Font size
Worksheetsbiologia (sprawdzian) I połowa
Total questions: 32
Worksheet time: 24mins
Wskaż zdanie prawdziwe.
Szkielet jest częścią bierną, niezdolną do samodzielnego poruszania się.
Szkielet jest częścią czynną, niezdolną do samodzielnego poruszania się.
Mięśnie są częścią czynną, wprawiająca w ruch elementy szkieletu.
Mięśnie są częścią bierną, wprawiająca w ruch elementy szkieletu.
Budowa szkieletu człowieka :
szkielet osiowy
(czaszka, kręgosłup, klatka piersiowa)
szkielet kończyn
(kości kończyn górnych i kończyn dolnych wraz z obręczami -barkową i miedniczną)
Podział kości ze względu na kształt :
kości płaskie
kości różnokształtne
kości krótkie
kości długie
Przykład kości płaskich :
niektóre kości czaszki
mostek
łopatki
kości biodrowe
kości nadgarstka
Przykład kości różnokształtnych :
kręgi kręgosłupa
mostek
Przykład kości krótkich :
kości nadgarstka
kości stępu
kości udowe
Przykład kości długich :
paliczki (kości palców)
kość udowa
kości stępu
Funkcje szkieletu :
ochrania narządy
(kości ochraniają delikatne, miękkie narządy wewnętrzne)
stanowi miejsce przyczepu mięśni
(do szkieletu są przyczepione mięśnie szkieletowe,
dzięki czemu możemy wykonywać ruchy)
decyduje o kształcie ciała
(szkielet stanowi rusztowanie dla ciała i nadaje mu kształt)
magazynuje składniki mineralne
(szkielet bierze udział w magazynowaniu soli mineralnych, głównie soli wapnia)
produkuje elementy morfotyczne krwi
(w szpiku kostnym czerwonym powstają komórki krwi np. czerwone krwinki)
Na powierzchni kości znajduje się okostna
(łącznotkankowa błona).
Funkcje okostnej :
dzięki licznym naczyniom krwionośnym okostna odżywia kość
okostna uczestniczy w przebudowie i regeneracji kości np. po złamaniach
Rodzaje połączeń kości :
połączenia ścisłe
połączenia ruchome (stawy)
... zapobiegają przemieszczaniu się kości względem siebie, przez co znacznie lub całkowicie ograniczają ruch.
Połączenia ścisłe
Połączenia ruchome (stawy)
... razem z mięśniami umożliwiają ruch kości względem siebie w jednej lub kilku płaszczyznach.
Połączenia ścisłe
Połączenia ruchome (stawy)
Połączenia ścisłe kości to :
(połączenia te różnią się rodzajem tkanki łącznej kości)
więzozrosty
chrząstkozrosty
kościozrosty
... to połączenia kości za pomocą tkanki włóknistej.
więzozrosty
przykład:
szwy - czyli cienkie, mocne pasma tkanki łączące kości czaszki
chrząstkozrosty
kościozrosty
... to połączenia kości za pomocą chrząstek,
pozwalające na ograniczony ruch kości.
więzozrosty
chrząstkozrosty
kościozrosty
przykład:
krążki międzykręgowe występujące w kręgosłupie oraz
połączenia żeber z mostkiem
... to połączenia kości za pomocą tkanki kostnej.
Połączenia te są całkowicie nieruchome.
więzozrosty
chrząstkozrosty
kościozrosty
przykład:
kość krzyżowa powstaje przez zrośnięcie się kręgów krzyżowych kręgosłupa
Rodzaje stawów
(połączeń ruchomych kości) :
staw siodełkowy
staw obrotowy
staw zawiasowy
staw kulisty
... umożliwia szeroki zakres ruchów podobnych
do ruchu stawu kulistego.
Taki staw znajduje się u nasady kciuka.
staw siodełkowy
staw obrotowy
staw zawiasowy
staw kulisty
... umożliwia ruchy obrotowe (np. głowy).
Taki staw znajduje się między pierwszym a drugim kręgiem kręgosłupa.
staw siodełkowy
staw obrotowy
staw zawiasowy
staw kulisty
... umożliwia zginanie i prostowanie kończyn oraz palców.
Taki staw znajduje się między kością ramienną a łokciową
oraz pomiędzy paliczkami kości palców.
staw siodełkowy
staw obrotowy
staw zawiasowy
staw kulisty
... umożliwia ruchy we wszystkich płaszczyznach
(np. wymachy ramion i nóg).
Taki staw znajduje się między kością miedniczną a kością udową.
staw siodełkowy
staw obrotowy
staw zawiasowy
staw kulisty
Budowa stawu :
powierzchnia stawowa
czyli powierzchnia nasad sąsiadujących kości
(pokryta jest chrząstką)
jama stawowa
znajduje się między powierzchniami stawowymi
(wypełniona jest mazią stawową)
torebka stawowa
otacza staw
(stabilizuje i zapobiega przemieszczaniu się kości w obrębie stawu)
więzadła
(stabilizują kość w stawie)
Budowa czaszki :
mózgoczaszka
twarzoczaszka (trzewioczaszka)
... składa się z kości o dużej powierzchni.
Część z nich występuje pojedynczo, a część parzyście.
Wszystkie kości ... są ze sobą połączone za pomocą szwów.
mózgoczaszka
twarzoczaszka
Kości mózgoczaszki występujące pojedynczo :
kość czołowa
kość klinowa
kość potyliczna
kości ciemieniowe
kości skroniowe
Kości mózgoczaszki występujące parzyście :
kość czołowa
kość klinowa
kość potyliczna
kości ciemieniowe
kości skroniowe
... składa się z wielu kości (parzystych i pojedynczych).
mózgoczaszka
twarzoczaszka
Parzyste kości twarzoczaszki :
kości nosowe
kości jarzmowe
kości szczękowe
kości podniebienne
kość gnykowa
Pojedyncze kości twarzoczaszki :
żuchwa
kość gnykowa
kości nosowe
kości jarzmowe
kości szczękowe
Na czym polega wyjątkowość kości gnykowej ?
jest to pojedyncza kość twarzoczaszki,
która nie jest połączona z innymi kośćmi
jest ona połączona z czaszką za pomocą stawu
Na czym polega wyjątkowość żuchwy ?
jest to pojedyncza kość twarzoczaszki,
która nie jest połączona z innymi kośćmi
jest ona połączona z czaszką za pomocą stawu
Funkcja czaszki :
funkcja ochronna
(czaszka ochrania mózgowie, narządy zmysłów i początkowe odcinki układów: oddechowego i pokarmowego)
uczestniczy w modulacji głosu oraz
ogrzewaniu i nawilżaniu powietrza
(dzięki zatokom, czyli przestrzeniom w kościach,
które są wypełnione powietrzem)
szczęki i żuchwa biorą udział w rozdrabnianiu pokarmu
