chất

Nguồn gốc tự nhiên của ý thức, theo triết học Mác – Lênin, là:

• Não người và hoạt động sinh lý thần kinh của bộ não

• Ngôn ngữ và lao động

• Truyền thống, văn hóa xã hội

• Sự giáo dục của gia đình

Yếu tố nào giữ vai trò quyết định cuối cùng trong mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức?

• Ý thức, vì nó định hướng hành động

• Vật chất, vì nó tồn tại độc lập và quyết định ý thức

• Ngôn ngữ, vì nó là công cụ của tư duy

• Lao động, vì nó tạo ra xã hội loài người

“Ý thức có tính độc lập tương đối” nghĩa là:

• Ý thức có thể vượt trước, dự báo, định hướng hoạt động thực tiễn của con người

• Ý thức không chịu chi phối của điều kiện vật chất

• Ý thức có thể quyết định vật chất tuyệt đối

• Ý thức và vật chất tồn tại song song, không liên hệ

Một sinh viên HCMUE dù hoàn cảnh gia đình còn khó khăn nhưng với quyết tâm, đã xin học bổng, tham gia làm thêm để cải thiện điều kiện học tập. Đây là ví dụ về:

• Vật chất quyết định ý thức

• Ý thức tác động trở lại vật chất

• Ý thức hoàn toàn độc lập

• Vật chất không ảnh hưởng gì đến ý thức

Việc một sinh viên có điều kiện học tập thuận lợi (thư viện, internet, giảng đường) nên dễ tiếp thu tri thức hơn là biểu hiện của:

• Ý thức quyết định vật chất

• Ý thức và vật chất tách rời nhau

• Vật chất quyết định ý thức

• Ý thức có thể thay đổi vật chất ngay lập tức

Trong học tập, vận dụng đúng mối quan hệ biện chứng giữa vật chất và ý thức là:

• Chỉ chú trọng ý chí, không quan tâm điều kiện thực tiễn

• Kết hợp điều kiện vật chất (tài liệu, công nghệ, môi trường học) với ý thức (tự giác, sáng tạo, kiên trì) để đạt hiệu quả cao

• Chỉ cần có phòng học tốt, kết quả học tập sẽ tự cải thiện

• Ý thức độc lập nên không cần điều kiện vật chất

Một sinh viên tin rằng: “Chỉ cần có laptop xịn, phòng học máy lạnh thì chắc chắn học giỏi.” Quan điểm này mắc sai lầm gì theo triết học Mác – Lênin?

• Tuyệt đối hóa vai trò của ý thức

• Phủ nhận tính độc lập tương đối của ý thức

• Tuyệt đối hóa vai trò của vật chất, coi thường vai trò tác động trở lại của ý thức

• Cho rằng vật chất và ý thức không liên quan