1290-1312 жалдары билік құрып, Алтын Орданың саяси жағынан мемлекеттік беделін көтерген хан:

Архология атауын алғаш қолданған алғашқы ғалым:

Д.А.Қонаевтың 1964-1986 жылдары атқарған қызметі:

ХХ ғасырдың II жартысында Кенесары Қасымұлы туралы тарихи шындықты жазған жазушы:

Орынбор Қазақтары орналасқан жерлерді Ресей империясының бөлігі деп жариялады

Орбұлақ шайқасында Жәңгір ханға 20 мың қолмен көмекке келген батыр:

1731 жылы қазан айында Кіші жүз жерінде болған тарихи оқиға:

Досан Тәжіұлы бастаған көтеріліс болған аймақ:

Орта ғасырда Иран мен Византияға бірнеше елшіліктер жіберіп, келіссөздер жүргізген түріктердің атақты қағаны:

Кенесары Қасымұлы көтерілісін алғаш зеттеген қазақ ғалымы:

Бір немесе бірнеше елдің басқа бір елдің ішкі істеріне зорлықпен қол сұғуы:

1965 жылы алғашқы мұнай алынды:

Отырар қаласының қорғанысы туралы баяндаған парсы тарихшысы:

Ұлы Отан соғысынан кейінгі жылдары республиканың батысындағы ірі мұнай кәсіпшілігі:

Моғолстанда дулат әмірлерінің қолдауымен Есен – Бұғаның хан тағында отырған уақыты:

1723 жылы Жоңғарияның барлық күш-қуатын қазақ еліне қарсы жұмсауға мүмкіндік алуының себебі:

Белгілі балуан Қажымұқан құрамында болған партия:

Берел қорымының №11 обасына жерленген:

«Жылқының ертерек қолға үйретілгені жөніндегі тың дәлелдерді Scierce журналының жаңа санында ағылшынның Эксетер университетінің Алан Оутрам басқарған көпұлтты археологтар командасы жариялады. Еуразия тарихына деген көзқарасты түбірімен өзгертетін жаңалық туралы шетелдік басылымдар жарыса жазуда. Біріншіден, ғалымдар төрт жерден табылған жылқы қаңқаларының түрі мен өлшемін талдаған. Оларды осы өңірлерде, осы кезеңдерде өмір сүрген жабайы жылқылардың, бұдан жүздеген жылдар кейінірек қола дәуіріндегі қолға үйретілген жылқылардың және монғолдың қолға үйретілген жылқыларының сүйектерімен салыстырған. Зерттеушілер, сүйегі ірі жабайы жылқыларға қарағанда бұл жылқыларының «сымбаттырақ» болғандығын және қолға үйретілген жылқыларға жақындау екендігін айтады. Дәлелдердің екінші тобы жылқының тістеріндегі іздер мен қаңқа тканінің бұзылуына байланысты. Зерттеушілер оны жұмысқа пайдаланған жылқыны басқару үшін кигізілген жүген мен ауыздықтың, жауырдың салдары деп есептейді. Тістегі мұндай кетіктерді археологтар бұрыннан бері қолға үйретудің дәлелі деп есептен келеді. Дәлелдердің үшінші тобы қыш ыдыстың қабырғасындағы май қышқылдарының дағымен байланысты. Ыдыс қабырғасындағы дақтар бие сүтінің ізі. Бұның өзі тұрғындардың қымызды қалай ашытуды білгенін дәлелдеп тұр». Мәгінде сипатталған шетелдік археологтар қазба жұмыстарын жүргізген өңірді анықтаңыз:

1201 жылы күшейіп келе жатқан Темучинге қарсы құрылтайды ұйымдастырған хан:

Түркістан аймағындағы оғыздардың елтірі беретін қойларды өсіретінін жазған автор:

Азамат соғысы кезіндегі қазақтардың тартқан азабын бейнелейтін Ж.Аймауытовтың шығармасы:

Ғұндардың Алтай тайпаларын түгелдей дерлік бағындырды:

1916 жылғы Жетісудағы ұлт-азаттық көтерілісте орыс шаруаларының ішінен көтерілісте Қарқара ошағын ұйымдастырушылардың бірі:

1867-68 жж. «Реформадан» кейін өсірілген міндетті салық түрі:

Ұлы Отан соғысы кезінде Батыс Қазақстанда салынған темір жол:

1991 жылы 21 желтоқсандағы Алматы кездесуінде басшылары ядролық қаруға байланысты біріккен шаралар туралы келісімге қол қойған мемлекеттер:

Ұлттық қазақ театрында тұңғыш рет қойылған пьеса:

Түргеш қағанатына солтүстік-шығыстан қауіп төндірген мемлекет:

Ұлы Отан соғысынан кейінгі жылдары тері илеу кәсіпорындары салынған қалалар:

Оқу орындарының ашылған уақытымен реттілікпен орналастырыңыз:

1. Троицкдегі орыс-қазақ мектебі. 2. Омбыдағы мұғалімдер семинариясы. 3. Омбы әскери училищесі. 4. Орскдегі тұңғыш қазақ ер мұғалімдік мектеп.

«Қазақ Тәуекел хан Әбдi-Момын ханның өлтiрiлiп, Пiр-Мұхаммед ханның билiк құра бастағаны туралы хабар алған кезде ол Ташкент пен Мауараннахрды бағындыру үшiн жолға шықты. Ол әуелi Ташкенттi қаратты, ал сонан соң Самарқанды басып алды және осы қалаға қарай бет бұрды. Пiр-Мұхаммед хан ашық шайқаста қарсыласу мүмкiн деп таппай, сондықтан қамалға бекiндi. Шамамен жиырма күн бойы Тәуекел хан мен оның қазақтары осы қаланың маңайын тонады, күн шығып, батқанға дейiнгi уақыт аралығында екi жақтың арасында үнемi қақтығыстар болып тұрды. Ақыр аяғында қазақтар жеңiлiс тапты. Тәуекел хан Самарқанға шегiндi. Бауыры Әшiм ханмен одақтасып, ол Пiр-Мұхаммед ханға қарсы ұрысып, шайқасуға әзiрлендi. Хан оларды тағы да шайқаспақ ниетпен қарсы алды. Осы кезде оған Пiр-Мұхаммед ханның iнiсi Баки-Мұхаммед сұлтан келiп қосылды. Хан оның келуiн жақсылықтың нышаны деп жорыды және оған құрмет көрсеттi. Екi жақ әскерлерiнiң арасында бiр айдай уақыт ұрыс-қақтығыс болып тұрды. Бiр жолы Тәуекел хан түн жамылып шабуыл жасады. Кескiлескен шайқас болды. Тәуекел ауыр жараланды. (Ол) еш нәрсеге қол жеткiзе алмағандықтан, ат тiзгiнiн Ташкент жаққа бұрды. Сол жарақаттан Тәуекел хан о дүниеге асығыс аттанып кеттi...».

Суреттелген оқиғада Тәуекел хан шабуыл жасаған қала:

Қаратау үңгірінің ежелгі тұрғындары жасаған еңбек құралы:

Сақ тайпаларының түркі тілдес болғанын дәлелдейтін түркі тіліндегі таңбалар табылған аймақтар:

Навакет қаласының билеушісі Баға тархан опасыздықпен өлтірген түргеш қағаны:

Қола дәуірінің Орал тауының шығысынан Ертіс өңіріне дейінгі аралықты қамтитын мәдениет:

Көшім Қадырғали Жалаиридің «Жылнамалар» жинағындағы дерек бойынша осы әулеттің ұрпағы:

Қарахан мемлекетінің Батыс бөлігіндегі хандықтың астанасы:

«Ол өзінің батырлығымен, орасан зор дене күшімен, парасатты ақыл-ойымен, қызыл тілге шешендігімен, сондай-ақ ат құлағында ойнайтын шабандоздығымен халыққа ерекше танылған еді. Оның әскери қолбасшылық өнерге шеберлігі, бір орыннан екінші орынға жедел ауысып кете алатын тактикалық тапқырлығы жақсы қаруланған, күші басым орыс әскерлерін қапыда қалдырып, талай рет жеңіске жеткізді. Ол ғажайып шешен адам болатын, өз тындаушыларын үйіріп әкетіп, ерлік күреске жігерлендіре білетін. Ағылшын зерттеушісі Бульжер Демитриус Чарлз... батырдың өз руластарын патша үкіметіне қарсы күреске жігерлендіре шақырғаны туралы жазды: «Рас, олардың аттары мен қаруы бар. Ат пен қару бізде жоқ деп кім айта алады? Біздің мұхит түбіндегі құмның қиыршығы сияқты көп екеніміз өтірік пе? Өздерің мойын бұрып қараңдаршы: шығыс пен батыста, солтүстік пен оңтүстікте де қаптаған қалың қырғызды (қазақты.-авт) көретіндерің анық. Сөйте тұра неге біз ат төбеліндей азғана жатжерліктерге бағынуға тиіспіз?!». Мәтінде сипатталған тұлғаны анықтаныз:

Қабырға сыртын әсемдеу ісінде қазақтың дәстүрлі ою-өрнегі (таңдай, жүрекше) кең қолданылған кесене:

Ислам ынтымақтастығы ұйымының (ИЫҰ) төрағалығы Қазақстанға өтті:

1891ж. 25 наурызында қабылданған Ережеге сай Ақмола, Семей, Жетісу облыстары енген губернаторлық орталығы:

Ғұндар мемлекетінің пайда болу уақыты туралы жазған ғалым:

Шах-Махмұд Шорастың «Тарих» еңбегінде баяндалады:

1950-1960 жылдары саяси көзқарасы үшін тағылған айып:

Оғыздар туралы дерек қалдырғандардың қатарына жатпайды:

ХIХ ғасырдың екінші жартысында Қазақстанның Қытаймен сауда айналымдарын дамытуда ерекше рөл атқарған Жетiсудағы бекіністер:

Азамат соғысы кезінде қазақ атты әскер бригадасы саяси бөлімнің меңгерушісі:

Қоқан хандығына қарсы күресте Кенесары ханға көмекке келген батыр:

1930 жылдары Қазақстанның өткен тарихына қатысты құжаттар мен материалдар жинағы шығаруға басшылық етті

Оқиғаларды хронологиялық реттілікпен орналастырыңыз:

1. Иран шахы І Исмайлмен шайқаста Мұхаммед Шайбани қаза тапты. 2. Моғолстан ханы Есен-бұға қайтыс болды. 3. Жәнібек хан Созаққа шабуыл жасады. 4. Қазақ сұлтандарының Жетісуға қоныс аударуы. 5. Темір мемлекетінің құлауы

1980-1983 жылдары қазба жұмыстары жүргізілген Шүлбі тұрағындағы құралдарды дайындаған шикізат:

Сақ, сармат, үйсін тайпаларының келбеттері андрондықтарға ұқсас екендігін айтқан антрополог ғалым:

Марафон шайқасының уақыты:

Жібек жолының Қазақстандағы Солтүстік-шығыс тармағы арқылы Моңғолияға Мөңке хандығына барып қайтқан елші:

1868 ж. қазақ зергерлік өнерінің заттары қойылған бүкіл әлемдік көрме өткен қала:

1946-1980 жылдары Қазақстанның шет елдермен біршама жақсы дамыған байланыс түрі:

Лебедевка қорымының мерзімі:

Мәтінде көрсетілген оқиға мерзімі:

«...Қайсақтардың жоңғар билеушiсi Қалдан Серенге Ақшора батыр бастаған елшiлері барып, қайтарында жоңғар қалмақтарынан үш адам олармен ере келдi. Келгендер қазақтардан өздерiне аманат үшiн абырой-атағы барлардан он адамды үй-жайымен және малдарымен, соның iшiнде Барақ сүлтанды, Жәнiбек батырды және басқа игi жақсылардың балаларынан бiр-бiр ұлды, сондай-ақ башқұртстандағы бұрынғы қарақшы, бүлiкшi, мұнда оны қонтайшының ұлы Сүной батыр атап жүрген Қарасақалды берудi өтiндi. Осы айтқандарын орындаса, жоңғар билеушiсi Қалдан Серен қазақтарға қарсы соғыспайды. Егер бермеген жағдайда, шайқасатын мерзiмi мен мекенiн жедел хабарласын деп шарт қояды».

Брест қамалын қоршауда ерлік көрсеткен:

ХVІ ғ. Сауран қаласы....

Кеңес Одағының батыры Нұркен Әбдіровтің соғыс кезінде атқарған әскери міндеті:

Қаңлыларда металл өңдеудің ірі орталығы болған ежелгі қала:

Ұлттық келісім орнатуға бағытталған Уақытша үкіметтің шешімі:

Шах-Махмұд Шоростың «Тарих» еңбегінде баяндалған хан:

ХХ ғасырдың 50-жылдарында әлеуметтік жағдайға байланысты жұмысшылар наразылығы өтті:

Кеңес үкіметі жер мәселесі жөніндегі патша саясатының салдарын жоюға байланысты шаралары:

1867-68 жж. «Реформадан» кейін өсірілген міндетті салық түрі:

Омбы темір жолшыларының ереуілі болған жыл:

Қиыр Шығыстан көшірілген корейлер қоныстандырылған облыстар:

Қазақ-жоңғар шайқастарының ішінен артығын табыңыз:

Сынақ алаңы Атырау облысының Құрманғазы ауданына қарайтын үш мыңға жуық адам қоныстанған бір кездегі «Балқұдық» кеңшарының аумағында орналасты. Жарылыстар тұрғындарды басқа жерге көшірместен, елді мекендердің ортасында жүргізілді. Сынақ алаңында 17 рет жер асты жарылысы болды. Сынақ алаңында жарылыс 13 жыл бойы жүргізіліп 1979 жылы тоқтатылды, бірақ ондағы экологиялық жағдай қалыпқа келген жоқ.

1930 жылы болған Созақ көтерілісіне қатысқан адам саны:

1845 жылы патша әкімшілігінің (Кенесары көтерілісіне байланысты) салған бекіністері орналасты:

1991 жылы 13 желтоқсанда Орта Азия мемлекет басшылары бас қосқан қала:

“Қазақстан - 2030” стратегиясының жарияланған жылы:

1883 жылы әскери училище ашылған қала:

Авторларды шығармаларымен сәйкестіріңіз:

1. Е.Бекмаханов. 2. Ғ.Мүсірепов. 3. М.Төлебаев. 4. Қ.Қожамьяров. 5. Қ.Телжанов.

A. Назугум. B. Біржан Сара. C. Оянған өлке. D. Қазақ КСР тарихы. E. Жамал.

Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы.

2. 1993 жылы 18 қарашада сағат 08.00-ден бастап теңге Қазақстан Республикасындағы бірден-бір заңды төлем құралына айналсын. 3. Теңгені Қазақстан Республикасының аумағында меншік нысандарына қарамастан барлық жеке заңды тұлғалар төлемдердің барлық түрінде, сондай-ақ ешқандай шектеусіз салымдар мен шоттарға қосу үшін банктер қабылдауға міндетті. 4. Осы жарлық қол қойылатын сәтінен бастап күшіне енеді.

Қазақстан Республикасының

Президенті Н.Назарбаев.

Алматы

12 қараша, 1993 ж.

Мәтін бойынша Қазақстан Республикасының ұлттық валютасы енгізілді: