Font size
WorksheetsТест (7 - сынып)
Total questions: 27
Worksheet time: 20mins
1 – тоқсанға арналған тест тапсырмалары. Арман – ПВ баспасы
Бөлім атаулары: Ауа – райы және климаттық өзгерістер. Көшпенділер мәдениеті.
Денсаулық –зор байлық. Көне күндерден жеткен жәдігерлер
1. Үндестік заңына бағынбайтын қосымшалы сөзді көрсет.
A) Қарашашпен
B) Арманды
C) Үшінші.
D) Ертегіміз.
E) Балаға.
2. Дауысты дыбыстардың үндесуін қалай атаймыз, белгіле.
A) Екпін дейміз
B) Орфоэпия дейміз.
C) Дыбыс үндестігі дейміз.
D) Орфография дейміз.
E) Сингармонизм дейміз.
3. Қазақ тілінде жалғаудың неше түрі бар?
А) 2
В) 3
С) 5
Д) 1
Е) 4
4. Үндестік заңының неше түрі бар?
А) 3
В) 2
С) 5
Д) 6
Е) 4
5. Тіл дыбыстарын зерттейтін саланы белгіле.
А) лексика
В) морфология
С) фонетика
Д) синтаксис
Е) стилистика
6. Қай қосымша қате жазылған?
А) банктен
В) факстан
С) пункті
Д) паркқа
Е) бланкіге
7. Қай қосымша меншікті мағынаны білдіреді.
А) - дікі
В) - гер
С) - паз
Д) - жан
Е) - кеш
8. Буын үндестігіне бағынбай тұрған қосымшаны тап.
А) ауыл-аймақ
В) келін -кепшік
С) көрші-қолаң
Д) дос-жаран
Е) киім-кешек
10. Буын үндестігіне бағынбай тұрған сөз қандай сөз? Біздің мұғаліміміз - әлемдегі ең танымал тұлғалардың бірі.
А) кірме сөз
В) термин сөз
С) кәсіби сөз
Д) күрделі сөз
Е) туынды сөз
11. 500 жылдық тарихы бар ең көне жырды белгіле.
А) «Қыз Жібек пен Төлеген»
В) «Қамбар батыр»
С) «Ер Тарғын»
Д) «Айман-Шолпан»
Е) «Қыз Жібек»
14. Төлегенің жасы кіші бауырының есімін тап.
А) Сырлыбай
В) Сапарбай
С) Сәбит
Д) Сансызбай
Е) Сәрсен
15. Көркем әдебиеттегі адамның сыртқы тұрпатын, ішкі рахани әлемін шынайылықпен бейнелейтін теориялық ұғымды тап.
А) Портрет
В) Сурет
С) Пейзаж
Д) Көрініс
Е) Поэма
16. Ауыз әдебиетінің үлгілерінің негізгі ерекшелігі.
А) Жазып алады.
В) Ұмытпайын деп, барлығы жаттап алады.
С) Көп айтылмайды.
Д) Жиі айтылады.
Е) Ауызша тарайды
17. VI - IX ғасыр аралығындағы көне әдеби мұралар.
А) «Диуани лұғат ат-түрік»
В) «Қамбар батыр»
С) «Диуани хикмет»
Д) «Қорқыт Ата кітабы»
Е) «Түркістан»
18. «Бек ұлдарың құл болмасын, пәк қыздарың күң болмасын деп, Тунде ұйықтамадым, кундіз отырмадым»,- деген батыр.
А) Білге қаған
В) Табғаштар
С) Күлтегін
Д) Түркілер
Е) Қапаған
19. Жәдігер сөзінің синонимін тап.
А) Естелік
В) Ескерткіш
С) Қазына
Д) Түркілер
Е) Байлық
20. «Култегін», «Тоныкөк» жырларын жазған кім екенін анықта.
А) Білге қаған
В) Қорқыт
С) Түркілер
Д) Иоллығ Тегін
Е) Яссауи
21.Өлең шумағында көрініс тапқан дәстүрлі тап.
Қартайған әкем Базарбай
Алдыңнан шығып жануар.
«Қарағым менің Төлеген,
Көрдің бе?»-десе не дейсің?!
А) Естірту
В) Жоқтау
С) Қоштасу
Д) Сыңсу
Е) Бата беру.
22. «Култегін», «Тоныкөк» ескерткіштерінің табылған жері
А) Орхон –Талас өзендері бойында
В) Енесей-Шу өзендері бойында
С) Талас-Шу өзендері бойында
Д) Орхон –Енесей өзендері бойында
Е) Орхон –Енесей таулары бойында
23. Мәтінмен жұмыс
...Халқымыз ертеден –ақ ауа –райын бақылаудың қарапайым әдіс, тәсілдерін меңгерген. Өзге түліктерге қарағанда қой қазақ жерінің климатын тез сезетін, қазақтың жері мен табиғатына әбден бейімделген түлік екенін байқатады. Қой жүні қобырап дымқыл тартып тұрса, кешікпей жауын-шашын болады. Қозы-лақ секеңдеп ойнақшыса, жауын жауады. Жылқы- бір жылдық, қой-жарты жылдық, сиыр 2-3 күндік өзгеріс құбылыстарды болжай алады. Қысы –жазы далалық өмірде тіршілік еткен халқымыз өздері тұрған өлкенің табиғи ерекшелігі мен құпиясын терең білгені сондай-айсыз түнде жұлдызға қарап жол тауып, көз аштырмас боранда жердің шөбіне қарап ел тапқан. Осының бәрі- ...
23. Мәтінге лайық тақырыпты таңда.
А) Ауа райы болжамдары.
В) Халқымыз ауа-райын төрт түлікке қарап бақылаған.
С) Адамдардың табиғатсыз күні жоқ...
Д) Төрт түлігім-қазынам!
Е) Халқымыз ауа- райын тек қойға қарап болжаған.
24. Мәтінден жаңбыр сөзінің синонимін белгіле.
А) жасын
В) жарқыл
С) жауын - шашын
Д) су
Е) дымқыл
25. Осының бәрі – ... . Көп нүктенің орнына қажеті сөзді тауып, сөйлемді аяқта.
А) туған жерін жақсы білгені.
В) кітапта жазылған.
С) Ата-бабаларымыз ақылды болған.
Д) халықтың ауа райын болжау тәсілдері.
Е) Ауыздан-ауызға тараған.
26. Климат қандай сөз.
... Әдет бойынша мейман өзі кеткенше, үй иесінің толық қорғауында болады. Бұл құқық мейман ошақ иесінің жауы болған жағдайда да қолданылды. Қазақ өзі ашықса, да ең дәмдісін құдайы қонаққа сақтаған. Кеңпейіл қазақ халқының ата-бабасынан қан арқылы тараған, бар ұлттың ерекше сый-құрметіне бөленіп келе жатқан ізгі дәстүрі, асыл қасиеті-қонақжайлылық. « Құдайым, би қылмасаң да, би түсетін үй қыл»,-деп бабаларымыздың Жаратқан иемізге жалбарынуы, сірә, сол себепті шығар. Қазақ халқының салт-дәстүрінде қонақ шақырмау, қонақты үйге түсірмеу-үлкен айып болып саналады. Қазақтарда меймандастыққа байланысты салттар: қонақ үйге кірген кезде киіз үйдің сықырлауығын –қожайын, ал қонақ шыққан кезде қонақтың өзі ашады. Бейтаныс қонақтар кез келген үйге түспей, ұл-қызы бар үйге түсетін болған. Оған үй иесі қатты қуанып, батасын берген.
А) термин сөз
В) біріккен сөз
С) кәсіби сөз
Д) күрделі сөз
Е) туынды сөз
27. Мәтін мазмұны бойынша бөлімнің атауын болжау.
А) Көшпенділер мәдениеті.
В) Көшпенділер тұрмыс.
С) Көшпенділерік өмір.
Д) Көшпенділер бабаларымыздың қонақ күту салты.
Е) Көшпенділер және мен.
28. Мәтін бойынша жергілікті тілдік ерекшелік байқалған сөзді тап.
А) қонақ
В) ошақ
С) толық
Д) қазақ
Е) мейман
29. Киіз үйдің сықырлауығы дегеніміз не?
А) едені
В) ошағы
С) есігі
Д) керегесі
Е) туырлығы
30. Мәтін бойынша лауазым атауын тап.
А) қонақ
В) Жаратқан ие
С) Жаратушы
Д) бай
Е) би
