Worksheets2-15. YY FELSEFESİ
Total questions: 10
Worksheet time: 18mins
Anselmus, Tanrı’nın var olduğuna dair delile Tanrı kavramının kendisinden doğrudan ulaşılabileceğini savunmuştur. Ona göre, Tanrı kendisinden daha yetkini düşünülemeyen, tasavvur edilemeyen bir varlıktır. İfade edildiği şekliyle yetkin varlık fikri bütün insanlarda vardır. Ancak en yetkin varlık olarak Tanrı fikrinin sadece zihnimizde olduğunu kabul etmek, daha yetkini düşünülemeyen varlık tanımıyla çelişki yaratır. Çünkü hem zihinde hem de zihin dışında var olan, sadece zihinde var olandan daha yetkindir. O hâlde Tanrı, hem zihinde bulunan bir kavram hem de zihnin dışında var olan olarak vardır.
Bu parçadan aşağıdaki yargıların hangisine ulaşılabilir?
Tanrı kavramının kendisi Tanrı’nın zihin dışında da var olduğunu göstermez.
En yetkin varlık olarak Tanrı zihindeki tüm diğer kavramların kaynağıdır.
Tanrı’nın varlığı deneyime başvurmaksızın apriori bir yöntemle ispatlanabilir.
Tanrı’nın varlığı zihinde diğer kavramlara başvurmadan ispat edilemez.
Mükemmel bir dünyanın varlığından yola çıkılarak Tanrı’nın varlığı ispatlanabilir.
İslam felsefesinde, özgürlük problemi “kader” ve “irade” ile olduğu kadar “akıl” kavramı ile de ele alınmıştır. Örneğin Maturidi, insanın akılla kendi davranışlarını seçtiğini, seçimlerini de iradesiyle eyleme geçirdiğini ve buna bağlı olarak davranışlarından sorumlu olduğunu öne sürmüştür.
Bu parçadan aşağıdaki yargıların hangisine ulaşılabilir?
İnsan önceden belirlenen yazgısına göre eylemlerini gerçekleştirir
İnsanın istediği gibi seçimlerini yapabileceği bir iradesi yoktur.
İnsan özgürlüğünün temeli akıldır.
İrade, verili seçenekler arasında seçim yapmaya ilişkindir.
İnsan, seçimlerinden sorumlu tutulamaz.
Stoa ahlakının temel ilkesi: “Doğanın yasasına boyun eğmektir.” Doğaya uygun yaşamak insan için bir ödevdir. Bunun içinde bazı insanların değer olarak gördükleri zenginlik, şeref, sağlık hatta hayatın kendisi, bilge kişi için önem verilmeyecek, ilgisiz kalınacak şeyler olabilir.
Bu parçadan yola çıkılarak Stoacılar için “iyi ahlakın” aşağıdakilerden hangisine bağlandığı söylenebilir?
Evrensel ilkelere
Tanrı’nın varlığına
Maddi zenginliğe
İnsanın değerine
Doğa yasalarına
Tümel kavramlar aynı nesneler için insanın düşündüğü, nesnelerin ortak yönlerine insanın vermiş olduğu adlardır. Dolayısıyla gerçekten var olan, ancak tek tek nesnelerdir. Soyut nesneler yoktur, yalnız somut nesneler vardır veya başka bir deyimle, bütün var olan nesneler somuttur, hiçbir nesne soyut değildir.
Bu açıklama aşağıdaki görüşlerden hangisine karşılık gelir?
Kavram realizmi
Nominalizm
Realizm
İdealizm
Rasyonalizm
Felsefe Orta Çağ’da Batıda din adamlarını yetiştiren manastır ve katedral okullarında gelişmiş, tamamıyla dini karakterli bir etkinlik olarak ortaya çıkmıştır.
Bu okullarda gelişen felsefeye verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?
Skolastik
Kynikler Okulu
Tasavvuf
Akademi
Elea Okulu
Tanrı kanıtlamalarında 2-15. yüzyıl felsefesinde............ ve............kanıtlar kullanılmıştır.
(a)
Hristiyan felsefesi, ............ ve ............ dönem olarak ikiye ayrılır.
(a)
Meşşailik, İslam felsefesine ait bir görüştür. Aklın imkanlarını kullanarak inancı felsefe ve mantık ile uzlaştırır. Gazali, Meşşailiğin bu tavrına kesin bir şekilde karşı çıkar. Aklın ve tecrübenin yanıltıcılığını gözler önüne sererek inanç ilimlerini akli ilimlerden ayırmaya yönelir.
Bu parçaya göre Gazali'nin görüşünü yansıtan yargı aşağıdakilerden hangisidir?
İnanç konuları akılla ilişki kurulmadan edinilir.
İnanç konuları akla dayandırılarak temellenir.
İnsanın tecrübeleri, ilahi emirleri onaylar niteliktedir
Bilgi, aklî tecrübe yardımı ile kazanılır.
Bilgide mistik tecrübe değil mantık söz konusudur.
Skolastik dönemde Aristo mantığı önem kazanmıştır. Bu dönemde inanç konuları herkes tarafından anlaşılır ve kavranılır kılınmaya çalışılırken şüphecilik kesinlikle reddedilmiştir. Kilise ve din âlimleri ön planda yer almıştır.
Bu parçaya dayanarak Skolastik felsefe için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Mantık, felsefenin kılavuzu olmuştur.
Mantık, Tanrı’nın yarattıklarını anlamak için kullanılmıştır.
Doğru davranışın belirleyicisi felsefe olmuştur.
Filozofların yerini din alimleri almıştır.
Mantık, toplumsal hayatın düzenleyicisi olmuştur
"Hak cihana doludur, kimseler Hakk'ı bilmez,
Onu sen senden iste, o senden ayrı olmaz."
Yunus Emre'nin bu deyişindeki temel düşünce aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?
Hiç kimse Hakk'ı gerçekten bilemez.
Tüm istekler Hakk'tan istenmelidir.
İsteklerimizi kendi çalışmalarımızla elde edebiliriz.
Hakk ve dünya birbirinden farklı olduğu için ikisini de bilemeyiz.
Hakk ve insan öz itibariyle birbirinden farklı değildir.
