Font size
WorksheetsGLADHEN SOAL POCUNG LAN NOVEL
Total questions: 50
Worksheet time: 38mins
Ngisor iki kalebu ing Serat Wedhatama kajaba.....
Pocung
Pangkur
Gambuh
Asmarandhana
Kinanthi
Serat Wedhatama anggitane....
KGPAA Mangkunegara II
KGPAA Mangkunegara III
KGPAA Mangkunegara IV
KGPAA Mangkunegara V
KGPAA Mangkunegara VI
KGPAA Mangkunegara IV kang Nalika isih timur asmane....
Raden Mas Sukirna
Raden Mas Sudira
Raden Mas Sudarman
Raden Mas Sukardji
Raden Mas Suwirya
Ing ngisor iki kang ora kalebu arti saka tembung Wedhatama dhewe ateges....
Ngemot ajaran kang apik, sae lan migunani
Ngemot gegayuhan kang bingungke
Ngemot budi pakerti
Ngemot Filsafat kang migunani
Ngemot piwulangan / ajaran kang becik
Pathokane panulisan tembang macapat kang ngemot cacahe wanda (suku kata) saben sagatra yaiku....
Guru Wilangan
Guru Lagu
Guru Gatra
Purwakanthi
Lelawaning Basa
Pathokan penulisan tembang macapat kang ngemot cacahe larik (baris) saben sapada yaiku....
Guru Wilangan
Guru Lagu
Guru Gatra
Purwakanthi
Lelawaning Basa
Nitik saka guru wilangan, guru lagu, lan guru gatra kang bener kanggo tembang Pocung yaiku....
12u, 6a, 8a, 12i
12u, 6a, 8i, 12a
12u, 6a, 8i, 12a, 8a
12u, 6a, 8i, 12i
12a, 6a, 8i, 12i
"Ngelmu iku kalakone kanthi laku
Lekase lawan kas"
Duwe ateges....
golek ilmu diwiwiti kanthi tenanan
golek ilmu iku kelakone kanthi rekasa
golek ilmu iku diwiwiti saka niat ing diri pribadhi
golek ilmu ingkang sae
golek ilmu nyegah angkara murka
Sinonim utawa persamaan arti tembung Kas yaiku....
rekasa, usaha
pacoban, perkara
nrima, ikhlas
ikhlas, dipasrahke
memala, pacoban
"Angkara gung neng anggga anggung ....
Gegolonganira
Triloka lekere kongsi
Yen den umbar ambabar dadi rubeda"
Ukara utawa kata kang pas/trep kanggo nglengkapi gatra kapisan yaiku....
gumulung
gumolong
gegulang
gegaraning
gemolong
"Angkara gung neng anggga anggung ....
Gegolonganira
Triloka lekere ....
Yen den umbar ambabar dadi rubeda"
Ukara utawa kata kang pas/trep kanggo nglengkapi gatra kapindo yaiku....
karda
kangsa
kanda
kongsi
kongni
"Beda lamun kang wus sungkem reh ngasamun
Samune ....
Sesamane bangsa sisip
Saewa sareh saking marda marta"
Ukara utawa kata kang pas/trep kanggo nglengkapi gatra kapindo yaiku....
ngaksama
ngaksami
ngaso
ngarbota
ngamarta
Sinom iku duweni teges ...
kumambang
lair
anom
cocok
manis
Gambar ing dhuwur kang ngripta Serat Wedhatama asmanipun, yaiku ...
Panembahan Senopati
Pakubuwana IX
Hamengkubuawana IX
KGPAA Mangkunegara IV
KGPAA MAngkunegara VI
Tembang macapat cacahe ana ...
9
10
11
12
8
Tembang kang nggambarake pisahing antarane jiwa lan raga, yaiku ...
gambuh
megatruh
dhandhanggula
mijil
pangkur
ngèlmu iku kalakone kanthi laku | lêkase lawan kas | têgêse kas nyantosani | sêtya budya pangêkêse dur angkara ||
tembang ing ndhuwur kalebu tembang
Mijil
Maskumambang
Pocung
Durma
Kinanthi
Angkara gung neng angga anggung gumulung ateges ...
manungsa iku bakal urip ing telung alam
angkara murka kang dumunung ing awake dhewe
aja mihak marang wong kang tumindak culika
yen tumindak ala ora dikendaleni bakal nyilakani
angkara yen ora dikendaleni bakal nuwuhake prakara
beda lamun wus sêngsêm rèh ing asamun | sêmune ngaksama | sêsamane bôngsa sisip | sarwa sarèh saking mardi martotama ||
tembang ing dhuwur ing serat Wedhtama Pupuh Pocung kaserat ing pada ....
5
7
9
1
3
durung pêcus kasusu kasêlak bêsus | amaknani rapal | kaya sayid wêton Mêsir | pêndhak-pêndhak angêndhak gunaning janma ||
teges sing jumbuh karo tembung gatra siji, yaiku ...
wong kang durung jejeg kapintaren wes wani guruni uwong
wong kang ora nduwe ngelmu kang becik
wong kang kesusu selak bisa ajar ngelmu kang jumbuh
pengen bisa ajar ngelmu kang migunani
aja ngelmu kudu bisa sabar
Tembang Pocung iku nduweni watak ....
sembrana
samundur
luwes
trengginas
sak penake dewe
Tuladha latar wektu
Saka cendhela sacedhak lawang, Narumi nginguk menjaba. Kahanan wis sepi. Ing
latar sacedhak wit – witan katon tikus wirog pating jrunthul golek pangan. (Siti
Aminah, 2008:83
Bener
Luput
Nilai sosial
Nilai kang ana ana gandhengcenenge karo norma-norma sajroning
masyarakat.
Bener
Luput
Tuladha latar papan :
Pawon
Kurniawan thenger – thenger ing pawon. Wewayangan bapake wis ora
katon. ((Siti Aminah, 2008: 69)
Bener
Luput
Manggon ing wong katelu utama, sang paraga utama ngandharake kanthi
tembung-tembunge dhewe.
Bener
Luput
Alur iku minangka ide pokok utawa permasalahan utama kang ndasari
lakuning crita.
Bener
Salah
Unsur intrinsik, yaiku: agama,
ekonomi, sosial, pendidikan, lan budaya
Bener
Luput
Dicritakaken sepisan ora rampung,
didadekake pirang-pirang bab
Perwatakan digambarake kanthi
princi
Konflik utawa cecongkrahan bisa
nganti ngowahi nasibe tokoh/paraga
Sawijining cecongkrahan dilakoni
pirang-pirang paraga naratif/urut
kuwi klebu titikane novel
Bener
Luput
Novel yaiku wacan kang klebu citra
cekak lan isine nyritakake
kadadeyan utawa prastawa bisa
nyata utawa fiktif kang dilakoni
paraga kanthi urutan wektu tinemtu.
Bener
Luput
Novel iku
crita fiksi awujud tulisan utawa rerangkening tembungtembung
lan duwe unsure intrinsic lan ekstrisik. Sawijining
novel umume nyritakake babagan lelakon uriping manungsa
ing bebrayan agung sesambungan karo sapepadhane
Bener
Luput
unsur kang katon yaiku ....
latar
alur
sudhut pandhang
tema
wewatek
"weruh kahanan kang kurang ajar mau, sekala aku muntab nepsuku. Tanganku terus ngepel marani. Ora saranta tanganku terus kumlawe nibani raine nom-noman mau."
Wewatek paraga sajroning teks ing dhuwur yaiku ....
jirih
sabar
wani
sangar
pinter
"bareng nembe oleh setahun, ibuku anjar malih sipate. Katresnane menyang aku ilang, malih dadi sengit, lan kadangkala wani nangani aku"
tema kang kaandhut sajroning pethikan novel yaiku....
katresnan
kulawarga
pendhidhikan
sosial
ekonomi
gegayutan antar prastawa kang nduweni sipat sebab akibat lan runtut utawa kronologis crita diarani....
amanat
paraga
sudhut pandhang
irah-irahan
alur
ing ngisor iki klebu latar panggonan yaiku....
angin wus sumilir
lintang ing tawang
kriwikan manuk
gedhong
peteng njekut
crita kang njlentrehake kedadeyan kepungkur gunakake alur ....
mundur
maju
campuran
ngarep
mburi
posisi panganggit nglungguhake paraga punjer ing critane diarani ....
wewatek
alur
sudhut pandhang
amanat
latar
"R.S Ranuasmara nyeritakake marang Sri Endah Wahyuningsih babagan nom-nomanne R. Sukmana lan R.A Tien Tisnowati sing nduweni rasa katresnanan marang siji lan sijine, ananging bapak R.A Tien Tisnowati ora menehi restu marang hubungan R. Sukmana lan R.A Tien Tisnowati"
petikan novel ing ndhuwur minangka pethikan saka novel kang nduweni irah-irahan ....
Nalika maca teks novel bakal diprangguli wacan kang ngemot babagan gambaran ing papan panggonan, wektu, kedadeyan, lan uga kahanan ing sajroning crita. Gambaraning papan, wektu, lan kahanan ing sajroning crita diarani...
paraga
alur
latar
tema
sinopsis
Papan panggonan saka novel ing dhuwur yaiku...
Plaosan
Semarang
Kota Gedhe
Sleman
Blitar
Sutrisna ora sido leren sanajan krasa kesel awake amerga...
wedi kahanan
supaya ora luwe
supaya tekan Plaosan
keselek udan
keselak wengi
Ragam basa sing digunakake ing pethilan novel iki yaiku...
ngoko kasar
ngoko lugu
ngoko alus
krama lugu
krama alus
Rangga ora wani pethuk ibune amarga…
Duwe luput karo ibune
Nyenengake ibune
Ora duwe dhuwit
Ora bisa nukokake klambi
Nyolong montor
Wiwit tangi turu, Rangga goreh banget atine. Tembung 'goreh' duweni teges…
Tiba
Lungguh
Mlayu
Pasthi
ora jejeg
Kang ndadekake Darmono matur marang ibu sengol amarga arep…
Ngrewangi malah diseneni
Mangan malah diseneni ibune
Mangan malah dicepakake ibune
Lunga malah dikongkon mangan
Turu malah dikongkon mangan
Kanthi pethilan novel ing dhuwur, ibu katon gregeten amarga…
Putrane tumindak nekad
Dhuwit ora matur
Putrane entuk biji elek
Bapak kondur ora ngasta asil
Bapak ora kondur-kondur
Watake Darmono yaiku…
Legawa marang wong tuwa
Sabar marang wong tuwa
Manut marang wong tuwa
Seneng ketulung
Wani marang wong tuwa
1
2
3
4
5
menawi diwaos ....
SMUHI lair 1 September 45 tahun kepengker
Muhi lair 1 September 55 taun kepengker
Muhi lair 1 september 65 taun kepengker
SMUHI lair 1 september 65 taun kepengker
Muhi lair 1 september 75 tahun kepengker
1
2
3
4
5
