angielski

grecki

łaciński

francuski

za pomocą zmysłów

obserwując przyrodę

za pomocą logicznego wywodu

w akcie boskiego oświecenia

pogląd, zgodnie z którym w wyjaśnianiu rzeczy nie należy "mnożyć bytów ponad potrzebę".

światopogląd dominujący w średniowieczu, według którego przyczyną i ośrodkiem świata jest Bóg, a celem życia człowieka - zbawienie.

przeświadczenie, zgodnie z którym wszystkie byty są uporządkowane według wartości i znaczenia, a każdy z nich zajmuje odpowiedni stopień na drabinie istnień.

teologiczne uzasadnienie, iż Bóg jest dobry i wszechmocny - mimo faktu istnienia zła.

Człowiek, umiejscowiony między aniołami i zwierzętami jest istotą wewnętrznie rozdartą, skazaną na walkę.

Zło jest brakiem dobra.

Istnienie Boga można uzasadnić za pomocą pięciu dowodów.

Człowiek jest bytem złożonym z wiecznej duszy i śmiertelnego ciała.

Człowiek poznaje świat przez zmysły i rozum, a rozumowe poznawanie świata jako Bożego dzieła prowadzi do poznania Boga.

Poznanie Boga dokonuje się w akcie iluminacji (boskiego oświecenia) - mogą jej dostąpić tylko wybrani przez Stwórcę.

Zło pochodzi od człowieka, dobro od Boga. Dobrzy są jedynie ci, którzy dostąpili łaski.

W świecie istnieje hierarchia zwana "drabiną bytów".

jednolity system społeczno-polityczny, zgodnie z którym społeczeństwo było zhierarchizowane - podzielone na stany.

powszechność wzorców kulturowych, oznaczająca, że wszędzie tam, gdzie docierało chrześcijaństwo, kultura ulegała ujednoliceniu (wznoszono podobne świątynie, tworzono jednolity system szkolnictwa itp.)

pogląd, zgodnie z którym świat jest podzielony na dwie przeciwstawne sfery: sacrum i profanum.

wyrzeczenie się dóbr doczesnych oraz ziemskich przyjemności, życie w ubóstwie i umartwienie ciała w celu zbliżenia się do Boga i osiągnięcia zbawienia.

średniowieczni mnisi

humaniści renesansowi

barbarzyńcy, którzy przyczynili się do upadku Rzymu

pisarze XIX w.

okres pośredni, przejściowy; wieki średnie

jesień średniowiecza

drabina bytów

średniowieczny gradualizm

Chrzest Polski sprawił, że nasz kraj włączył się w krąg oddziaływania kultury śródziemnomorskiej.

Dzięki przyjęciu chrześcijaństwa w Polsce podniósł się poziom edukacji - przy ważniejszych kościołach organizowano szkoły, w których nauczano religii i łaciny.

Przyjęcie chrztu wiązało się z napływem misjonarzy, którzy przynosili ze sobą sztukę budownictwa, nowatorskie techniki w rolnictwie itp.

Wszystkie powyższe stwierdzenia są prawdziwe.

XIII XV w.

VXV w.

koniec X - XV w.

XIV - XV w.

rozkwit kultury średniowiecza przypadający w Polsce na XIV i XV w.

grupę archaizmów, pochodzących ze schyłkowego okresu trwania średniowiecza.

poglądy nawiązujące do Arystotelesa.

często stosowany w średniowiecznej poezji środek stylistyczny polegający na zestawieniu dwóch przeciwstawnych znaczeniowo elementów np. w celu uzyskania większej ekspresji.

św. Anzelm

św. Augustyn

św. Tomasz z Akwinu

Wiliam Ockham

Sokratesa

św. Augustyna

św. Tomasza z Akwinu

św. Anzelma

uniwersytet, młyn wodny, akwedukt

wiatrak, pismo alfabetyczne, druk

bank, młyn wodny, koło

cyfry arabskie, bank, młyn wodny

1025

1088

1150

1364

teologii

filozofii

nauk humanistycznych i astronomii

sztuk wyzwolonych

chrzest Polski, śmierć św. Wojciecha, powstanie "Bogurodzicy"

koronacja Bolesława Chrobrego, wielka schizma wschodnia, powstanie "Pieśni" i "Trenów" Kochanowskiego

powstanie Księgi Koheleta, chrzest Polski, rozbicie dzielnicowe

powstanie kroniki Galla Anonima, bitwa pod Grunwaldem, reformacja

miesiąc

rok

cztery lata

osiem lat