Mahalaga siya sa nobela sapagkat siya ang nag-abiso kay Ibarra na may kaguluhang magaganap na kung saan ang binata ang pagbibintangan kaya niya ito pinatakas at tanging siya lamang ang tumulong sa binata.

Taglay ang katangian ni Dr. Jose P. Rizal na mapagpuna sa mga pangyayari sa paligid. Mahalaga siya dahil siya’y naging simbolo ng karunungan sa akda at kumakatawan kay Paciano na kapatid ni Rizal.

Siya ang tunay na ama ni Maria Clara na naging mortal na kalaban ni Crisostomo Ibarra sa nobela. Siya’y kumakatawan sa mga arogante at abusadong prayle sa panahon ni Rizal.

Pinakamayamang kapitalista sa San Diego at labis na kinaiingitan dahil sa yamang taglay. Kinakatawan niya ang taong naghahangad ng katarungan para sa kapwa at naging kahanga-hanga ang paggalang at pagtitiwala sa batas at pagkamuhi sa mga lumabag dito.

“Ako’y minsan lamang umibig, at kung walang pag-ibig ay di ako magiging kaninuman.” Anong uri ng pag-ibig ang masasalamin sa pahayag?

“Iniibig ko ang aking bayan, ang Pilipinas, sapagkat utang ko sa kaniya ang aking buhay at kaligayahan, sapagkat bawat tao’y may katungkulang umibig sa kaniyang bayan.” Anong uri ng pag-ibig ang masasalamin sa pahayag?

“Maaari ba kitang malimot? Hindi ko kailanman maaaring kalimutan ang banal na sumpa. Ang sumpang ginawa ko sa harap ng aking pumanaw na ina. Ikaw lamang Maria Clara ang isinumpa kong mamahalin at paliligayahin habang ako’y nabubuhay.” Anong uri ng pag-ibig ang masasalamin sa pahayag?

Bakit itinuturing na dakilang araw ng paggunita ng mga Pilipino ang ika-30 ng Disyembre?

Ano ang ipinakikitang katotohanan sa buhay ng pangunahing tauhang si Crisostomo Ibarra?