Worksheets9-сынып: Астрономия негіздері
Total questions: 62
Worksheet time: 31mins
Name
Class
Date
1.
Көптеген сансыз шырақтармен көмкерілген көк күмбез
a)
Айдын көл
b)
Асқар тау
c)
Жұлдызды аспан
d)
Шуақты күн
2.
Алғаш рет жұлдыздар тізімін жасаған кім?
a)
Птолемей
b)
Гиппарх
c)
Иоганн Байер
d)
Норман Погсон
3.
Гиппархтың тізімін толықтырып 1022 шырақ енгізген
a)
Птолемей
b)
Гиппарх
c)
Иоганн Байер
d)
Норман Погсон
4.
Әр шоқжұлдыздағы жұлдыздардың жарықтылық деңгейлерін грек әріптерінің ретімен көрсетуді ұсынған кім?
a)
Птолемей
b)
Гиппарх
c)
Иоганн Байер
d)
Норман Погсон
5.
ХІХ ғасырда көрінерлік жұлдыздық шама өлшемдерін ұсынған кім?
a)
Птолемей
b)
Гиппарх
c)
Иоганн Байер
d)
Норман Погсон
6.
Гиппарх көрінерлік жұлдыздық шама(к.ж.ш) ойлап тауып, оны неше топқа жіктеді?
a)
4
b)
5
c)
6
d)
7
7.
Астрономияда жұлдыздың жарқырауы деп аталатын шама да
қандай өлшемінде беріледі?
a)
м.а.б.
b)
т.к.с.
c)
к.ж.ш.
d)
м.қ.б
8.
Абсолюттік жұлдыздық шама (а.ж.ш.) қандай әріппен белгіленеді?
a)
А
b)
К
c)
М
d)
Р
9.
Бір абсолюттік жұлдыздық шама деп бақылаушыдан неше парсек қашықтықта орналасқан шырақтың жарықтылығын айтады?
a)
5
b)
10
c)
20
d)
25
10.
1 парсек жарықтың неше жылда жүріп өтетін жолы
a)
1
b)
5
c)
10
d)
100
11.
Аспанның белгілі бір жұлдыздар шоғыры енетін шекарасы анықталған бөлігі
a)
Аспан сферасы
b)
Шоқжұлдыз
c)
Аспан экваторы
d)
Жұлдыз
12.
Радиусын шексіз үлкейтуге болатын, центрі кеңістіктің кез келген нүктесінде орналасқан сфера
a)
Ғарыш сферасы
b)
Аспан сферасы
c)
Жер сферасы
d)
Планеталар сферасы
13.
Аспан сферасының центрі арқылы өтетін, әрі бақылаушы тұрған нүктедегі тіктеуіштің бағытымен бағыттас тік сызық
a)
Бақылаушы вертикалі
b)
Зенит Z
c)
Надир Z´
d)
Әлем осі (РР´)
14.
Бақылаушының қақ төбесіндегі аспан сферасындағы нүкте
a)
Зенит V
b)
Зенит X
c)
Зенит Y
d)
Зенит Z
15.
Зенитке қарама-қарсы аспан сферасындағы нүкте
a)
Надир V´
b)
Надир X´
c)
Надир Y´
d)
Надир Z´
16.
Бақылаушы вертикаліне перпендикуляр дөңгелек
a)
Бақылаушы вертикалі
b)
Ақиқат горизонт
c)
Әлем осі
d)
Аспан экваторы
17.
Аспан сферасының айналу осі өтетін сызық
a)
Бақылаушы вертикалі
b)
Ақиқат горизонт
c)
Әлем осі
d)
Аспан экваторы
18.
Аспан сферасының әлем осімен қиылысу нүктелері
a)
Әлем полюстері
b)
Ақиқат горизонт
c)
Әлем осі
d)
Аспан экваторы
19.
Жазықтығы әлем осіне перпендикуляр болатын аспан сферасының бетіндегі шеңбер
a)
Әлем полюстері
b)
Ақиқат горизонт
c)
Әлем осі
d)
Аспан экваторы
20.
Әлемнің полюстері және зенит пен надир арқылы өтетін аспан сферасы бетіндегі үлкен дөңгелек
a)
Шығыстың және батыстың нүктелері
b)
Солтүстіктің және оңтүстіктің нүктелері
c)
Аспан меридианы
d)
Шырақ вертикалі
21.
Аспан меридианының ақиқат горизонтпен қиылысу нүктелері.
a)
Шығыстың және батыстың нүктелері
b)
Солтүстіктің және оңтүстіктің нүктелері
c)
Аспан меридианы
d)
Шырақ вертикалі
22.
Аспан экваторының ақиқат горизонтпен қиылысу нүктелері
a)
Шығыстың және батыстың нүктелері
b)
Солтүстіктің және оңтүстіктің нүктелері
c)
Аспан меридианы
d)
Шырақ вертикалі
23.
Аспан сферасы бетіндегі зенит, надир және шырақ (М) арқылы өтетін доғалық сызық
a)
Шығыстың және батыстың нүктелері
b)
Тал түстік сызығы
c)
Аспан меридианы
d)
Шырақ вертикалі
24.
Ақиқат горизонттың бетіндегі солтүстік пен оңтүстіктегі нүктелерді қосатын түзу сызық
a)
Шығыстың және батыстың нүктелері
b)
Тал түстік сызығы
c)
Аспан меридианы
d)
Шырақ вертикалі
25.
Жердің бір жылы ішінде жарықтың вакуумда таралу қашықтығы
a)
1 км
b)
100 км
c)
10000 км
d)
Жарық жылы
26.
Горизонттан шыраққа дейінгі вертикаль дөңгелек доғасының бұрыштық шамасы
a)
Шырақтың А азимуты
b)
Шырақтың z зениттік қашықтығы
c)
Шырақтың һ биіктігі
d)
Шырақтың σ еңісі
27.
Зениттен шыраққа дейінгі вертикаль дөңгелектің доғасының бұрыштың шамасы
a)
Шырақтың А азимуты
b)
Шырақтың z зениттік қашықтығы
c)
Шырақтың һ биіктігі
d)
Шырақтың σ еңісі
28.
Горизонттың оңтүстік S нүктесінен шырақтың вертикаль дөңгелегіне дейінгі доғаның арасындағы бұрыштың шама
a)
Шырақтың А азимуты
b)
Шырақтың z зениттік қашықтығы
c)
Шырақтың һ биіктігі
d)
Шырақтың σ еңісі
29.
Еңістік дөңгелектің аспан экваторынан шыраққа дейінгі доғасының ұзындығы
a)
Шырақтың А азимуты
b)
Шырақтың z зениттік қашықтығы
c)
Шырақтың һ биіктігі
d)
Шырақтың σ еңісі
30.
Аспан экваторының жоғарғы нүктесінен шырақтың еңістік дөңгелегіне дейінгі доғаның ұзындығы
a)
Шырақтың А азимуты
b)
Шырақтың z зениттік қашықтығы
c)
Шырақтың а = t сағаттық бұрышы
d)
Шырақтың σ еңісі
31.
Жұлдызды аспанның жылжымалы картасы неше бөліктен тұрады
a)
2
b)
3
c)
4
d)
5
32.
Көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінде α = 0 сағ, σ = 0° қиылысатын әрі орталық нүктесі дүние полюсімен сәйкес келмейтін шеңбер
a)
Эллипс
b)
Экватор
c)
Меридиана
d)
Эклиптика
33.
Жердің аспандағы белгілі бір санақ денесіне қатысты өз осінен толық бір айналым жасауға кететін уақыт аралығы
a)
1 жыл
b)
1 ай
c)
1 тәулік
d)
1 сағат
34.
Күн шарығының орталық нүктесінің жоғарғы шарықтау сәті
a)
таң
b)
нақты тал түс
c)
нақты күн тәулігі
d)
нақты түн ортасы
35.
Күн шарығының (дискісінің) орталық нүктесінің төменгі шарықтау сәті
a)
таң
b)
нақты тал түс
c)
нақты күн тәулігі
d)
нақты түн ортасы
36.
Күннің екі аттас шарықтау аралығы
a)
таң
b)
нақты тал түс
c)
нақты күн тәулігі
d)
нақты түн ортасы
37.
Гринвич обсерваториясы (Ұлыбританияда) орналасқан меридиан
a)
нөлінші меридиан
b)
бірінші меридиан
c)
орта меридиан
d)
соңғы меридиан
38.
Қай жылы сағат тілі тұрақты түрде бір сағатқа ілгері жылжытылуы жайлы КСРО аумағында
декреттік уақыт енгізілді
a)
1924
b)
1923
c)
1934
d)
1930
39.
Жергілікті орташа күн уақытын анықтайтын формула
a)
1
b)
2
c)
3
d)
4
40.
Алматы және Нұр-Сұлтан уақыты бүкіләлемдік уақыттан айырмашылығын есептейтін формула
a)
1
b)
2
c)
3
d)
4
41.
Алматы және Нұр-Сұлтан бүкіләлемдік уақыттан неше сағат алда?
a)
5
b)
6
c)
7
d)
8
42.
Күн жүйесінің гелиоцентрлік моделін жасаған кім?
a)
Иоганн Кеплер
b)
Николай Коперник
c)
Тихо Браген
d)
Галилео Галилей
43.
Планеталардың орбиталары эллипс болатынын анықтаған кімдер?
a)
Иоганн Карио́н, Тихо Браген
b)
Христофо́р Кла́виус, Марин Гетальдич
c)
Иоганн Кеплер, Тихо Браген
d)
Матиас Мениус, Джон Не́пер
44.
Эллипстің неше симметрия осі бар?
a)
2
b)
3
c)
4
d)
5
45.
Эллипстің негізгі қасиеті:
a)
эллипстің кез келген нүктесінен фокустарға дейінгі қашықтықтардың қосындысы әрдайым үлкен остің ұзындығына тең
b)
эллипстің кез келген нүктесінен фокустарға дейінгі қашықтықтардың айырымына әрдайым үлкен остің ұзындығына тең
c)
эллипстің кез келген нүктесінен фокустарға дейінгі қашықтықтардың көбейтіндісіне әрдайым үлкен остің ұзындығына тең
d)
эллипстің кез келген нүктесінен фокустарға дейінгі қашықтықтардың бөліндісіне әрдайым үлкен остің ұзындығына тең
46.
Эллипстің шеңберден айырмашылығы
a)
Фокусы
b)
Симметрия осі
c)
Эксцентриситет
d)
Азимут
47.
Эксцентриситетті табатын формула
a)
e=ас
b)
е=аb
c)
e=c/a
d)
e=a/c
48.
Aспан денесімен вертикал жанындағы көкжиек сызығына дейінгі бұрыштық арақашықтық
a)
Биіктік
b)
Ұзындық
c)
Директриса
d)
Фокус
49.
1 астрономиялық бірлік неше километрге тең?
a)
150 000 000 км
b)
132 000 000 км
c)
115 000 000 км
d)
149 600 000 км
50.
Жерге Айдың және кез келген жасанды серіктердің ең таяу келетін нүктесі
a)
перигелий
b)
афелий
c)
апогей
d)
перигей
51.
Жерге Айдың және кез келген жасанды серіктердің ең алыс келетін нүктесі
a)
перигелий
b)
афелий
c)
апогей
d)
перигей
52.
Меридианда орналасқан нүктелердегі тәуліктің бірдей мезетіндегі уақыт
a)
Белдеулік уақыт
b)
Күн тәуліктері
c)
Жергілікті уақыт
d)
Бірлескен уақыт
53.
Бойлық бойымен бір-бірінен 15 градус арақашықтықта орналасқан 24 негізгі географиялық меридиандар үшін анықталатын уақыт
a)
Белдеулік уақыт
b)
Күн тәуліктері
c)
Жергілікті уақыт
d)
Бірлескен уақыт
54.
Күннің центрлік нүктесінің екі жоғарғы және екі төменгі шарықтау нүктелерінің арасындағы уақыты
a)
Белдеулік уақыт
b)
Күн тәуліктері
c)
Жергілікті уақыт
d)
Бірлескен уақыт
55.
Параллакстық ығысу құбылысына негізделген геометриялық әдіс
a)
Параллель әдіс
b)
Параллакс әдісі
c)
Түзету әдісі
d)
Түрлендіру әдісі
56.
Бақылау нүктесінің орны ауыстырылған кезде қарастырылатын дененің орнының өзгеруі
a)
Параллакстық орын ауыстыру
b)
Параллакстық беттесу
c)
Параллакстық ығысу
d)
Параллакстық әсерлесу
57.
Күн жүйесінің денелеріне дейінгі қашықтықты анықтағанда,
базис ретінде Жер ... алынады
a)
Экваторы
b)
Ұзындығы
c)
Диаметрі
d)
Радиусы
58.
Аспан денесінен қарағанда көру бағытына перпендикуляр
орналасқан Жер радиусы көрінетін бұрыш
a)
Көкжиектік параллакс
b)
Жылдық параллакс
c)
Тәуліктік параллакс
d)
Вертикальді параллакс
59.
Кеплердің бірінші заңы:
a)
планетаның радиус-векторы бірдей уақыт аралығына шамалары бірдей аудандар сызып шығады.
b)
барлық планеталар Күнді эллипс бойымен айналады, оның фокустарының бірінде Күн орналасады
c)
барлық планеталар Күнді шеңбер бойымен айналады, оның фокустарының бірінде Күн орналасады
d)
кез келген екі планетаның Күнді айналу T - периодтары квадраттарының қатынасы олардың орбиталарының a - үлкен жарты осьтерінің кубтарының қатынасына тең болады
60.
Кеплердің екінші заңы
a)
кез келген екі планетаның Күнді айналу T - периодтары квадраттарының қатынасы олардың орбиталарының a - үлкен жарты осьтерінің кубтарының қатынасына тең болады
b)
планетаның радиус-векторы бірдей уақыт аралығына шамалары бірдей аудандар сызып шығады.
c)
барлық планеталар Күнді шеңбер бойымен айналады, оның фокустарының бірінде Күн орналасады
d)
барлық планеталар Күнді эллипс бойымен айналады, оның фокустарының бірінде Күн орналасады
61.
Кеплердің үшінші заңы
a)
кез келген екі планетаның Күнді айналу T - периодтары квадраттарының қатынасы олардың орбиталарының a - үлкен жарты осьтерінің кубтарының қатынасына тең болады
b)
планетаның радиус-векторы бірдей уақыт аралығына шамалары бірдей аудандар сызып шығады.
c)
барлық планеталар Күнді шеңбер бойымен айналады, оның фокустарының бірінде Күн орналасады
d)
барлық планеталар Күнді эллипс бойымен айналады, оның фокустарының бірінде Күн орналасады
62.
Бірінші ғарыштық жылдамдық
a)
20 м/с
b)
15 м/с
c)
16,7 м/с
d)
7,9 м/с
100 %
