wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

ОРТА ЗАМАН Қазақ хандығының құрылу қарсаңындағы қазақ халқы

Total questions: 42

Worksheet time: 21mins

Name
Class
Date
1.

Алғашқы кезде «қазақ» атауының орнына қолданылған сөз:

a)

түркі

b)

көк бөрі

c)

Теле

d)

Алаш

2.

«Алаш аңызында» айтылатын үш жүздің негізін қалағандар:

a)

Дулат,Үйсін,Болат

b)

Қаңлы,Ерлік,Болат

c)

Үйсін, Болат, Алшан

d)

Үйсін, Қыпшақ, Алшын

3.

«Алаша хан» аңызы бойынша Ұлы жүз тараған:

a)

Дулаттан

b)

Қаңлыдан

c)

Үйсіннен

d)

Қыпшақтан

4.

«Алаша хан» аңызы бойынша Орта жүз тараған:

a)

Қоңыраттан

b)

Болаттан

c)

Арғыннан

d)

Дулаттан

5.

«Алаша хан» аңызы бойынша Кіші жүз тараған:

a)

Адайдан

b)

Қосайдан

c)

Байбақтыдан

d)

Алшыннан

6.

Қазақ халқының құрамына енген ру-тайпалар өздерінің ен-таңбаларын салған жартас:

a)

Тарбағатай тауларында

b)

Алтай тауларында

c)

Таңбалы Нұра

d)

Қаратауда

7.

ХV ғасырда қыпшақ,қаңлы,арғын,қоңырат,дулат, т.б. қазақ рулары мен тайпаларының өкілдері өмір сүрген жер:

a)

Жайық жағалауы

b)

Сыр өңірі

c)

Түркістан аймағы

d)

Жетісу аймағы

8.

Қазақ халқының құрамына енген ру-тайпалардың бірі және Орта жүз руы:

a)

Жалайыр

b)

Дулат

c)

Керей

d)

Керейіт

9.

Қазақ халқының құрамындағы ірі тайпа,қазір Орта жүздің белді бір руы:

a)

Керейіт

b)

Жаппас

c)

Дулат

d)

Қыпшақ

10.

Қазақ хандығының құрылуы қарсаңында наймандар мекендеді:

a)

Қаратаудан Жетісуға дейін жерлерде

b)

Ұлытаудан Ертіске дейін жерлерде

c)

Ұлытаудан Есілге дейін жерлерде

d)

Тарбағатайдан Жайыққа дейін жерлерде

11.

Қазақ хандығының құрылуы қарсаңындағы қоңыраттар мекендеген өңір:

a)

Жайық пен Ертіс

b)

Каспий мен Арал

c)

Түркістан мен Қаратау

d)

Шу мен Талас

12.

ХУғ. Түркістан мен Қаратау аралығында мекендегендер;

a)

Үйсіндер

b)

Қыпшақтар

c)

Қаңлылар

d)

Қоңыраттар

13.

Алты ата Әлімұлына жататын ру атауы:

a)

"Жаманақ"

b)

"Сексен"

c)

«Қаракесек»

d)

"Төртқара"

14.

ХV ғасырда Тарбағатай, Жетісу, Ертіс бойы, Зайсан , Обь және Тобыл маңын мекендеген тайпа:

a)

Наймандар

b)

Дулаттар

c)

Керейлер

d)

Жалайырлар

15.

Қазақ хандығының құрылуы қарсаңында жалайырлар мекендеген өңір:

a)

Жайықтың жағалауы

b)

Қаратау,Сырдария бойы мен Жетісу

c)

Тарбағатай таулары

d)

Сырдарияның төменгі ағысы

16.

Қазақтың халық болып қалыптасуының барысын бұзды:

a)

Қытай шапқыншылығы

b)

Жоңғар шапқыншылығы

c)

Әмір Темір шапқыншылығы

d)

Моңғол шапқыншылығы

17.

ХІІІ ғасырға дейін «қазақ» атауының қолданып келген мағынасы:

a)

Батырлар

b)

Көшпенділер

c)

Еркін адамадар

d)

Тәуелділер

18.

ХІІІ ғасырдың басында жасалған Мәмлүктік Египет мемлекетінің «араб-қыпшақ» сөздігінде «қазақ» сөзіне берілген түсіндірме:

a)

тәуелді

b)

батыр,ержүрек

c)

Еркін,кезбе

d)

көшпенді

19.

«Қазақ» сөзіне «еркін», «кезбе» деген түсіндірме берілген жазба:

a)

Жамиғ ат-тауарих”кітабы

b)

«Тарихи Абулхайрхани» кітабы

c)

« Араб-қыпшақ» сөздігі

d)

"Құтадғу білік"еңбегі

20.

Қазақ халқының құрылымына байланысты «қазақ»атауы біржола этникалық сипатқа ие болған уақыт:

a)

ХІV ғасырдың ІІ жартысы

b)

ХV ғасырдың ІІ жартысы

c)

ХVІ ғасырдың ІІ жартысы

d)

ХVІІ ғасырдың ІІ жартысы

21.

Қазақ халқының этникалық жағынын қалыптасуында басты рөл атқарған:

a)

Ноғай Ордасының тайпалары

b)

Алтын Орда тайпалары

c)

Моғолстан тайпалары

d)

Ақ Орда тайпалары

22.

Қазақ жерінде ғылым, білім салаларының дамуына ықпал еткен дін:

a)

Христианның неостариандық бағыты

b)

Зоорастризм

c)

Иудаизм

d)

Ислам

23.

1558-1560 жылдары Қазақтарды «Ислам дініне сенетін халықтар» деп жазған ағылшын көпесі:

a)

Т. Аткинсон

b)

Пол Томсон

c)

А.Дженкинсон

d)

О. Кэроу

24.

ХV ғасырда қалыптасқан саяси-тарихи жағдайлар қазақ халқының ..... әсер етті:

a)

Жауға қарсы тұруына

b)

Бірігуіне

c)

Ұлттық мемлекет болып құрылуына

d)

Одақ құруына

25.

Мәтінді оқып тарихи шындыққа сәйкес келмейтін жауапты анықтаңыз: « Біріншіден, әр хандықтың билігінде ел болуды аңсап жүрген ру-тайпалардың қазақ ұлты болып қалыптасуы аяқталды. Екіншіден, осы қалыптасқан ұлтты басқару, оны сырт жаудан қорғау үшін Қазақ мемлекетінің біртұтас ұлттық саяси-әкімшілік жүйесі құрылды. Үшіншіден, бұл құрылған мемлекет өзінің шаңырақ көтерген жерінде отырып қалмай, бүгінгі таңдағы шекарамызға дейін жер аумағын кеңейтті. Төртіншіден, өзін қоршап, жатқан үлкенді-кішілі мемлекеттермен терезесі тең дәрежеде қарым-ұатынас орнатты. Бесіншіден, ...салт-дәстүрі мен әдет-ғұрпы, ділі, діні бар ел санатында даму жолына түскен азат, еркін елге айналды»:

a)

саяси-әкімшілік жүйесі құрылды

b)

ру-тайпалардың қазақ ұлты болып қалыптасуы аяқталды.

c)

Қазақ хандығының этникалық құрамы оның алдындағы этносаяси қауымдастықтардан мүлде өзгеше болды.

d)

жер аумағын кеңейтт

26.

Қазақ сұлтандары хижраның 870 жылдары (1465-1466) билей бастады» деген мәлімет келтірілген тарихи шығарма:

a)

Ш.Уәлиханов«Қырғыздар туралы жазбалар»

b)

М.Қашғари «Диуани лұғат ат-түрк»

c)

Мұхаммед Хайдар Дулати «Тарих-и- Рашиди»

d)

Ж.Баласағұни "Құтадғу білік"

27.

Қазақ хандығының алғашқы құрылған жері Шу мен Қозыбасы болған:

a)

Баласағұнидің еңбегінде

b)

Рашид ад Диннің жазбасында

c)

Қашғаридің еңбегінде

d)

Дулатидің жазуында

28.

Қазақ қоғамында хан тағына үміт еткендер:

a)

Үгедейдің ұрпақтары

b)

Шайбани ұрпақтары

c)

Жошының ұрпақтары

d)

Шыңғыс ханның ұрпақтары

29.

Хан сайлаудың басты шарты:

a)

Батырдың әулетінен болуы

b)

Сұлтанның ұрпағы болуы

c)

Шыңғыстың ұрпағы болуы

d)

Текті әулеттен болуы

30.

Халықтың ішкі өмірі мен сыртқы саяси өмірінің аса маңызды мәселелерін шешетін адам:

a)

әскербасылар

b)

сұлтандар

c)

Билер

d)

хан

31.

Ханның жасағын атады:

a)

Жасақтар

b)

Сарбаздар

c)

Төлеңгіттер

d)

Батырлар

32.

Қазақ қоғамында ұрыс басталар алдындығы батырлардың әскери әдет-ғұрыптары:

a)

Ұрандату

b)

Жекпе-жек

c)

Келісім

d)

Әскербасыларының тілдесуі

33.

Қазақ хандығындағы ұлыстың билеушісі:

a)

болыс

b)

хан

c)

би

d)

сұлтан

34.

Бүкіл қазақ ұлтының бас қосқан кеңесі қалай аталды:

a)

бас қосу

b)

Жиын

c)

Құрылтай

d)

Ақсақалдар кеңесі

35.

Қазақ хандығы қашан құрылды?

a)

1916-1990 жж.

b)

1917-1990 жж.

c)

1465-1466 жж

d)

1918-1991 жж.

36.

Керей мен Жәнібек қай хандықтан бөлініп кетті?

a)

Қоқан хандығынан

b)

Батыс Сібір хандығы

c)

Ноғай ордасы

d)

Көшпелі Өзбек хандығынан (Әбілхайыр хандығы).

37.

Қазақ хандығының негізін кімдер қалады?

a)

Керей мен Жәнібек

b)

Касым мен Есім хандар

c)

Әбілхайыр хан

d)

Мұстафа хан

38.

Қазақ хандығының алғашқы мекені

a)

Шу мен Талас

b)

Тобылдан Сырдарияның төменгі ағысына дейін

c)

Ембіден Жайық бойына дейін

d)

Жайық пен Тобылдан

39.

Керей мен Жәнібекті қай хан құшақ жая қарсы алды?

a)

Ораз- Мұхамед, Құлмұхаммет

b)

Сейітқұл Құндағұлұлы, Құтлымбет Қоштайұлы

c)

Әбілхайыр ұлы Ералы.

d)

Моғолстан ханы Есенбұға

40.

Керей мен Жәнібектің Әбілхайыр ханнан бөлініп кету себебі неде?

a)

1726 жыл Болат хан.

b)

Әбілқайыр ханның саясатын қолдамады

c)

Орда-Ежен ұлысынан шыққан сұлтандарға қысым көрсетуінде болды.

d)

1643 жылы, Салқам Жәңгір

41.

«Тарих-и-Рашиди» еңбегінің авторы кім?

a)

Әбілхайыр мен Әбілмәмбет

b)

Мухаммед Хайдар Дулати

c)

Керей мен Жәнібек

d)

Есім мен Тұрсын

42.

Қасым хан қай жылдары билікте болды қайда қайтыс болды

a)

1511-1521 жылдары, Сарайшықта

b)

1511-1520 жылдары, Самарқанда

c)

1510-1521 жылдары, Мервте

d)

1511-1518 жылдары, Ташкентте .