QA_DE_2

Sai cấu hình firewall do thao tác thuộc nhóm nguyên nhân system down nào?

• Bug trong firmware của firewall
• Thiếu tài nguyên CPU để xử lý rule
• Lỗi thao tác/setting
• Tấn công từ chối dịch vụ (DDoS)

Answer explanation

Việc cấu hình sai một tham số hệ thống như tường lửa (firewall) là một lỗi do con người (human/operation error) trong quá trình thao tác hoặc cài đặt.

Hệ thống vẫn chạy nhưng user không thể hoàn tất giao dịch có thể được xem là…

• Không được coi là down vì server vẫn hoạt động
• Down vì dịch vụ không đạt mục tiêu
• Chỉ là một lỗi giao diện người dùng (UI) nhỏ
• Vấn đề về kết nối mạng của người dùng

Answer explanation

Ngay cả khi máy chủ vẫn đang chạy, nhưng nếu người dùng không thể thực hiện giao dịch hoặc dịch vụ bị lỗi một phần, nó vẫn được coi là sập hệ thống (system down) vì dịch vụ không đạt được mục tiêu phục vụ từ góc nhìn người dùng.

Nhóm nào KHÔNG thuộc 4 nhóm nguyên nhân system down?

• Bug trong mã nguồn ứng dụng
• Hết bộ nhớ (memory) hoặc dung lượng ổ đĩa (disk)
• Sai sót trong quá trình cấu hình hệ thống
• Chiến dịch marketing không hiệu quả

Answer explanation

Marketing là hoạt động kinh doanh phi kỹ thuật, không phải là nguyên nhân kỹ thuật trực tiếp gây sập hệ thống theo phân loại 4 nhóm nguyên nhân chính của sách.

Yếu tố business quan trọng nhất khi sự cố xảy ra là…

• Viết một báo cáo sự cố thật chi tiết
• Tranh luận để tìm ra người chịu trách nhiệm
• Giảm thời gian hệ thống ngừng (downtime) và ảnh hưởng (impact)
• Thay đổi toàn bộ đội ngũ nhân sự

Answer explanation

Khi sự cố xảy ra, yếu tố kinh doanh quan trọng nhất là giảm thời gian hệ thống ngừng hoạt động (downtime) và các ảnh hưởng tiêu cực (impact) đến khách hàng, doanh thu và uy tín doanh nghiệp.

Tình huống: user báo “chậm” nhưng server metrics bình thường. Hành động đúng?

• Bỏ qua và không cần xử lý
• Đo theo user journey + latency/error rate
• Đổ lỗi cho kết nối mạng của người dùng
• Tắt máy chủ và khởi động lại

Answer explanation

Khi người dùng báo chậm, cần phải đo lường hiệu suất theo đúng hành trình của người dùng (user journey) để tìm ra vấn đề thực tế (user-centric observability).

Disk đầy do log thuộc nhóm nguyên nhân system down nào?

• Lỗi logic trong phần mềm
• Thiếu tài nguyên
• Hỏng hóc vật lý của ổ đĩa
• Sự cố mất điện đột ngột

Answer explanation

Hiện tượng đầy ổ đĩa do log hoặc cạn kiệt bộ nhớ là những ví dụ điển hình của việc cạn kiệt tài nguyên hệ thống (resource exhaustion), một trong 4 nhóm nguyên nhân chính gây sập hệ thống.

Tình huống: một microservice chết, hệ thống vẫn hoạt động nhưng chức năng A mất. Đây là…

• Không có sự cố nào xảy ra
• Degraded outage (partial)
• Không có liên quan gì đến hoạt động của hệ thống
• Chỉ là một lỗi bug ở giao diện người dùng

Answer explanation

Đây là một sự cố suy giảm một phần (partial outage/degraded), vì một chức năng của hệ thống đã không còn hoạt động, gây ảnh hưởng đến một nhóm người dùng cụ thể.

Bài học quan trọng: dù test kỹ vẫn phải…

• Bỏ qua việc giám sát hệ thống
• Chuẩn bị giám sát (monitoring) + phản hồi (response) + sổ tay quy trình (runbook)
• Không cần thực hiện họp rút kinh nghiệm (postmortem)
• Không cần kiểm thử các trường hợp ngoại lệ

Answer explanation

Vì không thể kiểm thử hết 100% các trường hợp, chúng ta phải luôn chuẩn bị sẵn sàng bằng các công cụ giám sát (monitoring), quy trình phản hồi và sổ tay vận hành (runbook) để ứng phó khi sự cố xảy ra.

Bug “hiếm 6 năm mới xảy ra” thường do…

• Điều kiện hội tụ đặc biệt
• Sai sót trong màu sắc của giao diện người dùng
• Lỗi trong phần mềm kế toán
• Không liên quan đến quá trình kiểm thử

Answer explanation

Những lỗi hiếm gặp thường là do sự hội tụ đặc biệt của nhiều điều kiện về thời gian (timing), dữ liệu biên (data edge cases) và trạng thái hệ thống không lường trước được.

“Luồng ngoại lệ/khi có lỗi” (Exception route) là…

• Luồng xử lý chính của chương trình
• Đường đi khi có lỗi/ngoại lệ
• Một loại giao thức mạng đặc biệt
• Một thành phần của giao diện người dùng

Answer explanation

Luồng xử lý ngoại lệ (exception route) là các đường đi trong mã nguồn chỉ được thực hiện khi có lỗi xảy ra. Vì ít khi được chạy trong điều kiện thường nên đây là nơi chứa nhiều lỗi tiềm ẩn (hidden bug) nhất.