Font size
Worksheets2 уровень 1-51
Total questions: 51
Worksheet time: 38mins
Инклюзивті білім берудің құндылықтары
әртүрлі адамдарды, соның ішінде мүгедектерді түсіну және қабылдау
көпмәдениетті білім беру және оқуда қиындықтары бар балаларды тәрбиелеу
мүмкіндігі шектеулі балаларды жеке оқыту
мүмкіндіктерді кедергілер мен қиындықтардан гөрі ресурстар ретінде қарастыру
Оқушыларға қолдау көрсеткенде «белгілерден» аулақ болыңыз.
Кіріктірілген оқыту тұжырымдамасының принциптері
бірлескен іс-әрекеттер арқылы интеграциялау
ерте түзету арқылы интеграциялау
оқыту арқылы интеграциялау
әрбір интеграцияланған балаға міндетті түзету көмегі арқылы интеграциялау
білім беру үшін балаларды саналы түрде іріктеу арқылы интеграциялау
Ерекше қажеттіліктері бар балаларға интеграцияланған оқытудың вариативті үлгілері ( Н.Н. Малофеев, Н.Д. Шматко)
шектелген
біріктірілген
тұрақты
ішінара
уақытша
Инклюзивті білім берудің принциптері:
адамның құндылығы оның қабілеттері мен жетістіктерімен анықталмайды, әр адам сөйлесуге және тыңдауға құқылы
әрбір адам сөйлесуге және тыңдауға құқылы, барлық адамдар өмір сүруге құқылы
әрбір адам сезінуге және ойлауға қабілетті, барлық адамдар бір-біріне мұқтаж
алуан түрлілік адам өмірінің барлық аспектілерін жақсартады, шынайы білім тек нақты қарым-қатынастар жағдайында ғана орын алады, барлық оқушылар үшін прогреске қол жеткізу мүмкін емес нәрсеге қарағанда, олардың қолынан келетін нәрседе болуы ықтимал.
әр адамның өз әлеуеті бар, адамның құндылығы оның қабілеті мен жетістіктерімен анықталмайды
Интеграция түрлері
білім беру интеграциясы
жеке интеграция
дифференциалданған интеграция
бірлескен интеграция
әлеуметтік интеграция
Интеграция түрлері
білім беру интеграциясы
жеке интеграция
дифференциалданған интеграция
бірлескен интеграция
әлеуметтік интеграция
Мүмкіндігі шектеулі баланы тиімді интеграциялауға ықпал ететін ішкі көрсеткіш
нормалардың әкімшілік бағыттылығы
дене жаттығуларының жеке таңдалған түрлерімен таныстыру
топтық жұмысқа дайындық
қалыпты дамып келе жатқан балалар үшін белгіленген мерзімде жалпы білім бері стандартын меңгеру мүмкіндігі
жас нормасына сәйкес келетеін немесе оған жақын психофизикалық және сөйлеу дамуының деңгейі
Барлығына сапалы білім беруді қамтамасыз ететін жағдайлар
оқушылардың қабілеттерінің алуан түрлілігін қабылдайтын мұғалім
білім беру мазмұнын оқушының қажеттіліктерін ескере отырып бейімдеу
оқушылардың оқу мақсаттарына жетуде алған білімдерін бағалау
түзету жұмыстарында баланың өзіндік мотивациясына сүйену
жақын даму аймағын ескеру
Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы мемлекеттік саясатының принциптері
баланың ақыл-ой қабілетін жан-жақты дамыту
ата-ананың балаға деген көзқарасын терістен оңға өзгерту
сапалы білім алуға барлығының тең құқығы
барлығының интеллектуалдық дамуын, психофизиологиялық, ерекшеліктерін ескере отырып, халық үшін барлық деңгейдегі білімнің қолжетімділігі
баланың тәуелсіздігін барынша арттыру
Қоғамдағы қарым-қатынас мәселесіне және әртүрлі санаттағы мүмкіндігі шектеулі балаларға түзету-педагогикалық көмек көрсетуге тарихи көзқарасты зерттеді
Н.М. Малофеев
А.В. Занков
Н.М. Назарова
П.Я. Гальперин
Г.М. Коржова
Мүмкіндіктері шектеулі балалар мен жасөспірімдердің тегін білім алу құқықтары туралы заңнама қабылдаған Еуропа елдері
Польша
АҚШ
Ұлыбритания
Швеция
Словакия
Францияда 1989 жылғы Білім туралы заң елде тұратын барлық балалар мен жасөспірімдердің білім алу құқықтарын белгіледі:
жас ерекшеліктері
тұрғылықты мекенжайы
әлеуметтік шығу тегі
мәдени деңгейі
ұлты
20 ғасырдың 60-жылдарының ортасында Скандинавия елдерінде «қалпына келтіру» принципінің іс жүзінде жүзеге асырылуы «ерекше» адамдардың қоғамға толық және жан-жақты интеграциясын білдіреді:
физикалық, функционалдық
психологиялық
әлеуметтік және ұйымдастырушылық
әлеуметтік, тұлғалық
психологиялық-педагогикалық
Инклюзивті білім беруді жүзеге асыруға кедергі келтіретін кедергілер:
жеке кедергі
физикалық кедергі
академиялық кедергі
байланыс кедергісі
бағалау кедергісі
Инклюзивті білім беруді жүзеге асыру стандарттарын реттейтін Қазақстан Республикасының заңдары
Жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қарау тәртібі туралы
Білім туралы 2007 ж
«Кемтар балаларды медициналық-педагогикалық және түзете қолдау көрсету туралы»
Қазақстан Республикасындағы баланың құқықтары туралы»
Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне инклюзивті білім беру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы
Дамуында ауытқуы бар және оқуда қиындықтары бар оқушылардың қажеттіліктері мен қолдауын бағалау кезінде қолданылған үлгі (модель)
медициналық
когнитивтік
әлеуметтік-педагогикалық
гуманитарлық
педагогикалық үлгі
Инклюзивті білім беруді дамытудың бастамасы болған негізгі халықаралық конвенциялар мен декларациялар
Саламандық Декларация және Іс-қимыл негізі
«Мүгедектердің құқықтарының декларациясы»
Джомтьендік декларация
Мүгедектердің құқықтары туралы конвенция
«Ақыл-есі кем адамдардың құқықтарының декларациясы»
Джомтьен декларациясының негізгі аспектілері мен принциптері
теңдікті насихаттау
мұғалімдердің кәсіби дамуы
ақпаратқа қол жеткізуге байланысты проблемалар
ведомствоаралық өзара әрекеттесу қажеттілігі
оқуға әмбебап қолжетімділік
«Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне инклюзивті білім беру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасының Заңы
Ұйымдар оқушылар үшін салауатты өмір салты мәдениетін қалыптастыруы керек
жергілікті билік балаларға білім беру және шығармашылық қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін қосымша мүмкіндіктер беруі керек
Мемлекет ЕБҚ бар балалардың жеке даму ерекшеліктерін ескере отырып, білім беру жүйесі шеңберінде білім алуы үшін жағдай жасауға міндеттенеді.
мектептер қосымша білім беру бағдарламаларының ауқымын кеңейтуі керек
Мектепке дейінгі және орта білім беру ұйымдары заң бойынша қызмет көрсету аймағында тұратын барлық балаларды, оның ішінде ЕБҚ бар балаларды қабылдауға міндетті.
Арнайы білім беру қызметтері (Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне инклюзивті білім беру мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы ҚР НЫҢ Заңы )
ерекше білім беру қажеттіліктерін бағалау үшін балаларды терең және жан-жақты тексеру
дыбысты күшейтетін жабдықты қоса алғанда , электроакустикалық құралдарды қолдану
мүмкіндігі шектеулі балаларға арнайы психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету
арнайы білім беру бағдарламалары бойынша оқыту және тәрбиелеу
байланыс жүйелері
Есту қабілеті зақымдалған тұлғаларды міндетті түрде төмендегі жабдықтармен қамтамасыз ету қажет
сенсорлық экран
жеке заманауи электроакустикалық жабдық
дыбысты күшейтетін жеке жабдық
айнымалы бұрышы бар жеке үстел; қаламдар мен қарындаштарға арналған бекітілген стенд
салмақты ( қосымша салмақпен) тұтқа
ПМПК қызметінің негізгі бағыттары
ерекше білім беру қажеттіліктерін анықтау және бағалау мақсатында туғаннан 18 жасқа дейінгі балаларды психологиялық-медициналық-педагогикалық тексеру
білім алудың қолайлылығы мен қолжетімділігін қамтамасыз ету
балалардың ерекше білім беру қажеттіліктерін анықтау және оларды жалпы білім беретін және арнайы білім беру ұйымдарында қанағаттандыру бойынша ұсыныстар беру
ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаға арналған білім беру бағдарламасының түрін белгілеу
Оқушылардың минималды қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін жағдай жасау
ПМПК-да тексеру мен кеңес беруді арнайы педагогтар жүргізеді
Әлеуметтік педагог
ортопед мұғалімі
олигофренопедагог
тифлопедагог
сурдопедагог
Инклюзивті мектеп үшін бейімделу ортасын жобалау кезіндегі негізгі принциптер
стратегиялық талдау
қауіпсіздік
зерттеу бағдарламалары және пилоттық зерттеулер
мультисенсорлық қабылдауға қолжетімділік
зақымдалған анализатор жүйелерін қорғауға және дамытуға назар аудару
Инклюзивті білім беру ортасын ұйымдастыру міндеті
жеке оқыту бағдарламаларын әзірлеу
арнайы мұғалімдердің әдістемелік бірлестігін құру
мұғалімдердің кәсіби құзыреттілігі мен психологиялық дайындығын арттыру
ерекше қажеттіліктері бар балаларды тиімді кешенді қолдауды ұйымдастыру
ерекше қажеттіліктері бар балалар мен олардың ата-аналарының психологиялық дайындық деңгейін арттыру
Оқытудағы қиындықтардың себептеріне қарай бірінші топқа психикалық функциялардың (ақыл-ой әрекеті, қабылдау, зейін, есте сақтау) жеткіліксіздігінен белгілі бір оқу дағдыларын меңгеруде қиындықтары бар балалар, сондай-ақ мүмкіндігі шектеулі балалар жатады.
Көру қабілеті зақымдалған балалар
Мигрант балалар
Есту қабілеті зақымдалған балалар
Мүмкіндігі шектеулі балалар
Тірек-қимыл аппараты зақымдалған балалар
Мүмкіндігі шектеулі балаларды көрсет
сөйлеу бұзылыстары бар балалар
асигматизмі бар балалар
тірек-қимыл аппаратының бұзылуы
көру қабілеті зақымдалған балалар
мүмкіндігі шектеулі балалар
Сенсорлық бұзылыстары бар балаларды көрсет
естімейтіндер
Нашар көретіндер
Аутистік спектрі зақымдалғандар
Көрмейтіндер
нашар еститіндер
Оқытудағы қиындықтардың себептеріне қарай екінші топқа психикалық және физикалық дамуында кемістігі жоқ, ерекше білім беру қажеттіліктері әлеуметтік-психологиялық және оларды оқу-тәрбие процесіне қосуға кедергі келтіретін факторлармен айқындалатын балалар жатады.
микроәлеуметтік және педагогикалық қараусыз қалған балалар
көру қабілеті зақымдалған балалар
есту қабілеті зақымдалған балалар
жергілікті қоғамға бейімделу қиын балалар
мүгедектігі бар балалар
Даму мүмкіндіктерінің шектелуінен оқу қиындықтары туындайтын бірінші топтағы балалардың білімге деген қажеттіліктері
вариативті, арнайы және баламалы оқыту әдістерін қолдану
оқу жоспары мен оқу бағдарламаларын өзгерту (бейімдеу).
оқу орнын бейімдеу
компенсаторлық және техникалық құралдармен қамтамасыз ету
оқыту бағдарламасын таңдау
Психикалық және дене дамуында ауытқулары жоқ, ерекше білім беру қажеттіліктері әлеуметтік-психологиялық факторлармен айқындалатын ерекше білім беру қажеттіліктері бар балалардың екінші тобының білім алу қажеттіліктері
оқу жоспары мен оқу бағдарламаларын өзгертпей оқытуға жеке көзқарас
кедергісіз орта құру
типтік оқу жоспарының вариативті компоненті арқылы қосымша сабақтарды ұйымдастыру
компенсаторлық және техникалық құралдармен қамтамасыз ету
оқулықтар мен оқу-әдістемелік кешендерді таңдау
Ерекше қажеттіліктері бар балаларды психологиялық-педагогикалық қолдауға мыналар кіреді:
тапсырмалар үлгілерін ұсыну
ерекше білім беру қажеттіліктері бар тұлғалардың (балалардың) ерекше білім беру қажеттіліктерін анықтау және бағалау
табысты оқу үшін әлеуметтік-психологиялық және педагогикалық жағдайлар жасау
Оқытудың баламалы әдістері мен технологияларын қолдану
мұғалімдер мен отбасыларға консультативтік-әдістемелік көмек көрсету
Ерекше білім беру қажеттіліктері бар мектеп оқушыларына ерекше жағдай жасау үшін өзара бағалау және педагогикалық қолдауды мына мамандар көрсетеді:
орта білім беру мазмұнын жаңарту құзыреті шегінде сынып жетекшісі
психологиялық-педагогикалық қолдау мамандары.
мамандар мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту
бастауыш және орта білім беру мұғалімдері
психологиялық-медициналық-педагогикалық кеңес беру мамандары
Білім беру қажеттіліктеріне жатады
оқу жоспарын өзгерту және оны өзгерту тәсілдері
психологиялық тексеру
арнайы психологиялық- педагогикалық қолдау көрсету
ата-ананың немесе қамқоршының қолдауы
оқыту формасын таңдау мүмкіндігі: жалпы сынып немесе арнайы сынып .
Дисграфияның түрлері
тұрақтылық
оптикалық
анализаторлық
акустикалық
фонематикалық
Көру қабілеті зақымдалған балаларға арналған арнайы білім беру жағдайлары
Барлық сабақтарда логопедиялық көмек көрсету
орта мектептерді оқулықтармен, оқу-әдістемелік кешендермен және Брайль шрифтімен басылған әдебиеттермен қамтамасыз ету
тифлотехникалық құралдарды қолдану
оқушылардың сөйлеу тілінің даму деңгейін ескере отырып, екінші және үшінші тілді меңгеру
қалдық көруді қорғау және дамыту бойынша сабақтар өткізу
Есту қабілеті зақымдалған оқушыларға тән белгілер:
шектеулі және баяу есту қабылдауы
p тифлотехникалық құралдарға қажеттілік
, жаттығуларда есептің сөздік шарттарын түсінудің қиындығы
сөздер мен бейнелер арасындағы байланысты бұзу арқылы көрінетін идеялардың вербализмі
ауызша сөйлеуді пайдалана отырып, коммуникациялық дағдылардың жеткіліксіз дамуы
Есту қабілеті зақымдалған балалардың тұлғалық дамуындағы спецификалық ерекшеліктер
қабылдаудың тактильді түрі
қарым-қатынас дағдыларының төмендігі
басқаларға негізсіз тәуелділік
мазасыздықтың жоғарылауы, невроздар
когнитивтік деңгейдегі басымдық
Тірек-қимыл аппаратының бұзылу себептері
гендік аурулар
церебральды сал ауруы
қолайсыз орта
қалдық сатысында полиомиелиттің салдары
туа және жүре пайда болған дамымаған тірек-қимыл аппараты
Тірек-қимыл аппараты зақымдалған оқушылардың психофизикалық ерекшеліктері
психикалық және сөйлеу әрекетін біріктірудегі қиындықтар
жоғары өзін-өзі күту дағдылары
шаршау және шоғырлануды сақтау қиындықтары
бізді қоршаған әлемді түсінудің жеткілікті деңгейі
көру, есту және моторикадағы проблемалар
Сөйлеу тілі зақымдалған адамдарға тән проблемалар
сөйлеу дыбыстарының айтылуының бұзылуы
сөйлеудің темп-ритмдік ұйымдастырылуының бұзылуы
ауызша тілді қолданудағы қиындықтармен байланысты шектеулі коммуникациялық қабілеттер
ақыл-ой кемістігі
түсіну және есте сақтау қиындықтары
Ауыр сөйлеу тілінің бұзылыстары бар тұлғалардың арнайы білім беру қажеттіліктері
оқу материалын игерудің жеке қарқыны мен үлгерімінің қажеттілігі
білім беру ортасының арнайы кеңістіктік және уақытша ұйымдастырылуын қамтамасыз ету
білім беру мазмұнының көрнекі және тиімді сипаты
мамандандырылған компьютерлік технологияларды қоса алғанда, арнайы әдістер, әдістемелер мен оқу құралдарының қажеттілігі
сөйлеу бұзылыстарын жоюға немесе азайтуға көмектесетін физикалық реабилитацияны қоса алғанда, бірқатар медициналық қызметтерді алу қажеттілігі
Эмоционалды-еріктік сферасы мен мінез-құлқы зақымдалған адамдардың тұлғалық ерекшеліктері
адамдармен кездейсоқ байланыс орнату мүмкіндігінің болмауы
бейвербалды мінез-құлық ерекшеліктері (ым-ишараның, мимиканың, қимылдың өзіндік ерекшелігі)
әлеуметтік бейімделу және әлеуметтік депривация
эмоционалды эмпатияға және сезімдерді адекватты білдіруге қабілетсіздігі
нақты-бейнелі ойлаудан сөздік-логикалық ойлауға ауысу қиындықтары
Эмоционалды-еріктік сферасы мен мінез-құлқы зақымдалған оқушылардың ерекше білім беру қажеттіліктері
вербалды және вербалды емес қарым-қатынас қабілеттерін дамытуға ерекше көмек көрсету
білім беру мазмұнының көрнекі және тиімді сипаты
визуалды ынталандыруға сүйену
сыныпта эмоционалды жайлы орта құру
коммуникативті жағдаяттардың барлық спектрінде сөйлеуді қолдану қабілетін меңгеру
Психикалық дамуы тежелген оқушылардың ерекше білім беру қажеттіліктері
(вордта 6 жауап дұрыс деп берілген!!!)
танымдық белсенділікті тұрақты ынталандыру
білім, білік және дағдыны меңгеру ерекшеліктерін ескере отырып оқу процесін ұйымдастыру
Материалды «кезеңмен» таныстыру, мұғалімнің өлшенген көмегі
коммуникация құралдарын, конструктивті қарым-қатынас және өзара әрекеттесу әдістерін дамыту
танымдық белсенділік пен мінез-құлықты түзетуге бағытталған арнайы психологиялық-педагогикалық көмек
М.Д. Асанова балаларға зорлық-зомбылықтың төрт негізгі түрін бөліп көрсетеді:
(вордта 4 дұрыс жауап берілген!!!)
физикалық зорлық-зомбылық
жыныстық зорлық-зомбылық
психологиялық зорлық-зомбылық
немқұрайлылық
психикалық зорлық-зомбылық
Қиын өмірлік жағдайдың себептері
құқықтық қолдаудың жоқтығы
дене дамуының бұзылуы
психологиялық (зорлық-зомбылық құрбандары)
медициналық сақтандырудың болмауы
әлеуметтік (аз қамтылған отбасылар, жетім балалар)
ҚР «Ешкімді сыртта қалдырмаңыз» тұрақты даму қағидатын ескере отырып, «Балалардың әл-ауқатының индексі» салаларын қамтиды.
қауіпсіздік
құрдастарымен қарым-қатынас
білім беру
материалдық әл-ауқат
әлеуметтену
Құрдастар тарапынан зорлық-зомбылық құрбандары болу қаупіне келесілер жатады :
дарынды балалар
жүйке-психикалық бұзылыстары бар балалар
«шамадан тыс қорғаныста» тәрбиеленген балалар
қараусыз, тастанды және эмоционалды қабылдамау жағдайында тәрбиеленген балалар
сөзсіз мойынсұнушылық ортасында өскен балалар
Мигрант, кандас балалардың арнайы білім беру қажеттіліктері
білім және жалпы хабардар болу
білім беру ортасының арнайы кеңістіктік және уақытша ұйымдастырылуын қамтамасыз ету
соматикалық және психикалық денсаулықты сақтау және нығайту
оқыту тілі
әлеуметтік дағдыларды дамыту
Дисграфияның түрлері
механикалық
акустикалық
артикуляциялық-акустикалық
оптикалық.
аграмматикалық
