Font size
WorksheetsBahasa Jawa pat 9
Total questions: 50
Worksheet time: 1hrs 17mins
Gatekna geguritan ing ngisor iki!
Sun gegurit
kama nalika isih jenaka
saiki gedha dadi bethara kala
uluk uluk jroning dhadha
winga winga tanpa suwara
gedhe tur wibawa
Geguritan ing dhuwur kalebu jinis geguritan....
Gagrag anyar utawa modheren
Geguritan gagrag lawas utawa tradhisional
Geguritan gagrag enggal
Geguritan gagrag klasik
ELING
Para mudha elinga marang agama
agama kang dadi ageming aji
agama kang bisa dadi gegamaning ati
Nitik saka geguritan ing dhuwur kalebu ing jinis geguritan....
lawas utawa tradhisional
gagrag anyar utawa modheren
gagrag klasik
gagrag enggal
Sun gegurit
kaanan jaman saiki
sipat pemudha pemudhi
srawunge saya ndadi
raket wewekane sepi
tan kadu duk jaman nguni
srawung sarwa ngati-ati
Suarasa utawa isine geguritan ing dhuwur kang trep yaiku....
swarunge nom-noman jaman saiki
swarunge wong biyen lan saiki
kahanan jaman biyen lan saiki
bedane jaman biyen lan saiki
Eling
Para mudha… Elinga marang agama Agama kang dadi ageming aji Agama kang bisa dadi gegamaning ati Para mudha… Elinga marang wong tuwa Aja nganti tumindak duraka Mengko mundak mlebu neraka Para mudha… Elinga marang bangsa lan nagara Aja mung padha suka-suka Gawe maksiyat sarta dosa Nganti lali nerak marang angger-anggering agama Elinga… Urip iku mung sepisan Aja nganti congkrah marang liyan Kareben tentrem urip bebrayan
Perkara kang ora disebut pengarang kanggo ngelingake para mudha ing teks geguritan kasebut yaiku ....
Para mudha kudu tansah nengenake agama dadi gegemaning ati.
Para mudha ora kena duraka marang wong tuwa.
Para mudha aja seneng suka-suka ngumbar maksiyat lan dosa.
Para mudha kudu congkrah karo liyan ing bebrayan
Agama kang bisa dadi gegamaning ati. Pethikan ukara ing pada sepisan geguritan kasebut tegese ....
Samubarang tumindak kabeh di dhasari agama.
Ati iku luwih becik yen diwenehi gaman.
Gamane ati kang bener yaiku agama.
Agama iku ora mesthi dadi gaman.
Para mudha…Elinga marang bangsa lan nagaraAja mung padha suka-sukaGawe maksiyat sarta dosaNganti lali nerak marang angger-anggering agama
Amanat kang diandharake ing pada geguritan kasebut yaiku ....
Mumpung isih mudha mula padha seneng-seneng.
Para mudha supaya eling marang bangsa, ora mung seneng-seneng kebablasen.
Para mudha senengane tumindak maksiyat lan dosa, lali marang agama.
Saben bangsa lan negara nduweni agama kang bisa dipilih dening para mudha.
Agama kang bisa dadi gegamaning ati. Pethikan ukara ing pada sepisan geguritan kasebut tegese ....
Samubarang tumindak kabeh di dhasari agama.
Ati iku luwih becik yen diwenehi gaman.
Gamane ati kang bener yaiku agama.
Agama iku ora mesthi dadi gaman.
Para mudha…Elinga marang bangsa lan nagaraAja mung padha suka-sukaGawe maksiyat sarta dosaNganti lali nerak marang angger-anggering agama
Amanat kang diandharake ing pada geguritan kasebut yaiku ....
Mumpung isih mudha mula padha seneng-seneng.
Para mudha supaya eling marang bangsa, ora mung seneng-seneng kebablasen.
Para mudha senengane tumindak maksiyat lan dosa, lali marang agama.
Saben bangsa lan negara nduweni agama kang bisa dipilih dening para mudha.
Ibu Pertiwi digurit lagi nangis ngrasakake susah lan sedhih.
Tembung nangis ing guritan kasebut bisa diganti nganggo tembung ....
ludiramu
muwun
manahe
pangrasane
dipunsami ambanting ing badanira
nyuda dhahar lan guling
darapon sudaa
nepsu kang ngambra-ambra
rerema ing tyasireki
dadya sabarang
karyanira lestari
miturut pethilan tembang kasebut kalebu tembang macapat
Durma
Gambuh
Kinanthi
Dhandhanggula
dipunsami ambanting ing badanira
nyuda dhahar lan guling
darapon sudaa
nepsu kang ngambra-ambra
rerema ing tyasireki
dadya sabarang
karyanira lestari
isisne tembang kasebut supaya manungsa padha nyuda ....
nepsu mangan
nepsu aluwamah
nepsu syaithon
nepsu kang ngambra-ambra
Apa isine serat wulangreh pupuh durma....
carane ngendhaleni hawa napsu
carane milih guru
cara srawung utawa milih kanca
tata krama, mbedakake ala lan becik
Paugerane serat wulangreh pupuh durma yaiku....
12a, 7i, 6a, 7a, 8i, 5a, 7i
8a, 8i, 6a, 7a, 8i, 9a, 7i
12a, 7i, 6a, 7a, 8i, 8a, 8i
12a, 7i, 6i, 7a, 8a, 5a, 7i
Dipunsami ambantingisaranira,
Cegah dhahar lan guling,
Darapon sudaa,
Nepsu kang ngambra-ambra,
Rerema ing tyasireki,
Dadi sabarang,
Karyanira lestari.
Tembung darapon ana ing Serat Wulangreh pupuh Durma gatra 3, anduweni teges.....
supaya
Pikoleh
Pakaryan
Luwih-luwih
Dipunsami ambanting sariranira,
Cegah dhahar lan guling,
Darapon sudaa,
Nepsu kang ngambra-ambra,
Rerema ing tyasireki,
Dadi sabarang,
Karyanira lestari.
Tembung tyas ana ing Serat Wulangreh pupuh Durma gatra 5, anduweni tegese.....
Ati
Sikil
Sirah
Jantung
Dipunsami ambanting sariranira,
Cegah dhahar lan guling,
Darapon sudaa,
Nepsu kang ngambra-ambra,
Rerema ing tyasireki,
Dadi sabarang,
Karyanira lestari.
Adhedhasar tembang Durma ing dhuwur, ana gatra siji kang unine “Dipunsami ambanting ing badanira” tegese yaiku.....
Aja seneng ngapusi
Padha mbanting badan
Biasakna awakmu prihatin
Dadi wong aja seneng nacat wong liya
Dipunsami ambanting sariranira,
Cegah dhahar lan guling,
Darapon sudaa,
Nepsu kang ngambra-ambra,
Rerema ing tyasireki,
Dadi sabarang,
Karyanira lestari.
Adhedhasar tembang Durma ing dhuwur, ana gatra papat kang unine “Nepsu kang ngambra-ambra” tegese yaiku.....
Ngilangake hawa nepsu
Aja padha tumindak ala
Aja ngurangi hawa nepsu
Hawa nepsu kang sumebar utawa angel dikendhalikake
Dipunsami ambanting sariranira,
Cegah dhahar lan guling,
Darapon sudaa,
Nepsu kang ngambra-ambra,
Rerema ing tyasireki,
Dadi sabarang,
Karyanira lestari.
Adhedhasar wos ing Serat Wulangreh Pupuh Durma Pada siji bisa dimangreteni bilih awake dhewe kudu tansah ngurangi mangan lan turu, ancase yaiku.....
Supaya sehat
Supaya ngirit
Supaya ora lemu
Sarana kanggo ngurangi hawa nepsu
Dipunsami ambanting sariranira,
Cegah dhahar lan guling,
Darapon sudaa,
Nepsu kang ngambra-ambra,
Rerema ing tyasireki,
Dadi sabarang,
Karyanira lestari.
Adhedhasar serat Wulangreh pupuh Durma pada siji ing dhuwur bisa dimangreteni isine yaiku.....
Urip iku kudu prihatin, carane yaiku kanthi nyudha mangan lan turu. Mula urip ing donya aja akeh mangan lan turune mundak dadi wong males. Yen males awake dhewe angel anggone nggayuh cita-cita
Aja padha seneng mangan karo turu mundak awak dadi lemu. Lan sregepa ngibadah supaya bisa mlebu swarga.
Latihen lan biasakna awakmu urip lan laku prihatin kanthi cara ngurangi mangan lan turu. Kabeh iku minangka srana kanggo ngendhaleni hawa nepsumu, yen prelu karo tafakur lan ngeningke cipta nyedhak marang sing gawe urip. Kabeh iku bisa ndadekake Kabul/kaleksanan panjangkamu/cita-cita.
Nyedaka marang Gusti Allah supaya tansah pikantuk kanugrahan saking Gusti Allah.
Ing pangawruh lair batin aja mamang,
yen sira wus udani,
ing sariranira,
yen ana kang amurba,
misesa ing alam kabir,
dadi sabarang,
pakaryanira ugi.
Tegese tembung "udani" ana ing gatra kaping kalih yaiku ....
jawah
paham
krungu
dhahar
Ukara "Ing pangalemira" yen kaserat aksara Jawa kang trep yaiku ....
Apan ana sesiku telung perkara
Nanging gedge pribadi Puniki lilira
Ya kang telung perkara
Poma ywa nggunggung sireki
Sarta lan aja nacad kepati pati
Saking serat wulangreh pupuh Durma ing nginggil wonten sesiku ingkang kedah dipun singkiri inggih punika :
nggunggung salahe wong liya
sengit banget karo wong liya
nggoleki salahe wong liya lan jumlah salahe wong liya
njumlah salahe wong liya lan nyacad wong liya
Ing sandiwara , pengarang kudu menehi pesan moral marang wong sing maca crita drama. Pesan moral mau kasebut.....
Tema
Alur
Amanat
Setting
Ing sandiwara , pengarang kudu menehi pesan moral marang wong sing maca crita drama. Pesan moral mau kasebut.....
Tema
Alur
Amanat
Setting
Paraga ing sandiwara basa jawa kaperang dadi telu yaiku
Protagonis, prosigonis, lan kartogonis
Protagonis, antagonis lan tritagonis
Vertagonis, Irvigonis lan antagonis
Antagonis, fiksigonis, lan tritagonis
Sawijining olah seni kang di pentasake , dening para paraga ing panggung lan nduweni pesen utawa amanat sinandhi kang bisa kanggo tepa tuladha ing urip bebrayan diarani...
Sendratari
Tari tradhisional
Drama/sandhiwara
Bedhaya katawang
Ing ngisor iki sing ora kelebu unsur intristic (fisik) drama yaiku
Amanat
Latar belakang pangripta
Paraga
Alur
Ing unsur intrinsik crita, sing diarani setting yaiku : .....
Gagasan pokok kang dikembangake dadi crita.
Pesan moral kang kinandhut ing crita.
Gegambaran swasana lumakuning crita kang ginelar.
Tata urutan lumakune crita
Kang nglantarake crita, njlentrehne kanthi ringkes gegambaran isine crita. adate ana ngarep/pambuka,diarani ......
epilog
monolog
dhialog
prolog
Masalah kang paling angel kang diadepi paraga ing crita diarani....
klimaks
anti klimaks
antagonis
konflik
Unsur unsur intrinsik kang ana ing sajrone sandiwara yaiku (kejaba) .....
Tema
Amanat
Alur
Irah irahan
Paraga kang paling akeh gegayutane karo paraga liya diarani paraga apa ?
Paraga biyantu
Paraga utama
Paraga tambahan
Paraga ekstra
Gatekna dialog drama iki !
Sinta : "Sar, ayo mangkat sekolah saiki !"
(Sinta ngadeg madhep lawang, lan Sari nyedhak)
Sari : "Pangapura Sin, entenana sedhela." (Sari akon Sinta lungguh)
Sinta : "Sik sik, apa maneh sing arep mbok garap?"
Sari : "Biasa, nggodhog banyu kanggo ngecong tek bapak saben dina."
Amanat cuplikan drama ing dhuwur yaiku ....
Mangkat sekolah kudu luwih esuk
Nyambut gawea kanthi temenan
Dadia bocah manutan
Garapen pakaryan omah kanthi becik lan tuntas.
Gatekna cuplikan drama ing ngisor !
"Saka ngendi wae awkmu, Roni? Wis meh ganti dina, delengen jam kae, jam 11 bengi awakmu nembe bali? " pitakone Bapak sinambi malangkerik.
Dialog iku dilafalke kanthi irama ....
banter sinambi guyon
nesu lan katon tenanan
andhap, kebak pitakonan
rumangsa dendam
Gatekna dialog iki ! "Apa? Bocah gudhigen iku isih wani mara mrene manehi? Enggal kon minggat saka kene!"
Ukara iku dilafalke kanthi ekspresi ....
melas
Alon-alon
nesu
seneng
Tuladha pangajeng-ajeng saha pangajak ing pidhato, yaiku ....
Bapak dalasan Ibu kersaa lelenggahan ngantos paripurnaning adicara.
Bapak dalah Ibu kaaturan lumebet tuwin pinarak.
Rawuhipun Bapak dalah Ibu kula arerantu sanget. Ing pangangkah Bapak dalah Ibu kersa pinarak saha dhahar sesarengsan.
Bapak dalah Ibu kaangkah kersa pinarak ngantos paripurnaning adicara supitan menika.
Nalika sesorah, ngajak para rawuh supaya ngeningke cipta lan eling marang Gusti kalebu peranganing sesorah kang diarani …..
salam pambuka
atur puji syukur
wigati/surasa
panutup
Sadurunge nulis naskah pidato, luwih dhisik nulis …..
draf
amanat
cengkorongan
irah-irahan
Miturut jinise drama diperang dadi 2, yaiku drama ...
Turgi lan klasik
Gagrag anyar lan modheren
Tradhisional lan modheren
Tradhisional lan klasik
Dene seni drama tradhisional sing critane nyritakake kedadeyan ing paguripan saben dinan. Dilakokake dening wong kanthi basa Jawa Surabayaan, diarani ...
Lodrug/ludruk
Wayang wong
Wayang kulit
Kethoprak
Perangan crita kang nepungake (mengenalkan) para paraga ing crita kasebut, watak wantune (karakter), latar papan, lan wektu dumadine crita, lan minangka wiwitane mlebu ing sajroning crita diarani...
orientasi
komplikasi
resolusi
koda
Menawa gawe dialog ing sandiwara basa Jawa kudu mangerteni....
Unggah ungguh
Pilihane kalimat
Pilihane tembung
Gedhe cilike artine
Ing crita drama utawa sandiwara kudu ana sing diarani...supaya crita sandiwara mau bisa urip.
Tragedi
Urutan
Alur
Konflik
Para paraga diadhepake ing prakara (konflik) dhewe-dhewe nganthi klimaks , kelebu struktur teks drama sing diarani...
Komplilasi
Koda
Resolusi
Orientasi
Kethoprak lan ludruk iku diarani kesenian tradhisional, amarga....
Mung urip ing jaman sadurunge Indonesia merdika
Mung bisa nggelarake crita panguripane bangsawan kraton.
Digelar kanthi migunakake alat musik tradhisional, busana tradhisional, diiringi kanthi tetembangan, lan nggelar crita jaman kawuri.
Digelar migunakake musik modern, busana modern lan nggelar crita modern.
AKSARA MURDA IKU GUNANE KANGGO NULIS....
AKSARA LATIN
JENENG
TANGGAL LAIR
AKSARA SWARA
ING NGISOR IKI KANG ORA KALEBU PAUGERANE/ CARANE NULIS AKSARA MURDA YAIKU....
AKSARA MURDA ORA KENA DADI SESIGEG WANDA
AKSARA MURDA CUKUP DITULIS SAK AKSARA SABEN SATEMBUNG
AKSARA MURDA ORA BISA DIWENEHI SANDHANGAN
AKSARA MURDA DIJANGKEPI PASANGAN
WUJUDE AKSARA MURDA (KA) YAIKU...
tembung ing ndhuwur yen ditulis aksara latin yaiku....
Sultan pajang
Sultan Pajang
sultan Pajang
sultan pajang
jangkepane kang trep ukara ing ndhuwur!
