Font size
WorksheetsӘлеуметтану 1-100
Total questions: 100
Worksheet time: 50mins
Әлеуметтану – бұл:
Қоғам және қоғамдық қатынастардың даму заңдылықтары туралы ғылым;
Табиғат, коғам және ойлаудың жалпы даму заңдары туралы ғылым;
Саяси кұбылыстардың пайда болуы мен дамуы, заңдылыктары, жолдары мен формалары туралы коғамдык ғылым;
Саяси жүйелер мен саяси қатынастар туралы ғылым;
Әлеуметтанудың зерттеу объектісі:
Қоғам және жеке тұлға, олардың арасындағы қарым-қатынастар;
Біздерге сезіммен берілген обьективті шындық;
Әлеуметтік орына байланысты адамдардың коғамдағы мінез-кұлқы;
Әлеуметтік шындық;
Әлеуметтанудың пәні:
Нақты әлеуметтік шындық пен фактілер;
Біздерге сезіммен берілген обьективті шындық;
Әлеуметтік орына байланысты адамдардың коғамдағы мінез-кұлқы;
Әлеуметтік шындық;
Әлеуметтанудың қызметтері:
Эмпирикалық, теориялық, қолданбалы, болжау;
Бұл қоғамның әлеуметтік құрылымындағы реттілікті зерттеу;
Бұл мониторингтік зерттеулер жүргізу
Барлық жауаптары дұрыс;
Макросоциология нені зерттейді?
Қоғамды тұтас әлеуметтік жүйе ретінде біріктіріп қарастырады;
Қоғамдағы әлеуметтік институттар, топтар, қабаттар, жеке тұлғалар мен индивидтер арасындағы қарым-қатынастар мен байланыстарды зерттейді;
Жанұяны және оның түрлерін зерттейді;
Мемлекет пен билікті зерттейді;
Микросоциология нені зерттейді?
Қоғамдағы әлеуметтік институттар, топтар, қабаттар, жеке тұлғалар мен индивидтер арасындағы қарым-қатынастар мен байланыстарды зерттейді;
Қоғамды тұтас әлеуметтік жүйе ретінде біріктіріп қарастырады;
Жанұяны және оның түрлерін зерттейді;
Мемлекет пен билікті зерттейді;
Әлеуметтанудың қоғамды зерттеу тәсілдері:
Бақылау, байқау, сұхбат, эксперимент, сауалнама, модельдеу, сауал-сұрақ, құжаттарды талдау, т.б;
Бұл жекелеген адамдар мен әлеуметтік топтардың қызмет атқаруына, ондағы тиімділікті қамтуға, процестерге әсерін зерттеу;
Адамдардың әлеуметтік өмірін жетілдіру бойынша практикалық ұсыныстарды беретін қолданбалы әлеуметтанумен де тығыз байланысты;
Бұл ғылым өз зерттеулері арқылы қоғамның әлеуметтік-саяси өміріне қатысады, қоғамның ілгерілеуіне ықпал етеді;
Әлеуметтанудың негізгі заңдары:
Статикалық - қоғамның құрылысы, динамикалық - қоғамның даму заңдылықтары;
Әлеуметтік жіктелу, әлеуметтік мобильділік;
Жеке тұлғалардың әлеуметтенуі;
Макро – және микро – әлеуметтану;
“Әлеуметтік” ұғымының мағынасы:
Қоғамдық қатынастар жиынтығы;
Қоғамның кұрылымы;
Адамдардың тұрақты бірлестігі;
Өзара әрекеттің ұйымдасқан формасы;
Әлеуметтанудың басқа ғылымдардан ерекшелігі неде?
Теориялық әрі практикалық ғылым болып табылады;
Қоғамдағы тарихи құбылыстар мен процестерді зерттейді;
Қоғамның және жеке тұлғаның психологиялық қатынастарын зерттейді;
Қоғамдағы саяси құбылыстар мен даму ерекшеліктерін зерттейді;
«Әлеуметтану» терминін алғаш ғылымға енгізген ғалым?
О. Конт;
И. Кант;
К.Маркс;
Аристотель;
ХХғ. Эмпирикалық әлеуметтану алғаш рет қай университетте дамыды және ол қалай аталды?
Чикагода, «Өндірістік әлеуметтану»;
Францияда «Позитивтік философия курсы»;
Англияда «Социология негіздері»;
Францияда «Социологиялық зерттеу әдістері»;
«Әлеуметтану» пәні Қазақстанда алғаш рет қашан және қай жерде оқытыла бастады?
1990ж. Алматыдағы Әл-Фараби атындағы ҚАЗМУ-де;
1994ж. Шымкенттегі Қ.Яссауи атындағы ХҚТУ-де;
1998ж. Шымкенттегі М.Әуезов атындағы ОҚМУ-де;
2000ж. Астанадағы Гумилев атындағы ұлттық университетте;
«Әлеуметтану» дербес ғылым ретінде қашан және қай елде дүниеге келді?
ХІХғ. ІІ-жартысында Францияда;
ІV-Vғ.ежелгі Грецияда;
ХХғ. басында Англияда;
ХХІғ. басында АҚШ-да;
Әлеуметтануды ғылыми қолданысқа енгізген еңбек қалай аталады?
О. Конттың "Позитивтік философия курсы";
Спенсердің "Социология негіздері";
Аристотельдің "Саясаты";
К. Маркстің "Капиталы";
О.Конт ғылымды неден бөліп алуға тырысты:
Метафизика мен теологиядан;
Химия мен физикадан;
Биологиядан;
Саясаттанудан;
Әлеуметтануға әлеуметтік әдістерді енгізген социолог:
Э.Дюркгейм;
М.Вебер;
Спенсер;
Дж.Мид;
«Әлеуметтік статика және динамика» еңбегінің авторы:
О. Конт;
И. Кант;
К. Маркс;
Аристотель;
«Әлеуметтану» пәнінің статикалық жағы:
Қоғамның құрылысын зерттейді.
әлеуметтік құрылысты үнемі жаңғыртып отыруға себепкер болатын, индивидтер мен топтардың өзара қатынасының формалары мен сипаты әлеуметтану ғылымы зерттеулерінде қамтылды;
Саяси құбылыстардың пайда болуы мен дамуы, заңдылыктары, жолдары мен формалары туралы коғамдык ғылым;
Саяси жүйелер мен саяси қатынастар туралы ғылым;
«Әлеуметтану» пәнінің динамикалық жағы:
Қоғамның әлеуметтік дамуы, эволюциясын зерттейді;
Қоғамның құрылысын зерттейді;
Саяси құбылыстардың пайда болуы мен дамуы, заңдылыктары, жолдары мен формалары туралы коғамдык ғылым;
Саяси жүйелер мен саяси қатынастар туралы ғылым;
ХІХғ. аяғындағы әлеуметтанудың негізгі парадигмалары:
Биологиялық бағыт (О.Конт, Спенсер, т.), психологиялық бағыт (Ч.Кули, Л.Уор, маркстік бағыт, т.б;
Саяси бағыт (М.Вебер), отбасы институты, дін институты;
Құқықтық институт (Н.Макиавелли, Аквинский);
Құрылымдык және интерпретивтік теориялар;
Алғашқы әлеуметтік көзқарастар кімнің еңбегінде көрініс тапты:
Платонның «Мемлекет» еңбегінде;
Аристотельдің «Саясат» еңбегінде;
Н.Макиавеллидің «Патша» еңбегінде;
Ж-Ж.Руссоның «Келісім-шарт» теориясында;
Қоғамды алғаш рет әлеуметтік жіктерге бөлген ғалым:
Платон;
Аристотель;
Н.Макиавелли;
Ж-Ж.Руссо;
Алғашқы социологиялық мектептерді атаңыз:
Чикаго, Колумбия, неміс, француз мектебі;
АҚШ халықаралық қатынастар мектебі;
Саяси және әлеуметтік мамандану;
Қарапайым еңбекті мақсатты ұйымдастыру;
Спенсердің әлеуметтану ғылымына қандай ұғымдар енгізді?
Әлеуметтік жүйе, әлеуметтік функция, әлеуметтік институт, әлеуметтік құрылым, әлеуметтік қабат;
Адам, жеке тұлға, индивид, әлеуметтік топтар;
Жеке меншік, әлеуметтік таптар, коммунизм, социализм;
Идеалды типтер, әлеуметтік іс-әрекеттер, билік теориясы;
К.Маркстың негізгі теорияларын атаңыз:
«Коммунистік манифест», формациялар, коммунизм, социализм, таптар теориясы;
«Протестанттық этика және капитализм рухы» еңбегі, идеалды типтер, әлеуметтік іс-әрекеттер, билік теориясы;
«Позитивтік философия курсы», ғылымға «әлеуметтану» терминін енгізді;
«Социология негіздері», әлеуметтік жүйе, әлеуметтік функция, әлеуметтік институт, әлеуметтік құрылым, әлеуметтік қабат ұғымдарын енгізді;
«Түсінуші әлеуметтану», «Билік» еңбегінің авторы:
М.Вебер;
О.Конт;
Спенсер;
Э.Дюркгейм;
«Парадигма» ұғымы нені білдіреді және оны ғылымға енгізген кім?
«үлгілі теория», Т.Кун;
«келісім-шарт теориясы» Т.Гоббс;
«таптар күресі теориясы», К.Маркс;
«әлеуметтік қабаттар», П.Сорокин;
Құрылымдық-функционализм теориясының авторы және мағынасы:
Т.Парсонс, Р.Мертон, «әлеуметтік жүйе», «қызмет»;
Дж.Мид, белгілер жиынтығы, ара-қатынас;
Т.Кун, «үлгілі теория»;
М.Вебер «түсінуші әлеуметтану»;
Символикалық интеракционизм теориясының авторы және мағынасы:
Дж.Мид, белгілер жиынтығы, ара-қатынас;
Т.Парсонс, Р.Мертон, «әлеуметтік жүйе», «қызмет»;
Т.Кун, «үлгілі теория»;
М.Вебер «түсінуші әлеуметтану»;
Алғаш рет эмпирикалық (өндірістік) әлеуметтану қай елде дамыды?
ХХғ. 20-40жж. АҚШ-да;
ХІХғ. 50-60жж. Францияда;
ХІХғ. 60-70жж. Германияда;
ХХғ. 20-30жж. Италияда;
Эмпирикалық әлеметтану нені зерттейді?
Қоғамды түрлі теориялық болжамдармен емес, нақты социологиялық зерттеу әдістері, техника және процедуралар көмегімен зерттеу, фактілерге сүйену;
Қоғамды нақты зерттеу әдістермен емес, теориялық тұжырымдарға сүйене отырып зерттеу;
Қоғамды биологиялық организм ретінде қарап зерттеу;
Қоғамды ежелден келе жатқан теорияларға сәйкес болжау;
Социологиялық зерттеу жүргізу құралдарына не жатады:
Барлығы дұрыс;
Лабораториялық эксперименттер;
Математикалық-статистикалық таңдау әдісі;
Мәліметтерді өңдеу, талдау,бағдарлама, зерттеу жоспары, мәліметтерді;
Бағдарлама жасау дегеніміз не?
қосымша ақпарат көздерін таңдау, проблеманы анықтау, мақсат қою, ұғымдарды операциялау;
Таңдау, мәліметтерді жинау әдістері, құралдары, сауалнама жүргізу;
Далалық жұмыс, реттеу және кодтау, табуляциялау;
Статистикалық талдау, қорытындылау, ұсыныс жасау;
Зерттеу жоспары дегеніміз не?
Таңдау, мәліметтерді жинау, болжау, құжаттарды талдау, жобалау;
Қосымша ақпарат көздерін талдау;
Далалық жұмыс, реттеу және кодтау, табуляциялау;
Статистикалық талдау, қорытындылау, ұсыныс жасау;
Социологиялық зерттеу процедурасы қандай кезеңдерден тұрады?
тапсырушы мен тапсырыс беруші арасындағы келісім мен ұйымдастырушылық;
бағдарлама, зерттеу жоспары, мәліметтерді жинау, талдау, сұрыптау, қорытындылау;
бақылау, байқау, сауалнама, сұхбат, құжаттарды талдау, контент-анализ;
мәлімет жинау үшін сауалнама жүргізу тәсілдері, техника, лабораториялық эксперименттер;
Әлемге танымал қоғамдық пікір институты қалай аталады?
Дж. Геллап;
Чикаго;
Колумбия;
Оксфорд;
Сауалнама жүргізуге қажетті негізгі компоненттер:
зерттеуші, сауалнама қағазы, респондент;
сұхбат, әңгімелесу, телефон арқылы;
экстенсивті және интенсивті;
еркін және апереотипті;
Эксперимент әдісі бұл:
келіскен топқа немесе өндіріске ғылыми тәжірибе жасалады, зерттелетін құбылыс қолдан ұйымдастырылады, ұзақ мерзімдік бақылауға алынады;
әлеуметтік құбылыстарды компьютерде математикалық өңдеуден өткізеді;
алдын-ала дайындалған сұрақтар тізімі таратылады, сұрақтың мазмұнына қарай ашық не жабық түрде жүргізіледі;
алдын-ала дайындалған сұрақпен әңгімелесу түрінде өтеді, сұрақ қою бағыты өзгеріп отырадыалғашқы нақты мәліметтерді жүйелеу, жинақтау;
Сауалнама әдісі бұл:
алдын-ала дайындалған сұрақтар тізімі, ашық не жабық түрде жүргізіледі;
келіскен топқа немесе өндіріске ғылыми тәжірибе жасалады, зерттелетін құбылыс қолдан ұйымдастырылады, ұзақ мерзімдік бақылауға алынады;
әлеуметтік құбылыстарды компьютерде математикалық өңдеуден өткізеді;
алдын-ала дайындалған сұрақпен әңгімелесу түрінде өтеді, сұрақ қою бағыты өзгеріп отырады;
Сұхбат әдісі бұл:
алдын-ала дайындалған сұрақпен әңгімелесу түрінде өтеді, сұрақ қою бағыты өзгеріп отырады;
алдын-ала дайындалған сұрақтар тізімі таратылады, сұрақтың мазмұнына қарай ашық не жабық түрде жүргізіледі;
келіскен топқа немесе өндіріске ғылыми тәжірибе жасалады;
әлеуметтік құбылыстарды компьютерде математикалық өңдеуден өткізеді;
Құжаттарды талдау әдісі бұл:
алғашқы нақты мәліметтерді жүйелеу, жинақтау, талдау, жан-жақты зерттеу, қорытындылау; болжам жасау арқылы теориялар құру;
алдын-ала дайындалған сұрақпен әңгімелесу;
алдын-ала дайындалған сұрақтар тізімі таратылады, сұрақтың мазмұнына қарай ашық не жабық түрде жүргізіледі;
келіскен топқа немесе өндіріске ғылыми тәжірибе жасалады;
Сауалнаманың түрлері:
жаппай және іріктеу, ашық және жабық;
сұхбат, әңгімелесу, телефон арқылы;
экстенсивті және интенсивті;
еркін және апереотипті;
Сауалнамаларды жүргізудің түрлері:
сауалнама тарату, компьютерлік, почта, телефон, БАҚ, интернет арқылы;
сұхбат, әңгімелесу;
экстенсивті және интенсивті;
еркін және апереотипті;
Сауалнамадағы негізгі сұрақтарға енбейтін маңызды көрсеткіштер:
жасы, жынысы, ұлты, мәртебесі, қызметі;
әлеуметтік тегі, мекен-жайы;
жеке көзқарастары мен ойлары діні мен салт-дәстүрлері;
әдет-ғұрыптары мен тілі, мәдениеті;
Респондент дегеніміз кім?
сауалнамаға жауап беруші;
зерттеуші;
бақылаушы;
социолог;
Бақылау әдісінің түрлері:
жанама және тікелей;
жаппай және іріктеу;
экстенсивті және интенсивті;
еркін және апереотипті;
Контент-талдау әдісін алғаш қолданған зерттеуші:
Лассуэл;
Ф. Бзежинский;
З. Фрейд;
М. Вебер;
Ақпараттардың түрлері:
қолжазба, баспа, кинографиялық, статистикалық, фонетикалық құжаттар;
ресми және ресми емес, вербальды;
зерттеуші, сауалнама қағазы, респондент;
экстенсивті және интенсивті;
Әлеуметтік зерттеу объектісі дегеніміз:
қоғамдағы зерттелінетін әлеуметтік кұбылыстар мен процестер;
әлеуметтанудың түсіндірмелі аппараты;
әлеуметтік зерттеулердегі пайдаланылатын өлшем бірліктері;
әлеуметтік өңдеу мәліметтерін өңдеу үшін пайдаланатын ЭЕМ-дағы табиғи үрдістер;
Далалық зерттеу дегеніміз - бұл:
объектіні табиғи жағдайда зерттеу;
пилотаждык зерттеу;
байкау үшін зерттеу;
зерттеудің желілік кестесі;
Пилотаждык зерттеу дегеніміз-бұл...
барлау әдісі;
толыққанды зерттеу әдісі;
талдау әдісі;
мәліметтерді өңдеу әдісі;
Социологиялық зерттеудің мақсаты:
зерттеушінің алуы тиіс нақты нәтижесі;
әлеуметтік зерттеулердің интегративті нәтижелілігі;
әлеуметтанушылардың кәсіби кызмет мәселесін талкылау;
нәтиже алу үшін билік, материалдық және адам ресурстарына, ғылыми біліміне қатысты басқару субъектілерін саналы түрде пайдалану;
«Социометрия» әдісінің негізін салушы ойшыл:
Дж.Морено;
Дж. Мид;
Р.Мертон;
Спенсер;
Әлеуметтану ғылымының негізгі зерттеу бағыттары:
макро – және микро – социология;
әлеуметтік институттар;
әлеуметтік топтар;
әлеуметтік қабаттар;
Қоғам дегеніміз не?
ірі әлеуметтік жүйелер жиынтығы;
қауымдастықтар жиынтығы;
топтар бірлігі;
таптар түрлері;
«Қоғам - тірі организм» тұжырымдамасының авторы:
О.Конт;
И.Кант;
К.Маркс;
Э.Дюркгейм;
Қоғамның негізгі даму үлгісі?
революциялық және эволюциялық;
Эволюциялық;
Реформалық;
секіріп өту жолы;
Қоғамның даму бағыты:
прогрессивті және регрессивті;
революциялық және эволюциялық;
эволюциялық;
реформалық;
Қоғамның эволюциялық дамуына ықпал етуші фактор:
реформалар;
Жанжалдар;
Революциялар;
Регресс;
Қоғамның прогрессивті дамуы бұл:
алға қарай жылжу;
кері кету;
өзгеру;
тоқтау;
Қоғамның регрессивті дамуы бұл:
кері кету;
Өзгеру;
Тоқтау;
Реформа;
Қоғамды формацияларға бөлген ойшыл:
К.Маркс;
М.Вебер;
О.Конт;
Спенсер;
К.Маркс іліміне сәйкес қоғамның даму формациялары:
алғашқы қауымдық, құл иеленушілік, феодалдық, капиталистік, социалистік;
жанжалдық, аристократия, демократияалғашқы қоғамдық, коммунистік;
ежелгі, орта ғасыр, жаңа заман, қайта өрлеу дәуірі, қазіргі заман;
аристократия, демократия, олигархия, тирания, тимократия;
Социологиялық тұрғыдан индустриалды қоғам үшін не маңызды?
еңбек бөлінісінің дамуы, өндірістің нақты салаларының мамандандырылуы;
адамның әдет ғұрып негіздерімен өмір сүруі;
жаңа технологиялардың кеңінен дамытылуы;
авторитарлық биліктің қызметтілігі;
Беллдің көзқарасынша, постиндустриалды қоғам үшін не маңызды?
білім, ғылым және университеттер;
өндірістік құралдар мен меншік;
саяси жүйелердің типтері;
авторитарлық биліктің қызметтілігі;
Аграрлы қоғам үшін не маңызды:
әлеуметтік байланыстардағы қарапайымдылық күрделі әлеуметтік қатынастар;
органикалық ынтымақтастыққа негізделген қоғам;
қоғамның дамуындағы ақпараттылықтың маңызы;
адамның әдет-ғұрып негіздерімен өмір сүруі;
Социалистік қоғам бұл:
болашақта жарқын болашағы бар «коммунизмді» орнату саясатын жүзеге асырушы;
таптық-антогонистік, қанаушы, тоқыраудағы, еңбек етуші адамға қарсы қоғам;
аристократия мен буржуазия үстемдігі орын алған қоғам;
монархиялық билік үстемдік құрған қоғам;
Құрылымдық-функционализм парадигмасының авторлары:
Т.Парсонс, Р.Мертон;
О.Конт, К.Маркс;
Э.Дюркгейм, Спенсер;
М.Вебер, П.Сорокин;
П. Сорокиннің көзқарасына сәйкес әлеуметтік мобильділік бағыты:
вертикальды және горизонтальды;
әлеуметтік стратификация және мобильділік;
субьективтік идеализм;
тарихи материализм;
Мобильділік ұғымының мағынасы:
жылжу, өзгеру, қозғалу, орын ауыстыру;
қылмыскерлік, маргиналдық, отбасы, дін;
жанжал, қайшылық, функция;
топ, тап, қабат, институт;
Мақсат-мүдделері ортақ, көзқарастары, ой-пікірлері ұқсас, бір-бірімен өзара тығыз қарым-қатынастағы және өзара байланыстағы адамдар тобы не деп аталады:
әлеуметтік топтар;
әлеуметтік шеңбер;
әлеуметтік кауымдастык;
формальды топ;
Қалалардың, кала тұрғындарының өсуі, олардың коғамдағы ролінің артуы калай аталады?
Урбанизация;
Орталықтандыру;
Миграция;
Дифференциация;
"Әлеуметтік құрылым" терминін ғылымға енгізген ойшыл?
Г.Спенсер;
О.Конт;
К.Маркс;
Г.Зиммель;
«Әлеуметтік стратификация» түсінігі нені білдіреді?
қабаттар, топтар, таптар мен жіктерді;
таптар мен топтарды;
таптарды;
топтарды;
«Әлеуметтік мобильділік» терминін әлеуметтануға енгізген ойшыл?
П.Сорокин 1927 жылы;
Барбер 1917ж;
ТурЭн 1920ж;
Л.Уолнер 1960ж;
Вертикальды мобильділік дегеніміз не?
индивид не топтың басқа әлеуметтік қабатқа әлеуметтік статусы өзгеріп өтуі, жоғарылауы немесе төмендеуі;
индивидтің не тптың статустар қайшылығы, рольдік жанжал;
индивид нетоптың статустардың бір деңгейдегі орын ауыстыруы;
индивидтердің статустарының жоғарылауы;
Горизонтальды мобильділік дегеніміз бұл:
индивид не топтың бір әлеуметтік қабаттан әлеуметтік статусы өзгермей өтуі, орын ауыстыруы;
индивид не топтың басқа әлеуметтік қабатқа әлеуметтік статусы өзгеріп өтуі, жоғарылауы немесе төмендеуі;
индивид нетоптың статустардың бір деңгейдегі орын ауыстыруы;
индивидтердің статустарының жоғарылауы;
Әлеуметтік теңсіздік - бұл...
қоғам мүшелерінің табыстары мен өмір бейнесіндегі айырмашылықтар;
адамдардың әлеуметтік жеңілдіктерге иеленуде бірдей емес жағдай;
ең болмағанда күнделікті қажет заттар алуға да жетпейтін төмен табыс;
топ мүшелері арасындағы әділетсіз қарым – қатынас;
Әлеуметтік иерархия сөзінің мағынасы:
қызметтік саты немесе карьера;
жыныстық, физиологиялық даму;
жастық, биліктік жоғарылау;
ұлттық, рулық бөліну;
Әлеуметтік институт дегеніміз не ?
белгілі бір әлеуметтік қажеттілікті қанағаттандыруға арналған реттелген, ұйымдастырылған тәртіптер мен ережелер жиынтығы;
әлеуметтік салада кызмет ететін мамандар даярлайтын оку орындары;
әлеуметтік мәдени тұрмыс орындарының ғимараттары мен кұрылыс жобаларын өзірлейтін жобалау институтары;
бірімен-бірі тікелей қарым-қатынаста болатын біршама көп адамдар саны
«Институт» сөзінің мағынасы:
мекеме, құрылым, зерттеу;
ақша айналымы, тауарлар мен кызмет көрсетуді бөлу;
қоғамдағы ғылыми байланыстар;
қоғамдағы мәдени байланыстар;
«Әлеуметтік институт» ұғымын ғылыми айналымға енгізген кім?
Г.Спенсер;
Р.Парк;
П. Сорокин;
Э. Дюркгейм;
Әлеуметтік институттардың түрлері:
отбасы, дін, білім, денсаулық сақтау, саяси, экономикалық, құқық қорғау, мәдени, т.б;
мекемелер, ғимараттар, тәртіп-ережелер;
ақша айналымы, тауарлар мен кызмет көрсетуді бөлу;
қоғамдағы ғылыми байланыстар;
Саяси институттарға не жатады ?
мемлекет, саяси партиялар, саяси ұйымдар, әкімшіліктер, министрліктер мен ведомстволар;
белгілі бір әлеуметтік кажеттілікті қанағаттандыруға арналған реттелген, ұйымдастырылған тәртіптер мен ережелер жиынтығы;
әлеуметтік салада кызмет ететін мамандар даярлайтын оку орындары;
әлеуметтік-мәдени тұрмыс орындарының ғимараттары мен кұрылыс жобаларын өзірлейтін жобалау институтары;
Сот, әскер, әділет, түрме қандай әлеуметтік институтқа жатады?
құқық қорғау;
саяси институттар;
экономиялык институттар;
отбасы;
Әлеуметтік институттардың қызметі:
қоғам мүшелерінің іс-әрекеттерін реттеу, әлеуметтендіру, өндіру, басқару және бақылау;
танымның логикалық және техникалык құралдарын пайдалану;
қандай да бір әлеуметтік жобалар мен бағдарламаларды алдын ала көру және оның салдарына баға беру;
жеке бас кызметіне басшылық ету және іске асыру;
Алғашқы әлеуметтік институт:
Отбасы, бала-бақша, орта, арнаулы, жоғарғы оқу;
неке институты, театр, кинотеатр, балет, жастар сарайы;
мұражай, мұз сарайы,кітапхана мен академия;
мемлекет, саяси партия, саяси ұйымдар, әкімшіліктер;
«Әлеуметтану» ғылымының негізгі категориялары:
әлеуметтену, әлеуметтік институт, әлеуметтік құрылым, әлеуметтік жүйе, әлеуметтік топтар, әлеуметтік қабаттар;
мемлекет, билік, саяси жүйе, саяси ұйымдар, саяси топтар, саяси құрылымдар, саяси сана, саяси мәдениет;
құқықтық мемлекет, азаматтық қоғам, жеке тұлға, заңдар, конституция, мемлекет басшысы, парламент;
биология, химия, физика, математика, тарих, саясаттану;
Ресми институттар бұл:
қызметтері заңдық нормаларға негізделген, мыс: мемлекет, әскер, т.б;
қызметтері қоғамдық нормаларға негізделген, мыс: отбасы, дін, т.б;
құқық қорғау институты;
денсаулық сақтау институты;
Институционализация дегеніміз не?
әлеуметтік нормалар, ережелер, құқықтар, статустар мен рөлдерді анықтау, нығайту, қоғамдық мұқтаждықтарды қанағаттандыру, бір жүйеге келтіру;
қоғам мүшелерінің іс-әрекеттерін реттеу, әлеуметтендіру, өндіріс және бөлініс, басқару және бақылау;
қандай да бір әлеуметтік жобалар мен бағдарламаларды алдын ала көру және оның салдарына баға беру;
жеке бас кызметіне басшылық ету және іске асыру;
Әлеуметтік институттардың басты қызметі:
тұлғаны әлеуметтендіру;
қоғам мүшелері арасындағы қатынастарды ретке келтіру;
консолидация, әлеуметтік топтарды біріктіру және ұйымдастыру;
әлеуметтік тәжірибе алмасу, жариялау;
Экономикалық әлеуметтану нені зерттейді?
қоғамның әлеуметтік -экономикалық дамуына қатысты мәселелер, еңбек бөлінісі жұмыссыздық, басшы мен бағынушылар қарым-қатынастары, кәсіпкерлік, т.б;
халықтың тұрмыс деңгейіне қатысты мәселелерді;
еңбек және халықтың еңбек етуге белсенділігіне қатысты мәселелерді;
әлеуметтік теңсіздік мәселелерін;
Қандай әлеуметтік жағдайды коғамның дамуына дұрыс әсерін тигізеді деуге болады?
өндіріс күштерінің даму деңгейінің өндіріс қатынастарының сипатына сәйкестігі;
өмір сүру жағдайынан шықпайтын, әлеуметтік организмнің барлык колданымы, тұтынымы;
жаңа нормалардың әлі де болса жок болуы немесе толык орнатылмауы;
демократиялык баскару формасы;
Жұмыссыздық дегеніміз не?
бұл әлеуметтік-экономикалық құбылыс, яғни экономикалық белсенді тұрғындардың уақытша немес үнемі жұмыс істемеуі;
статустардың бірі, жұмыс істеуге ықыластың болмауы;
табыс мөлшеріне байланысты туындайтын құбылыс;
әлеуметтік қайшылық;
Халықтың табысы мен әлеуметтік құрылымын анықтайтын көрсеткіштер:
орташа еңбек ақы, халықтың нақты табысы жан табысына шаққандағы жалпы өнім;
өмір сүруді бағалау индексі;
еңбек ақының сатып алу мүмкіндігі;
білім алу шығыны;
«Капитал» еңбегінің авторы:
К.Маркс
Беккер
Смит
М.Вебер
Субмәдениет деген не?
қоғамдағы жалпы қалыптасқан мәдениеттен бөлек кейбір әлеуметтік топтардың символдар, құндылықтар, нормалар, тәртіп үлгілері бойынша ерекшеленуі;
қоғамда қалыптасқан тәртіптің жазылмаған ережелері;
ұрпақтан-ұрпаққа берілетін және белгілі бір қауымда сақталатын әлеуметтік және мәдени мұралар элементтері;
белгілі бір кауымда немесе әлеуметтік топты іске асатын өткен өмірден алынған әлеуметтік реттеушіліктер;
Әлеуметтік интеракционизм (өзара іс-әрекет) теориясының авторы:
Дж. Мид;
Р. Мертон;
К. Гастев;
О. Конт;
Өзгенің өмір салтына, әдеп-ғұрпына, сеніміне, идеясына сеніміне шыдамдылық пен төзімділік көрсету дегеніміз не?
Толеранттылық;
Конформизм;
Эмпатия;
Адаптация;
