ถ้อยคำที่เปรียบเทียยบเหตุการณ์ หรือเรื่องราวต่างๆที่พบเห็นได้ในการดำรงชีวิตของคนรุ่นก่อน

เพื่อการสั่งสอน เตือนสติให้คิด ไม่มีการเสียดสีหรือติชม เป็นถ้อยคำที่แสดงหลักความจริงที่ยอมรับกันโดยทั่วไป

4

5

6

7

ดาบสองคม

แกว่งเท้าหาเสี้ยน

ทำนาบนหลังคน

เลือดขึ้นหน้า

ตำข้าวสารกรอกหม้อ

อย่าหวังน้ำบ่อหน้า

สิ่งที่แล้วไปแล้ว ก็ให้แล้วไป

ตำน้ำพริกละลายแม่น้ำ

ขิงก็ราข่าก็แรง ขนมพอสมน้ำยา

หน้าเนื้อใจเสือ ปากว่าตาขยิบ

เอาไม้ซีกไปงัดไม้ซุง เอาเนื้อหมูไปปะเนื้อช้าง

เกี่ยวแฝกมุงป่า ตำน้ำพริกละลายแม่น้ำ

มโหสถ

พิกุลทอง

รามเกียรติ์

นางสิบสอง

ยืนกรานไม่ยอมรับ

ตัดขาดขอไม่เกี่ยวข้องด้วย

บุคคลที่ถูกใครๆรุมใช้อยู่คนเดียว

ดีอกดีใจจนเกินงาม

วานรได้แก้ว

กิ้งก่าได้ทอง

หัวล้านได้หวี

ตาบอดได้แว่น

ตีงูให้กากิน

ตีตนไปก่อนไข้

ใจดีสู้เสือ

อกสั่งขวัญแขวน

ชักใบให้เรือเสีย

ชักแม่น้ำทั้งห้า

กลัวดอกพิกุลจะร่วง

สิบแปดมงกุฏ

กระดี่ได้น้ำ

ขนทรายเข้าวัด

งอมพระงาม

ฐานะต่ำกว่า

ด้วยวาสนา

เป็นฝ่ายเสียเปรียบ

เป็นฝ่ายเสียหาย