Worksheets300-326
Total questions: 26
Worksheet time: 13mins
~~Тіл-тілде екпін мынадай болып келеді:
@@Тоникалық, лебізді, сандық.
@@Көңіл-күй, логикалық, сандық.
@@Эмфазалық, тоникалық, лебізді.
@@Фразалық, логикалық, тоникалық.
@@Тоникалық, лебізді, фразалық.
~~Интонация деген не:
@@Сөйлеуші ойының қандай мағынада жұмсалғанын көрсететін құбылмалы дауыс ырғағы.
@@Сөз ішіндегі бір буынның көтеріңкі айтылуы.
@@Сөйлеу мен ойлауды құрайтын синтаксистік бірлік.
@@Сөйлеу толқынына түскен жеке дыбыстардың тізбегі.
@@Фонациялық ауаның қарқынымен пайда болған буын жігі.
~~Сөйлемде синтаксистік білдіруші және сөйлемге эмоционалды-экспрессивті реңк беруші құралдың бірі:
@@Интонация.
@@Ырғақ.
@@Темп.
@@Фраза.
@@Синтагма.
~~Сингармонизм заңы дегеніміз не:
@@Морфемалардың бірыңғай жуан не жіңішке буынды болып және олардың аралығында қатар келген дыбыстардың біріне-бірі акустика-артикуляциялық жақтан бейімделіп, үйлесіп тұруы.
@@Түбір мен қосымшаның арасында дауыссыз дыбыстардың үндестігі.
@@Дыбыстардың өзара тіркесуінде қалыптасқан заңдылық.
@@Алдыңғы дыбыстың өзінен кейінгі дыбысты игеруі.
@@Тіліміздегі дауысты және дауыссыз дыбыстардың өзіндік ерекшеліктерін білдіретін заңдылық.
~~Дыбыстардың бір-біріне етер ықпалы мынадай түрде болады:
@@Дауыс (салдыр) қатысына қарай және айтылу орнына (артикуляциясына) қарай.
@@ Ілгерінді және тоғыспалы.
@@Кейінді және тоғыспалы.
@@Ілгерінді және кейінді.
@@Жуан және жіңішкелігіне қарай.
~~Протеза деген не:
@@Протеза – сөз алдынан басы артық дыбыстың қосылып айтылуы.
@@Протеза – дыбыстар аралығында қосылып айтылатын дауысты дыбыс.
@@Протеза – сөз соңында артық дыбыстың қосылуы.
@@Протеза – сөз арасында қатар келген екі дауыстының түсірілуі.
@@Протеза – сөз ішінде бір буынның түсіп қалуы.
~~ Эпитеза қандай құбылыс:
@@Эпитеза – сөз соңында артық дыбыстың қосылып айтылуы.
@@Эпитеза – сөз алдынан басы артық дыбыстың қосылуы.
@@Эпитеза – сөз ішінде екпін түспеген буынның көмескі айтылуы.
@@ Эпитеза – бір сөз ішінде ұқсас екі фонеманың біреуі айтылуда басқа дыбысқа өзгеруі.
@@Эпитеза – сөз соңындағы ұяң дыбыстардың айтылуда қатаңдануы.
~~Игерусіз (спонтандық немесе тарихи) өзгерістерден пайда болған дыбыс алмасуын көрсетіңіз:
@@Сағат, сәт.
@@Абырой, құдырет.
@@ Өкпе, текпі.
@@Жүрегі, тірегі.
@@Досжан, тас жол.
~~ Метатеза құбылысының сипаты:
@@Сөз ішінде дыбыстардың орын алмасуы.
@@Дыбыстардың алшақ үндесуі.
@@Дыбыс пен әріптің үйлесімі.
@@Диссимиляция.
@@Дауыс ырғағы.
~~ Гаплология құбылысына бейім тұратын сөзді табыңыз:
@@Араластыр.
@@Республика.
@@Қанағаттанарлық.
@@Қызметкер.
Үндестік.
~~ Сөз ішіндегі дауыстылардың қысаңданып көмескіленуі қалай аталады:
@@Редукция.
@@Фонетикалық вариант.
@@Фонетикалық вариация.
@@Сингармонизм.
@@Элизия.
~~ Ерін үндестігі бар сөзді көрсетіңіз:
@@Түркістан.
@@Тәжікстан.
@@Қырғызстан.
@@Қазақстан.
@@Татарстан.
~~Фонема туралы ілім қалай аталады:
@@Фонология.
@@Фонетика.
@@Лексикология.
@@Ассимиляция.
@@Диссимиляция.
~~Фонема деген не:
@@ Сөз мағынасы мен сөз тұлғасын ажырататын ең кішкене дыбыстық бірлік.
@@ Сөйлеу дыбыстарының естілуі.
@@ Тілдің ішкі дыбыстық жүйесі.
@@ Тілдік қатынастардың ауызша және жазбаша түрі фонема делінеді.
@ Дыбыстардың таңбалануы.
~~Cөз мағынасын өзгертетін дыбыстар қалай аталады:
@@Фонемалық вариация.
@@Эпентеза.
@@Протеза.
@@Эпитеза.
@@Фонемалық вариант.
~~ Бір сөздің түрліше дыбысталуы қалай аталады:
{~1~}
@@Фонетикалық вариант.
@@Элизия.
@@ Фонетикалық вариация.
@@Сингармонизм.
@@Редукция.
~~Тілдегі фонемалардың қызметі:
@@Дейктивті.
@@Коммуникативті.
@@Номинативті.
@@Сигнификативті.
@@Эмотивті.
~~Вариант қандай дыбыстық алмасу:
@@Сөз мағынасын өзгертуге септігін тигізе алмайтын дыбыстық алмасу.
@@Сөз мағынасын өзгертуге септігін тигізетін дыбыстық алмасу.
@@Тілдің ең кішкене единицасы.
@@Дыбысты белгілейтін таңба.
@@Дауыссыз дыбыстардың алмасуы.
~~Тарихи лексикологияның зерттеу нысаны:
@@Сөздердің қалыптасуына, өзгеруі мен дамуына қатысты тарихи заңдылықтарды.
@Тұрақты тіркестерді қарастырады.
@@Сөздердің мағыналық құрылымын.
@@Тілдегі жалқы есімдерді қарастырады.
@@Дыбыстардың тарихи қалыптасуын.
~~Лексикалық мағына дегеніміз не:
@@Сөздерді бір-бірінен ажыратып танудағы ең негізгі мағына.
@@Қосымшалар негізінде туындайтын мағына.
@@Грамматикалық мағынамен байланыста туындаған мағына.
Жалғаулардың байланысы арқылы туындайды.
@@Сөздердің тұрақты тұлғасы негізінде туындайды.
~~Лексикология тіл білімінің қандай салаларымен байланысады:
@@ Диалектология, фразеология.
@@Фонетика, грамматикамен.
@@Термин сөздер, кәсіби сөздермен.
@@Сөз формалары, сөздің жасауымен.
@@Ономастика, антропонимика.
~~Омоним дегеніміз не:
@@Мағынасы бөлек, дыбысталуы бірдей сөздер.
@@ Бір түбірден жасалған сөздер.
@Мағынасы жақын сөздер.
@@Мағынасы қарама-қарсы сөздер.
@@Тұрақты тіркестердің мағынасынан туындаған сөздер.
~~ Қазақ тіліндегі омонимдер мағыналарына, формаларына қарай бөлінеді:
@@Лексикалық омонимдер, лексика-грамматикалық, аралас омонимдер.
@@Стильдік омонимдер, контекстік омонимдер.
@@Омофондар, омографтар, омонимия құбылысы.
@@Омоним тұлғасындағы сөздер, омофондар.
@@Вариант омонимдер, оксюморондар.
~~ Сөздік құрамындағы сөздер қолданылу жиілігіне қарай қалай бөлінеді:
@@Актив және пассив сөздер.
@@Жаңа сөздер, бір қолданар сөздер.
@@Көнерген сөздер, тарихи сөздер.
@@Термин сөздер, кәсіби сөздер.
@@Диалектизмдер, жаргон сөздер.
~~Қазақ тілінің сөздік құрамына кірме сөздер қай тілдерден келген:
@@Араб, парсы, моңғол, орыс тілдерінен.
@@Өзбек, тәжік, армян тілдерінен.
@@Ноғай, татар, башқұрт тілдерінен.
@@Қырғыз, қарақалпақ, түрікмен тілдерінен.
@@Қыпшақ тілі, қарашай-балқар.
~~Синонимдер дегеніміз не:
@@Дыбысталуы, айтылуы басқа, мағынасы жуық сөздер.
@@Дыбысталуы бірдей сөздер.
@@Тура мағына негізінде туындаған сөздер.
@@Мағынасы қарама-қарсы сөздер.
@@Бірнеше сөздердің тіркесуінен туындаған мағына.
