Font size
WorksheetsОлимпиада сұрақтары
Total questions: 70
Worksheet time: 1hrs 10mins
1. «Күш, әл, қуат» мағынасын беретін диалект сөзді табыңыз?
керем
бақыр
димар
күрсі
сапара
Сөздер құрамына қарай қалай бөлінеді?
Жұрнақ , жалғау
Жұрнақ, қосымша
Көмекші есімдер, көмекші етістер
Дара, күрделі
Көмекші, негізгі,құранды
Бір кезде жастар көптің көңілінен шыққан әсем әндерді шырқай кетті. Сөйлемдегі көптік жалғаудың қызметі:
Белгілі бір адамдар тобын көрсету, көптік мағына беру
Көптік мағына беру, көптік мағына беру
Көптік жалғауға кірмейді, көптік мағына беру
Белгілі бір адамдар тобын көрсету, көптік жалғауға кірмейді
Болжалдық мағынаны беру, бірнеше әндер жинағын көрсету
Зат есімнің мағыналық тобына кірмейтін жауапты табыңыз.
Негізгі зат есім, туынды зат есім
Жалқы, жалпы
Деректі, дерексіз
Адамзат, ғаламзат
Көптік мәнді есімдер
Сын есімге тән анықтаманы табыңыз.
«Қандай?», «Қай?», « Қайда?» Деген сұрақтарға жауап береді.
Заттың сынын, санын, сапасын білдіреді.
Көптелмейді, септелмейді, тәуелденбейді.
Сөйлемде бастауыштық қызмет атқарады.
Сөйлем құрауда негізгі сөз табы болады.
1. Төмендегі етістіктерден құранды етістіктерді тап:
Айтып кел, жаттады,, бара сал, жәрдем ет, жазды, жазып ал, бар бол, әрекет қыл, қарап отыр, біліп жатыр, сұрақ қыл, еңбек ет, көп оқыды, аз ойлады, демалды.
Айтып кел, бар бол, бара сал
Біліп жатыр, қарап отыр
Көп оқыды, аз ойлады
Жәрдем ет, әрекет қыл, сұрақ қыл, еңбек ет
Жазды, жаттады, демалды
Сілтеу есімдіктері дұрыс қойылған сөйлемді табыңыз.
Мына таудың басына үш күнде жетуге болады.
Осы елдің шетінде көп керуен жолдары бар.
Сол сөмкеде екі келі шекер бар.
Мынау жердің түбіне дейін жету үшін, кемі айлық азық дайындау керек.
Сол қырда менің ескі таныстарым бар.
Арман кітап оқуды бастады және анасына көп мектеп құралдарын алғызды. Сөйлемнен етісті табыңыз және етістің қай түрі екенін ажыратыңыз
Өздік етіс
Ырықсыз етіс
Өзгелік етіс
Етіс жоқ
ортақ етіс
Шылаудың ережесіне тән емес жауапты табыңыз.
Түрленбейді.
Үшке бөлінеді: жалғаулық, септеулік, жалғаулық.
Лексикалық мағынасы болмайды.
Сөз бен сөзді, сөйлем мен сөйлемді байланыстырады.
Бір өзі сөйлемнің негізгі мүшесі бола алады.
Амандасу, қоштасу, т.б. сыйластық жасау мақсатында қолданылатын сөздер одағайдың қай түріне жатады?
Көп мағыналы одағайлар
Жекіру, шақыру одағайлары
Көңіл-күй одағайлары
Тұрмыс-салт одағайлары
Бір мағыналы одағайлар
Еліктеуіш сөздер нешеге бөлінеді?
2
3
4
5
6
Қазақ тіліне тән күрделі терминдік атауды табыңыз.
омоним
метафора
сөздік
қысқарған сөз
үтір
«Кесе» сөзі басқа аймақтарда қалай қолданылады?
самал,пиялай,кәсе,тас аяқ шыны аяқ, ақпар,кәрлен,жанан
леген, табақ, тас аяқ шыны аяқ, ақпар,кәрлен,
балағаш,балаған,шайла, шабыра,кеппе,аткүрке,алты
табақ, тас аяқ шыны аяқ, шабыра,кеппе,
тас аяқ шыны аяқ, шабыра,кеппе, самал,пиялай
Дыбысталуы бірдей, мағыналары әртүрлі болатын омоним сөздерді тап.
Мақта, сана, балық
Таз, жар. қалың
Бас, сана, арман
Жаз, айт, жала
Гүл, білім, нан
Кездесу сөзіне синоним болатын сөздерді табыңыз.
зейінді, тапқыр, тұтқыр, зейінтал
табысу, көрісу, кезігу, қауысу, жолғасу
дидарласу, ұшырасу, душарласу, азат ету
жолығу, жүздесу, қынжылу, опыну
рақымды, қайырымды, мейірімді, мейірбан
Эвфемизм дегеніміз не?
сыпайы сөйлеудің орнына дөрекі сөз қолдану.
сыпайы сөйлеудің орнына әзілдесіп сөз қолдану
әдептілік сақтап, жұмсартып айту
сыпайылық танытып, жұмсартып айуға тырысу
сыпайылық танытып, дөрекі сөз қолдану
Омонимнің көп мағыналы сөздерден айырмашылығы қандай?
Мағыналары бүтіндей бөлек болады.
Мағыналары бір-біріне жақын болады
дыбысталуы әр түрлі, мағыналары бірдей.
Мағыналары бір-біріне қарама-қарсы болады.
Сөздің бастапқы мағынасы
Ауыспалы мағынада қолданылған сөйлемді табыңыз
Ілімді алу үшін, көп уақыт бойы еңбекттену керек.
Кітапханадағы әр кітаптан қызықты ақпараттар оқыдым.
Жақсылықтың барына сеніммен қарайтын досымның сөзі ойландырып қойды.
Мектеп іші әдеттегідей тап-таза.
«Етігің тар болса, дүниенің кеңдігінен не пайда?!»
Жергілікті диалектілердің шағын аймақты қамтитын бөлігі не деп аталады?
Жергілікті сөздер
Кәсіби сөздер
Диалект сөздер
Говор сөздер
Термин сөздер
«Қазан піскенше бәрі де жиналып қалар» сөзіндегі метонимияны табыңыз.
Қазан
Піскенше
Бәрі де
Жиналып
Қалар
Сызықша қойылатын жерді көрсетіңіз.
Бірыңғай мүшелердің арасына қойылады.
Одағайдың екі жағынан қойылады.
Ой тәртібін білдіретін қыстырма сөзден кейін қойылады.
Сан, уақыт, кеңестік мөлшерінің аралық шегін көрсету үшін қойылады.
Кезектес салалас құрамындағы жай сөйлемдері арасына қойылады.
Сұрау белгісі қандай жағдайда жақшаға алынады?
Ұранды сөйлемдерден соң.
Талас, күдікті мәселе екендігін көрсетіп, оқушы назарын аудару үшін.
Дәйексөздің авторын, шығарманың атын көрсеткен кезде.
Келтірілген мысалды санамалап көрсеткен жағдайда.
Драмалық шығармалардағы автор түсіндірмелері.
Қай сөз жақшаға алынатынын анықтаңыз.
Ербол. Қуанып тұрып. Жолдастар, біз жеңеміз.
Ербол
Жолдастар
Біз
Қуанып тұрып
Жеңеміз
Қай жағдайда бастауыштан кейін сызықша қойылмайды?
Бастауыш(Зат есім)―Баяндауыш(Зат есім)
Бастауыш(3-жақ жіктеу есімдігі)―Баяндауыш(Зат есім)
Бастауыш(Зат есім)―Баяндауыш(Етістік)
Бастауыш(Тұйық етістік)―Баяндауыш(Зат есім)
Бастауыш(Сан есім)―Баяндауыш(Сан есім)
Қай қатарда нүкте қойылмайды?
т.б. , т.с.с.
Б.Ұ.Ұ. , м. , v.
ж. , сағ. , мин.
Ғ.М. , Ғ. Мұст.
“Қ.Ә.”, “П.”
Жетпей тұрған тыныс белгісін табыңыз.
Халық ауыз әдебиетінің негізгі түрлері:
а) тұрмыс-салт жырлары
ә) мақал-мәтелдер, жұмбақтар
Үтір
Қос нүкте
Нүктелі үтір
Тырнақша
Жақша
Қос нүкте қойылмайтын жерді көрсетіңіз.
Салдар мәнді сөйлемнен кейін.
Автор сөзінен кейін.
Бірыңғай мүшелердің арасына.
Жалпылауыш сөзден соң.
Түсіндірмелі салаласта.
Жалпылауыш сөзге қатысты тыныс белгіні табыңыз.
Жанат орын ұсынып еді,- отырған жоқ.
Балалар, аманбысың шырақтарым.
Ата қоныс – ата мекен.
Үш-ақ нәрсе адамның қасиеті: ыстық қайрат, нұрлы ақыл, жылы жүрек.
Ол ол ма, одан да бетері бар.
Сұраулы сөйлем көңіл-күйімен байланысты айтылса қойылатын тыныс белгісін табыңыз.
Сұрау, леп белгісі
Нүкте, көп нүкте
Үтір, сызықша
Қос нүкте, сызықша
Дефис, тырнақша
Тыныс белгісі дұрыс қойылған төл сөзді тап:
"Күн жылытпайтын суық көңілді сөз ғана жылыта алады!"- депті Ғабит Мүсірепов.
"Күн жылытпайтын суық көңілді сөз ғана жылыта алады,"- депті Ғабит Мүсірепов.
"Күн жылытпайтын суық көңілді сөз ғана жылыта алады?"- депті Ғабит Мүсірепов.
"Күн жылытпайтын суық көңілді сөз ғана, жылыта алады;"- депті Ғабит Мүсірепов.
"Күн жылытпайтын суық көңілді сөз ғана жылыта алады;"- депті Ғабит Мүсірепов.
«Сөйлеушінің (жазушының) белгілі бір тақырыпқа қатысты сөз саптауы» деген анықтамаға сәйкес келетін терминді көрсетіңіз:
Жанр
Сән
Этика
Термин
Стиль
Газет-журналда, жиналыстар мен митингілерде қолданылатын стиль түрі:
Көркем әдебиет стилі
Ауыз екі сөйлеу стилі
Публицистикалық стиль
Ғылыми стиль
Ресми іc-қағаздар стилі
Көркем әдебиет стилінің тілдік ерекшелігін анықтаңыз:
Эмоционалды-экспрессивті сөздер
Штамп сөздер
Ғылыми терминдер
Жаңа сөздер
Эллипсис сөйлемдер
Фактіні толық және логикалық жүйелі баяндау тәсілі жағынан ғылыми стильге жақын стиль түрі:
Көркем әдебиет стилі
Ауыз екі сөйлеу стилі
Публицистикалық стиль
Ғылыми стиль
Ресми іc-қағаздар стилі
Дайындықсыз қолданылатын стиль:
Көркем әдебиет стилі
Ауыз екі сөйлеу стилі
Публицистикалық стиль
Ғылыми стиль
Ресми іc-қағаздар стилі
Іс қағаздар стиліне сәйкес келсейтін дәйектемені табыңыз:
Іс қағазының кімге кімнен жазылғаны, аты-жөні, лауазымы туралы толық мәліметпен қағаздың оң және жоғары жағында көрсетіледі;
Іс қағаздар стилінің мақсаты - адресаттың басты көңіл-күйіне әсер ету, оның эстетикалық талғамын тәрбиелеу;
Іс қағазының атауы (өтініш, мәлімдеме) жолдың ортасына жазылады;
Іс қағазының мазмұны анық, нақты, түсінікті, қысқа жазылуы тиіс;
Іс қағазында мерзім міндетті түрде көрсетілуі тиіс;
Ғылыми стильдің лексикасындағы ерекшелік:
Бірнеше синоним сөз қатар жұмсалады.
Сөз тек өзінің негізгі мағынасында жұмсалады.
Дауыс әуезінде құбылғыштық, әсерлілік өте жиі байқалады.
Сөздің көп мағыналылығы, образды сөздер көп кездеседі.
Сөз эмоциялы, екпінді келеді.
Публицистикалық стильдің ауызша түрі:
Жұмбақ
Шешендік сөз
Өлең
Баяндама
Эссе
Көркем әдебиет стилінде термин сөздер, кәсіби сөздердің қолданылу себебін көрсетіңіз:
Сөз экспрессивті болуы үшін
Үндеу үшін
Ойды жүйелі жеткізу үшін
Кейіпкер ерекшелігін көрсету үшін
Сөз екпінді болуы үшін
Берілген сөйлемнің стилін анықтаңыз: Асқақ үнді әнші сахарының, сол өнер алыбы асқақ атайдай қып, зор кеуденің алып күйін азынатып төгеді. (М.Әуезов).
Көркем әдебиет стилі
Ауыз екі сөйлеу стилі
Публицистикалық стиль
Ғылыми стиль
Ресми іc-қағаздар стилі
Сөз тіркесінің белгісіне жатпайтын қатарды көрсетіңіз.
толық мағыналы екі сөзден тұрады
сөз тіркесіндегі сөздер әртүрлі сұраққа жауап береді
сөз тіркесі белгілі синтаксистік қатынасты білдіреді
сөз тіркесін құрайтын сөздер бір-біріне салаласа байланысады
сөз тіркесі екі сыңардан тұрады
Сөз тіркесіне тән синтаксистік қатынастар
атрибутивтік, объектілік, адвербиалдық
предикаттық, объектілік, адвербиалдық
атрибутивтік, предикаттық, қиысу
коммуникативтік
объектілік, вербиалдық, предикаттық
Аналитика-синтетикалық тәсіл арқылы жасалған сөз тіркесін табыңыз.
айтуға дәті шыдамады
үй іші қуанып қалды
мектепке дейін тасыды
кітабын оқып отыр
көз қырын салды
Сөз тіркесінің бағыныңқы сыңарының басыңқы сыңармен ешбір қосымшасыз, қатаң орын тәртібі арқылы байланысуы
меңгеру
жанасу
матасу
қабысу
қиысу
Матасу дегеніміз не?
ілік септік пен тәуелдік жалғау арқылы байланысуы
атау мен іліктен басқа септік формалары арқылы байланысуы
жалғаусыз орын тәртібі арқылы байланысуы
атау септік пен жіктік жалғау арқылы байланысуы
қатаң орын тәртібі арқылы байланысуы
Предикативті қатынас ұғымына берілетін ең жақын анықтама
бастауыш-баяндауыштық қатынас
салаластық қатынас
сабақтастық қатынас
предикативті емес қатынас
анықтауыштық қатынас.
Синтетикалық тәсіл арқылы тіркескен сөз тіркесін табыңыз.
таулы жер
адамның өмірі
киіз үй
оқыған азамат
өзенге шейін
Синтетикалық тәсіл арқылы жасалған атрибутивтік қатынастағы есімді сөз тіркесін көрсетіңіз.
аяғына дейін
таулы жер
білетін адам
әңгіменің басы
жолдың жиегі
Үйірлі бастауышты көрсетіңіз.
Білегі жуан бірді жығар, білімі жуан мыңды жығар.
Баян бәйбіше бір жапырақ хатты қысып келе жатыр.
Хансұлу үшін қыстың көңілсіз, сұрқай күндері туды.
Бір мезгілде мүйістен топтанып он екі адам шықты.
Алтынжарға жиналғандар ауыл көлеміне сыймай кетті.
Үйірлі толықтауышты табыңыз.
Маған олар бүгін өте сымбатты көрінді.
Шілде айының ыстық күні қайнап кетті.
Талабы бардан түңілмеңдер, шырақтарым.
Қатты жел жапырақтарды шашып жатыр.
Ол инженерлермен осында келген екен.
“Бiзге көбiрек оқу керек.” Сөйлемнiң қай түрi?
толымды
атаулы
жалаң
жақсыз
жақты
Есiмдiктердің өзара тiркесіп келiп күрделi бастауыш жасайтын сөйлем
Менің өзiм осыны айтқалы отыр едiм.
Құлагер бәйгенiң алдын бермейтін еді.
Балалар шуы су сепкендей басылды.
Оның айтып отырғаны дұрыс мәселе.
Күле беру бәріне ыңғайсыз болар, сірә.
Үйірлі мүшесі бар сөйлемді табыңыз.
Құлыны қосақтаулы бие жайылып жүр.
Мен жазбаймын өлеңді ермек үшін.
Күннің ызғары онша білінбейтін сияқты.
Қар астынан қылтиып тобылғы көрінеді.
Қыркүйек айында селеу басынан мизам ұшады.
Баяндауышы көсемшеден болған сөйлемді табыңыз.
Ел-жұрт иығына түскен ауыр жүктен құтылғандай болды.
Ақиқаттың сенімді белгісі-қарапайымдылық пен ашықтық.
Дүниедегі сондай жаман нәрсе - жүрегіңді жастай жаралау.
Ақыл мен ақиқатқа сенген адам өмірден өз орнын табады.
Естияр адамның ашуы ақылменен, сабырменен басылар.
Күрделi бастауышты көрсетiңiз.
Көкті бұлт торлап алды.
Алақандай бұлт жоқ.
Аз уақытқа бас сұқты.
Ырыс алды - ынтымақ.
Ау, Нағима қайда еді?
Құрама баяндауышты көрсетіңіз.
Ауа жібектей жұмсақ, үлбіреп тұр.
Ол Жарқынбайдың баласы екен.
Екі жұмадан бері тынышпыз.
Мен танкілерді санай бастадым.
Жақсы ағаның сенімін ақтағайсың.
Сөйлемнің түрін анықтаңыз.
Бір мезгілде жүздеген үйлер салынса да, халық онша көп емес екен.
Қарсылықты салалас құрмалас.
Себеп- салдар салалас құрмалас.
Талғаулы салалас құрмалас.
Түсіндірмелі салалас құрмалас.
Ыңғайлас салалас құрмалас.
«Бірде, біресе» шылауларымен жасалатын сөйлемнің түрін анықтаңыз.
Қарсылықты салалас құрмалас Кезектес салалас құрмалас.
Кезектес салалас құрмалас.
Түсіндірмелі салалас құрмалас.
Ыңғайлас салалас құрмалас.
Талғаулы салалас құрмалас.
Себеп бағыныңқылы сабақтас құрмалас сөйлемді табыңыз.
Жасы жетпіске келсе де, қайраты қайтпаған қарт күрт төмендеп кетті.
Зеректік, ойшылдық, сезімталдық-ана сүтімен бірге бітетін қасиет.
Сондай қалың қос-қос жылқы, табын-табын сиырлар да Албан жайлауларын оңды-солды шиырлап тастаған.
Осындай нәрселер ойын бөле бергендіктен, істеп отырған жұмысын жиыстырып қоя салды.
Егер сендер адассаңдар, жолымыз Жыландының сыртында түйіссе керек еді.
Аралас құрмалас сөйлемді табыңыз.
Келесі сәтте табаны жерге тимей қалды да, дүниенің бар салмағы мойнына түскендей болып, мұңды тұңғиық көзінен мөлдіреген үрей жасы байқалды.
Ботагөз жұмыстан қайтып үйіне келсе, үй іші опыр-топыр шашылған, шешесі төрде бүк түсіп жатыр.
Биылғы күз жауынды болып, шаруалар егінін мезгілінде жиып ала алмады.
Күн шыға ауылдың биесі байланады, одан кейін бригадир шал жұмысшыларды оятады, содан кейін Ақсары кемпірдің айғайынан мен оянамын.
Күн күркіреп, жарқ-жұрқ етіп найзағай шатырлап, үсті-бастары малмандай су болған.
Бейбарыстар бүгін футбол ойнады ,- сөйлемінде қандай көркемдегіш құрал кездеседі?
Аллегория
Метафора
Метонимия
Синекдоха
Кейіптеу
Інжу үшін әдебиет деген - пән емес,- әлем,-cөйлемінде қандай көркемдеуіш құрал кездеседі
Аллегория
Метафора
Метонимия
Синекдоха
Кейіптеу
Идея дегеніміз не?
Автордың оқырманға айтқысы келген нәрсесі
Шығармадағы заман шындығы
Ешқандай жауап дұрыс емес
Автордың көтерген проблематикасы,мәселесі
Барлық жауаптар дұрыс
Адамдардың әрекетiнен, қарым-қатынасынан туындайтын оқиғалар жинағы
Композиция
Тақырып
Сюжет
Идея
Суреттеліп отырған зат не құбылысты айқындай түсу үшін оларды ұқсас өзге затқа не құбылысқа балап айту. бұлақтың көзі, істің көзі
Метафора
Метонимия
Синекдоха
Фонема
Бүтіннің орнына бөлшекті, бөлшектің орнына бүтінді пайдалану Мысалы,ақылды қара қылды қырыққа бөлмек
Бөлшектеу
Морфема
Синекдоха
Символ
Кетеген болса,түйең жау,
Тебеген болса, биең жау,
Ұрысқақ болса, ұлың жау,
Керіскек болса, келін жау. Өлеңінде қандай көркемдегіш құрал бар?
Литота
Ассонанс
Анафора
Эпифора
Кейіптеу
Бәлкім дөрекі ,бәлкім ойы бөлініп кеткеннен, әйтеуір,сөйлемнің бір мүшесінің түсіп қалып, оның орнына көп нүкте қойылатын сөз үлгісі
Элипсис
Литота
Антитеза
Эпифора
Кейіптеу
Қақтығыстар мен қиыншылықтардың күрестің ең бір қызған жері, шыңы
Экспозиция
Байланыс
Даму
Шарықтау шегі
Шешім
Беу,Нұрболдар, жассың десін даттасын.
Жамандасын ,жоқсың десін, мақтасын
Ыждаһатты бір мүддеге баққасын
Бұрмағайсың басқа жаққа ат басын! Арнаудың қай түрі?
Жарнай
Зарлай
Сұрай
Білмедім
Барлық жауап дұрыс
