wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Хандар

Total questions: 58

Worksheet time: 44mins

Name
Class
Date
1.

Бұхар ханы мен Тәуекел әскері Ташкент пен Самарқан арасында кездесіп, Бұхарлықтардың жеңілген уақыты:

a)

1582-1583ж

b)

1598-1600ж

c)

1597-1598ж

d)

1594-1595ж

2.

Тәуекел ханның 1598 жылы қай қала үшін шайқаста ауыр жараланып, қаза тапты?

a)

Бұхарада

b)

Ташкентте

c)

Самарқандта

d)

Сайрам

3.

1598 жылы Тәуекел хан қаза тапқан соң, Бұхар әмірімен келісімге келген тақ мұрагері:

a)

Шығай

b)

Жәңгір

c)

Есім

d)

Тәуке

4.

1598 жылғы соғыстан кейін қазақтардың бас тартып, Бұхар әміріне қайтарып берген қаласы:

a)

Самарқан

b)

Бұхара

c)

Ташкент

d)

Отырар

5.

Бұхар ханы бейбітшілік туралы келісімді бұзып, Қазақ хандығына жорыққа шығуы нәтижесінде басталған Қазақ-Бұхар соғысы жылдары:

a)

1603-1624ж

b)

1607-1625ж

c)

1611-1628ж

d)

1611-1624ж

6.

Есім ханның басшылығымен бірнеше шайқастар өтіп, нәтижесінде бұхарлықтар толық талқандалған жылдар аралығы:

a)

1621-1624ж

b)

1624-1627ж

c)

1627-1630ж

d)

1628-1631ж

7.

Есім ханның Сырдария қалалары үшін Орталық Азия билеушілерімен жеңіспен аяқталған күресі созылды:

a)

100 жыл

b)

200 жыл

c)

300 жыл

d)

400 жыл

8.

Есім ханның Орта Азия билеушілерімен соғыс нәтижесінде қазақтар қолына өткен қалалар:

a)

Ташкент, Түркістан

b)

Сарайшық, Сығанақ

c)

Үрімші, Гучен

d)

Қашғар, Алмалық

9.

Есім ханның ордасы:

a)

Ташкент

b)

Түркістан

c)

Сығанақ

d)

Сарайшық

10.

«XVII ғасыр басында қазақтармен туыс көрші отырған халық арасындағы қатынастар күрделенді. XVI ғасырдың соңында Тәуекел хан бұл рулардың өтініші бойынша оларға Арал бойынан жер берген еді. Бірақ бірнеше жыл өткеннен кейін бұл тайпалар қазақтарға қарсы көтерілді. Есім хан бүлікті басып тастады. Осыған дейін бағынышты болған тайпалар Сырдарияның орта ағысын тастап кетті»

Есім хан тұсында бүлік жасаған тайпаны көрсетіңіз:

a)

Қарақалпақ

b)

Ноғай

c)

Қырғыз

d)

өзбек

11.

XVII ғасырдың басында Қазақстан аумағында шабуылдар жасай бастаған тайпалар:

a)

ойраттар

b)

ноғайлар

c)

орыстар

d)

сібір тайпалары

12.

1613 жылы Есім ханға қарсы шыққан Ташкент билеушісі:

a)

Жалым

b)

Тұрсын

c)

Баба сұлтан

d)

Дінмұхамед

13.

Есім хан ойраттарды талқандап, жорықтан қайтып келе жатқанда Ташкент билеушісінің Түркістанға шабуыл жасаған уақыты:

a)

1629ж

b)

1625ж

c)

1627ж

d)

1630ж

14.

«Деректер Есім ханның саяси бәсекелестерінің арасында Жалым сұлтанның ұлын ерекше бөліп көрсетеді. Ол Есім ханға қарсы шықты. Оған ілескен рулар да Есімге бағынудан бас тартты. Көп ұзамай Есімнің қарсыласы өзін хан етіп жариялады. Ол оңтүстік аймақтың дербес билеушісі болды. Есімге қарсы ханның шығуы елде орталық биліктің әлсіреуіне әкелді. Есім ойраттарды талқандап, жорықтан қайтып келе жатқанда, бүлікшіл хан оның ордасына шабуыл жасады. Есім хан көтеріліске шыққан руды қатаң жазалады. Көтеріліске шыққан ру Есімге қарсы шыққан ханның тірегі болған. Есім хан жорықта жүргенде бүлікшіл ру Түркістан қаласын тонауға белсене қатысып, оның отбасын тұтқынға алды.

Есім ханға қарсы шыққан ру, хан және осы оқиғаларды суреттеген автор мен оқиға атауын анықтаңыз:

a)

қатаған руы, Тұрсын хан, тарихшы Әбілғазы, «Қатаған

қырғыны»

b)

қарақалпақ руы, Абдаллах хан, тарихшы Ибн Рузбихан, «Қатаған

қырғыны»

c)

ноғай руы, Уақас би, тарихшы Дулати, «Ел айырылған»

d)

\ қырғыз руы, Ормон би, Нысанбай жырау, «Майтөбе қырғыны»

15.

XVII ғасырдың басында ұлыстық жүйенің орнына орныққан ұйым:

a)

жүз

b)

аймақ

c)

облыс

d)

арыс

16.

. Есім ханның Шыңғысхан ұрпақтарының билігін шектеу, билер мен батырлардың өзара міндеттері, құқықтарын айқындаған заңдар жинағы:

a)

«Есім ханның ескі жолы»     

b)

«Жаңартылған Жасақ»

c)

"Нұрлы жол"

d)

"Қасқа жол"

17.

Құрамына қазақ руларының беделді өкілдері мен сұлтандары енген жылына бір рет өткізілетін Түркістандағы жиналыс:

a)

Мәжіліс

b)

Құрылтай

c)

Жасақ

d)

Той

18.

Есім хан заманында орныққан шаруашылық аумақтық-бірлестік:

a)

Жүз

b)

Аймақ

c)

Ұлыс

d)

Ауыл

19.

XVII ғасырда Қазақ хандығының тұрақты ордасына айналған қала:

a)

Түркістан

b)

Тараз

c)

Сарайшық

d)

Сығанақ

20.

Батыр ұзын бойлы, қарулы адам болғандықтан Есімнің халық арасындағы атауы:

a)

«Еңсегей бойлы ер Есім»    

b)

«Ел қамын жеген Есім»         

c)

«Салқам Есім»   

d)

«Сенімді Есім»

21.

Қазақ билеушілері алғаш рет қалмақтармен (ойраттар) соғысқан уақыты:

a)

XV ғасырдың соңы            

b)

XVIII ғасырдың ортасы     

c)

XVI ғасырдың бірінші жартысы  

d)

XVII ғасырдың бірінші жартысы

22.

Атамекенінде қалған (қазіргі Шығыс Түркістан) ойрат тайпаларының

Жоңғар хандығын құрған уақыты:

a)

1635ж

b)

1640ж

c)

1645ж

d)

1648ж

23.

Жоңғарлар басып алуға ұмтылған қазақ жері (лері):

a)

Есіл бойы

b)

Жетісу

c)

Оңтүстік Қазақстан

d)

Арал теңізі бойы

e)

Ұлытау

24.

Жоңғарларға қарсы күрестегі жеке ерлігі мен әскери жеңістері үшін қазақтардың Жәңгірге берген атауы:

a)

Салқам

b)

Еңсегей

c)

Әз

d)

Сүзеген

25.

Жәңгір хан ойраттарға қарсы күресте кімдермен одақ құрды?

a)

Ноғайлармен

b)

Қырғыздармен

c)

Сібір хандығымен

d)

Мәскеу княздігімен

26.

«Орбұлақ» шайқасы өткен жыл:

a)

1643ж

b)

1652ж

c)

1645ж

d)

1647ж

27.

«Орбұлақ» шайқасында қазақ сарбаздарына көмекке келген Самарқан

билеушісі:

a)

Абдаллах

b)

Баба сұлтан

c)

Жалаңтөс

d)

Төле би

28.

Орбұлақ шайқасындағы жеңістің 350 жылдығы аталып өтілген жыл:

a)

1993ж

b)

1995ж

c)

1998ж

d)

2000ж

29.

Жәңгір ханның тыныштықта, тату көршілік қатынастарда болған хандықтары:

a)

Бұхар хандығы, Қашғария хандығы   

b)

Жоңғар хандығы, Еділ қалмақтары

c)

Қытай мемлекеті, Еділ қалмақтары

d)

Мәскеу княздығы, Жоңғар хандығы

30.

Жәңгір ханның ұлы – Тәукенің билік еткен кезеңінің атауы:

a)

«Алтын ғасыр»

b)

«Алтын тақ»   

c)

«Күміс ғасыр»   

d)

"Жақсы кезең"

31.

Тәуке хан тұсындағы Дала өңіріндегі тұрақтылық, тыныштық пен халықтың жақсы өмірінің жетістігі ретінде түсіндірілетін билік еткен уақыты:

a)

«киіз үй шаңырағына қарлығаш ұя салған заман»

b)

«қой үстіне бозторғай жұмыртқалаған заман»

c)

«Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама жылдары»

d)

«ел басына күн туған заман»

32.

XVII ғасырда Тәуке ханның билігі тарады:

a)

барлық үш жүзге

b)

тек орта жүзге

c)

тек ұлы жүзге

d)

ұлы және кіші жүздерге

33.

Тәуке ханының мемлекеттің ішкі жағдайын нығайтып, күш-қуатын арттыру мақсатымен қабылдаған заңы:

a)

Ескі жол

b)

Қасқа жол

c)

Жеті жарғы

d)

Жасақ

34.

Тәуке ханның Ресеймен жақындасуына себеп болған:

a)

Моғол хандарының толассыз шабуылы

b)

Шайбани ұрпақтарының Темір ұрпақтарымен бірлесе шабуылдауы

c)

Жоңғариямен ұзақ жылға созылған күрес

d)

Үш жүздің ішінде келте хандардың сайлануы

35.

Тәукенің хандық құрған уақыты:

a)

XVII ғасырдың төртінші ширегі-XVIII ғасырдың бірінші ширегі

b)

XVIII ғасыр     

c)

XVII ғасырдың бірінші ширегі-XVIII ғасырдың төртінші ширегі

d)

\ XVII ғасыр

36.

Негізгі мақсаты – жоңғарларға қарсылықты ұйымдастыру болған

1710 жылы шақырылған барлық қазақ жүздерінің құрылтайы өтті:     

a)

Қарақұмда

b)

Ордабасыда

c)

Орынборда

d)

Бұхарада

37.

ХІХ ғасырда Тәуке ханды көне Спарта ақылгөйі Ликургпен теңеген орыс ғалымы:

a)

И.Крафт   

b)

Н.Коншин    

c)

Д.Бульжер   

d)

А.Левшин

38.

Ұлы Жүздің биі:

a)

Төле би

b)

Қазыбек би

c)

Әйтеке би

d)

Бекболат би

39.

Орта жүз бен Кіші жүздің билері:

a)

Қазыбек би, Әйтеке би

b)

Төле би, Қазыбек би

c)

Қазыбек би, Бекболат би

d)

Әйтеке би, Бекболат би

40.

Дәстүрлі қазақ қоғамында көшпелілердің әлеуметтік құрылымы:

a)

әскерилер мен ақсүйектер

b)

діндарлар мен қарапайым халық

c)

ақсүйектер мен қарасүйектер

d)

егіншілер мен көшпенділер

41.

Шыңғыс ұрпақтарының қазақ қоғамындағы ортақ атауы:

a)

нойон

b)

баһадүр

c)

төре

d)

сунақ

42.

Шыңғыс ұрпақтарының атқарған міндеткерлігі:

a)

әскери

b)

салық

c)

діни

d)

мүліктік

43.

Қазақ қоғамында ислам дінін таратушы ақсүйектер:

a)

төрелер

b)

қожалар

c)

ноғайлар

d)

төлеңгіттер

44.

Қазақ қоғамындағы негізгі және ең саны көп бөлігі:

a)

ақсүйектер

b)

төлеңгіттер

c)

қарасүйектер

d)

кірмелер

45.

Қазақ қоғамында рулар мен тайпа басшылары, әкімшілік және сот

істерін атқарған:

a)

билер

b)

батырлар

c)

төлеңгіттер

d)

қожалар

46.

Қазақ қоғамында жоғары билікті иеленіп, соғыс жариялап, бітім жасай алған:

a)

хан

b)

би

c)

батыр

d)

тархан

47.

«Хан, сұлтандар мен билр халық қамы мен елдің мүддесі үшін жыл сайын жиналды. Оған барлығы қаруларымен тиіс еді. Қарусыз келгеннің дауыс беру құқығы болмады. Онда бітім жасау, соғыс жариялау, жайылымдарды қайта бөлу, көші-қон бағыттарын анықтау сияқты маңызды мемлекеттік мәселелер шешілді. Ханды таққа ақ киізге отырғызып көтеру салтымен ұлықтады»

Мәтінде сипатталған басқосу түрі:

a)

той

b)

кеңес

c)

құрылтай

d)

мәжіліс

48.

Қазақ қоғамында әскери жорықтар кезінде өз руына немесе тайпа жасақтарына басшылық еткен:

a)

батырлар

b)

билер

c)

тархандар

d)

қожалар

49.

Дәстүрлі қазақ қоғамында әскербасы, әкімшілік тұлға, сот сияқты үш міндетті атқарған лауазым иесі:

a)

түменбасылар

b)

билер

c)

батырлар

d)

тархандар

50.

Қан жағынан туыс отбасыларының бөлігінен құралатын бірлестік:

a)

ауыл

b)

ру

c)

тайпа

d)

отбасы

51.

Жеті атаға дейін туыстық байланыстармен біріккен ауылдардың біраз бөлігі енген бірлестік:

a)

тайпалық бірлестік

b)

аталас аймақ

c)

ру

d)

тайпа

52.

Дәстүрлі қазақ қоғамындағы әкімшілік бөліністерге сай, аталас аймақтардан құралды:

a)

ауыл, аталас аймақ   

b)

ұлыс, арыс   

c)

жүз, хандық   

d)

ру, тайпа

53.

Қазақ қоғамында ұлыс халқын құрады:

a)

рулар мен тайпалар бірлестігі     

b)

арыс пен ұлыс бірлестігі                 

c)

отбасы, ауыл бірлестігі

d)

ауыл, ата-аймақ тұрғындары

54.

Қазақ қоғамының тарихи-шаруашылық тұрғыдан қалыптасқан этноаумақтық бірлестігі:

a)

жүз

b)

ұлыс

c)

арыс

d)

ауыл

55.

Жетісуды мекендеген тайпалар атауы:

a)

Ұлы жүз

b)

Орта жүз

c)

Кіші жүз

d)

Кіші жүз, Орта жүз

56.

Орталық, Солтүстік және Шығыс Қазақстан аумағын мекендеген:

a)

Орта жүз

b)

Кіші жүз

c)

Ұлы жүз

d)

Кіші жүз, Орта жүз

57.

Қазақстан аумағын мекендеген барлық жүздің шегаралары түйіскен өңір:

a)

Жетісу

b)

Ұлытау 

c)

Алтай    

d)

Сырдария

58.

«Жеті жарғының» қабылданған уақыты мен қай уақытқа дейін қолданылғанын анықтаңыз:

a)

XVIII ғасырдың басынан-XX ғасыр ортасына дейін           

b)

XVIII ғасырдың ортасынан-XIX ғасырдың аяғына дейін

c)

XVII ғасырдың басынан-XX ғасыр басына дейін        

d)

XVII ғасырдың соңғы ширегі-XVIII ғасырдың басы –

XIX ғ ортасына дейін