WorksheetsИнклюзив 2
Total questions: 42
Worksheet time: 32mins
Мектеп оқушысының қимыл-қозғалыстық, сөйлеу және жалпы дамуындағы кемшіліктерді жеңу үшін ұйымдастырылады
массаж, шипалы балшық-сумен емдеу, дәрі-дәрмекпен емдеу аясында ұйымдастырылатын ЕДШ
Балалардың ойлау қабілеттеріне тікелей бағытталған сабақтар
сөйлеу кемістігі бар балалар үшін ұйымдастырылатын логопедиялық сабақтар
Балалардың қамқорлығымен айналысатын сабақтар
сабақтарда оқу бағдарламасын меңгеруде ауырлық көретін оқушылардың психикалық функцияларының бұзылуын түзетуге арналған жеке және топтық сабақтар
Сөйлеу тіліндегі кемістікке жатады
Алалия
Тұтықпа
Дислалия
Аутизм
Шизофрения
Сөйлеу тілі замыдалуына жатады
олигофрения
Ринолалия
Дислалия
инфантизм
Дистония
Сөйлеу тілі замыдалуына жатады
Ринолалия
Аутизм
Тұтықпа
Даун синдромы
Дисграфия
Психикалық дамуы тежелген балаларды зерттеді
В.И. Лубовский
Ж.Намазбаева
Т.А.Власова
С.Г. Шевченко
И.А.Рау
Психикалық дамуы тежелу түрлері
Конституционалды
Психогенді
Педагогикалық
Соматогенді
Клиникалық
Психикалық дамуы тежелу түрлері
Психогенді
Церебралды-органикалық
Әлеуметтік
Соматогенді
Клиникалық
Кіші мектеп жасында оқу әрекетінің тұлғалық компоненттерінің жетілмегендік белгілері байқалады
Оқудағы жетістіктері мен өзінің мінез-құлқына жауапкершіліктің болмауы
Сабаққа деген ынтасы
Оқуға немқұрайлы қарау
Сабаққа деген белсенділігі
Сыни қарудың жеткіліксіздігі
Кіші мектеп жасында оқу әрекетінің тұлғалық компоненттерінің жетілмегендік белгілері
Өзін-өзі жоғары бағалау
өзін-өзі реттеудің болмауы
Сыни қарудың жеткіліксіздігі
Алға қарай қойылғанмақсаты
Баланың дайындығы
Конституционалды шығу тегіндегі психикалық дамуы тежелген балаларда мынадай ерекшеліктері бар
Зейіннің тұрақсыздығы
сабаққа деген ынтасы
бейнелік ойлаудың басымдығы
Баланың мақсаттылығы
Танымдық белсенділіктің төмендігі
Конституционалды шығу тегіндегі психикалық дамуы тежелген балаларда мынадай ерекшеліктері бар
Зейіннің тұрақсыздығы
Алға қарай қойылғанмақсаты
Сөздік –мағыналық есте сақтаудың жеткіліксіздігі
Қажудың жоғары болуы және белсенді зейіннің әлсіздігі
Баланың мақсаттылығы
Психикалық дамуы тежелген балаларға тән көрсеткіш
ұсақ және жалпы моторикасының жетілмеуі
жұмысты жоспарлау
инфантилизм
белсенділік
сөйлеу тіліндегі кемістіктер
Психикалық дамуы тежелген балаларға тән көрсеткіш
ақыл ойының жетілмеуі
инфантилизм
қорқыныш
сөйлеу тіліндегі кемістіктер
қоршаған орта туралы түсінігінің жеткіліксіздігі
интегративті қызмет жағдайы
Баланың мақсаттылығы
Есту-көру үйлесімі
Кеңістіктіктүсінігі
Көру-қозғау үйлесімі
Сабаққа деген ынтасы
ПДТ балаларға арналған түзету сабақтары
«Қоршаған ортамен танысу және тіл дамыту»
«Тәрбиелеу»
«Түзету ритмикасы»
«Әлеуметтік-тұрмыстық бағыттама»
«жаратылыстану»
Психикалық дамуы тежелген балаларға тән болады
гипердинамикалық синдром
психоорганикалық синдром
даун синдром
цереброастениялық синдром
аутистикалық синдром
Психикалық дамудың сомотогендік мінездемесі бойынша ПДТ-дің себептері
органикалық инфантилизм
туа пайда болған және жүре пайда болған аурулар
эмоционалдық-ерік жетілмеуі
балалар арасындағы невроздық жағдайлар
қайталанбалы, инфекциялық аурулар
Бала кезіндегі аутизм кезінде әлеуметтік бейімделудің басым сипатын ескере отырып, К. С. Лебединская балаларда ажыратады
байланысқа деген қажеттілік жетіспейді, ситуациялық мінез-құлық, мутизм, өзін-өзі ұстау дағдысының болмауы
ұялшақтық, осалдық, көңіл-күйдің тұрақсыздығы, тез ақыл-ой мен физикалық сарқылу.
моторлы, сенсорлық, сөйлеу стереотиптері; гипер тітіркену синдромы, өзін-өзі қорғауды бұзу, сеңімсіздік
сөйлеу бұзылыстары және ауызша қарым-қатынас қалау
ойын іс-шараларына қызығушылық
Дизграфиясы бар балалардың графикалық қызметті орындау дағдысының қалыптаспауының көріңісі
жазу қысымы әлсіз
жазу қысымы тым қатты
калиграфиялық жазу
жазу жылдамдығы төмен
графикалық элементтердің мөлшерін сақтамау
Білім алуда ерекше қажеттіліктері бар оқушыны психологиялық-педагогикалық сүйемелдеу әрекеттердің кезеңдері
психологиялық-педагогикалық қолдаудың жеке бағдарламасын жүзеге асыру, оқушыны бақылау, қажет болған жағдайда оның мазмұнын түзету
мектепте оқуға дайындығын анықтау
оқушыны сүйемелдеудің жеке бағдарламасын құру
оқушылардың оқу әрекетіне деген қызығушылығын дамыту
оқушының дамуын мамандар командасының (логопедпен, педагог дефектологпен, дәрігермен, әлеуметтік педагогпен) зерттеу және бағалау
Қамқорлық сақтық-педагогикалық тәртібіне келесідей факторлармен жетеді
Оқушымен жеке және топтық оқу іс-әрекетінде жетістіктерін қамтамасыз ету
Оқушының барлық мектеп қауымдастығын қабылдауының психологиялық жайлы ортасын қалыптастыру
ерекше білім беруге қажеттілігі бар оқушыларға психологиялықпедагогикалық қолдау мазмұнын әзірлеу
Сыныптың аз толымдылығы
қажет болған жағдайда ертерек болжанған оқушыларды психологиялық-педагогикалық қолдау бағдарламаларын өзгерту және түзетедамыту міндеттерін жүзеге асыру табыстылығын динамикалық бағалау
Қамқорлық сақтық-педагогикалық тәртібіне келесідей факторлармен жетеді
Психологпен арнайы релаксациалық, психотерапиялық сабақтар
ерекше білім беруге қажеттілігі бар оқушыларға психологиялықпедагогикалық қолдау мазмұнын әзірлеу
Әр сабақ барысында (20-25 минутта) емдеу-түзету іс-шараларымен 5 минуттық динамикалық үзілістер өткізу
оқушылардың ерекше білім беруге қажетіліктерін талқылау
Эмоционалды олқылық, психофизикалық жүктеменің алдын алу
Инклюзивті, яғни шеттемейтін білім беру идеяларын жүзеге асыру үшін педагог арнайы кәсіби құзыреттіліктерге ие болуы/меңгеруі тиіс. Ямбург Е.А., Забрамная С.Д. келесілерді жатқызады
Әр түрлі балаларды, олардың шынайы оқу мүмкіндіктеріне, тәртіп ерекшеліктеріне, психикалық және денсаулығының жағдайына тәуелсіз қабылдауға дайын болу
Дарынды, қалыпты, дамуында ерекшеліктері бар кез келген балаға көмек көрсету кәсіби ұстанымы
Педагогикалық бақылау жүргізу іскерлігі
Педагогикалық тұрғыда балалардың даму ұрдісі
Білім беру және үйретуге деген ынтасын кеңейтуі
Инклюзивті, яғни шеттемейтін білім беру идеяларын жүзеге асыру үшін педагог арнайы кәсіби құзыреттіліктерге ие болуы/меңгеруі тиіс. Ямбург Е.А., Забрамная С.Д. келесілерді жатқызады
Педагогикалық тұрғыда балалардың даму ұрдісі
Оқушыларға білім беруді ұйымдастыруы
Педагогикалық тәсілдермен балаға атаулы көмек көрсету қабілеті
Бақылау барысында балалардың даму ерекшеліктерімен байланысты әр түрлі қиындықтарды анықтау қабілеті
Психологиялық-педагогикалық консилиум жұмысы аясында басқа мамандармен өзара әрекеттесуге дайын болу
Инклюзивті, яғни шеттемейтін білім беру идеяларын жүзеге асыру үшін педагог арнайы кәсіби құзыреттіліктерге ие болуы/меңгеруі тиіс. Ямбург Е.А., Забрамная С.Д. келесілерді жатқызады
Басқа мамандармен баланы дамытудың жеке бағдарламасын жасай алу іскерлігі.
Мамандардың құжаттарын түсіне білу
Түзете-дамыту жұмысының арнайы әдістерін меңгеру
Балалардың сабақ үрдісіне белсене қатысуы
Педагогикалық тұрғыда балалардың даму ұрдісі
Инклюзивті, яғни шеттемейтін білім беру идеяларын жүзеге асыру үшін педагог арнайы кәсіби құзыреттіліктерге ие болуы/меңгеруі тиіс. Ямбург Е.А., Забрамная С.Д. келесілерді жатқызады
Баланың даму динамикасын қадағалау іскерлігі
Ұжымда балалар арасындағы қарым-қатынасты реттеу қабілеті
Білім беру және үйретуге деген ынтасын кеңейтуі
Оқушыларға білім беруді ұйымдастыруы
Балалар ұжымында қабылданбай жүргендерді қорғай алу біліктілігі
Білім беруде инклюзивті саясаттың маңызды құраушысы
Оқушылардың әр түрлі қажеттіліктеріне сәйкес келетін оқыту әдістерін қолдану
Оқушыларға гиперқамқорлық жасау
Мектеп өмірінің барлық аспектілеріне бүкіл оқушылардың қатысу деңгейін арттыру
Балалар мен ата-ана арасындағы мәселені шешу
Барлық оқушылар мен педагогтардың тең құңдылығын мойындау
Білім беру ортасын бейімдеу
білім беру ресурстарына физикалық қолжетімділікті қамтамасыз ету
Тренинг өткізу
арнайы даярланған педагогтермен қамту
ұжыммен жұмыс жасау
қажеттіліктеріне сәйкес жеке қосымша көмек көрсету
Инклюзивті білім беру ортасын бейімдеу қарастырады
жеке/қысқарлыилған бағдарламалар бойынша оқуға мүмкіндік беру
педагогикалық диагностика өткізу
кедергісіз жағдаймен қамту
БАЕҚБ бағалаудың рәсімдері мен қағидаларын өзгерту жатады
арнайы мектепте оқыту
Білім берудегі инклюзивтілік принцептері
әрбір адам қарым қатынасқа құқылы
қамқорлық жасау тек ата анасының құзыретінде
әрбір адам сезуге және ойлауға қабілетті
Білім алуды өз еркіне қалдыру
адам құндылығы оның мүмкіндігіне қарай қабілеттілігімен, жеткен жетістіктермен анықталады
Білім берудегі инклюзивтілік принцептері
Барлық адамдар құрбы-құрдастарының қолдауы мен достығын қажет етеді
Әрбір оқушы үшін жетістікке жету-өзінің мүмкіндігіне қарай орындай алатын әрекетін жүзеге асыру
Жан-жақтылық адам өмірінің даму аясын кеңейтеді
адам құндылығы оқу жетістіктерімен көріңіс береді
барлық адам мүмкіндіге қарай қоғам мүшесі бола алады
Инклюзивтік білім берудегі «қалыптандыру» тұжырымдамасына сәйкес
барлық балалар оқи алады, демек, дамуындағы ауытқулардың қаншалықты ауыр болуына қарамастан, олардың бәріне білім алуға мүмкіндік берілуі тиіс бала мен ата-ана арасындағы байланыстарды сақтау
бала үшін ең жақсы жер – өзінің туған үйі, және жергілікті үкіметтің міндеті – даму мүмкіндіктері шектеулі баланың өз үйінде тәрбиеленуіне ықпал жасау
еңбек нарығында бәсекеге жарамды болу ең басты мақсат
БАЕҚБ баланың жалпыға ортақ қажеттіліктері бар, соның ішіндегі бастысы — сүйіспеншілікке және дамуға ынталандыратын жағдайға деген қажеттілік.
жалпыға білім беру ұйымының оқу үдерісіне толық енгізу әкімшіліктің құзыретінде
Мектеп жасына дейінгі балалармен жүргізілетін логопедиялық жұмыс бағдарламаларының авторлары:
Г.В.Чиркина
Н.А.Чевелева
Т.Б.Филичева
Л.С.Выготский
З.Фрейд
Дамыта оқыту тұжырымдамасын ұсынды
Д.И.Дубровский
В.В.Давыдов
Э.Ильенкова
И.А.Соколянский
Л.В.Занков
ПДТ балаларды классификациялауда өз үлестерін қосты:
К.С.Лебединская
Р.М.Боскис
Т.А.Власова,
Н.Д.Шматко
М.С.Певзнер
Инклюзивтік амалдың артықшылықтары:
балаларды оқыту мен тәрбиелеудің жаңа технологиялары жасалады және қабылданады
Арнайы (түзету) ұйымдармен, әлеуметтік және медициналық мекемелермен ынтымақтастық орнатылады
арнайы (түзету) ұйымдары жеке жұмыс жасайды
әлеуметтік және медициналық мекемелеріне кемтар баланы қабылдамайды
Мүмкіндіктері шектеулі оқушының әлеуметтенуі үшін мейлінше қолайлы жағдайлар жасалады
Кешенді қолжетімділік пен кедергісіз орта құру бойынша қол жеткізудің нысаналы индикаторлары:
әлеуметтік және көліктік инфрақұрылым ұйымдары қызметтерінің қолжетімділіг
көмекші мектептерге қолжетімділігі
мүгедек адамдар үшін басым емдік объектілердің қолжетімділігі
мүгедек адамдар және халықтың басқа да жүріп-тұруы шектелген топтары үшін басым әлеуметтік маңызы бар объектілердің қолжетімділігі
қоғамдық көлік бағыттарының қолжетімділігі
БАЕҚБ бар оқушыны оқытудың ұйымдастыру түрі:
дамыту сыныбында
арнайы психологиялық-педагогикалық қолдау кабинетінде
қалыпты сыныпта
аралас сыныпта
жалпы білім беретін мектептің арнайы сыныбында
Арнайы білім берудің әдіснамалық, теориялық негіздерін өңдеуге үлес қосқан ғалымдар:
Л.С. Выготский
Д.И. Азбукин
Ж. Делез
М.С. Певзнер
А. Адлер
Білім беруге қолжетімділіктің нысаналы индикаторлары:
ерекше білім берілуіне қажеттілігі бар балалар үшін жағдай жасаған мектептер мен балабақшалардың үлесі
ерекше білім берілуіне қажеттілігі бар балалардың жалпы санынан инклюзивті білім беруге қосылған балалардың үлесі
ерекше білім берілуіне қажеттілігі бар студенттер үшін бағдарлама сапасы
ерекше білім берілуіне қажеттілігі бар балалардың статистикасы
ерекше білім берілуіне қажеттілігі бар студенттер үшін тең жағдай және кедергісіз қолжетімділік жасаған техникалық және кәсіптік білім беретін оқу орындарының үлесі
Жалпыға білім беру мектептеріне даму мүмкіндіктері шектеулі балаларды кіріктірудің түрлер:
Мектептегі ішкі кіріктіру
Тұрақты, бірақ толық емес кіріктіру
Тұрақты толық кіріктіру
Аралас кіріктіру
Уақытша кіріктіру
Мұғалім тарапынан БАЕҚБ оқушыны педагогикалық қолдау жолдары:
Баланың қызығушылығын ескеру
сабақта дараланған оқу материалдарын пайдалану
оқытудың вариативті, арнайы әдістерін қолдану
бақылау материалдарының өзгеруі
Басым арнайы оқыту әдістерін пайдалану
