Қазақстан жерінде ең алғаш жылқы малы қолға үйретілген аумақ:

Жылқы малын қолға үйретуімен танымал болған әйгілі мәдениет:

Ботай қонысының алып жатқан жер көлемі:

Көшпенділер үшін мал төлдетіп, жүн қырқу үшін қоныстанатын мезгілдік көші-қон:

Қазақ халқының дәстүрлі мал шаруашылығы сақталды:

XIX ғасырдың 20-30 жылдардағы көшпелі мал шаруашылығының құлдырауына әкеліп соққан жағдай:

Қазақстанда 1950 жылдардағы ескерілмей жүргізілген тың және тыңайған жерлерді игеру саясаты нәтижесінде құнарлы жерлердің эрозияға ұшыраған аумағы:

Ата-бабаларымыз қандай жағдайда рулық жайлымдарды уақытша тастап кетуге мәжбүр болған:

"Жоспарланбаған көші-қон туралы сөз болуы мүмкін емес... тайпа немесе тайпалық бірлестіктер жайылымдарын өздерінің жекеменшігі ретінде санайды, көрші тайпалардың басып кіруіне жол бермейді" - деп, жоспарлы көшпелілік туралы қортындылаған көрнекті түркітанушы және лингвист :

Абылай ханның заманында әрбір екінші қазақтың дәулетті, бай болғандандығын жазған қазақ ойшылы:

"Сібір қырғыздары (қазақтары) сыртқы окруктік приказдар құрылғанға дейін өте дәулетті де бай болған, бұған еш күмән келтіруге болмайды" - деп, қазақтардың ауқатты тұрғанын жазған тарихшы, ғалым:

"Орта жүзде өте бай қазақтар бар: мысалы, Қарпық болысындағы Сапақ бидің 10 мыңға жуық жылқы, көптеген түйелері мен ұсақ малы болды; бір жайылымнан келесі қонысқа көшкенде дүние-мүлкі 150-ден астам түйеге артқан" - деп, XIX ғ. алғашқы жартысындағы қазақ байлары туралы дерек келтірген орыс офицері:

"Ұрлық.... даладағы қазақтар арасында орын алмаған деп толық айта аламыз" - деп жазған зерттеуші:

Ерте дәуірде егіншілігі қарқынды дамыған, Сырдың орта ағысында өмір сүрген мемлекет:

Қаңлы мемлекетінде егіс алқаптарын суару үшін тоғандар мен су қоймалары салынғанын дәлелдейтін арық:

Ертістің орта ағысын мекендеген қимақтар IX-X ғасырларда егіншілікпен айналысып, бидай, арпа, күріш және жүзім өсіргенін жазған ортағасырлық араб географы:

"Тәуке ханда нан көп, қазақтар бидай, арпа және тары өсіреді..." -деп "1692 жылы қазақ жеріне келген елші:

"Астық далада айтарлықтай бар... Өскемен, Семей, Ертіс шебіне қазақтар бидай және тарыны базарға сатуға әкеліп тұрады; бұл кез келген орысты таңғалдырады", - деп XIX алғашқы жартысындағы қазақ байлары мен шаруашылығы туралы дерек келтірген орыс офицері:

Отырықшы және жартылай отырықшы егіншілер астықты сақтау үшін қазылған жер атауы:

XIX ғасырдың соңы мен - XX ғасырдың басында қазақ шаруалары жер жыртуға кең қолдана бастаған еңбек құралдары:

XIX ғасырдың соңы мен - XX ғасырдың басында қазақ шаруалары қолданған суару құрылғылары:

Ежелгі Қаңлы мемлекеті өңірінде тараған отырықшы малшаруашылығымен ұштасқан суармайтын егіншілік түрі атауы:

Адамзат өркениетінде еуропалық немесе батыс халықтарының үстемдігі мен дамуын басқа ұлттардан жоғары қоятын философиялық ұғымдар жиынтығы:

Белгілі бір аймақтың ең ежелгі халлқының мәдениеті, алғашқы пайда болған жерінен қоныс аудармай, мәдени біртектілікті сақтай алған этномәдениет:

Қазақстан жеріндегі тұрғындардың негізгі белгілі төрт мың жыл бойы Ұлы Даланың ежелгі жергілікті халқы екенін дәлелдеген антрополог, академик:

1969 жылы Есік қорғанынан алтын адам, қару-жарақ пен күміс тостағандар тапқан белгілі археолог:

Жезқазған маңындағы кен орындары бұл аумақтың көне металургия орталықтарының бір болғанын айғақтаған белгілі академик, археолог:

"Көшпенліні ішіп-жегізетін де, киіндіретін де мал, ол үшін малының аман болғаны қымбат. Қазақтардың амандасуы "мал-жан аман ба?" деуден басталады" деп көшпелілер тұрмысындағы малдың маңызын сипаттап жазған ғалым:

Көшпенділер тұрмысқа қажетті жоғары сапалы қара сабынды қайнататын:

XIX ғасырдың соңында қазақ ұсталарының арасында үлкен абырайға ие болған сала:

"Темір ұсталары балта, үзеңгі, ер-тұрман пышақ жасады... Бұл заттардың сапасы біздегі Ресей бұйымдарынан кем түспейді", - деп қазақ ұсталарының жасаған бұйымдарына жоғары баға берген зерттеуші:

Тас қашаушылардың шеберлігі қабір үстіндегі құлпытастар тұрғызуда көрініс тапты, оңай өңделетін тастардың көптеп кездесуі бұл аймақта тас өңдеу кәсібінің дамуына әсер етті:

Қазақтарда теріден бие саууға арнап жасалған ыдыс атауы:

Қазақ әйелдері кәсібі туралы "Жейде, шапан, тон аң терісінен тігіледі. Малақай, шалбар, бешпент, камзол, тақия - осының барлығын әйелдер өздері дайындайды, сатып алмайды" - деп жазған Қосмұрын округінің аға сұлтаны:

Көшпелі қазақтарда байлық пен солшылықты, дәулет пен еркіндікті білдіретін киізбен жасалған бұйымдарға басылатын өрнек:

Пазырық және Есік қорымындағы ою-өрнектерді қазақ өнерінің түп тамырына жатқызуға болады. "Бұл өнер туындысы сақ, үйсін, ғұн, түркі, қаңлы, қыпшақ секілді көне көшпелі тайпалар өнерінің негізінде қалыптастан" - деп айтады: