wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Sbl tkmt U3 quiz royku

Total questions: 50

Worksheet time: 27mins

Name
Class
Date
1.

İslamiyet’in kabulü ile İslam dinine ait kurallar (şerî kurallar) Türklerin hukuk sistemine girerken eski Türk töresinden beslenen ve İslami kurallara aykırı olmayan örfî hukuk da devam ettirilmiştir. Türk devletlerindeki hukuk anlayışına göre devlet, hangi ilkeler üzerine kurulmuştur.

a)
Din adamlarının iradesi ve hukukun kaynağının din kuralları
b)
Yabancı devletlerin iradesi ve hukukun kaynağının yabancı hukuk sistemleri
c)
Ordu komutanlarının iradesi ve hukukun kaynağının askeri disiplin
d)

Doğruluk ve adalet ile hukukun kaynağı olan devlet iradesi

2.

Üstte mavi gök, altta yağız yer kılındıkta ikisi arasına da insanoğlu kılınmış İnsanoğlunun üzerine ecdadım Bumin Kağan, İstemi Kağan oturmuş. Oturarak Türk Milleti’nin ilini, töresini tutu vermiş, Düzene soku vermiş. Parçaya göre İlk Türk Devletlerinde hukuki yapı nasıldı?

a)

Hukuk töreler üzerine kurulmuştur.

b)
Hristiyanlık kurallarına göre düzenlenmiştir.
c)
Roma hukuku esas alınmıştır.
d)
Yasama organı tarafından belirlenirdi.
3.

Türk töresi hangi üç şekilde oluşturulmuştur?

a)

Gelenek, töre, kanun,

b)

töre

c)
Gelenek, kanun, teamül
d)
Gelenek, yasa, teamül
4.

Türkler, kağanın kanun koyma gücünü nereden aldıklarına inanırlardı?

a)
Hükümdar
b)
Ordu
c)
Tanrı
d)
Köle
5.

Kağanın yasa koyduğunu ve töreyi düzenlediğini gösteren örnekler nelerdir?

a)

Orhun Yazıtları'nda yasaların olmadığı görülür.

b)
Türk töresinin yazılı olmadığı belirtilir.
c)
Kağanın yasa koyduğu ve töreyi düzenlediği bilinmemektedir.
d)
Orhun Yazıtları'nda yasaların yazılı olduğu görülürken, Türk töresi de bu yazıtlarda detaylı bir şekilde anlatılmıştır.
6.

Türklerde zamanla oluşan törelerin mutlaka uygun olması gereken ilke nedir?

a)
Kişisel çıkarları korumak
b)
Toplumun refahını sağlamak
c)
Toplumun huzur ve düzenini sağlamak ve korumak
d)
Toplumun gelişimine katkıda bulunmak
7.

Türklerde törenin değişmeyen hükümleri nelerdir?

a)
Geleneksel ve kültürel değerlere dayanan uygulamalar
b)
Sosyal medya etkileşimlerine dayalı uygulamalar
c)
Dini inançlara dayalı uygulamalar
d)
Modern ve teknolojik uygulamalar
8.

Yazılı olmayan fakat herkesin bildiği ve kabullendiği bu kurallara ..............(yasa) denilirdi.

a)
Kanun
b)
Yönetmelik
c)
Tüzük
d)

Töre

9.

Türk töresi dinamik bir yapıya sahip olduğu için töreler koşullar ve imkânlara göre deği şebilirdi. Ancak törelerde değişmeyen hükümler de vardı. Kutadgu Bilig’de törenin değişmeyen hükümleri; könilik (adalet), uzluk (iyilik), ............. ve ........... olarak belirtilmiştir.

a)

liyakat ve cesaret

b)

yoldaşlık ve dostluk

c)

erlik ve alplik

d)

tüzlük ve kişilik

10.

İslamiyet’in kabulüyle birlikte Türklerin hukuk sisteminde hangi değişimler yaşanmış olabilir?

a)

Şeri hukuk temelli değişimler

b)
Medeni hukuk temelli değişimler
c)
Adet hukuku temelli değişimler
d)
Kanunname hukuku temelli değişimler
11.

Hunlarda olduğu gibi Kök Türklerde de devlet mahkeme sine ............... denilirdi ve başında kağan bulunurdu. Bu mahkeme, töre ve örfü denetlemekle birlikte siyasi suçlara da bakardı ,görevli olan yargan adlı kişiler yer alırdı.

a)
Yargıç
b)
Yargılama
c)
Yargu
d)
Yargı
12.

Şerî hukuk davalarının başındaki görevliye .......................adı verilir, kadıların verdiği kararlara itiraz edilmesi durumunda, İslami bir kurum olan Mezâlim Divanı’na (Divan-ı Mezâlim) başvurulurdu. Örfî hukukun kaynağı ise Hun, Kök Türk ve Uygur kanunları ile Oğuz gelenekleridir. Örfî hukuk daha çok yönetim, askerlik ve mali konularla ilgiliydi ve örfî hukukun başında emir-i dâd bulunurdu.

a)
kadı
b)

kâdılkudât

c)
şeyh
d)
müftü
13.

Divan-ı Mezâlimin Osmanlı Devletindeki karşılığı nedir?

a)
Mezalim Divanı
b)
Divan-ı Nizam
c)
Divan-ı Hümayun
d)
Şikayetname Dairesi veya Mezalim Divanı
14.

Divan-ı Mezâlim hangi görevleri yerine getiriyordu?

a)
Adaletin sağlanması ve hükümetin yargı yetkisini kullanması
b)
Tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin denetlenmesi
c)

Yüksek rütbeli memurların yargılanması

d)
Eğitim ve sağlık hizmetlerinin sunulması
15.

....................... Kaynakları ● Kur’an ● Sünnet ● İcma ● Kıyas olan hukuk türü hangisidir?

a)

Hadis- i Hukuk

b)

Örfi Hukuk

c)

Türk Töresi

d)

Şeri Hukuk

16.

Divan-ı Mezalimin görevleri nelerdi?

a)

Halkın şikayetlerinin dinlenmesi ve karara bağlanması

b)

Görevini kötüye kullanan idareciler hakkındaki şikâyetlerin incelenmesi

c)

Cuma ve bayram namazları ile hac gibi ibadetlerin yerine getirilmesine imkân sağlanması

d)

Vakıfların denetlenmesi

17.

.................... .............. oluşum sürecine bakıldığı zaman, ilk zamanlarda yazılı bir kanunlarının olmadığı görülür. O bazı Türk topluluklarını ele geçirdikten sonra sadece Moğolların değil, Türklerin bir kısmının da hanı (yöneticisi) olmuştu. Kurduğu bu devletin idaresi için kanunlara ihtiyaç duymuş kanun oluştururken Türk töresinden ve eski geleneklerden etkilenmiş, bu töre ve geleneklere yeni ilaveler yaparak oldukça sert cezalar oluşturmuştur.

a)

Roma Hukuku

b)

Hun Yasası

c)

Cengiz Yasası

d)

Töre Hukuku

18.

Divan katiplerinin denetlenmesi Cuma ve bayram namazları ile hac ve cihad gibi ibadetlerin yerine getirilmesine imkân sağlanması Vakıfların denetlenmesi gibi görevler hangi kuruma aittir?

a)

Divan- ı Mülazım

b)

Divan- ı Hümayun

c)

Divan - ı Mezalim

d)
Diyanet İşleri Başkanlığı
19.

Osmanlı Devleti, kamu nizamını korumak için kendisinden önceki Türk ve İslam devletlerinden birçok kurumu ve hukuki yapıyı örnek almıştır. Bunu yaparken Türk İslam devletlerinden miras aldığı hukuki yapı üzerinde çağın ihtiyaçlarına göre değişiklik yapmayı ve bu hukuki yapıya yeni şeyler katmayı da ihmal etmeyen Osmanlı hukuku, hangi üç ana temel üzerine kurulmuştur

a)

Şer’i Hukuk , Örfi Hukuk Fethedilen Bölgelerde Önceden Uygulanan Kanunlar

b)
Sadece Türk devletlerinden miras alma
c)
Yabancı hukuk sistemlerinden miras alma
d)
Çağın ihtiyaçlarına göre değişiklik yapmama
20.

Osmanlı Devleti’nde hukukun düzenlenmesi yetkisi padişaha aitti. İslam hukukunun temel prensiplerine aykırı olmamak şartıyla padişah idari, askerî ve mali konularda kanun koyabilirdi. ................ ve ................ gibi ulema mensupları ile kalemiye sınıfından nişancı, kanun koyma konusunda padişaha yardımcı olurdu.

a)

Şeyhülislam ve defterdar

b)

Şeyhülislam ve kadıasker

c)

Kadısker ve Vezirler

d)

Veizir-i Azam ve ulema

21.

Osmanlı devletinin uzun ömürlü olması taht kavgalarından kurtulması ve verasetin belirlenmesi ile mümkün olmuştur. Fatih Sultan Mehmet ........................ bir yapı oluşturmak için hukuk konusunda köklü değişiklikler yapmıştır. Mutlak hükümranlık haklarını, devleti belli bir amaca göre düzenleme ve örfî kanun koyma doğrultusunda kullanmış, kanun hükümdarı olarak tarihe geçmiştir.

a)

federal

b)

merkeziyetçi

c)

birleşik

d)

dağınık

22.

Divan kararları vezir-i azam tarafından ................adıyla özetlenir ve padişaha arz edilirdi. Padişahın onayından geçen hukuki hükümler, bir araya getirilirse kanunnâme, mevcut kuralları hatırlatmak için bütün mahallî idare reislerine gönderilirse adaletnâme, hususi bir meseleye ait olursa hüküm adını alırdı.

a)

kısmi

b)

Sadrazam

c)

Sultani

d)

telhis

23.

Kadıların görevleri arasında aşağıdakilerden hangisi bulunmaz?

a)

Esnaf denetimi

b)

Vakıf işlerinin yönetimi

c)

Şehir planlaması

d)

Pazar yerlerinin kontrolü

24.

Osmanlı Devleti'nde hukukun düzenlenmesi yetkisi padişaha aitti. Padişah hangi konularda kanun koyabilirdi?

a)

Yalnızca askeri konularda

b)

Yalnızca mali konularda

c)

İdari, askeri ve mali konularda

d)

Yalnızca idari konularda

25.

Osmanlı Devleti'nde tanzimat sonrası hangi mahkemeler bulunurdu?

a)

Konsolosluk

b)

Cemaat

c)

Nizamiye

d)

Ticaret

26.

Türklerde hukukun temel kaynakları nelerdir?

a)

Kanun ve tüzük

b)

Yasa ve yönetmelik

c)

Kur'an, Sünnet, İcma, Kıyas

d)

Örf ve adet

27.

Klasik dönem Osmanlı Devleti'nde hukukun uygulanmasında hangi kurumlar görev alırdı?

a)

Divan-ı Hümayun

b)

Divan-ı Mülazım

c)

Meclis-i Ayan

d)

Meclis-i Tanzimat

28.

Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki ekonomi politikaları iki evre de incelenir. Birinci evrede liberal bir ekonomik yaklaşım, ikinci evrede ise devletçiliğin daha ağır bastığı bir ekonomik yaklaşım benimsenmiş yani bir tür .................. ekonomik model takip edilmiştir.

a)
Feodal ekonomik model
b)

Kapitalist ekonomik model

c)
Karma ekonomik model
d)
Sosyalist ekonomik model
29.

Tanzimat Dönemi’nde yeni kurulan mahkemeler daha çok .........................işine yaramıştır. Ticari davalarda avukatları ve tercümanları aracılığıyla kendilerini iyi savunan ................., hak arama konusunda daha başarılı olmuşlardır.

a)

Gayrimüslimler

b)

Türkler

c)

Yabancılar

d)

Hepsi

30.

Tanzimat Dönemi’nde ilk kanunlaşma hareketi, 1840 yılında çıkarılan ceza kanunuyla olmuştur. Bu dönemde Meclis-i Vâlâ-yı Ahkâm-ı Adliye’nin üyeleri artırılarak bu kurum devletin yasama ve yargı organı şekline dönüştürülmüştür.

a)

Yürütme organı şekline

b)

Denetim organı şekline

c)

Yasama ve yargı organı şekline

d)

Eğitim organı şekline

31.

Osmanlı Devleti'nde tanzimat öncesinde hangi mahkemeler bulunurdu?

a)

Konsolosluk

b)

Cemaat

c)

Şeri

d)

Ticaret

32.

Osmanlı Devleti'nin hukuki yapıları hangi temel üzerine kurulmuştur?

a)

Şer’i Hukuk, Örfi Hukuk, Fethedilen Bölgelerde Önceden Uygulanan Kanunlar

b)

Sadece Türk devletlerinden miras alma

c)

Yabancı hukuk sistemlerinden miras alma

d)

Çağın ihtiyaçlarına göre değişiklik yapmama

33.

Islahat Fermanı’na göre ticaret ve ceza davaları karma mahkemelerde yapılacak, mahkemeler herkese açık olacaktı. Şahitler ifadelerini kendi dilleriyle verecek ve kendi dinlerine göre yemin edebileceklerdi. Tanzimat Fermanı’nda askerlik vatanî bir görev hâline getirilirken, Islahat Fermanı’nda .................... için askerlikte bedel ödeme usulü getirilmiştir.

a)

Gayrimüslimler

b)

Türkler

c)

Yabancılar

d)

Hepsi

34.

Osmanlı Devleti’nde anayasal düzene 23 Aralık 1876 tarihinde ilân edilen .............. ile geçilmiştir. Mithat Paşa’nın başkanlığındaki komisyon tarafından hazırlanan bu anayasa, Sultan II. Abdülhamit tarafından kabul edilerek yürürlüğe girmiş, böylece Osmanlı Devleti meşruti monarşi ile yönetilmeye başlamıştır

a)

Nizamiye

b)

76 Anayasası

c)

Teşkilat-ı Esasi

d)

Kanun-i Esasi

35.

Hangi Anayasa, halkoyu ile kabul edilen ilk anayasadır?

a)

1961 Anayasası

b)

1924 Anayasası

c)

Teşkilat-ı Esasi

d)

Kanun-i Esasi

36.

Türkiye Cumhuriyeti tarihinde hangi Anayasalar yürürlüğe girmiştir?

a)

1961 Anayasası

b)

1924 Anayasası

c)

1921 Anayasas

d)

1982 Anayasas

37.

4 Ekim 1926’da kabul edilen ile toplum hayatında birçok değişik lik yapılmıştır. Kadın erkek eşitliği, resmi nikah zorunluluğu, kadınların meslek seçme hakkı gibi sosyal alanlarda kadın erkek eşitliği sağlanmaya çalışılmıştır.

a)

Teşkilat-ı Esasîye

b)

Türk Medenî Kanunu

c)

Kanunu Esasi

d)

Teşkilat-ı Hukuki

38.

Kanun-i Esasi’ye göre Osmanlı Devleti’nde yaşayan bütün unsurlar din ve mezhep farkı gözetilmeksizin Osmanlı .............. olarak kabul edilmiş ve Osmanlı tebaasının hakları anayasal güvence altına alınmıştır

a)

hanedanı

b)

ümmeti

c)

vatandaşı

d)

unsuru

39.

Bu sistemde devlete ait topraklar (mirî) kişilere hizmet karşılığında bırakılır, kişiler bu toprağı köylülere kiralar, elde ettiği kira ve vergiler ile asker yetiştirirlerdi. Türk İslam devletlerinin askerî ve mali durumlarını düzelttikleri bu sistem sayesinde çiftçiler, memurlar ve askerler geçimlerini aynı topraktan sağlamışlardır.

a)

İkta Sistemi

b)

Reaya Sistemi

c)

Vergi sistemi

d)

Avarız

40.

Osmanlı Devleti’nde padişah, hangi gelişme sonucunda kendi isteğiyle ilk defa kanunun üstünlüğünü kabul ederek haklarını sınırlandırmıştır?

a)

Islahat Fermanı

b)

Tanzimat Fermanı

c)

Kanun-i Esasi

d)

Sened-i İttifak

41.

Hangi tarihî olay sonucunda 1924 Anayasası yürürlükten kaldırılmıştır?

a)

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilanı

b)

27 Mayıs 1960 Askerî Darbesi

c)

23 Nisan 1920'de açılan TBMM'nin kuruluşu

d)

12 Eylül 1980 darbesi

42.

23 Nisan 1920’de Büyük Millet Meclisi açılınca tam anlamı ile halk egemenliği gerçekleşmiş, 1921 yılında ilân edilen ........................... ile yeni Türk devletinin ilk anayasası oluşmuştur. 1921 Anayasası olarak da bilinen ve savaş döneminde hazırlandığı için bu Anayasa’da temel hak ve hürriyetlere yer verilmemiştir.

a)

Teşkilat-ı Esasîye

b)

Teşkilat-ı Mahsusa

c)

Kanunu Esasi

d)

Teşkilat-ı Hukuki

43.

1924 Anayasası ile hangi haklar vatandaşlara tanınmıştır?

a)

Kişi dokunulmazlığı, işkence ve eziyet yasağı,

b)

mülkiyet hakkı , dilekçe hakkı

c)

kişi güvenliği, ortaklık kurma

d)

söz söyleme dernek kurma

44.

İlk Türk devletlerinin ekonomisi önemli ticaret yollarının geçtiği güzergâhları kontrol etmek olmuştur. Bu ticaret yolları hangileridir?

a)

İpek Yolu

b)

Baharat Yolu

c)

Kürk Yolu

d)

Kral Yolu

45.

Osmanlı Devleti zamanla dış borçların faizlerini bile düzenli olarak ödeyemez hale gelince borçların düzenli bir şekilde ödenmesini sağlamak amacıyla Muharrem Kararnâmesi’ni imzalamak zorunda kalmıştır (1881). Borçları tashsilatı (alınması) amacıyla da .......................... İdaresi kurulmuştur.

a)
Düyun-u Maliye İdaresi (Maliye Borçlar İdaresi)
b)
Düyun-u Umumiye İdaresi (Genel Borçlar İdaresi)
c)
Düyun-u Genel İdaresi (Genel Borçlar İdaresi)
d)
Düyun-u Özel İdaresi (Özel Borçlar İdaresi)
46.

Kâşgarlı Mahmud, Divân-ı Lügâti’t Türk adlı eserinde Türk İslam devletlerindeki halkın büyük çoğunluğunun yerleşik hayata geçtiğini belirtmiştir. Türk İslam devletlerinde ekonomik faaliyetler hangi ekonomik faaliyetler yapılırdı?

a)

tarım

b)

hayvancılık

c)

ticaret

d)

madencilik

47.

İlk Türk İslam devletlerinde vergi önemli bir gelir kaynağıydı. Bu dönemde Müslümanlardan .......... adıyla; gayrimüslimlerden de ............. adıyla ürün vergisi alınırdı.

a)

öşür - haraç

b)

öşür - cizye

c)

haraç - cizye

d)

ağnam - rüsum

48.

Klasik Dönem Osmanlı ekonomik sisteminin temeli, talep (isteme) yönlü değil arz (sunma) yönlüdür. Ayrıca, üretici ile tüketiciyi ko rumak ve vatandaşın mutluluğunu sağlamak amacıyla arz yönlü eko nomik sistem benimsenmiştir. Klasik Dönem Osmanlı ekono misinde gibi üç ana ilkenin etkili olduğu görülmektedir.

a)

iaşecilik

b)

fiskalizm

c)

merkantilizm

d)

gelenekçilik

49.

Esnaflar birbirleriyle yardımlaşmayı ve dayanışmayı sağlamak amacıyla esnaf birlikleri kurmuşlar ve kurdukları bu esnaf birlikleriyle teşkilatlanmışlardır. Osmanlı Devleti’nde oluşturulan bu yapıya ise ................ teşkilatı denilmiştir.

a)

fütüvvet

b)

lonca

c)

merkantilizm

d)

gelenekçilik

50.

Türkiye Selçukluları Devleti, ticareti geliştirmek amacıyla aşağıda belirtilen hangi tedbirleri almıştır?

a)

Venediklilerle ticaret anlaşmalarının yapılması.

b)

%1 gibi düşük oranlarda gümrük vergisi alınması.

c)

Yabancı tüccarların her türlü zararlarının karşılanması. (Devlet sigortası uygulaması)

d)

Yeni ticaret yollarının açılması ve yolların güvenliğinin sağlanması.

e)

Ticaret kervanlarının güvenliklerinin sağlanması için 30-40 km ara ile kervansaraylar yaptırılması.