wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Różnorodność strunowców

Total questions: 36

Worksheet time: 18mins

Name
Class
Date
1.

Funkcję układu wydalniczego u ryb pełnią:

a)

protonefrydia

b)

metanefrydia

c)

pranercza

d)

nerki właściwe

2.

Głównym produktem azotowej przemiany materii u ryb promieniopłetwych jest:

a)

amoniak

b)

mocznik

c)

kwas moczowy

3.

W wymianie gazowej u żaby biorą udział:

a)

skrzela

b)

worki płucne

c)

workowate płuca i skóra

4.

Narządami oddechowymi kijanek płazów to:

a)

płuca

b)

tchawki

c)

płucotchawki

d)

skrzela zewnętrzne

5.

Serce o całkowicie rozdzielonych dwóch komorach występuje u:

a)

żmii zygzakowatej

b)

zaskrońca

c)

jaszczurki zwinki

d)

krokodyla

6.

U których strunowców, podobnie jak u zwierząt niższych, ciało pokryte jest jednowarstwowym nabłonkiem?

a)

konia

b)

słonia

c)

muła

d)

lancetnika

7.

Proces wyodrębniania głowy to:

a)

cefalizacja

b)

organogeneza

c)

homeostaza

d)

oogeneza

8.

Zaznacz błonę płodową, dzięki której zarodek znajduje się w środowisku wodnym, optymalnym dla rozwoju

a)

omocznia

b)

owodnia

c)

kosmówka

d)

pęcherzyk żółtkowy

9.

Rodopsyna jest barwnikiem odgrywającą znaczącą rolę w procesie odbierania bodźców

a)

mechanicznych

b)

chemicznych

c)

świetlnych

d)

termicznych

10.

Gastrolity to

a)

ruchy robaczkowe jelit

b)

kamienie połykane przez ptaki

c)

kanały promieniste u parzydełkowców

d)

narządy gębowe u stawonogów

11.

Zwierzęciem zmiennocieplnym jest

a)

rzekotka

b)

gil

c)

foka

12.

Linia boczna występuje u

a)

tuńczyka

b)

wieloryba

c)

delfina

13.

Sterówki występują u

a)

karpia

b)

nietoperza

c)

łabędzia

14.

Jaj na lądzie nie składa

a)

traszka

b)

żółw

c)

pingwin

15.

Ohar (Tadorna tadorna), nazywany też kaczką norową, jest w Polsce skrajnie nielicznym ptakiem lęgowym, objętym ścisłą ochroną gatunkową. Jego lęgowiska są rozmieszczone głównie na wybrzeżu, gdzie także częściej jest obserwowany w trakcie wędrówek. Samce są nieco większe od samic i są od nich intensywniej ubarwione. Można je rozpoznać po jaskrawoczerwonej narośli u nasady dzioba i rdzawych piórach pod ogonem. Gniazda oharów znajdują się najczęściej w pobliżu wody, w opuszczonych norach wykopanych przez dzikie zwierzęta (króliki, borsuki). Po wykluciu pisklęta są wodzone przez obydwoje rodziców w kierunku wody. Zdarzają się przypadki, że te ptaki prowadzą swoje pisklęta do wody nawet kilka kilometrów. Nad Zatoką Pucką był realizowany program ochrony czynnej ohara, polegający na budowaniu sztucznych nor, które rozmieszczono w miejscach, gdzie ohary przystępują zwykle do lęgów, jak również tam, gdzie od pewnego czasu dorosłych ptaków z pisklętami już nie obserwowano. Na podstawie: I. Kaługa, Ohar – czarno-biała kaczka, „Salamandra. Magazyn Przyrodniczy”, nr 1/2008 (25).

Wybierz i zaznacz nazwę zjawiska opisanego w tekście, umożliwiającego odróżnienie samca ohara od samicy ohara po cechach morfologicznych.

a)

hermafrodytyzm

b)

zmienność modyfikacyjna

c)

dymorfizm płciowy

d)

rozdzielnopłciowość

16.

Zaznacz nazwę błony płodowej otaczającej jamę, do której są odkładane azotowe produkty przemiany materii w czasie życia zarodkowego gadów.

a)

owodnia

b)

omocznia

c)

kosmówka

d)

pęcherzyk żółtkowy

17.

Dziobak (Ornithorhynchus anatinus) to endemiczny ssak australijski z rzędu stekowców. Organizmy przypominające współczesne dziobaki występowały już ponad 110 mln lat temu. Dziobak ma wiele cech, które nie występują u ssaków łożyskowych, a są obecne u gadów. Na podstawie: A.D. Chapman, Numbers of Living Species in Australia and the Word, Canberra 2009.


Spośród wymienionych cech anatomicznych i fizjologicznych dziobaka wybierz i podkreśl wszystkie te, które nie występują u ssaków łożyskowych, a są obecne u gadów.

a)

przepona

b)

gruczoły mleczne

c)

jajorodność

d)

kloaka

18.

Rysunek przedstawia elementy szkieletu

a)

ryb.

b)

płazów.

c)

gadów.

d)

ptaków.

e)

ssaków.

19.

Cechą odróżniającą wszystkie ssaki od innych kręgowców jest

a)

stałocieplność.

b)

obecność gruczołów mlekowych.

c)

żyworodność.

d)

wykształcenie łożyska.

20.

Na rysunku przedstawiono budowę skóry płazów.


Zaznacz zdania prawidłowo opisujące budowę skóry płazów.

a)

Skórę płazów okrywa nabłonek jednowarstwowy.

b)

Pory występujące w skórze płazów są ujściami gruczołów śluzowych.

c)

Gruczoły śluzowe są wytworami naskórka.

21.

Głównym azotowym produktem przemiany materii wydalanym przez żyjące w wodzie kijanki żab i ropuch jest amoniak, a przez osobniki dorosłe – mocznik. Dorosłe żaby szponiaste (Xenopus laevis), które po przeobrażeniu nadal żyją w wodzie, wydalają przede wszystkim amoniak. Przeprowadzono doświadczenie, w którym dorosłe osobniki żaby szponiastej umieszczono w wilgotnym mchu, bez bezpośredniego dostępu do wody. Po kilku tygodniach obserwacji i pomiarów stwierdzono w tkankach i we krwi tych żab wysokie stężenie mocznika. Po ponownym umieszczeniu badanych osobników w wodzie stwierdzono, że wydaliły one nadmiar mocznika, a głównym wydalanym produktem znów był amoniak. Na podstawie: K. Schmidt-Nielsen, Fizjologia zwierząt. Adaptacja do środowiska, Warszawa 2008.


Zaznacz pytania, na które odpowiada przeprowadzony eksperyment.

a)

Czy dostępność wody wpływa na rodzaj wydalanego związku azotu u żab szponiastych?

b)

Czy niedobór wody powoduje wzrost stężenia mocznika w tkankach żaby szponiastej?

c)

Czy żaba szponiasta jest przystosowana do ciągłego przebywania w środowisku lądowym?

22.

Zaznacz schemat przedstawiający przekrój przez skórę ryby.

a)

A.

b)

B.

23.

Na rysunku przedstawiono budowę serca różnych kręgowców. Legenda: Z – zatoka żylna, P – przedsionek, K – komora, p – prawy/a, l – lewy/a


Zaznacz nazwę gromady kręgowców, które mają serce o budowie przedstawionej na rysunku A.

a)

ryby

b)

płazy

c)

gady

d)

ptaki

24.

Na rysunku przedstawiono budowę serca różnych kręgowców. Legenda: Z – zatoka żylna, P – przedsionek, K – komora, p – prawy/a, l – lewy/a


Który szereg oznaczeń literowych serc kręgowców (A–D) przedstawia prawidłową kolejność pojawiania się tych organizmów w procesie ewolucji.

a)

CDAB

b)

BADC

c)

ABDC

d)

BCDA

25.

Na schemacie przedstawiono działanie przeciwprądowego mechanizmu wymiany gazowej (zasady przeciwprądu) w skrzelach ryb kostnoszkieletowych. Liczby określają ciśnienie parcjalne tlenu (w mm Hg) w wodzie przepływającej przez skrzela i we krwi naczyń włosowatych.


Zaznacz nazwę procesu, dzięki któremu tlen z wody przepływającej przez skrzela przedostaje się do krwi.

a)

dyfuzja

b)

osmoza

c)

transport aktywny

d)

fagocytoza

26.

Rysunek B przedstawia cykl rozwojowy płaza bezogonowego (bez zachowania proporcji wielkości przedstawionych form).


Charakteryzując dorosłe płazy na podstawie zamieszczonego rysunku, należy użyć określeń:

a)

płucodyszne, żuchwowce, owodniowce.

b)

owodniowce, skrzelodyszne, bezżuchwowce.

c)

bezowodniowce, płucodyszne, rozdzielnopłciowe.

d)

bezżuchwowce, bezowodniowce, rozdzielnopłciowe.

27.

Na rysunkach przedstawiono przedstawicieli różnych gromad kręgowców. Uwaga: Nie zachowano proporcji wielkości zwierząt.


Zaznacz szereg, w którym wymieniono tylko owodniowce.

a)

1,4,6,7

b)

1,2,4,6,7

c)

1,2,3,5

d)

4,6,7

28.

Poniżej przedstawiono wybrane cechy budowy i fizjologii ptaków.


Zaznacz trzy, które są przystosowaniem ptaków do lotu

a)

W szkielecie większości występują kości pneumatyczne – wypełnione powietrzem.

b)

Podczas rozwoju zarodka wykształcane są błony płodowe: owodnia, omocznia, kosmówka.

c)

W układzie wydalniczym brak pęcherza moczowego.

d)

Mają wysokie tempo przemian metabolicznych.

29.

Jednym z osiągnięć ewolucyjnych gadów było wykształcenie błon płodowych. Na schemacie przedstawiono rozmieszczenie błon płodowych w rozwijającym się jaju.


Spośród podanych opisów błon płodowych zaznacz ten, który jest poprawnym opisem schematu.

a)

1 – owodnia, 2 – kosmówka, 3 – omocznia.

b)

1 – omocznia, 2 – owodnia, 3 – kosmówka.

c)

1 – owodnia, 2 – omocznia, 3 – kosmówka.

d)

1 – kosmówka, 2 – omocznia, 3 – owodnia.

30.

Płyny ustrojowe ryb chrzęstnoszkieletowych są praktycznie izotoniczne w stosunku do środowiska. Utrzymują one wysokie stężenie substancji osmotycznie czynnych głównie:

a)

mocznika

b)

glukozy

c)

amoniaku

d)

kwasu moczowego

31.

Kosteczka słuchowa o nazwie strzemiączko powstała na drodze ewolucji łuków skrzelowych. Zaznacz prawidłowe zakończenie zdania. U płazów strzemiączko powstało z :

a)

kości żuchwowo- gnykowej

b)

szczelin skrzelowych

c)

kości kwadratowej

d)

kości szczękowo- gnykowej

32.

Czaszka wymarłych gadów , które dały początek współczesnym ssakom to czaszka

a)

diapsydalna z jedną parą dołów skroniowych

b)

synapsydalna z jedną parą dołów skroniowych

c)

anapsydalna z jedna parą dołów skroniowych

d)

diapsydalna z dwoma parami dołów skroniowych

33.

Ilustracja przedstawia budowę mózgowia ryby. Podaj nazwę odcinka zaznaczonego symbolem X. Zaznacz prawidłowe zakończenie zdania.

a)

X to móżdżek .

Jest dobrze rozwinięty u ryb, które szybko i długo pływają

b)

X to śródmózgowie

Dobrze rozwinięte jest u ryb , dla których duże znaczenie ma wzrok

c)

X to rdzeń przedłużony . Jest dobrze rozwinięty u ryb, które posługują się głownie skórnymi narządami zmysłów

d)

X to międzymózgowie. Jest dobrze rozwinięte u ryb , które szybko i długo pływają

34.

Zaznacz zdania prawdziwe:

a)

U gadów kość kwadratowa łączy żuchwę z trzewioczaszką.

b)

U gadów nie występują żebra.

c)

Narządem wydalniczym gadów są zanercza.

d)

W rozwoju gadów występują błony płodowe, dlatego zwierzęta te nazywamy bezowodniowcami.

35.

Wybierz : prawda czy fałsz

U ptaków występuje krtań górna i krtań dolna.

a)

Prawda

b)

Fałsz

36.

Wybierz prawda czy fałsz

Worki powietrzne ptaków zwiększają powierzchnię wymiany gazowej.

a)

Prawda

b)

Fałsz