wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Картография негіздері

Total questions: 40

Worksheet time: 40mins

Name
Class
Date
1.

Картография пәнінің міндеттері :

a)

>  Ірі масштабты карталарды салу мақсатымен жергілікті жерді зерттеудің географиялық және

геометриялық әдістерін құрастыру;

b)

Карта бойынша өлшеу әдістерін құрастыру;

c)

Картада географиялық объектілердің орналасуын нақты көрсетуді қамтамасыз ету міндетін

шешу;

d)

табиғи және қоғамдық құбылыстарды географиялық карталарда және тағы басқа

шығармаларда көрсету, осы бейнелердің қасиеттерін сипаттау, оларды құрастыру және

пайдалану әдістерін жасау

2.

План дегеніміз?

a)

ірі масштабпен жазықтықта ортогонды проекциясында бейнелеу ;

b)

эллипсоидтың бетін жазықтықпен алмастыру;

c)

белгілі бір нақтылықпен жазықтық деп алынған бөлікшенің өлшемдерін бейнелеу;

d)

орта масштабты карта

3.

Жазықтықта жер шарының немесе жер эллипсоидының бетін бейнелеу әдісі қалай аталады:

a)

картографиялық тор;

b)

картографиялық генерализация (жалпылау);

c)

картографиялық проекция;

d)

меридиан торы;

4.

Карта бойынша кез келген нүктенің географиялық координаталарын анықтауға мүмкіндік беретін сызықтар жүйесі:

a)

меридиан торы;

b)

картографиялық тор;

c)

картографиялық проекция;

d)

картографиялық генерализация (жалпылау);

5.

Экватор нүктесінен шеңбер градустары арқылы көрсетілген қашықтықты анықтауға мүмкіндік беретін картадағы сызықтар:

a)

меридиан торы.

b)

картографиялық генерализация (жалпылау);

c)

картографиялық проекция;

d)

параллель торы.

6.

Ендікті аңықтауға мүмкіндік беретін картадағы сызықтар:

a)

картографиялық тор;

b)

параллель торы.

c)

картографиялық проекция;

d)

картографиялық генерализация (жалпылау);

7.

Эллипс немесе жер шары бетінің аудандық өлшемдерінің картаға түсіру барысында қанша санға кішіретілгенін көрсететін қатынасы қалай аталады:

a)

аудандардың жеке масштабы

b)

аудандардың басты масштабы;

c)

басты масштаб;

d)

ұзындықтардың нөльдік бұрмалану сызығы

8.

Картаға түсіргенде бұрыштардың бұрмалануын есепке алмайтын проекция?

a)

тең шамалы;

b)

кез келген;

c)

тең аралық;

d)

тең бұрышты;

9.

Картаға түсіргенде аудандардың бұрмалануын есепке алмайтын проекция?

a)

тең бұрышты;

b)

кез келген;

c)

тең аралық

d)

тең шамалы

10.

Мектеп, ғылыми-аңықтамалық, техникалық, мәдени-ағартушылық, туристік карталар деген жіктелу қандай белгілері бойынша жасалған:

a)

мақсаты бойынша;

b)

қамтуы бойынша;

c)

масштабы бойынша;

d)

тақырыбы бойынша

11.

Карталардың қайсысын қоғамдық құбылыстардың тақырыптық картасына жатқызуға болады?

a)

Жарты шарлардың физикалық картасы

b)

Әлемнің саяси картасы;

c)

Қазақстанның физикалық картасы;

d)

Қазақстанның геологиялық картасы;

12.

Карта элементтерінің қайсысы оның  географиялық негізіне жатады?

a)

үзінді-карта;

b)

гидрографиялық торап;

c)

тереңдіктер мен биіктіктер шкаласы;

d)

масштаб;

13.

Жер өлшемдерін өлшеген кім ?

a)

Пифагор 

b)

Дикарх 

c)

Аристотель

d)

Эратосфен

14.

Масштабына қарай карталар неше топқа жіктеледі ?

a)

4

b)

3

c)

6

d)

8

15.

Географиялық атлас деп –  

a)

географиялық карталардың жүйелі жинағы

b)

жердің шағын бөлігі

c)

ірі масштабтағы карталар

d)

орташа масштабтағы карталар

16.

1: 10 000 қандай масштаб түріне жатады?

a)

сызықты атаулы масштаб

b)

атаулы масштаб

c)

сандық масштаб

d)

сызықтық масштаб

17.

Карта элементтерінің қайсысы қосымша мәліметтерге жатады?

a)

масштаб

b)

гидрографиялық торап 

c)

тереңдіктер мен биіктіктер шкаласы 

d)

үзінді-карта

18.

Карта элементтерінің қайсысы картаның аңызына жатады?

a)

тереңдіктер мен биіктіктер шкаласы

b)

масштаб

c)

гидрографиялық торап 

d)

үзінді-карта 

19.

Өзеннің мөлшерін көрсететін сызықтық белгілер қалай ажыратылады?

a)

мөлшері бойынша

b)

ішкі құрылымы бойынша 

c)

түсі бойынша  

d)

ені бойынша

20.

Жалпы географиялық карталарда теміржол және тас жол торабын көрсететін сызықтық белгілер қалай ажыратылады?

a)

ені бойынша   

b)

түсі бойынша 

c)

ішкі құрылымы бойынша 

d)

мөлшері бойынша

21.

Жер шарының радиусын кім алғаш рет есептеді?

a)

Аристотель

b)

Гипарх   

c)

Птолемей 

d)

Эратосфен

22.

“Параллель” мен “меридиан” ұғымдарын кім енгізді?

a)

Гипарх

b)

Птолемей 

c)

Эратосфен   

d)

Геродот

23.

“Жердің шар тәрізділігін ескеріп, алғашқы картаны кім құрастырды?

a)

Гипарх

b)

Геродот

c)

Эратосфен

d)

Птолемей

24.

Экваторды алғаш рет 36 бөлікке (градусқа) бөлген және “ендік” мен “бойлық” терминдерін енгізген ғалым?

a)

Гипарх

b)

Птолемей

c)

Эратосфен  

d)

Геродот

25.

“Картаны құрастыруға арналған арнайы проекцияны құрастырған «Географияны басқару» атты оқу құралын жасаған ғалым:

a)

Геродот

b)

Птолемей 

c)

Эратосфен 

d)

Гипарх 

26.

Географиялық карталардың алғашқы атласын құрастырған ғалым?

a)

Ибн аль-Варди 

b)

Идриси 

c)

Ломоносов  

d)

Ортелий 

27.

Қай ғылымды экономикалық карталар мен атластарды құрастыру бойынша жұмыстар бағдарламасын ұсынған және міндеттерін анықтаған, экономикалық картографияның негізін салушы деп есептеуге болады?

a)

С.Ремезов 

b)

И.Евреинов 

c)

М.В.Ломоносов 

d)

Н.Н.Баранский 

28.

1:200000 және одан жоғарғы масштаб атауы:

a)

орташа ірі масштабты

b)

ұсақ масштабты

c)

орта масштабты

d)

ірі масштабты

29.

Өзінің саяхат идеясын негіздегенде Колумб кімнің картасын қолданды?  

a)

Диаш 

b)

Мюнстер 

c)

Меркатор

d)

Тосканелли

30.

Ең алғашқы орыс картасы деп қандай картографиялық шығарманы есептеуге болады?

a)

С.Ремезовтың “Большой чертеж

b)

>“Чертеж земли Сибирской”

c)

>“Чертеж земли Московской”

d)

“Старый чертеж” 1497 ж. 

31.

>“XVII ғ. географиялық мәліметтердің жинағын, 23 картадан тұратын алғашқы орыс атласын – “Чертежная книга Сибири” шығармасын кім құрастырды?

a)

Семен Ремезов 

b)

Петр Ричагов 

c)

Алексей Черчесский 

d)

Еремей Майер 

32.

Кім алғаш рет “атлас” терминің карталардың жинағы ретінде енгізді?

a)

Меркатор 

b)

Вальдземюллер 

c)

Рейс 

d)

Колумб 

33.

Алғашқы “Атлас Всероссийской империи” шығармасының жобасын құрастырған ғалым:

a)

Петр 1 

b)

И.К.Кириллов 

c)

М.В.Ломоносов 

d)

В.Н.Татищев 

34.

Физикалық немесе топографиялық жер беті дегеніміз ?

a)

Жер бетінің кіші өсі бойы айналу нәтижесінде пайда болған жер беті 

b)

Жер эллипсоиды бетінің жазықта бейнелеудің математикалық әдісі 

c)

жер бедерінің кедір- бұдырлы беті  

d)

тік сызыққа перпендикулярлы болып келетін және материктер астына шартты түрде жалғасатын Дүние жүзілік мұхиттың беті

35.

Нүктенің ендігі дегеніміз не?

a)

Гринвич меридианының жазықтығы және белгілі бір нүктенің жазықтығы арасындағы бұрыш

b)

картографиялық тордағы сызықтарды бейнелеу, масштабты белгілеу, картаның атауы  

c)

белгілі бір нүкте арқылы жүргізілген тік сызық пен экватор жазықтығы арасындағы бұрыш

d)

жер эллипсоидының белгілі бір нүкте арқылы өтетін жазықтық пен жердің айналу өсінің қиылысу сызығы

36.

Нүктенің бойлығы дегеніміз не?

a)

жер эллипсоидының белгілі бір нүкте арқылы өтетін жазықтық пен жердің айналу өсінің қиылысу сызығы

b)

Гринвич меридианының жазықтығынан белгілі бір нүктенің жазықтығы арасындағы бұрыш.

c)

белгілі бір нүкте арқылы жүргізілген тік сызық пен экватор жазықтығы арасындағы бұрыш  

d)

картографиялық тордағы сызықтарды бейнелеу, масштабты белгілеу, картаның атауы

37.

Картографиялық информатиканың міндеттері:  

a)

Ірі масштабты карталарды салу мақсатымен жергілікті жерді зерттеудің географиялық және геометриялық әдістерін құрастыру 

b)

Карта бойынша өлшеу әдістерін құрастыру 

c)

> табиғи және қоғамдық құбылыстарды географиялық карталарда және тағы басқа шығармаларды компьютерде көрсету, осы бейнелердің қасиеттерін сипаттау, оларда құрастыру және пайдалану әдістерін жасау.

d)

Картада географиялық объектілердің орналасуын нақты көрсетуді қамтамасыз ету міндетін шешу 

38.

Математикалық картографияның міндеттері:

a)

Ірі масштабты карталарды салу мақсатымен жергілікті жерді зерттеудің географиялық және геометриялық әдістерін құрастыру 

b)

Карталарды жүйелеу (жіктеу), оларға талдау жасау, бағалау, сақтау және тарату мәселелерімен айналысу 

c)

Картада географиялық объектілердің орналасуын нақты көрсетуді қамтамасыз ету міндетін шешу 

d)

Карта бойынша масштаб, проекция және тағы басқа өлшеу әдістерін құрастыру

39.

Деңгейлік жер беті дегеніміз не?

a)

Жер бетінің кіші өсі бойы айналу нәтижесінде пайда болған жер беті 

b)

тік сызыққа перпендикулярлы болып келетін және материктер астына шартты түрде жалғасатын Дүниежүзілік мұхиттың беті 

c)

жер бедерінің кедір-бұдырлы беті  

d)

Жер эллипсоиды бетінің жазықтықта бейнелеудің математикалық әдісі 

40.

Нүктенің меридианы дегеніміз не?

a)

белгілі бір нүкте арқылы жүргізілген тік сызық пен экватор жазықтығы арасындағы бұрыш  

b)

картографиялық тордағы сызықтарды бейнелеу, масштабты белгілеу, картаның атауы

c)

жер эллипсоидының белгілі бір нүкте арқылы өтетін жазықтық пен жердің айналу өсінің қиылысу сызығы

d)

Гринвич меридианның жазықтығынан белгілі бір нүктенің жазықтығы арасындағы бұрыш