NEW
Font size
Worksheets1-35паглегв
Total questions: 35
Worksheet time: 18mins
Психология ғылымы нені зерттейді
Құбылыстарды жүйелі түрде топтастырып, болмыс пен фактілерді салыстыра отырып зерттейді
Психикалық құбылыстардың пайда болу, қалыптасу және даму заңдылықтары мен механизмдерін зерттейді
Жан туралы ғылым
Психиканың пайда болу деңгейін зерттейді
Сананың даму жолын зерттейді
Сана дегеніміз не
Сана - психика дамуының жоғарғы сатысы
Тіршілік дамуының белгілі бір сатысында тірі организм мен сыртқы ортаның өзара қатынасын білдіретін бейнелеудің айрықша түрі
Сана адамдарға да, жануарларға да тән қасиет
Физиологиялық процестердің ми қабығында жасалынуы
Болмыстың мида бейнеленуі
Шартты және шертсыз рефлекстер ұғымын ғылыми тұрғыда қарастырғандар:
В.М.Бехтерев
И.М.Сеченев пен И.П.Павлов
К.Линней
Р.Декарт
З.Фрейд
Екінші сигналдық жүйенің мазмұны:
Сөз, сөйлеу және олардың негізінде туатын уақытша байланыстар
Адамға да, жануарларға да тән
Адамның шығармашылық қиялының сырқа шығуы үшін қажетті шарт
Айналадағы болмыс пен шындық жайлы дұрыс елес тудыру
Шартсыз рефлекстерге сүйенбейді
Төл тіліміздегі тұңғыш шыққан «Психология» оқулығының авторы:
В.Я.Струминский, 1923 ж. Орынборда
Ж.Аймауытұлы, 1926 ж. Ташкентте
Ә.Темірбеков, С.Балаубаев, 1966 ж. Алматыда
Алматыда
Т.Тәжібаев, Алматы, 1998
Қ.Жарықбаев, 1986 ж. Алматыда
Түйсіну деген не
Материялық дүниедегі заттар мен құбылыстардың жеке сипаттары мен қасиеттерінің адам сезім мүшелеріне әсер етіп, мида бейнеленуі
Қоршаған ортадағы заттар мен құбылыстардың мида тұтастай бейнеленуі
Адамның даралық психологиялық сипаты
Заттар мен құбылыстардың субъективтік образдарын жаңартып, өңдеп, бейнелеудегі
Жеке адамның психикалық сапасы
Сезгіштік деген не
Сезім мүшелерінің өте әлсіз тітіркендіргішті түйсіне алуы
Психологияда адамның түйсіне алу қабілетін айтады
Сезім мүшелерінің тітіркендіргіштердің арасындағы болмашы айырмашылықты түйсіне алуы
Әртүрлі себептермен туындайтын қызу өтетін эмоциялық күйдің жоғары түрі
Мидың рефлекстік қызметі
Қабылдау процесінің мазмұны:
Дүниені танып білудің алғашқы сатысы
Жеке адамның психикалық сапасы
Заттар мен құбылыстардың өз қасиеттері және бөлшектері жиынтығымен қосылып сезім мүшелеріне тікелей әсер етуі кезіндегі тұтас түрде бейнеленуі
Сыртқы әсердің сана фактісіне айналуы, объективтік дүниенің субъективтік бейнесі
Қоршаған ортадағы заттар мен құбылыстардың тек жеке қасиеттерін ғана мида бейнелейді
Тану процесінің мазмұнын анықта:
Қабылданған материалдарды керек кезінде еске түсіре алмау, қателесу
Бұрынғы қабылданған нәрсеге, құбылысқа қайта кездескенде ғана болатын процесс
Есте қалдыру процесіне қарама-қарсы процесс
Жүйке клеткаларындағы тежелу процесінің дамуы
Адамның ақыл-ойымен тығыз байланысты психикалық сана
Ұмыту процесінің мазмұны:
Азғана уақытқа не ұзақ уақытқа тану қабілетінің жоғалуы
Жүйке жүйесінің күйіне байланысты
Жүйке жүйесінің күйіне байланысты
Қабылданған материалды еске түсіре алмау, танымау немесе еске түсіру мен танудың қателесіп жаңылысуы
Қайта жаңғырту процесімен тығыз байланысты
Естің даралық ерекшеліктерінің типтерін анықта:
Сөз-логикалық, эмоциялық, бейнелік, қимыл
Көру есі, есту есі, қимыл есі, аралас ес
Тану, ұмыту
Мағыналы ес
Мнемоникалық ес
Ойлау процесінің мазмұны:
Адамның ақыл-ойымен тығыз байланысты күрделі психикалық процесс
Өмірдің қай саласы болмасын жаңалық ашуы
Сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының байланыс-қатынастарының миымызда жалпылай және жанама түрде сөз арқылы бейнеленуі
Адамның дыбыс арқылы ойын басқа біреуге жеткізуі
Таным процестерінің ішіндегі күрделі әрі тек адамға ғана тән психикалық процесс
Ойлаудың даралық айырмашылықтарын анықта:
Ой қорытындысы, пікір
Ойдың ұшқырлығы, кеңдігі, тарлығы, орамдылығы, дербестігі, жүйелілігі
Мәнерлілігі, мазмұндылығы
Бейнелік ойлау, абстракциялығы
Ұғым
Қиял процесінің мазмұны:
Адамның дүниетанымы, білімі және өмір тәжірибесінен жинақтаған мағлұматтары ұрпақтан-ұрпаққа мұра болып ауысады
Адам бұрын жиналған образдарына сүйене отырып, өз басында жаңа бейнелер, соны елестер мен идеялар тудыру процесі
Адамның байқампаздығына тәуелді
Бейнелердің сөз арқылы тұжырымдалуы
Заттар мен құбылыстарды әртарапты танып білуге мүмкіндік алуы
Фрустрация деген не
Адам халінің өз басына түскендей көңіл-күйде болуы
Кенеттен пайда болып, бұрқ етіп сыртқа шығатын қуатты көңіл-күй
Қанағаттанбаушылық сезіммен жан дүниесінің күйзелуі
Қуаныш сезімі
Адамның таным, білімге байланысты қажырлы көңіл-күйі
Жоғары сезімдерді анықта:
Аффект, эмпатия, стресс
Ақыл-ой, эстетикалық, адамгершілік-моральдық сезімдер
Ақыл-ой, эстетикалық, адамгершілік-моральдық сезімдер
Стеникалық, астеникалық сезімдер
Кейіп, фрустрация
Дистресс
Ерік әрекетінің мазмұны:
Адам көңіл-күйінің ерекше көріністері
Адамның өз мінез-құлқын саналы түрде меңгере алу қабілеті
Адамның өзіне, өзге адамдарға, айналасындағы заттар мен құбылыстарға көңіл-күйінің қатынасын білдіруі
Ерікті болу адамдардың адамдармен тіл табысып кетуі
Өз-өзінен пайда болатын адамның қажеттілігі
Мінез көріністерінің мазмұны:
Өзгермейтін, тұрақты психикалық қасиет
Әрбір адамның жеке басына тән өзіндік психологиялық қасиеттер мен ерекшеліктердің жиынтығы
Жүйке жүйесінің табиғи типтік қасиеттеріне тәуелді, жеке адамға тән дара өзгешелік
Ес сезімінің тума қабілеттерден туындайтын адамның іс-әрекеті
Адамның іс-әрекетін меңгере алу қабілеті
Психологияның ғылым ретінде пайда болып, дүниеге тұңғыш келген жері:
Мысыр мен Үндістанда /б.з.д. VI ғасыр/
Қытайда /б.з.д. ХІІІ ғ./
Ежелгі Грецияда
Англияда /ХVғ./
Германияда
«Әлемнің екінші ұстазы» атанған данышпан ғұлама
Әбу Али ибн Сина /980-1037/
Әбу-Насыр әл-Фараби /870-950/
Ибн Рошд /Аввероеэс/ /1126-1198/
Ибн әл-Хайсам /965-1039/
Аристотель
1926 жылы Ташкентте басылып шыққан «Психология» оқулығы мен «Жан жүйесі және өнер таңдау» еңбектерінің авторы кім
Төлеген Тәжібаев /1910-1964/
С.Балаубаев, Ә.Темірбеков
Жүсіпбек Аймауытұлы /1889-1931/
Мағжан Жұмабаев /1893-1938/
А.Байтұрсынов
Психика деген не
Объективті дүниенің миымызда субъективті бейнеленуі
Жоғары деңгейде кемелденіп жетілген мидың қызметі
Ақиқатты, объективтік шындықты танып білудің үнемі дамып, күрделеніп отыратын диалектикалық жолы
Адамның дара ерекшелігі
Адамның дара ерекшелігі
Психиканың ең жоғары сатысы - сананың дамуына әсер еткен негізгі факторлар:
Организмнің сыртқы ортаның әсеріне тітіркену қасиеті
Қарым-қатынас, еңбек әрекеті
Әлеуметтік тіршілік ортасының өзгеруі
Биологиялық факторлардың әсерінен
Тұқым қуалаушылықтың әсерінен
Вибрациялық түйсіну деген не
Дененің кеңістіктегі орнын анықтайды
Қимыл әрекеттердің жылдамдықтарымен байланысты
Қозғалған заттардың ауаны толқытуын дененің сезіне алуы
Заттардың механикалық және термикалық сипаттарының теріге әсер етуі
Ішкі органдардың жұмысымен байланысты
Синестезия қандай құбылыс
Организмнің сыртқы тітіркендіргіштерге бейімделуі
Сезгіштіктің тек артуын көрсететін құбылыс
Түйсіктердің қосарлана жұмыс істеуі
Ішкі факторлар әсерінен анализаторлардың сезгіштігінің төмендеуі
Түйсіне алу қабілеті
Жүйке жүйесінің ауруға шалдығуына байланысты жалған, теріс, бұрмаланған бейнелердің тууын қабылдаудың қай заңдылығына жатқызуға болады
Иллюзия
галлюцинация
апперцепция
таңдамалылығы
структуралы
Ой қорытындысы деген не
Адам түрлі пікірлерді салыстыра, анализдей отырып, жеке я логикалық қорытындыға келеді
Құбылыстар арасында байланыс орнату
Қажырлы ақыл-ой жұмысының нәтижелі аяқталуы
Ой арқылы әрбір объекті мен болмыстың ерекшеліктерін, қасиеттерін көрсету
Жеке бөлшектерден тұтас объектіні құрастыру
Сөйлеудің мәнерлілігі:
Әрбір сөзді өзінің сазымен, ырғағымен айту
Ойдың, сезімнің құндылығы, тереңдігі, мазмұндылығын ескеру
Адамның білім дәрежесімен сипатталады
Адамның ниет тілегін, мұқтаждығы мен қабілеттілігіне тәуелді
Ойды нақты баяндай білу
Аффект:
Аз уақыт болса да кенеттен булықтыра билеп, бұрқ етіп сыртқа шығатын эмоциялық күй
Шамадан тыс күшті тітіркендіргіштердің әсерінен адамды әлсіретіп қарсы әрекет жасай
Алмауы
Біраз уақыт адамдардың көңілін билеп, мінез-құлқына әсер ететін жалпы эмоциялық күй
Адамның тіршілік әрекетін жақсартып, өзіне күш беріп, шаттық туғызады
Күшті түрде сыртқа шығып, ұзақ уақытқа созылатын процесс
Төменде берілген тапсырмада эмоциялық жағдайдың қай түрін ажыратуға болады
«Бір бала асық ойнауға, екіншісі марка жинауға, үшіншісі аквариумда балық өсіруге, ал өзге біреулері тіпті жағымсыз істерге /темекі шегу т.б./ бейім тұрады».
Көңіл-күй
Аффект
Құмарлық
Фрустрация
Эмпатия
Зейін дегеніміз не
Жоғарғы формадағы психикалық процесс
Адам санасының белгілі бір затқа бағыттала тұрақталуын көрсететін құбылыс
Адамның мінез-құлқын меңгере алу қабілеті
Адамның өзіне, өзге адамдарға қатынасы, беретін бағасы
Адамның жаңа, тың бейнелер жасауы
«Бір уақыт ішінде адам зейінінің бірнеше объектілерді қамти алу қасиеті»
Зейіннің алаң болушылығы
зейіннің күші
көлемі
тұрақтылығы
зейіннің бөлінуі
Темпераменттің физиологиялық негіздерін ғылыми тұрғыдан түсіндірген:
Ежелгі грек дәрігері – Гиппократ
Неміс философы – И.Кант
Академик – И.П.Павлов
И.М.Сеченов
В.М.Бехтерев
Темпераменттің физиологиялық негізі неге байланысты
Денедегі сұйықтардың мөлшеріне
Жүйке жүйесінің жұмысына
Мидың физиологиялық ерекшелігіне
Организмнің түрліше физиологиялық өзгешеліктеріне
Организмдегі химиялық элементтердің азды-көптігіне
Темперамент типтерін анықта: Жүйке процестері күшті, бірі екіншісіне тең келмейтін, ұйытқымалы, қимыл-қозғалысы шапшаң, басынан кешкен сезімі санасында терең із қалдырады, іске шапшаң кіріседі, ұйымдастырушылық қабілеті жоғары:
Холерик
Сангвиник
Флегматик
Мелахолик
Интроверт
