Font size
WorksheetsӘДЕБИЕТ: СМАҒҰЛ ЕЛУБАЙ 5-АЙ, 2-АПТА
Total questions: 35
Worksheet time: 19mins
«Смағұл Елубайдың «Жалған дүниесі» – тек психологиялық пландағы ғана
емес, философиялық сипаты да көрініп тұрған, заманауи көркем ойдың
өзгерістеріне ілесе білген роман» - деген пікір авторы:
Асқар Сүлейменов
Роза Мұқанова
Нұрдәулет Ақыш
Тынымбай Нұрмағамбетов
1947 жылы 9 наурызда Түрікменстан, Шаржоу облысында дүниеге келген жазушы:
Марат Қабанбай
Смағұл Елубай
Асқар Сүлейменов
Тынымбай Нұрмағамбетов
Смағұл Елубайдың романдарының қатарына жатпайтын нұсқаны белгілеңіз:
Ақ боз үй
Жалған дүние
Мінажат
Ойсылқара
Смағұл Елубайдың атамекенге қоныс аударған жылы:
1910
1930
1961
1950
Смағұл Елубайдың 1976-1992 жылы қызмет еткен орны:
«Қазақфильм»
киностудиясында
Алматыдағы №12 мектеп
С.Киров (қазіргі әл-Фараби) атындағы Қазақ мемлекеттік
университеті
Мәскеудегі сценаристер даярлайтын жоғары курс
Смағұл Елубайдың қазақ халқының басына түскен ашаршылық нәубетін,
сталиндік қуғын-сүргін уақытын айқын көрсете білген шоқтығы биік
шығармасы:
Саттар соқпағы
«Ақ боз үй» трилогиясы
Жарық дүние
Ойсылқара
Смағұл Елубайдың «Ақ боз үй» трилогиясының романдары:
Ақ боз үй
Мінәжат
Жалған дүние
Саттар соқпағы
Смағұл Елубайдың «Ақ боз үй» романының алғашқы эскизі:
"Саттар соқпағы" хикаяты
"Білте шамның жарығы" хикаяты
«Қашқын
ауылы» романы
"Ойсылқара" хикаяты
Смағұл Елубайдың «Ақ боз үй» трилогиясындағы негізгі кейіпкерлер:
Пахриддин
Лабақ ахун
Шеге
Хансұлу
«Содан кейін тағы сол ауылдың дамыған социализм деп аталған Брежнев
заманындағы, яғни тоқырау жылдарындағы ақ жаулықты аналар мен ақ
сақалды қарияларға дейін арақ ішіп, той тойлайтын елдің бір рухани
азғындаған, діннен безген кезі туралы кітап жазылды. Мектептер
жабылып, ұлттық дәстүрлерден ажырап, халқымыз түгелдей
орыстануға бет бұрған 80-жылдардағы рухани тоқырау туралы жүріп
жазған үшінші кітабым «Жалған дүние» деп аталды», - деген сөздің
авторы:
Марат Қабанбай
Смағұл Елубай
Роза Мұқанова
Нұрдәулет Ақыш
«Жалған дүние» ХХ ғасырдың 60-70 жылдарындағы азды-көпті тоқ,
тыныштық кезеңді суреттесе де, ел шырғалаңы таусылмағанын паш
етеді», - деген пікірдің авторы:
Марат Қабанбай
Смағұл Елубай
Шериаздан Елеукенов
Нұрдәулет Ақыш
Смағұл Елубайдың «Ақ боз үй» трилогиясының соңғы кітабы:
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың «Ақ боз үй», «Мінәжәт» романдарының заңды
жалғасы:
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың өткен ғасырдың 30-жылдарындағы аштық оқиғасы
арқау болған романы:
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың қуғын-сүргін оқиғалары арқау болған романы:
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың кеңестік жүйенің іштей іріп-шіріп, «тоқырау заманы»
аталған уақытқа арналған романы:
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың реалистік суреттер басым болып келетін романдары:
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың "Ақ боз үй" трилогиясының қай бөлімінде экзистенциалистік бейнелер
бейнелер басым
болып келеді?
Мінәжат
Ақ боз үй
Жалған дүние
Қашқын ауыл
Смағұл Елубайдың «Жалған дүние» романының бас кейіпкері:
Маусымжан
Шеге
Едіге
Аида
Смағұл Елубайдың «Жалған дүние» романындағы талай зұлматты
жылдардың куәсі болған кейуана:
Бағдагүл
Аида
Маусымжан
Хансұлу
Едігенің ширек ғасырлық ғұмырын бірге өткізген
жары:
Аида
Маусымжан
Хансұлу
Бөпенай
Смағұл Елубайдың «Жалған дүние» романындағы шолақ белсенді,
саясаттың қолшоқпары ретіндегі кейіпкер:
Шеге
Едіге
Ждақай
Түгелхан
"Қазақфильм" киностудиясы Смағұл Елубайдың "Ақ боз үй" романы бойынша қандай екі сериялы фильм түсірген еді?
"Сұрапыл Сұржекей"
"Батыр Баян"
"Кек"
"Өтелмеген парыз"
"Біз өле-өлгенше қазақ тілі үшін күресеміз. Мәңгілік Ел болудың кепілі
ұрпағымыздың ана тілін білуінде жатыр. Ана тілін ұмытқан халықтың
өз-өзінен жер бетінен өшіп, жоғалып жатқанын көз көріп отыр. Бүгінгі ұлттың
ұраны – Мәңгілік Ел болу" - деген пікір авторы:
Марат Қабанбай
Шериаздан Елеукенов
Смағұл Елубай
Нұрдәулет Ақыш
«Қазақпын деген әрбір азамат өзіне: «Мен
тәуелсіздікке қандай үлес қостым?» деген сүрақ қоюы керек!» - деген пікір авторы:
Марат Қабанбай
Шериаздан Елеукенов
Смағұл Елубай
Нұрдәулет Ақыш
"Талантқа ең керегі екі нәрсе: еңбек және батылдық. Смағұл Елубаевта осының
екеуі де түгел, тұтас. Өзге шығармаларын өз алдына қойғанда, Смағұл аз жыл ішінде үш роман жазды. Бұлар – күн демей, түн демей, ұзақ сарылған еңбектің жемістері. Ал батылдыққа келсек, үш роман да («Ақ боз үй», «Мінәжат», «Жалған дүние»)
қаламгердің қайсар батылдығынан, керек десеңіз, тіпті батырлығынан туған" - деген пікір авторы:
Шериаздан Елеукенов
Зейнолла Қабдолов
Зейнолла Серікқалиұлы
Нұрдәулет Ақыш
"Смағұл Елубай – қазақ прозасының кәсіби деңгейінің өсуіне үлкен үлес қосқан
жазушы. Жазушы қаламынан туған көркем туындылар идеялық-көркемдік, рухани тұрғыдан да, таным тарапынан да маңызды шығармалар болып табылады.
Сан алуан тақырыпты арқау еткен шығармаларының тіл кестесі де көркем де
бейнелі" - деген ойдың авторлары:
Шериаздан Елеукенов
Гүлсім Елемесова, Ботагөз Құралқанова
Зейнолла Серікқалиұлы
Нұрдәулет Ақыш
Біз журналистикада оқып жүргенде факультеттің қабырға газетінде Смағұлдың «Бұралқы» деген әңгімесі жарияланды. Шағын ғана әңгімеде бір иттің көшеде қаңғып жүріп, қалай аштан өлгендігі баяндалады. Бас-аяғы жұп-жұмыр, әдемі әңгіме. Болашақ жазушылық үлкен жолдың бастауы іспетті. Жабыла оқып, Смағұлды қуана құттықтастық. Бірақ қуанышымыз ұзаққа созылмады. Аяқ астынан шу шығып, факультетте әлгі әңгімені талқылау жиналысы өтті. Талқылауда әлдекімдер сөйлеп: «Бұл әңгіме Совет өкіметіне қарсы жазылған. Смағұлдың қаңғыбас ит деп меңзегені кім? Совет адамын бұралқы итке теңеп отыр», – деп соқты. Оқуға жаңа түскен біздер аң-таңбыз. Смағұлды іштей аяғанымызбен, қорғап сөйлеуге ешқайсымыздың батылымыз да, ақылымыз да жетпеді. Мұғалімдер де үнсіз. Сол сәтте орнынан Баққожа (Мұқай) көтеріліп, бұл әңгімеге соншама саяси астар беріп, тырнақ астынан кір іздеудің реті жоқтығын, зоологиялық үрдістегі мұндай шығармалар үлгісі әлемдік әдебиетте бар екендігін айтып, Смағұлға араша түсті. Манадан не істерін білмей түнеріп отырған деканымыз марқұм Тауман Амандосов та арқасынан ауыр жүк түскендей сілкіне сөйлеп, болмашыдан бәле іздеудің аяғы жақсылыққа апармайтындығын айтып, шыр-пыр болды. Ұзаққа созылған талқылаудың аяғы Смағұлға сөгіс берумен тынды.
Үзіндіні баяндаушы:
Нұрдәулет Ақыш
Несіпбек Айтұлы
Жәркен Бөдешұлы
Тұманбай Молдағалиев
Сөз арқауы – «Ақ боз үй».
Менің ғана емес, жалпы сөз танып, ой сараптап, үлкен әдебиеттің қыр-сырына бойлап, жүрекжарды бағасын әділ, адал айтар кез келген оқырман үшін бұл туындының жолы, жөні бөлек деп ойлаймын. Өйткені, аталмыш роман – ұлттық прозамыздағы шоқтығы биік, шыңдары түу алыстан көз тартатын ақбас таулардай менмұндалап тұратын ерекше дүние. Суреткер көкірегін тербеткен ақ боз үй түтінінің ақбоз ғалам төрінде әркез түзу ұшатынына сенеміз.
Өйткені …
Смағұлдың ақ боз үйі – Алаштың ақ боз ғаламы…
Пікір авторын белгілеңіз:
Несіпбек Айтұлы
Нұрдәулет Ақыш
Нұрлан Оразалин
Шериаздан Елеукенов
Смағұл Елубайдың «Жалған дүние» романындағы Тоқтасынның өлі
денесін тіркемесіне салып үйіне әкелген тракторшы:
Едіге
Моторбай
Түгелхан
Шеге
Қазақтың басынан өткен ашаршылық туралы қалам тербеп,
соны кітап етіп шығаруды мақсат еткен кейіпкер:
Едіге
Ждақай
Шеге
Түгелхан
Смағұл Елубай журналисттік қызметін қай елдерде жалғастырады:
Америка
Чехия
Үндістан
Франция
"Жалған дүние" романының кейіпкері, Хансұлудың қызы:
Аида
Маусымжан
Бөпенай
Үміт
«Тоқырау заманының» құрбаны ретінде алынған бейне:
Едіге
Түгелхан
Хансұлу
Шеге
Жас күнінде «халық жауының» әйелі атанып, жесір қалған, қой
бағып, айналасын асыраған кейіпкер:
Аида
Хансұлу
Маусымжан
Үміт
