wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

БАЕҚ, генетика

Total questions: 100

Worksheet time: 50mins

Name
Class
Date
1.

РНҚ-ның (рибонуклеин қышқылының) орналасатын орны?

a)

Жасуша ядролары мен цитоплазмада.

b)

Митохондрияларда.

c)

Лизосомаларда.

d)

Мембранада.

2.

Бір белгі үшін бірнеше гендер жауап беретін жағдайдың аталуы?

a)

Полимерия.

b)

Гетероплоидия.

c)

Полиплоидия.

d)

Генотип.

3.

Эволюцияның шынайы факторларын: тұқым қуалаушылықты, өзгергіштік пен табиғи сұрыпталуды ашып көрсеткен ғалым?

a)

Ч.Дарвин. 

b)

Н.Вавилов.

c)

Т.Морган.

d)

С.Четвериков.

e)

Н.Кольцов

4.

Аталмыш ғалым тіршіліктің «тұқым қуалайтын факторлар» жүйесімен байланыстығын көрсетіп, олардың ұрпақтан-ұрпаққа таралуын тұқым қуалаушылық қамтиды деген:

a)

Г.Мендель.

b)

Ч.Дарвин.

c)

К.Линней.

d)

В.Бетсон.

e)

К.Корренс.

5.

Тұқым қуалайтын белгілердің таралуында хромосомалардың ролі туралы гипотезасын галымдар Н.Саттон мен Т.Бовери келесі кезеңде шығарған:

a)

1903-1904 жжг.

b)

1910-1915 жж.

c)

1915-1930 жж.

d)

1990- 2000 жж.

e)

1950-1980 жж.

6.

Тұқым қуалайтын өзгергіштіктің гомологты қатарлары заңын қалыптастырған ғалым?

a)

Н.И.Вавилов.

b)

Н.К.Кольцов.

c)

С.С.Четвериков.

d)

К.А.Тимирязев.

e)

Е.А.Богданов.

7.

Америка оқымыстысы Дж.Уотсон мен ағылшын Ф.Крик ДНҚ-ның молекулалық құрылысының моделін келесі жылы жасады:

a)

1953 жылы.

b)

1900 жылы.

c)

1913 жылы.

d)

1922 жылы.

e)

1927 жылы.

8.

«Қазіргі генетиканың көз қарасымен эволюциялық процестің кей кездері туралы» атты еңбектің авторы, ғалым:?

a)

С.С.Четвериков.

b)

Е.А.Богданов.

c)

Н.И.Вавилов.

d)

Н.К.Кольцов.

e)

Ю.А.Филипченко.

9.

Ағзамен ата-аналарынан алынатын гендер жиынтығын келесідей атайды:

a)

Генотип.

b)

Фенотип.

c)

Өзгергіштік.

d)

Табиғи сұрыпталу.

e)

Тұқым қуалаушылық.

10.

Бір белгі үшін жауапты, екі бірдей тұқым қуалайтын факторға ие дараны келесідей атайды:

a)

Осы белгі бойынша гомозиготалы.

b)

Осы белгі бойынша геторозиготалы.

c)

Доминантты.

d)

Рецессивті.

e)

Альтернативты.

11.

Жыныстық жасушаларымен тасымалданатын тұқым қуалайтын факторларды келесідей атайды:

a)

Гендер.

b)

Аутосомалар.

c)

Гаметалар.

d)

Хромосомалар.

e)

Даралар.

12.

Бір белгіні белгілейтін екі факторды келесідей атайды:

a)

Аллельді гендер.

b)

Аллельді емес гендер.

c)

Гаметалар.

d)

Гибридтер.

e)

Даралар.

13.

Г.Мендель асбұршақ сорттарын аталмыш белгі бойынша зерттеген:

a)

Жеті белгі бойынша.

b)

Бір белгі бойынша.

c)

Екі белгі бойынша.

d)

Бес белгі бойынша.

e)

Тоғыз белгі бойынша.

14.

Жасуша мембранасы аталмыш қабаттан тұрады:

a)

Үш қабаттан.

b)

Бір қабаттан.

c)

Екі қабаттан.

d)

Төрт қабаттан.

e)

Бес қабаттан.

15.

Жартылай қоймалжын, коллоидты орта, онда ядро мен барлық жасуша органоидтары орналасқан, аталуы?

a)

Цитоплазма.

b)

Мембрана.

c)

Гольджи аппараты.

d)

Рибосома.

e)

Лизосома.

16.

Жасушаның келесі органоидында ДНҚ мен РНҚ-ның қатысуымен ақуыздың синтезі мен қышқылдардың алмасуы жүреді:

a)

Рибосомаларда.

b)

Митохондрияларда.

c)

Гольджи аппаратында.

d)

Лизосомаларда.

e)

Центросомада.

17.

Жасушаның келесі органоиды цитоплазманы торлап жататын әр түрлі ұзынды-қысқалы түтікшелерден тұрады; ақуыз, май, көмірсу синтезіне қатысып транспорттық функцияны атқарады:

a)

Эндоплазмалық тор.

b)

Рибосомалар.

c)

Гольджи аппараты.

d)

Митохондриялар

e)

Жасуша орталығы.

18.

Аталмыш жасуша органоидында заттар алмасуы процесінде бөлінетін және жасушадан сыртқа шығарылуға тиісті ыдырау өнімдері-секреттер, кейбір улы заттар жинақталады:

a)

Гольджи аппаратында.

b)

Рибосомаларда.

c)

Эндоплазмалық торда.

d)

Митохондрияларда.

e)

Центросомада.

19.

Аталмыш органоидтың негізгі қызметі-жасушадағы заттардың алмасуы үшін қажетті энергияның қорын жинақтау, оның көзі-мейлінше энергияға бай қосылыс АТФ болып табылады:

a)

Митохондриялардың.

b)

 Рибосомалардың.

c)

Эндоплазмалық тордың.

d)

Гольджи аппаратының.

e)

Центросоманың.

20.

Бөлінуге қабілетті әрбір жасушаның негізгі бөлігі:

a)

Ядро.

b)

Мембрана.

c)

Цитоплазма.

d)

Митохондриялар.

e)

Рибосомалар.

21.

Ядроның негізгі құрылымдық компоненті, оның көмегімен жасушадағы ақуыз синтезі реттеліп, тұқым қуалайтын ақпарат таратылып тұрады, аталуы:

a)

Хромосомалар.

b)

Мембрана.

c)

Органоидтар.

d)

Митохондриялар.

e)

Цитоплазма.

22.

Н.И.Вавилов тұқым қуалайтын өзгергіштіктің гомологты қатарлары заңын келесі жылы қалыптастырды:

a)

1922 жылы.

b)

1900 жылы.

c)

1905 жылы.

d)

1927 жылы.

e)

1953 жылы.

23.

Әрбір жасушаның қабығы болады, ол келесідей аталады:

a)

Мембрана.

b)

Цитоплазма.

c)

Лизосома.

d)

Рибосома.

e)

Митохондрия.

24.

Құрылысы бірдей хромосомаларды келесідей атайды:

a)

Гомологты.

b)

Гомологты емес.

c)

Альтернативті.

d)

Айқын ажыратылатын.

e)

Жұпты емес.

25.

Жасуша бөлінген кезде хромосоманың жылжуын реттейтін арнайы құрылымның аталуы?

a)

Центромера.

b)

Рибосома.

c)

Органоид.

d)

Мембрана.

e)

Спутник.

26.

Центромерасы хромосоманың бір ұшына жақын орналасып хромосоманың бір иығы ұзын да, екіншісі өте қысқа болады, аталуы:

a)

Акроцентрлі хромосомалар.

b)

Метацентрлі хромосомалар.

c)

Субметацентрлі хромосомалар.

d)

Спутникалық хромосомалар.

e)

Аллельді хромосомалар.

27.

Акроцентрлі хромосомаларда екінші тартылым кездеседі, ол хромосоманың ең аяғында орналасып, кішкентай жерді бөліп тұрады, аталуы:

a)

Спутникалық.

b)

Метацентрлі.

c)

Субметацентрлі.

d)

Акроцентрлі.

e)

Аллельді.

28.

Жасушаның негізгі генетикалық аппараты болып табылады:

a)

Хромосомалар.

b)

Митохондриялар.

c)

Вакуольдер.

d)

Рибосомалар.

e)

Лизосомалар.

29.

Тұқым қуалайтын ақпараттың бірліктері болып саналады:

a)

Гендер.

b)

Хромосомалар.

c)

Рибосомалар.

d)

Лизосомалар.

e)

Митохондриялар.

30.

Гендер орналасқан:

a)

Хромосомаларда.

b)

Лизосомаларда.

c)

Цитоплазмада.

d)

Органоидтарда.

e)

Митохондрияларда.

31.

Жасушаның келесі бөліну түрінде тұқым қуалайтын материал-хромосомалар алдымен екі еселеніп алып, содан соң жаңа түзілген екіжасушаға тең мөлшерде бөлінеді:

a)

Митозда.

b)

Метафазада.

c)

Мейозда.

d)

Профазада.

e)

Анафазада.

32.

Жасуша ядросынан бір затты бөліп алып, оны нуклеин деп атаған ғалым:

a)

Мишер.

b)

М.Шлейден.

c)

Дж.Уотсон.

d)

Ф.Крик.

e)

Д.Фриз.

33.

ДНҚ (дезоксирибонуклеин қышқылы) орналасқан жері:

a)

Жасуша ядросында.

b)

Митохондрияда.

c)

Цитоплазмада.

d)

Рибосомаларда.

e)

Мембранада.

34.

Ағзаның ата-аналарынан алатын гендер жиынтығы:

a)

Генотип.

b)

Кариотип.

c)

Фенотип.

d)

Гомозиготалар.

e)

Гетерозиготалар.

35.

Тұқым қуалайтын ақпаратты тасымалдайтын жыныстық жасушалар:

a)

Гаметалар.

b)

Гомозиготолар.

c)

Аутосомалар.

d)

Гетерозиготалар.

e)

Соматикалық.

36.

Ағзаның сыртқы белгілері мен қасиеттерінің жиынтығы:

a)

Фенотип.

b)

Генотип.

c)

Кариотип.

d)

Гетерозиготалар.

e)

Гаметалар.

37.

Басым белгі:

a)

Доминантты.

b)

Гомозиготалық.

c)

Рецессивті.

d)

Фенотип.

e)

Кариотип.

38.

Бір немесе бірнеше белгінің дамуынажауап беретін ДНҚ молекуласының(хромосоманың) учаскесі:

a)

Ген.

b)

Гибрид.

c)

Генотип.

d)

Фенотип.

e)

Кариотип.

39.

Бір түрдің диплоидтық хромосомалар жиынтығы:

a)

Кариотип.

b)

Геном.

c)

Генотип.

d)

Фенотип.

e)

Гибрид.

40.

Басылыңқы белгі:

a)

Рецессивті.

b)

Гомозиготалы.

c)

Гетерозиготалы.

d)

Доминантты.

e)

Гаплоидты.

41.

 Аа – бұл:

a)

Гетерозиготалы ағза.

b)

Гомозиготалы ағза.

c)

Аллельді емес гендер.

d)

Гаплоидты жиынтық.

e)

Диплоидты жиынтық.

42.

Көбею кезінде генетикалық ақпараттың бөлігі адам терісінің жаңадан пайда болған жасушаларына түседі:

a)

Аналық жасушада болатынның барлығы.

b)

Ақпараттың жартысы.

c)

Ақпараттың төрттен бір бөлігі.

d)

Жартысынан астам ақпарат.

e)

Төрттен бір бөлігінен аз ақпарат.

43.

ДНҚ құрамына кірмейді:

a)

Урацил.

b)

Тимин.

c)

Гуанин.

d)

Цитозин.

e)

Аденин.

44.

РНҚ құрамына кірмейді:

a)

Тимин.

b)

Урацил.

c)

Гуанин.

d)

Цитозин.

e)

Аденин.

45.

АA – бұл:

a)

Гомозиготалы ағза.

b)

Аллельді емес гендер.

c)

Гаплоидты жиынтық

d)

Диплоидты жиынтық.

e)

Гетерозиготалы ағза.

46.

Ұрықтанудың биологиялық мәні:

a)

Хромосомалардың диплоидтық жиынтығы қалпына келеді.

b)

Түрдің хромосомалық жиынтығы тұрақты болып сақталады.

c)

Гаплоидтық жиынтығына дейін хромосома саны азаяды.

d)

Ұрпағы көбейеді.

e)

Хромосомалар саны екі еселенеді.

47.

Альтернативті (балама) деп аталады:

a)

Бір-бірінен айқын, контрастты белгілер,бір немесе бірнеше жұп белгілер бойынша ажыратылатын.

b)

Бірінші ұрпақтағы бұдандардың белгілері.

c)

Ағзаның кез келген екі белгісі.

d)

Екінші ұрпақтағы бұдандардың белгілері.

e)

Бір хромосомада локализацияланған белгілер.

48.

Генотипі AABb ағзаларды келесі гаметалар түзейді:

a)

AB және Ab.

b)

AB.

c)

a және B.

d)

AA және Bb.

e)

b.

49.

Адам ағзасында норма бойынша аутосомалар саны:

a)

22 жұп аутосома.

b)

2 аутосома.

c)

23 жұп аутосома.

d)

45 аутосома.

e)

46 аутосома.

50.

Хромосомалық аберрациялар:

a)

Хромосомалар құрылымының бұзылыстары.

b)

Полиплоидия.

c)

Гетероплоидия.

d)

Гендік мутация.

e)

Туа біткен ауытқулар.

51.

Көру бұзылыстары бар балалар:

a)

Көрмейтіндер.

b)

Сөйлеу тілінің бұзылыстары бар балалар. 

c)

Естімейтіндер.

d)

Ақыл-ойы кемдер.

e)

Психикалық дамуы тежелген балалар.

52.

Зиятының дамуында бұзылыстары бар балалар:

a)

Ақыл-ойы кемдер. 

b)

Нашар еститіндер.

c)

Нашар көретіндер.

d)

Логопаттар.

e)

Тірек-қимыл аппараты бұзылған балалар

53.

Сөйлеу тілінің ауыр бұзылыстары бар балалар:

a)

Логопаттар.

b)

Кейіннен естімей қалғандар.

c)

Ақыл-ойы кемдер.

d)

Ерте естімей қалғандар.

e)

Психикалық дамуы тежелген балалар.

54.

Жағымсыз тұқым қуалайтын факторлар:

a)

Генетикалық.

b)

Экзогенді

c)

Химиялық.

d)

Жүре пайда болған.

e)

Аномальді.

55.

Жағымсыз сыртқы орта факторлары:

a)

Экзогенді.

b)

Эндогенді.

c)

Туа біткен.

d)

Тұқым қуалайтын.

e)

Аномальді.

56.

Құрсақтағы даму кезеңінде дамып келе жатқан ұрыққа әсерін тигізетін, патогендік агенттердің әсер ету салдарынан болатын бұзылыстар:

a)

Құрсақ ішіндегі.

b)

Экзогендік.

c)

Қоршаған орта.

d)

Жүре пайда болған.

e)

Аномальді.

57.

Бала ағзасының туу кезеңіндегі және туғаннан кейінгі кезеңіндегі зақымданулармен туындайтын бұзылыстар:

a)

Натальді және постнатальді кезеңдердегі зақымданулармен туындаған бұзылыстар.

b)

Эндогендік.

c)

Экзогендік.

d)

Қоршаған орта.

e)

Аномальді.

58.

Дамуында ауытқуы бар балалардың скринингі, патологиясын тереңдетіп диагностикалау (тексеру), медициналық түзеу мен реабилитация (оңалту):

a)

Медициналық қызмет (көмек).

b)

Арнайы білім беретін қызметтер (көмектер).

c)

Арнайы әлеуметтік қызмет (көмек).

d)

Мүмкіндіктері шектеулі (кемтар) балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау.

e)

Ерте бастан араласу (ерте қолдау).

59.

Балаларды тереңдетілген кешенді зерттеу, психологиялық-педагогикалық түзеу, оқыту мен тәрбиелеу, еңбекке тәрбиелеу, мүмкіндіктері шектеулі балаларды кәсіби диагностикалау мен кәсіби білім беру:

a)

Білім беру мекемелерімен көрсетілетін қызметтер (көмектер).

b)

Денсаулық сақтау мекемелерімен көрсетілетін медициналық қызмет (көмек).

c)

Әлеуметтік қорғау мекемелерімен көрсетілетін арнайы әлеуметтік қызмет (көмек).

d)

Мүмкіндіктері шектеулі (кемтар) балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау.

e)

Ерте бастан араласу (ерте қолдау).

60.

Әлеуметтік көмекті көрсету, протездеу, протезді-ортопедиялық бұйымдармен, арнайы техникалық және компенсаторлық (толықтырушы) құралдармен қамту бойынша қызмет:

a)

Әлеуметтік қорғау мекемелерімен көрсетілетін қызмет.

b)

Денсаулық сақтау мекемелерімен көрсетілетін медициналық қызмет (көмек).

c)

Білім беру мекемелерімен көрсетілетін арнайы білім беретін қызметтер (көмектер).

d)

Мүмкіндіктері шектеулі (кемтар) балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау.

e)

Ерте бастан араласу (ерте қолдау).

61.

Кемтар балаларға тұрмыс-тіршілігіндегі шектелуді жою және оның орнын толтыру үшін жағдай жасауды қамтамасыз ететін және оларға басқа азаматтармен бірдей қоғам өміріне қатысу мүмкіндіктерін жасауға бағытталған арнаулы әлеуметтік, медициналық және білім беру қызметтерін көрсететін білім беру, халықты әлеуметтік қорғау, денсаулық сақтау ұйымдарының қызметі:

a)

Мүмкіндіктері шектеулі (кемтар) балаларды медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау.

b)

Денсаулық сақтау мекемелерімен көрсетілетін медициналық қызмет (көмек).

c)

Білім беру мекемелерімен көрсетілетін арнайы білім беретін қызметтер (көмектер).

d)

Әлеуметтік қорғау мекемелерімен көрсетілетін арнайы әлеуметтік қызмет (көмек).

e)

Ерте бастан араласу (ерте қолдау).

62.

Мүмкіндіктері шектеулі (кемтар) балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау:

a)

Арнаулы әлеуметтік, медициналық және білім беру қызметтерін көрсететін білім беру, халықты әлеуметтік қорғау, денсаулық сақтау ұйымдарының қызметі.

b)

Денсаулық сақтау мекемелерімен көрсетілетін медициналық қызмет (көмек).

c)

Білім беру мекемелерімен көрсетілетін арнайы білім беретін қызметтер (көмектер).

d)

Әлеуметтік қорғау мекемелерімен көрсетілетін арнайы әлеуметтік қызмет (көмек).

e)

Ерте бастан араласу (ерте қолдау).

63.

Психикалық-дене бұзылыстары скринингін, медициналық-психологиялық-педагогикалық диагностиканы, емдеуді, дамыта оқытуды қамтитын, сәби жастағы (үш жасқа дейінгі) балаларды әлеуметтік және медициналық-педагогикалық түзеу арқылы қолдау:

a)

Ерте бастан араласу.

b)

Денсаулық сақтау мекемелерімен көрсетілетін медициналық қызмет (көмек).

c)

Білім беру мекемелерімен көрсетілетін арнайы білім беретін қызметтер (көмектер).

d)

Әлеуметтік қорғау мекемелерімен көрсетілетін арнайы әлеуметтік қызмет (көмек).

e)

Әлеуметтік бейімдеу.

64.

Олигофренопедагогика:

a)

Ақыл-ойы кем балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту туралы ғылым.

b)

Есту қабілетінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

c)

Көру қабілетінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

d)

Есту қабілеті қалыпты сөйлеу тілінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

e)

Тірек-қимыл аппараты бұзылған балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

65.

Сурдопедагогика:

a)

Есту қабілетінің бұзылыстары бар балаларды әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

b)

Ақыл-ойы кем балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

c)

Көру қабілетінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым  

d)

Есту қабілеті қалыпты сөйлеу тілінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

e)

Тірек-қимыл аппараты бұзылған балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

66.

Тифлопедагогика:

a)

Көру қабілетінің бұзылыстары бар балаларды әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

b)

Ақыл-ойы кем балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

c)

Есту қабілетінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

d)

Есту қабілеті қалыпты сөйлеу тілінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

e)

Тірек-қимыл аппараты бұзылған балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

67.

Логопедия

a)

Есту қабілеті қалыпты сөйлеу тілінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту туралы ғылым.

b)

Ақыл-ойы кем балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

c)

Есту қабілетінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

d)

Көру қабілетінің бұзылыстары бар балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

e)

Тірек-қимыл аппараты бұзылған балаларды дамыту, тәрбиелеу, оқыту, әлеуметтік бейімдеу және қоғамға қатыстыру заңдылықтары туралы ғылым.

68.

Кемақылдылықтың дәрежелері:

a)

Дебильдік, имбецильдік, идиотия.

b)

ПДТ-ң соматогенді шығу тегі.

c)

ПДТ-ң психогенді шығу тегі.

d)

Деменция.

e)

Сөйлеу тілінің тежелуі.

69.

Психикалық дамуының тежелуінің (ПДТ) конституциялық шығу тегі:

a)

Үйлесімді (гармониялық) инфантилизм.

b)

ПДТ-ң соматогенді шығу тегі.

c)

ПДТ-ң психогенді шығу тегі.

d)

Ақыл-ой кемдігі.

e)

ПДТ-ң церебралды-органикалық шығу тегі.

70.

ПДТ-ң соматогенді шығу тегі:

a)

Түрліше шығу тегінен ұзақ соматикалық жеткіліксіздігінің әсері болып келетін: созылмалы жүрек-тамыр жүйесінің аурулары салдарынан пайда болған ПДТ.

b)

Психикалық дамуының тежелуінің (ПДТ) конституциялық шығу тегі.

c)

Ақыл-ой кемдігі. 

d)

ПДТ-ң психогенді шығу тегі.

e)

ПДТ-ң церебралды-органикалық шығу тегі.

71.

ПДТ-ң психогенді шығу тегі:

a)

Гиперопека (мөлшерден тыс қорғаншылық) және гипоопека (қорғаншылықтың жеткіліксіздігі) салдарынан пайда болған ПДТ.

b)

ПДТ-ң конституциялық шығу тегі.

c)

 ПДТ-ң соматогенді шығу тегі.

d)

Ақыл-ой кемдігі.

e)

ПДТ-ң церебралды-органикалық шығу тегі.

72.

ПДТ-ң церебралды-органикалық шығу тегі:

a)

Эмоционалды-ерік саласында үлкен тұрақтылық пен бұзылудың ерекшеленуімен сипатталатын ПДТ.

b)

ПДТ-ң конституциялық шығу тегі.

c)

ПДТ-ң соматогенді шығу тегі.

d)

Ақыл-ой кемдігі.

e)

ПДТ-ң психогенді шығу тегі.

73.

Дисфония

a)

Патологиялық өзгерістер салдарынан фонацияның (дыбыс шығару қабілетінің) болмауы.

b)

Дислалия. 

c)

Тахилалия.

d)

Брадилалия.

e)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

74.

Брадилалия:

a)

Патологиялық өзгерістер салдарынан сөйлеу тілінің темпінің (жылдамдығының)баяу болуы.

b)

Дисфония.

c)

Тахилалия. 

d)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

e)

Дислалия

75.

Тахилалия:

a)

Патологиялық өзгерістер салдарынан сөйлеу тілінің темпінің жылдам болуы.

b)

Дисфония.

c)

Брадилалия.

d)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

e)

Афазия.

76.

Полтерн:

a)

Негізделмеген тоқтап қалумен, паузамен, аз кідіріспен, мүдіріспен қосарласатын сөйлеу тілінің патологиялық жылдамдатылған темпі.

b)

Брадилалия.

c)

Тахилалия.

d)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

e)

Алалия.

77.

Кекештену (тұтығу):

a)

Сөйлеу аппаратының бұлшық еттерінің құрысу жағдайымен қамтылған сөйлеу тілінің темпі (жылдамдығы) мен ритмі (ырғағы) жағының бұзылуы.

b)

Дислалия.

c)

Ринолалия.

d)

Дизартрия.

e)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

78.

Дислалия:

a)

Дыбыс шығару мен айту жағының бұзылысы.

b)

Афазия.

c)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

d)

Дизартрия.

e)

Алалия.

79.

Ринолалия:

a)

Сөйлеу аппаратының анатомиялық-физиологиялық кемістіктерімен қамтылған дыбыс шығарудың бұзылыстары.

b)

Кекештену (тұтығу).

c)

Дислалия.

d)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

e)

Алалия.

80.

Дизартрия:

a)

БЦС бар балалардың сөйлеу тілінің сөзді айту жағының бұзылуы.

b)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

c)

Ринолалия 

d)

Афазия.

e)

Алалия.

81.

Алалия:

a)

Баланың ана құрсағындағы кезінде немесе дамуының ерте кезеңінде бас ми қабының сөйлеу аймағының органикалық зақымдануы салдарынан пайда болатын сөйлеу тілінің болмауы.

b)

Кекештену (тұтығу).

c)

Дислалия.

d)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

e)

Таңдайдың болмауы.

82.

Афазия:

a)

Бас сүйегінің және ми жарақаттануларымен байланысты ерте қалыптасқан сөйлеу тілін толық жоғалтуы.

b)

Жазбаша сөйлеу тілінің бұзылуы.

c)

Тахилалия.

d)

Дисграфия.

e)

Аграфия.

83.

Дислексия:

a)

Бас ми қабының кей жерлерінің зақымдануымен байланысты оқу (дағдырысының) процесінің бұзылуы.

b)

Афазия.

c)

Дисграфия.

d)

Ауызша сөйлеу тілінің бұзылуы.

e)

Аграфия.

84.

Дисграфия:

a)

Жазудың бұзылысы.

b)

Ауызша тілдің бұзылуы.

c)

Алексия.

d)

Брадилалия.

e)

Аграфия.

85.

Артрогрипоз:

a)

Туа біткен аяқ-қолдың көптеген қисаюлары.

b)

Ахондроплазия немесе хондродистрофия.

c)

Дисфония.

d)

Көру бұзылысы.

e)

Гиперкинез.

86.

Ахондроплазия:

a)

Дене, мойын және бастың қалыпты (дұрыс) өсуінің туа біткен аяқ-қол сүйегінің өсуінің артта қалуымен ұштасуы.

b)

Кекештену.

c)

Есту бұзылысы.

d)

Көру бұзылысы.

e)

Гиперкинез.

87.

Миопатия:

a)

Бұлшық еттерінің атрофиясымен (қызметінің бұзылуымен) сипатталатын ауру.

b)

Ахондроплазия немесе хондродистрофия.

c)

Көру бұзылысы.

d)

Есту бұзылысы.

e)

Гиперкинез.

88.

Спастика немесе жиырылу дегеніміз:

<variant>Бұлшық ет гипертонусына байланысты: бала аяқтарының тізе буындарында бүктеліп қалуы, саусақтарының жиіріліп қалуы және т.б.

a)

 Артрогрипоз.

b)

Көру бұзылысы.

c)

 Миопатия.

d)

 Есту бұзылысы.

89.

Гиперкинез:

a)

Еркін қимыл-қозғалыстың орындалуын қиындататын, күшпен (зорлықпен) жасалынатын қимылдар.

b)

Артрогрипоз.

c)

Көру бұзылысы.

d)

Спастика (жиырылу).

e)

Есту бұзылысы.

90.

20 аминқышқылының әр біреуінің коды келесіден тұрады:

a)

Триплеттерден.

b)

Бір нуклеотидтен.

c)

Екі нуклеотидтен.

d)

Төрт нуклеотидтен.

e)

Бес нуклеотидтен.

91.

Ген-бұл:

a)

Жасушаның тіршілігі үшін қажет түрлі ақуыздың (белоктың) құрамын, құрылымын және қызметін анықтайтын ДНҚ учаскесі.

b)

Хромосома.

c)

РНҚ.

d)

Майлар.

e)

Көмірсу.

92.

Ферменттер дегеніміз:

a)

Ерекше биологиялық катализаторлар, олардың қатысуымен биохимиялық процесстердің жылдамдығы бірнеше мың ретке көбейеді.

b)

Көмірсулар.

c)

Органоидтар.

d)

Дәрумендер.

e)

Майлар.

93.

Дараның қасиеттері келесіге тәуелді:

a)

Генотип пен ортаға.

b)

Дәрумендерге.

c)

Сыртқы белгілер жиынтығына.

d)

Фенотипке.

94.

Мутация дегеніміз:

a)

Сыртқы және ішкі факторлар әсері бойынша генетикалық ақпараттың өзгеруі.

b)

Жасушаның бөлінуі.

c)

Генотип.

d)

Фенотип.

e)

Трансляция.

95.

Дупликация дегеніміз:

a)

Ағза белгілерінің өзгеруіне әкелетін хромосоманың бір учаскесінің екі еселенуі.

b)

Гетероплоидия.

c)

Полиплоидия.

d)

Транслокация.

e)

Фрагментация.

96.

Генеалогиялық әдіс:

a)

Бірнеше ұрпақтағы ауру адамның туысқандары арасындағы белгінің (аурудың) таралуын анықтайтын әдіс.

b)

Егіздік әдісі.

c)

Популяциялық-статистикалық әдіс.

d)

Цитогенетикалық әдіс.

e)

Дерматоглифика әдісі.

97.

Инверсия дегеніміз:

a)

Хромосома учаскесінің біреуінің 180 градусқа бұрылуы.

b)

Гетероплоидия.

c)

Полиплоидия.

d)

Транслокация.

e)

Фрагментация.

98.

21 жұп хромосома(аутосома) бойынша трисомия:

a)

Даун синдромы.

b)

Патау синдромы.

c)

Эдвардс синдромы.

d)

Шерешевский-Тернер синдромы.

e)

Клайнфельтер синдромы.

99.

Гетероплоидия:

a)

Кариотиптегі хромосома санының (1-2) көбеюі немесе азаюы.

b)

Хромосома санының еселеніп өзгеруі.

c)

Хромосомалық аберрация.

d)

Полиплоидия.

e)

Мутация.

100.

 «Аутизм» термині келесіні білдіреді:

a)

Баланың сыртқы дүниеден оқшауланып, өзімен-өзі болуы.

b)

Психикалық дамудың тежелуі.

c)

Ақыл-ой кемдігі.

d)

Баланың белсенді болуы.

e)

Баланың басқа балалармен қарым-қатынасқа түсе білу икемділігі.