ใช้แสดงละครนอก

ใช้แสดงละครใน

ใช้ขับกล่อมประชาชน

ใช้เทศน์ให้ประชาชนฟัง

ร่ายสุภาพ

ร่ายยาว

ร่ายด้น

ร่ายโบราณ

เรื่องราวของพระโพธิสัตว์

เรื่องราวของพระพุทธเจ้า

เรื่องราวของพระพุทธเจ้าก่อนตรัสรู้

เรื่องราวของพระพุทธเจ้าตอนตรัสรู้แล้ว

พระนัยเนตรทั้งสองข้างไม่ขาดสายพระอัสสุชล

ดอกไม้ที่เคยเก็บมาร้อยเป็นมาลัยก็กลายเป็นมีลูกมีผลขึ้นมา

ทิศทั้งแปดก็มืดมัวมนทุกหนแห่ง ทั้งขอบฟ้าก็ดาดแดงเป็นสายเลือด

ผลาผลในกลางไพร่ที่มีผลเป็นพุ่มพวง ก็กลับกลายเป็นดอกดวงเดียรดาษอนาถเนตร

ทำให้มีอายุยืน

ได้ไปเกิดบนสวรรค์

ได้สำเร็จเป็นพระอรหันต์

ได้เกิดในสมัยพระศรีอาริย์

เพราะ เห็นใจนางที่คิดถึงสองกุมารและสามี

เพราะ พระเวสสันดรส่งกระแสจิตมาขอความช่วยเหลือ

เพราะ สงสารและเห็นใจในคำอ้อนวอนของพระนางมัทรี

เพราะ เห็นว่าถ่วงเวลาไว้พอสมควรที่จะทำให้ชูชกพาสองกุมารไปได้ไกลจากอาศรมมากแล้ว

การยกสองกุมารให้แก่ชูชก

การให้ช้างปัจจัยนาคแก่ชาวเมืองกลิงคราษฎร์

การยกพระนางมัทรีให้แก่พราหมณ์ชรา (พระอินทร์แปลง)

การให้ทรัพย์สมบัติ ข้าทาสบริวารที่ติดตามแก่ผู้มาขอตามทาง

เป็นที่พึ่งของคนที่ยากจน

การให้ทานลูกชาย-หญิง

ความเสียสละเพื่อประโยชน์ของส่วนรวม

ความสุจริตใจที่มีต่อบุคคลไม่เลือกชั้นวรรณะ

เพื่อให้พระเวสสันดรได้ทำทานอันยิ่งใหญ่

เพื่อแบ่งเบาภาระของนางมัทรี

เพื่อนำไปเป็นทาสรับใช้

เพื่อนำไปเป็นบุตรบุญธรรม

ราชสีห์ อาชาไนย เสือโคร่ง

ราชสีห์ พญานาค คชสาร

อาชาไนย โคนม เสือเหลือง

เสือโคร่ง เสือเหลือง ราชสีห์

ขันติบารมี

วิริยบารมี

สัจจบารมี

ทานบารมี

มีสีแดง ใครอยากให้เปียกก็จะเปียก ใครไม่อยากให้เปียกก็ไม่เปียก

มีสีน้ำเงิน ใครอยากให้เปียกก็จะเปียก ใครไม่อยากให้เปียกก็ไม่เปียก

มีสีแดง ใครอยากให้เปียกก็ไม่เปียก ใครไม่อยากให้เปียกก็เปียก

มีสีน้ำเงิน ใครอยากให้เปียกก็ไม่เปียก ใครไม่อยากให้เปียกก็เปียก

๑๐ กัณฑ์

๑๑ กัณฑ์

๑๒ กัณฑ์

๑๓ กัณฑ์

เพราะพระเวสสันดรไม่สนใจในกิจการบ้านเมือง

พราะพระเวสสันดรทรงบริจาคทรัพย์จากพระคลังหลวงจนทำให้บ้านเมืองขัดสน

พราะบริจาคช้างปัจจัยนาคที่เป็นช้างคู่บ้านคู่เมืองแก่เมืองกลิงคราษฐ์

พราะโหรทำนายว่าพระเวสสันดรเป็นกาลกิณี จะทำให้กรุงสีวิราษฎร์เผชิญภาวะข้าวยากหมากแพง