NEW
Font size
Worksheets10-сабақ Білім мен Ғылым
Total questions: 80
Worksheet time: 40mins
«Бұхара мен Қыпшақ елінде өздерінің күміс және мыс теңгесі болды. Алғашқысы «танга», екіншісі «пула» деп аталды. Осыған орай ресейліктер қздерінің күміс ақшаларын «танга», ал мыс ақшасын «пула» деп атады» деп жазған орыс тарихшысы
Л.Гумилев
М.Герасимов
О.Сүлейменов
С.Малов
Н.Карамзин
Орта ғасырлар энциклопедияшысы Әбу Райхан Бируни 27 жасында жазып шыққан тамаша еңбегі
«Өткен буындардың ескерткіштері»
«Даналық кітабы»
«Азаматтық саясат»
«Бақытқа жету туралы»
«Ғылымдардың жіктемесі туралы сөз»
Түркі тілінде жазылған алғашқы энциклопедиялық еңбек атауы
«Түрік тілінің сөздігі»
«Даналық кітабы»
«Масғұд кестелері»
«Құтты білік»
«Ақиқат сыйы»
Түркі аңыздарының мифологиялық көріністері бейнеленген тұрмыс заттары мен ыдыс-аяқтары табылған қорған
Чернигов
Ақыртас
Майемер
Берел
Баланды
Деректерде бұл қала туралы «мұсылмандардың түркілермен сауда жасау орны » дкп жазылған
Түркістан
Отырар
Қоялық
Талхиз
Тараз
Осылардың саяси және әскери жетістіктері исламның Орталық Азияда таралуына әсер етті
оғыздардың
соғдылардың
қыпшақтардың
монғолдардың
қарахандықтардың
Коперник пен Галилейге дейін Жер Күнді айналатындығы туралы айтқан
Бируни
Ибн Сина
Науаи
Омар Хайям
әл-Фараби
Үндістаннан Орталық Азияға келген дін
будда
манихей
зороастризм
ислам
христиан
Махмұт Қашғари ол
түркология ғылымының негізін қалаушы
ортағасырлық ғылымның негізін қалаушы
аса танымал түркі тарихшысы
исламдағы түркі танымының негізін қалаушы
ортағасырлық энциклопедияшы ғалымы
Қожа Ахмет Яасуи ол-
түркі тайпалары тұрмысы, тілі, әдет-ғұрпын зерттеуші ғалым
аса танымал түркі тарихшысы
ортағасырлық ғылымның негізін қалаушы
исламдағы түркі танымының негізін қалаушы
ортағасырлық энциклопедияшы ғалымы
Х-ХІІ ғғ магистральды каналдар, субөлгіштер, суқоймалары, қыщ су құбырлары табылған аймақ
Ертіс алабы
Шу алабы
Отырар аймағы
Арал маңы
Талас аймағы
Ұлы Даланың барлық өңіріне апаратын сауда жолдары мен әскери бағыттар түйіскен қала
Созақ
Янгикент
Тараз
Сығанақ
Испиджаб
Әлем ғалымдары XI ғасырды атады
«Жүсіп Баласағұни ғасыры»
«Қожа Ахмет Ясауи ғасыры»
«Әбу Насыр әл-Фараби ғасыры»
«Махмұт Қашғари ғасыры»
«Әбу Райхан Бируни ғасыры»
Құндылық, мемлекетке тиесілі мүлік деген мағына беретін түркі сөзі
«алтын»
«танга»
«қазына»
«теңге»
«жәмшік»
Орта ғасырларда батыстағы асыл заттар патшалығы
Русь
Қытай
Түрік қағанаты
Үндістан
Византия
«Құтты білік» поэмасының иядеялық мазмұны ізгіліктің қайнар көзі не екендігі түсіндіруге арналған
дін
дәстүр
байлық
билік
білім
Түркі тілінде жазған, қарахандықтар дәуірінің ақыны
Әлішер Науаи
Омар Хайям
Қожа Ахмет Ясауи
Сүлеймен Бақырғани
Ахмет Иүгнеки
Х-ХІІІ ғасырдың басында сауда байланыстарында болған өзгеріс
«күміс дағдарысы» салдарынан мыс теңгелер соғыла бастады
сауда тек қана жібекпен жүргізілді
барлық сауда жолдарын монғолдар бақылауға алды
айырбасты тауарлы-ақша қатынастары ығыстырды
айырбас саудасының гүлденген кезеңі болды
Теңге сарайлары жұмыс істеген Қазақстанның ортағасырлық ірі қалалары
Сығанақ, Сарайшық
Испиджаб, Отырар
Науакент, Баладж
Тараз, Қоялық
Суяб, Кедер
Өз еңбектерін араб тілінде жазған ғұламалар
Баласағұни, Қашғари
Әл-Фараби, әл-Бируни
Ясауи, Қашғари
Иүгнеки, Ясауи
Бақырғани, Хамадани
VIII ғ басында Оңтүстік Қазақстан мен Жетісу аумағына жорықтар жасады
қытайлар
арабтар
қарақытайлар
соғдылар
монғолдар
Ортағасырлардағы түркілердің мұсылман мәденитін қабылдаудағы ерекшеліктері
ғұлама ғалымдарды мұсылман елдерінен шақыртты
өз діні мен жазуын сақтап қалды
өз тілі мен дүниетанымын сақтап қалды
ислам дініне өзгерістер енгізді
мұсылман мәдениетіне қарам-қайшы әдет-ғұрыптар қалыптасты
Орта ғасырларда әлемнің төрт патшалығы тұжырымдамасы қалыптасты. Ішінен қатесін тап
Жылқы патшалығы
Пілдер патшалығы
Кілемдер патшалығы
Адам патшалығы
Асыл заттар патшалығы
Алтайдан Шығыс Еуропаға монғодар келгенге дейін және Алтын Орда кезінде жергілікті тұрғындар сөйлеген тіл
қыпшақ
қарлұқ
араб
соғды
шағатай
Мемлекетті жұртшылыққа ізгілік әкелетін білімді де мәдениетті билеуші басқаруы тиіс деп тұжырымдаған
Жүсіп Баласағұни
Әлішер Науаи
Махмұт Қашғари
Әбу Райхан Бируни
Ахмет Иүгнеки
Қожа Ахмет Ясауи өмір сүрген ғасыр
Х ғ
ХIV ғ
ХІІ ғ
ІХ ғ
VIII ғ
Түркі мемлекеттерінде ғылым тілі ретінде қолданылды
соғды тілі
грек тілі
араб тілі
түркі тілі
латын тілі
Қазақстан тұрғындарында, сондай-ақ халықаралық сауда құралы және табыс көзі ретінде қолданылған ақша
алтын ділдә
күміс дирхем
алтын динар
мыс фельстер
алтын дукат
Барлық этностар өзара араласқан үрдістер белсенді түрде жүрді
қазіргі заманда
ежелгі заманда
орта ғасырларда
темір дәуірінде
жаңа заманда
Ахмет Иүгнекидің бізге дейін жеткен дастаны
«Масғұд кестелері»
«Даналық кітабы»
«Ақиқат сыйы»
«Түрік тілінің сөздігі»
«Құтты білік»
Айналым мен төлемнің жаппай қолданыстағы құралы ретінде, ішкі нарықта және ұсақ сауда саласында пайдаланылған теңге
алтын дарик
мыс фельс
алтын динар
күміс дирхем
номисма
Оның еңбектері ортағасырлық ғылымның негізін қалады
Ясауи
әл-Фараби
Баласағұни
Бируни
Науаи
Өз еңбектерінде ғылымдарды теориялық (логика, математика) және (этика, саясат) деп бөлген
Қашғари
Иүгнеки
Бируни
әл-Фараби
Баласағұни
«Диуани лұғат ат-түрк» - «Түрік тілінің сөздігі» еңбегін жазды
Бируни
Баласағұни
Иүгнеки
Қашғари
әл-Фараби
Х ғасырда Қазақстан аумағында қалыптасқан мұсылмандық бейнелеу өнері түрі
жануарлар бейнесіндегі әсемдеу ісі
ою-өрнекке негізделген жазу өнері
терракоталық тас тақтайшалар
балбал тас түрінде мүсіндеу өнері
адам бейнесін салу түріндегі сурет өнері
Ахмет Ясауидің шәкірті
Махмұт Қашғари
Жүсіп Баласағұни
Ахмет Иүгнеки
Сүлеймен Бақырғани
Юсуф Хамадани
Жүсіп Баласағұни өз шығармасын қарахандықтар билеушісіне арнап, осы еңбегі үшін ақынға берілген атақ
«энциклопедияшы ғалым»
«екінші ұстаз»
«бектердің бегі»
«бас уәзір»
«ұлы әмір»
Алғаш рет жыл санау жүйесі туралы деректер, алғаш рет тригонометрия негіздері, астрономия мәселелері туралы айтылған Әбу Райхан Бируни еңбегі
«Азаматтық саясат»
«Бақытқа жету туралы»
«Құтты білік»
«Масғуд кестелері»
«Ғылымдардың жіктемесі туралы сөз»
Түркі мәдениетінің «алтын ғасыры» деп аталатын кезең
VI-VIII ғғ
VIII-X ғғ
VII-IX ғғ
XII-XIV ғғ
X-XII ғғ
Әсіресе күміс бұйымдар өндірумен әйгілі болды
Каспий маңы
Ұлытау
Шығыс Түркістан
Жайық маңы
Жетісу
Орта ғасырларда зергерлік өнерде далада үлкен сұранысқа ие заттар жасалған үлгі
мұсылмандық стиль
аңдық стиль
соғдылық стиль
полихромдық стиль
антикалық стиль
әл-Фараби бүкіл кешенін жинап, ретке келтірген Аристотельдің ілімі
«Органон»
«Ғылымдардың жіктемесі туралы сөз»
«Диалектика»
«Тарих»
«Масғұд кестелері»
Түріктердің арасында бірнеше жыл бойы болып, олардың тұрмысы туралы көптеген деректер жинап, тілдерін, салт-дәстүрлерін зерттеп жазған ғалым
Қашғари
Иүгнеки
Бируни
Ясауи
Баласғұни
Шығармалары мен ғылыми еңбектерінде өздерін тек түркі ретінде танытқан
Масуди мен Қожа Ахмет Ясауи
әл-Фараби мен әл-Бируни
Жүсіп Баласағұни мен Әлішер Науаи
Ибн Сина мен Омар Хайям
Махмаұт Қашғари мен Фирдоуси
Қазақстан аумағында шыны бұйымдардың өңдеп, жаппай таралуы жататын ғасырлар
VIII-IX ғғ
VIII-X ғғ
XIII-XIV ғғ
VI-VIII ғғ
X-XII ғғ
Түркілер исламды қабылдады, бірақ олардың діни нанымы қосарлы сипатта болды деп жазған
В.Бартольд
Ш.Уәлиханов
Л.Гумилев
М.Қашғари
Ш.Құдайбердіұлы
Жүсіп Баласағұн жетік білген тілдер
шағатай, монғол
араб, қытай
латын, грек
араб, парсы
соғды, түрік
«Диуан лұғат ат-түрк» еңбегінің авторы
Иүгнеки
Бақырғани
Қашғари
Ясауи
Баласағұни
әл-Фараби өз кезінің барлық білімін жүйелеп берді, оның бәрі осы трактатта көрініс тапқан
«Өткен буындардың ескерткіштері»
«Ғылымдардың жіктемесі туралы сөз»
«Азаматтық саясат»
«Даналық кітабы»
«Бақытқа жету туралы»
Ортағасырлық мұсылман әлеміне танымал ғұламалар шықты
VIII-IX ғғ
VI-VIII ғғ
VIII-X ғғ
XIII-XIV ғғ
X-XII ғғ
Көшпелілер арасында кеңінен дамыған қолөнер түрлерінің арасынан қатені тап
ағаш пен сүйек өңдеу
шыны өңдеу
металл балқыту
тері мен жүн өңдеу
зергерлік
Ортағасырлық қалаларда жеке махаллаларға әдетте қоныстанды
діни миссионерлер
қала билеушілері
ұсталар
егіншілер
саудагерлер
Ахмет Ясауидің алғашқы ұстазы
Қорқыт ата
Юсуф Хамадани
Арыстан баб
Қарахан баб
Сүлеймен Бақырғани
Адамның табиғаты, интеллектуалдық және этикалық жетілу, билеушінің мұраты туралы ой-тұжырымдары «Азаматтық саясат», «Бақытқа жету туралы» еңбектерінде айтылған
Қашғари
әл-Бируни
Ясауи
әл-Фараби
Баласағұни
Солтүстік аймақтарды мекендеген осы тайпаларға ислам кейінірек енді
салжұқтар
қарахандықтар
қыпшақтар
қарлұқтар
оғыздар
Түркі исламы осы екеуінің жиынтығы болып табылады
ислам мен манихейлік
ислам мен буддизм
ислам мен тәңіршілік
ислам мен христиандық
ислам мен зороастризм
Х-ХІІ ғасырларды ортағасырлық қалаларда нені салу ісі белсенді жүргізілді?
шіреулер мен храмдар
керуен сарайлар
сардобалар
су құыбрлары мен құдқтар
мешіттер мен медреселер
Әбу Насыр әл-Фараби Фараб қаласында дүниеге келген жыл
1080 жыл
840 жыл
940 жыл
870 жыл
1170 жыл
Көшпелілер арасында кеңінен дамыған қолөнер түрлерінің арасынан қатені тап
зергерлік
шыны өңдеу
металл балқыту
ағаш пен сүйек өңдеу
тері мен жүн өңдеу
«Диуни Хикмет» («Даналық кітабы») еңбегінің авторыА) Ясауи
Бақырғани
Арыстан баб
Баласағұни
Ясауи
Қашғари
Дунайдың төменгі сағаларында өмір сүрген, кейін түркілердің билігі орнағаннан кейін пайда болған этнос
словак
болгар
молдаван
чех
поляк
Миссионерлер дегеніміз
саудагерлер
дін таратушылар
қазынашылар
хатшылар
қолөнершілер
«Құтты білік» поэмасының авторы
Қашғари
Баласағұни
Иүгнеки
әл-Фараби
Бируни
«Диуан лұғат ат-түрк» еңбегінің авторы
Ясауи
Баласағұни
Бақырғани
Қашғари
Иүгнеки
Ахмет Ясауидің шәкірті Сүлеймен Бақырғани кім ретінде белгілі болды
Бабтардың бабы
Ұстаз ата
бас уәзір
екінші ұстаз
Хакім ата
Оның шығармалары бірнеше ғасыр бойы Орталық Азия мен Қазақстанның барлық медреселерінде дін ілімі жөніндегі оқулық ретінде қолданылды
Әбу Райхан Бируни
Әлішер Науаи
Жүсіп Баласағұн
Сүлеймен Бақырғани
Ахмет Иүгнеки
Қожа Ахмет Ясауидің «Диуани Хикметі» жазылды
парсы тілінде
қыпшақ диалектісінде
оғыз диалектісінде
қарлұқ диалектісінде
Қожа Ахмет Ясауидің «Диуани Хикмет» еңбегінде
қыпшақтардың тілдік құрылымы мен салттары туралы айтылады
сол кезеңдегі мемлекеттер мен қалалар турасында құнды мәліметтер береді
ғылым мен білімге, түрлі кәсіптерге үйренуге шақырады
адамзатты имандылыққа, әділдікке, мейірімділікке үндейді
Қожа Ахмет Ясауи таратты
исмаилік бағытты
несториандық бағытты
сопылық бағытты
тәңіршілікті
Ортағасырлық ұлы ойшыл, жырау, қобызшы
Махмұт Қашғари
Қорқыт ата
Ахмет Ясауи
Асан қайғы
Түркі дүниетанымының негізін қалаған
Жүсіп Баласағұни
Махмұт Қашғари
Қорқыт ата
Ахмет Ясауи
Әл-Фараби оқыған өз заманының аса маңызды ғылыми орталықтары арасынан қате нұсқаны тап
Исфахан, Хамадан
Дамаск, Бағдад
Кордова, Кадис
Халеб, Каир
Әл-Фараби меңгерген тілдер
араб, латын, санскрит
араб, грек, парсы
араб, иврит, соғды
араб, орыс, үнді
Әл-Фараби осы қалада өмірден өтіп, жерленген
Стамбул
Триполи
Каир
Дамаск
2020 жылы ЮНЕСКО-ның шешімімен 1150 жылдығы атап өтілді
Қашғаридің
Ясауидің
Әл-Бирунидің
Әл-Фарабидің
Әл-Фараби жазған еңбектері арасынан қате нұсқаны тап
«Өткен буындардың ескерткіштері», «Масғұт кестесі»
«Қайырымды қала тұрғындарының көзқарасы», «Бақытқа жол сілтеу», «Ғылымдар тізбегі»
«Музыканың ұлы кітабы», «Азаматтық саясат»
«Поэзия өнері туралы», «Риторика», «Ғылымдардың жіктемесі туралы сөз»
Жүсіп Баласағұни әділдіктің символдық бейнесі ретінде ұсынған билеуші
Шахмәлік (Оғыз мемлекетінің билеушісі)
Елюй Даши (Қарақытай мемлекетінің билеушісі)
Қайырхан (Отырар қаласының билеушісі)
Күнту (Қарахан мемлекетінің билеушісі)
Қарахан әулетінің билеушісі Сатұқ Боғра ханның ұрпағы болған ғұлама
Жүсіп Баласағұни
Махмұт Қашғари
Ахмет Иүгнеки
Ахмет Ясауи
Алғашқы болып сол дәуірдегі түркі тілдерінің ғылыми грамматикасын жасады
Махмұт Қашғари
Ахмет Иүгнеки
Ахмет Ясауи
Жүсіп Баласағұни
Ахмет Иүгнекидің бұл шығармасынан білімді меңгеруге шақырған ізгі ниетті, адамгершілік пен иманды ойларды көреміз
«Түрік тілінің сөздігі»
«Даналық кітабы»
«Құтты білік»
«Ақиқат сыйы»
