Osmanlıların Gelibolu'ya yerleşmeleri, sonra da Balkanlara doğru ilerlemeleri Avrupa'nın dikkatini çekmiş, ancak Arnavutluk, Bulgaristan , Sırbistan gibi ülkelerin birbirleriyle olan çekişmeleri nedeniyle Batı bu duruma seyirci kalmıştır.

Yukarıdaki metinde Osmanlı Devleti'nin Balkanlara ilerlemesinde rol oynayan etkenlerin hangisi üzerinde durulmuştur?

"Osmanlı Devleti'nin kuruluş sürecinde Balkanlarda birçok kral ve derebey bulunuyordu. Bunlar arasında Bizans İmparatorluğu, Sırp, Bulgar, Macar Krallıkları, Eflak, Bosna-Hersek, Boğdan bulunuyordu Bu devletlerin birbirleri ile siyasi ve dini çekişmeleri vardı. Anadolu'daki durumda Balkanlardan farklı değildi. Anadolu'da İlhanlı, Bizans, Anadolu Selçukluları, Trabzon Rum İmparatorluğu, Venedik ve Ceneviz Kolonileri ile Anadolu Türk Beylikleri bulunuyordu.

Bu bilgilere göre Osmanlı Devleti'nin kurulduğu sırada Anadolu ve Balkanların durumu için;

I. Balkanlarda siyasi birlik yoktur.

II. Venedik ve Cenevizliler Anadolu'yu ticari amaçla kullanmıştır.

III. Bizans'ın sadece Balkanlarda toprağı vardır.

IV. Anadolu'da mezhep çatışmaları yaşanmıştır.

Orhan Bey döneminde Karesioğlları Beyliği'ne son verilerek bu beyliğe ait donanmaya el konulmuş ve böylece Osmanlı Devleti, tarihindeki ilk donanmaya sahip olmuştur.

Bu bilgiye dayanarak Osmanlı Devleti için;

I. Türk beylikleriyle mücadele edilmiştir.

II. Anadolu'da Türk siyasi birliğini sağlama yolunda adım atılmıştır.

III. Osmanlı Devleti'nin denizlerdeki askeri gücü tamamlanmıştır.

Yargılarından hangisine ulaşılamaz?

Ey Oğul Beysin!

Geçimsizlik, çatışmalar, anlaşmazlık bize, adalet sana

Bölmek bize, bütünlemek sana

Sabretmesini bil, vaktinden önce çiçek açmaz.

İnsanı yaşat ki devlet yaşasın.

Şeyh Edebali

Şeyhe Edebali'nin Osman Bey'e vasiyetinde özellikle aşağıdakilerden hangisini tavsiye ettiği söylenebilir?

Osmanlı Devleti iskan politikasıyla;

I. Fethedilen yerde kalıcı hakimiyet kurma

II. Fetih yaptığı yerleri sömürge haline getirme,

III. Anadolu'daki konar göçer Türkmenleri yerleşik hayata geçirme,

hedeflerinden hangisine ya da hangilerine ulaşmayı amaçlamıştır?

Osmanlılar Bizans'a yaptıkları yardımlar sonucunda Çimpe Kalesi'ni aldılar. Bu sayede Rumeli'yi tanıma olanağı buldular. Rumeli'de fethedilen bölgelere Anadolu'dan getirilen Türkmenler yerleştirildiler.

Bu bilgilere göre, Osmanlılar aşağıdakilerden hangisini amaçlamıştır?

Osmanlı Beyliği'nin diğer Anadolu Beylikleri'nden en önemli farkı aşağıdakilerden hangisidir?

Osmanlı Devleti, Ankara Savaşı'ndan sonra Anadolu'daki toprakların bir kısmını kaybetmiş olmasına rağmen Balkanlardaki varlığını korumuş ve burada büyük bir isyanla karşılaşmamıştır.

Bu durumun nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

Ankara Savaşı'nı kazanan Timur, Osmanlı Devleti'nin yeniden güçlenip tehlikeli hale gelmesini önlemeye yönelik önlemler almıştır.

Timur'un aşağıdaki çalışmalarından hangisinin amaca yönelik olduğu söylenemez?

Volkan Öğretmen; Osmanlı Devleti'nin kuruluş döneminde gerçekleşen;

• Divan teşkilatının kurulması
• Düzenli ordunun kurulması
• Medreselerin açılması

gibi gelişmelere bakarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Göçebe Türk boylarının Osmanlı yönetimi tarafından Rumeli topraklarına yerleştirilmesi sonucunda Balkanların bazı bölgelerinde Hıristiyan halk azınlık durumuna düşmüştür.

Bu gelişmenin Balkanlarda aşağıdakilerden hangisine yol açtığı söylenebilir?

Orhan Bey, İznik'in fethinden sonra bu şehri camiler, medreseler, hanlar ve hamamlarla bayındır hale getirmiş, yoksullar için imaret yaptırarak ücretsiz yemek verilmesini emretmiştir.

Bu bilgilere göre Orhan Bey Dönemi için aşağıdakilerden hangisi yanlış olur?

Alaeddin Keykubat, biz Kayıları Bizans sınırındaki Söğüt ve Domaniç'e yerleştirdi. Eski gücünü kaybetmiş Bizans'ta taht kavgaları yaşanıyordu. Bizans'a ait şehir ve kasabaların yönetimi Tekfur adı verilen başına buyruk yöneticilerin elinde idi. Bölgemize komşu güçlü Türk beylikleri bulunuyordu.

Ertuğrul Gazi'nin anlatımına göre aşağıdakilerden hangisinin Osmanlıların lehine bir durum olduğu söylenemez?

Ben Osmanlı Devleti'nin ikinci padişahıyım. İlk düzenli ordu, ilk medrese benim zamanımda kuruldu. Yine yönetimde devlet işlerini kolaylaştırmak için divan teşkilatının temellerini attım.

Bu bilgilere göre Orhan Bey'in hangi alanda çalışma yaptığı söylenemez?

Yukarıda ad bölümü boş bırakılan yere aşağıdaki padişahlardan hangisi gelmektedir?

I. Murat zamanında;

• Yeniçeri Ocağı kuruldu.
• Rumeli Beylerleyliği kuruldu.
• Divandaki üye sayısı artırıldı.

I. Murat'ın bu düzenlemeleri yapmasında etkili olan faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Osmanlı Devleti'nde yönetici ve askeri sınıf dışında kalan kesime "reaya" denirdi. Kasaba ve şehirlerde oturan ticaretle uğraşan tüccarlar, meslek sahibi olan esnaflar ile köylüler nüfusunun büyük kısmı köylerde yaşamaktaydı. Köylüler ise daha çok tarım ile uğraşırlar, şehirlerin et, yağ, yoğurt, tereyağı ve peynir ihtiyaçlarının çoğunu karşılamak yanında nakliye hizmeti de verirlerdi.

Paragrafta verilen Osmanlı toplumsal yapısı ile ilgili bilgilere bakarak;

I. Osmanlı Devleti'nde sınıf ayrımı görülmüştür.

II. Halk yaptığı işlere göre toplumda bölümlere ayrılmıştır.

III. Ekonomi sadece köylülerin yapmış olduğu üretime dayanmaktadır.

Yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Osmanlı ordu teşkilatındaki Kapıkulu piyadelerinin en önemli bölümü olan Yeniçeri ocağına asker sağlamak için oluşturulan sistem aşağıdakilerden hangisidir?

Padişah başkanlığında toplanan Divan-ı Hümayun Osmanlı Devleti'ndeki en yüksek yürütme ve yargı organıdır. Kararlar padişahın onayından sonra uygulanır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi Divan-ı Hümayun'un özelliklerinden biridir?

Osmanlı Devleti'nin ekonomisinin temeli tarıma dayanıyordu. Kuruluştan itibaren doğru toprak politikalarının uygulanması tarım sektörünü sürekli canlı tuttu. İskan politikası sayesinde üretim sürekli hale getirilerek boş topraklar ekonomiye kazandırıldı. Osmanlı Devleti fetihlerle belirli ticaret yollarının denetimini ele geçirerek ülkede ekonominin canlanmasını sağladı. Ticaret yolları üzerindeki kervanlardan ve pazarlardan alınan vergiler devletin önemli ekonomik kaynakları arasındaydı.

Bu bilgilere göre;

I. Tarımsal üretimin devamı için çalışmalar yapmışlardır.

II. Ekonomiyi, canlandırma isteği fetih siyasetini de belirlemiştir.

III. Ticaret yollarının kullanılabilirliğini arttırmak için mimari eserler yapmışlardır.

Yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Fetihler sadece silah yoluyla gerçekleşmemiştir. Askerlerden önce fethedilecek bölgeye gidip insanların gönüllerini kazanmaya çalışan kişilerin de fetihlerde büyük rolü vardır. Bu gönüllü insanlara derviş manasına gelen abdal ve Abdalan-ı Rum deniliyordu. Bu dervişlerin faaliyetleri Anadolu'da İslamiyet'in yayılmasını sağladı. Şehir ve kasabalara yerleşen dervişler, toplumun bütün kesimileriye yakın temas kurdu. Halk arasında gaza ve cihat anlayışını yaydılar. Bu durumun Osmanlı Devleti'nin siyasi güç olarak ortaya çıkmasında önemli katkısı oldu. Bunlar Anadolu'nun manevi mimarları Yunus Emre, Hacı Bektaş-ı Veli gibi şahsiyetlerin yolundan gidiyorlardı.

Bu bilgilere göre;

I. Anadolu'nun Türkleşmesinde farklı kesimlerin de hizmetleri olmuştur.

II. Halk arasında gaza ve cihat fikri kabul görmüştür.

III. Anadolu'nun Türkleşmesi tek bir koldan gerçekleşmiştir.

Yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Sultan Alaaddin Keykubat bizi Söğüt ve Domaniç'e uç beyliği olarak yerleştirdi. Görevimiz Selçuklu sınırını korumak, Bizans'a karşı gaza ve cihat yapmaktı. Eski gücünü kaybetmiş, taht kavgaları ile çalkalanan Bizans, akınlarımıza karşı koyamıyor, topraklarını teker teker kaybediyordu. Komşu olduğumuz Türk beyleri ile dostane ilişkiler içindeydik. Bizans'a karşı sürdürdüğümüz gaza ve cihat politikası beylerce olumlu karşılanıyordu.

Ertuğrul Gazi'nin anlatımına göre sınırlarının kısa sürede büyümesinde;

I. Eski gücünde olmayan Bizans ile komşu olunması

II. Avrupalı devletlerin Bizans'ı, Türkler ile yaptıkları mücadelede yalnız bırakması

III. Uygulanan gaza ve cihat politikasının Türkler arasında destek görmesi

IV. Anadolu beyliklerine karşı uzlaşmacı bir politika izlenmesi

Maddelerindeki durumların hangilerinin etkili olduğu ileri sürülebilir?

Orhan Bey Bursa'nın fethinden sonra şehri neden teslim ettiklerini sorunca Rumlar ona şu şekilde cevap verdiler;

• Sizin devletini her geçen gün büyürken bizim devletimiz zayıflıyor. Babanız döneminde idarenizden memnun kalıp bizi özlemez oldular. Bizde bu rahatlığa kavuşmak istedik.

Bizans köylülerinin Osmanlı yönetiminden memnun kalmalarında Osmanlının uygulandığı;

I. Gaza ve cihat

II. Hoşgörü ve adalet

III. Yaşam biçimlerine saygı duyulması

IV. Din ve vicdan özgürlüğünün olması

Politikalarının hangilerinin etkili olduğunu ifade edilebilir?

Aşağıdakilerden hangisi tımar sisteminin Osmanlı Devleti'ne sağladığı faydalardan biri değildir?