NEW
Font size
WorksheetsЭкологиялық фактор
Total questions: 45
Worksheet time: 23mins
Экологиялық факторлар дегеніміз не?
A) Тірі организмдердің тіршілік етуіне қажетті жағдайлар
B) Тек ауа температурасы
C) Тек өсімдіктердің дамуы
D) Жануарлар мен өсімдіктер арасындағы қарым-қатынас
Қандай экологиялық факторлар биотикалық деп аталады?
A) Ауа температурасы
B) Жер бедері
C) Тірі организмдердің өзара әсері
D) Су мөлшері
Су — экологиялық фактор ретінде тірі организмдерге қалай әсер етеді?
A) Құрғақшылыққа бейімделеді
B) Тіршілік ету ортасын анықтайды
C) Тек өсімдіктерге әсер етеді
D) Тек жануарларға әсер етеді
Ауа температурасының әсерінен тірі организмдерде қандай өзгерістер болуы мүмкін?
A) Көбею жылдамдығының өзгеруі
B) Денесінің түсінің өзгеруі
C) Қозғалыс белсенділігінің артуы
D) Барлық жауаптар дұрыс
Экологиялық факторлардың өзгеруіне тірі организмдер қалай бейімделеді?
A) Қоныс аудару арқылы
B) Мекендеу орнының өзгеруіне байланысты
C) Физиологиялық және мінез-құлықтық өзгерістер арқылы
D) Тек табиғи апаттардан кейін ғана
Тірі организмдер үшін экологиялық факторлар неге маңызды?
A) Өмір сүруге қажет жағдайлар
B) Тек өсімдік өсіру үшін
C) Тек жануарларға әсер етеді
D) Тек климаттық өзгерістерге байланысты
Абиотикалық факторларға не жатады?
A) Жануарлар
B) Өсімдіктер
C) Жер бедері
D) Бактериялар
Биотикалық факторларға не жатады?
A) Ауа температурасы
B) Жер қыртысы
C) Тірі организмдер
D) Тау жыныстары
Организмдерге әсер ететін арнайы орта жағдайлары мен элементтері:
А) биогеоценоз
В) экологиялық факторлар
С) сукцессия
Д) тропизм
Адамның шаруашылық іс-әрекетінің қоршаған ортаға әсерінен туындайтын фактор:
А) автотрофтық
В) биотикалық
С) абиотикалық
Д) антропогендік
Әр түрлі түрлер арасындағы өзара қатынас:
А) мутуализм
В) микроклимат
С) түраралық өзара қатынас
Д) түрішілік өзара қатынас
Түрлер арасындағы қарым-қатынастың негізгі түрлері:
А) жағымды,жағымсыз,нейтралды
В) жағымды,қолайлы,бейтарап
С) жағымсыз,шекті,нейталды
Д) қосымша,негізгі
Биогеоценоздағы организмдер арасындағы қарым-қатынас:
А) трофикалық
В) тәуелсіз
С) симбиоз
Д) фагоцитоз
Жылу сүйгіш организмдерге қандай мысал келтіруге болады?
A) Сарышаяндар
B) Мысыр жыланы
C) Балықтар
D) Құстар
.Бірге өмір сүрген түрдің біреуі пайда тауып,екіншісі оған мән бермейтін қарым қатынас:
А) мутуализм
В) кооперация
С) нейтрализм
Д) комменсализм
Климаттық факторлар тірі организмдерге қалай әсер етеді?
A) Тек өсімдіктерге әсер етеді
B) Жануарлар мен өсімдіктердің тіршілігін қамтамасыз етеді
C) Тек жануарларға әсер етеді
D) Су ресурстарына әсер етеді
Тірі организмдер су тапшылығына қалай бейімделеді?
A) Жасуша мембраналарын өзгерту арқылы
B) Тек су тапшылығы болған кезде тіршілік етеді
C) Су ресурстарын үнемдеп пайдалану арқылы
D) Тек су өсімдіктері бейімделеді
Паразитизм дегеніміз не?
A) Екі организмнің бір-біріне пайдалы әсер етуі
B) Бір организмнің екіншісіне зиян келтіруі
C) Организмдер арасындағы бәсекелестік
D) Өзара түсіністік
Комменсализмнің мысалын келтіріңіз.
A) Құмырсқа мен афид
B) Сиыр мен бактериялар
C) Балық пен медуза
D) Құстардың ағашта тіршілік етуі
Қоршаған ортаны қорғау үшін не істеу керек?
A) Ластанған суды тазарту
B) Жануарларды қорғау
C) Өсімдіктерді көбейту
D) Барлық жауаптар дұрыс
Жануарлар арасындағы бәсекелестіктің мысалын келтіріңіз.
A) Лайықты ұя үшін құстардың бәсекелестігі
B) Жануарлардың қорек іздеуі
C) Өсімдіктердің жарыққа деген бәсекелестігі
D) Жануарлардың суға деген бәсекелестігі
Ағзалардың көбею тиімділігін арттыратын және ұрпақтарының тірі қалуына мүмкіндік жасайтын қарым қатынас:
А) репродуктивті кооперация
В) симбиоз
С) конституционалдық кооперация
Д) трофикалық кооперация
Аутотрофтар мен гетеротрофтар арасындағы негізгі айырмашылық неде?
A) Аутотрофтар өздігінен қорек жасайды, ал гетеротрофтар дайын органикалық заттарды пайдаланады
B) Аутотрофтар тек өсімдіктер, гетеротрофтар тек жануарлар
C) Аутотрофтар тек суда өмір сүреді, гетеротрофтар тек құрлықта
D) Аутотрофтар тек микроскопиялық организмдер
Дененің сыртында тіршілік ететін паразит:
А) мезопаразит
В) симбипаразит
С) протопаразит
Д) эктопаразит
Бір түр екінші түрден бойлап өсуі мен көбеюі бойынша зардап шегетін қарым қатынас:
А) аменсализм
В) комменсализм
С) кооперация
Д) симбиоз
Эндопаразит:
А) бит
В) гельминт
С) бүрге
Д) құрт
Екі түр үшін де тиімді,бірақ міндетті емес қарым қатынас:
А) мутуализм
В) протокооперация
С) вибрионды кооперация
Д) аменсализм
.Жануарлар мен өсімдіктердің тіршілік формасының өзгеруі:
А) морфологиялық адаптация
Физикалық адаптация
С) физиологиялық адаптация
Д) анатомиялық адаптация
Қоршаған ортаның ластануы:
А) Агротехника
В) көшет отырғызу
С) ағзалардың шамадан тыс қоректенуі
Д) жер жырту
Минимум заңын ашқан ғалым:
А) А.Ковалевский
В) Ю.Либих
С) А.Айтхожин
Д) М.Селевин
Ең нашар факторлардың ең жоғарғы және ең төменгі деңгейлері мәнісінің арасындағы ауқым:
А) төзімділік шегі
В) лимиттеуші мән
С) минимум мәні
Д) максимум мәні
Қандай да болса фактордың өте әлсіз өзгерісіне бейімделген ауқымы шамалы төзімділікті ағзалар:
А) эврибионттар
В) стенобионттар
С) абионттар
Д) морфогенез
Қоршаған орта ластануының басты себептері қандай?
A) Табиғи апаттар
B) Адамдардың іс-әрекеті
C) Тек өнеркәсіптік өндіріс
D) Тек көліктер
Қоршаған ортаға зиянды әсерлердің алдын алу үшін қандай шаралар қабылдануы тиіс?
A) Экологиялық білім беру
B) Қалдықтарды өңдеу процестерін жетілдіру
C) Жасыл технологияларды қолдану
D) Барлық жауаптар дұрыс
Қалдықтарды дұрыс өңдеудің маңызы неде?
A) Қоршаған ортаны ластау азаяды
B) Таза ауаны қамтамасыз етеді
C) Жануарлардың көбеюін ынталандырады
D) Табиғи ресурстарды үнемдейді
Қоршаған ортаға зиянды әсерлердің алдын алу үшін қандай шаралар қабылдануы тиіс?
A) Экологиялық білім беру
B) Қалдықтарды өңдеу процестерін жетілдіру
C) Жасыл технологияларды қолдану
D) Барлық жауаптар дұрыс
Пластикті қайта өңдеудің қандай пайдасы бар?
A) Қоршаған ортаны ластау азаяды
B) Таза ауаны қамтамасыз етеді
C) Жануарлардың көбеюін ынталандырады
D) Табиғи ресурстарды үнемдейді
Мутуализм дегеніміз не?
A) Бір организм екінші организмге зиян келтіреді
B) Екі организм бір-бірінен пайда көреді
C) Бір организм екінші организмге пайдалы әсер етеді, ал өзі зиян шегеді
D) Екі организм өзара қатынаста болмаған кезде
Қандай мысал паразитизмге жатады?
A) Екі өсімдік өзара көмектеседі
B) Бір жануар екінші жануарды жейді
C) Бұзау мен оның аналығы бір-біріне пайда келтіреді
D) Құрттың адам ағзасына енуі
Комменсализм дегеніміз не?
A) Екі организм бір-біріне пайдалы әсер етеді
B) Бір организм екінші организмге зиян келтіреді
C) Бір организм екінші организмге пайда келтіріп, өзі зиян шекпейді
D) Екі организм бір-бірінен пайда көрмейді
Қандай мысал бейтарап қатынасқа жатады?
A) Қасқыр мен саршұнақ
B) Аққулар мен бақа
C) Жануарлар мен өсімдіктердің симбиозы
D) Долфиндер мен акула
Экологиялық ниша дегеніміз не?
A) Организмдердің өмір сүру ортасы
B) Тірі организмдердің бір-бірімен қатынас жасау тәсілі
C) Организмнің экологиялық рөлі мен оны қоршаған ортадағы орны
D) Барлық жауаптар дұрыс
Трофикалық байланыс дегеніміз не?
A) Организмдердің қоректік тізбегіндегі қатынасы
B) Организмдер арасындағы су мен жарықтың алмасуы
C) Тірі организмдердің мекендейтін жері
D) Бір организмнің екінші организмге зиян келтіруі
Жабайы табиғатта симбиоздың қандай түрі кең таралған?
A) Паразитизм
B) Мутуализм
C) Комменсализм
D) Бейтарап қатынас
Үйлесімділік (когезия) дегеніміз не?
A) Ұқсас экологиялық ортада өмір сүретін организмдер арасында өзара көмек
B) Организмдердің әр түрлі экологиялық ролдері
C) Өсімдіктер мен жануарлардың бір-бірімен байланысы
D) Өсімдік түрлерінің бір-бірімен бәсекелесуі
