NEW
Font size
S
M
L
XL
WorksheetsПознавательная семантика 4
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Name
Class
Date
1.
Когнитивті лингвистика пәні жеке ғылым саласы ретінде нешінші ғасырда қалыптасты.
a)
ХХғ
b)
ХІХғ
c)
XVІІІғ
d)
ХVІІғ
e)
ХХІғ
2.
«Тіл ойды құрушы орган» деген дген қай ғалым?
a)
Гумбольді
b)
Байтұрсынов
c)
Маркс
d)
Ф. Энгльс
e)
Алтынсарин
3.
“Когнитивтік модель сөздің лексикалық мағынасы” деген сөздің автор
a)
Г. Гиздатові
b)
Е. Билявокал
c)
Кравшегов
d)
Кубрякова
e)
А. Байтұрсынов
4.
Когнитивті лингвистиканың қазақ тілі біліміндегі көрінісіне қай жазушының септігі тиді?
a)
М.Жұмабаеві
b)
І.Кеңесбаев
c)
К.Аханов
d)
А.Ысқақов
e)
барлық жауап дұрыс
5.
1Қазақ тіл білімінде когнитивті лингвистика мәселелері төңірегінде алғаш монография нешінші жылы жарық көрді?
a)
1998ж
b)
1997ж
c)
2000ж
d)
2001ж
e)
2002ж
6.
Когнитивті лингвистиканың негізгі мақсаты –
a)
тіл мен ойлау арақатынасынан туындайтын адамның танымдық тәжірибесін қалыптастыруі
b)
тіл білімі мен когнитивті лингвистиканың байланысы
c)
мамандардың дүниетанымын жетілдіру
d)
ой – сана тіл тұтастығын қалыптастыру
e)
барлық жауап дұрыс
7.
Когнитивті ғылымның қайнар көзі болып табылатын негізгі бағыттар
a)
логикалық, лингвистикалық, психологиялықі
b)
логикалық, лингвистикалық
c)
нейрофизиологиялық
d)
эмпирикалық, семантикалық
e)
барлығы дұрыс
8.
Когнитивтік лингвистиканың қайнар көзі болатын неше көзі бар?
a)
.4
b)
3
c)
2
d)
6
e)
5
9.
Когнтивтік қай тілден алынған қандай мағына береді
a)
латын тілінен «білім», «түсінікі»
b)
Латын сөзі – «ақыл»
c)
Грек сөзі - «сана»
d)
Француз сөзі – «ой»
e)
Ағылшын сөзі – «ілім деген мағына береді»
10.
Тіл таным процесін көрсету үшін қай жүйеге сүйенеді?
a)
Когнитивтік жүйегеі
b)
Ақыл, ой жүйесіне
c)
Тіл білім жүйеіне
d)
Күрделі тұтастық жүйеге
e)
Барлық жауап дұрыс
11.
Когнитивті лингвистика пәнінің мақсаты
a)
тілдің танымдық теонимын меңгеруі
b)
тіл білімінің салаларымен танысу
c)
когнитивті лингвистиканы тану
d)
жеке тіл білімінің мәселелерімен танысу
e)
барлық жауап дұрыс
12.
Когнитивті лингвистиканың қанша міндеті бар?
a)
.4
b)
5
c)
6
d)
7
e)
8
13.
Когнитивті лингвистиканың мақсаты жүзеге асу үшін орналатын тәсіл
a)
Когнитивті лингвистиканың міндетеріі
b)
Когнитивті лингвистиканың мақсаты
c)
Когнитивті лингвистиканың салары
d)
Когнитивті лингвистиканың тарихы
e)
Барлық жауап дұрыс
14.
Когнитивті лингвистика қай саламен байланысты?
a)
тілдің қатынас және менгомәдинеттану т.бі
b)
тарих және география
c)
биология және география
d)
Этноменгвистика және тарих
e)
Барлық жауап дұрыс
15.
Когнитивті лингвистиканың қазақ тілі біліміндегі көрінісіне қай жазушының септігі тигізген жазушыны ата?
a)
М.Жұмабаеві
b)
І.Кеңестаев
c)
К.Аханов
d)
А.Ысқақов
e)
А.Байтұрсынов
16.
Когнитивті лингвистика пәні қай пәндермен байланысты?
a)
тіл білімі, әдебиеттан,у психологияі
b)
лингвистика
c)
тарих, музыка
d)
сурет, эстетика
e)
психология
17.
Қазақ тіл білімінде когнитивті лингвистиканың ұлттық негізінде қалыптасқан Қ.Жаманбаевтың еңбегі?
a)
«Тіл қолданысының когнитивті негіздері, эмоция, символ, тілдік сенаі»
b)
«когнитивтік грамматика»
c)
«когнитивті терминдерінің қызқаша сөздігі»
d)
«Әйелдер от және қатерлі заттар»
e)
«когнитивти семантика»
18.
Б. Хайненің еңбегі?
a)
«Грамматиканың когнитивті негіздемесы»
b)
«Когнитивті лингвистикаға кіріспе»
c)
«Когнитивті терминдердің қысқаша сөздігі»
d)
«Когнитивті грамматика»
e)
«Когнитология»
19.
Қазіргі таңда когнитивті лингвистиканың басты орталығы?
a)
Калифорния университетінің Беркли және Сан-Диего бөлімдеры
b)
Европаның Германия қаласы
c)
АҚШ-тың Когн.ғалымдар орталығы
d)
Хэйменның зерттеу бағдарламасы
e)
Гарвард университетінде
20.
С.Е.Исабековтің « Когнитивті лингвистиканың негіздері» атты зерттеуінде когнитивті лингвистиканың қанша бағытын жіктеді?
a)
2
b)
3
c)
4
d)
5
e)
6
21.
Лингвомәдениеттану нені зерттейді?
a)
Тіл мен мәдениеттің өзара байланысін
b)
Тіл мен қоғамның байланысы
c)
Қоғам мен сананың өзара байланысы
d)
Ой мен сананың өзара байланысы
e)
Адам мен қоғамнығ өзара байланысы
22.
«Ойдан – әрекет, әрекеттен – тіл» , әрекет пен тіл ағалы – қарындасты егіздің сыңары екенінде дау болмасқа керек» кімнің сөзі?
a)
Ғ.Мүсірепові
b)
А.БАйтұрсынов
c)
Ғ.Мұстафин
d)
С.Мұқанов
e)
М.Жұмабаев
23.
Тіл байлығынығ ең басты белгісі - ...
a)
Сөз байлығі
b)
Сөз құралы
c)
Сөз өнімі
d)
Сөз қоры
e)
Сөз
24.
«Кез – келген қиын шет тілін толық меңгеру үшін алты – ақ жыл қажет, ана тіліңді жетік білу үшін бүкіл өміріңді сарып етуің керек» деген сөзді кім айтқан?
a)
Вольтері
b)
И.Жинкин
c)
И.Белцнова
d)
Р.Гальперин
e)
Гумвольдт
25.
Қазақтың бастауыш мектебінде басқа білімдермен қатар тілінің дыбыс, сөз, сөйлем жүйелерін де үйрету керектігі туралы А.БАйтұрсыновтың қай кітабында ұсынған?
a)
«Тіл – құралі»
b)
«Оқу құралы»
c)
«Әдебиет танытқыш»
d)
«Шолпан»
e)
«Серке»
26.
Дүниедегі жұрттық тілі нешеге бөлінеді?
a)
3
b)
2
c)
4
d)
5
e)
6
27.
Тіл танытуды 3 тарауға бөліп, қарастырған А.Байтұрсыновтың қай еңбегінде көрсеткен?
a)
Тіл құралі
b)
Шолпан
c)
Әдебиет танытқыш
d)
Серке
e)
Оқу құралы
28.
Қазақ тіл білімінде тілдік қатынас мәселелерін теориялық тұрғыдан да, әдістемелік жағынан да арнайы зерттеген алғашқы ғалымдардың бірі:
a)
Ф.Ш.Оразбаеві
b)
Ш.Уалиханов
c)
М.Балақаев
d)
А.Байтұрсынов
e)
М.Жұмабаев
29.
Когнитивті лингвистика когнитивті психологиядан қандай ұғымды алады?
a)
Концепті
b)
Термин
c)
Когитология
d)
Ғылым
e)
Объект
30.
Жалғамалы тіл дегеніміз - ...
a)
сөздің аяғына жалғау қосылып өзгерілетін тілы
b)
сөз түбірімен қопарылып өзгерілетін тілі
c)
түпкі қалпынан өзгерілетін тіл
d)
сөз түбірімен қопарылып өзгерілмейтін тілі
e)
сөздің аяғына жалғау қосылып өзгерілетін тіл
31.
Азат жолдың басқа тілдік категориялардан айырмашылығын көрсеткен ғалым
a)
Н.И.Белуноваі
b)
Гумвольдт
c)
Вольтер
d)
Р.Гальперин
e)
В.Никитин
32.
Н.И.Белунова азат жолдарды неше топқа бөліп қарастырған?
a)
.2
b)
3
c)
4
d)
5
e)
6
33.
Мәтіннің тақырыптан, ал мәтін мазмұнының үш мүшеде, яғни аңдату, мазмүндау, қорытудан тұратынын көрсеткен кім?
a)
А.Байтұрсынові
b)
М.Жұмабаев
c)
С.Мұқанов
d)
Ш.Құдайберді
e)
Ғ.Мүсірепов
34.
Когнитивтік ғылымының бағыттары мен ұғымдарына алғаш рет көңіл бөлген ғалым қайсысы?
a)
Дж.Миллері
b)
Дж. Томсон
c)
Ф.Сосюр
d)
А.Шлейхер
e)
Ж.Манкеева
35.
. Адам санасындағы білім арқылы көрініс табатын ақпараттар жүйесі қалай аталады?
a)
когницияі
b)
ассоциация
c)
вербалдану
d)
сигнификат
e)
фабула
36.
Стереотип ұғымына алғаш рет анықтама берген ғалым қайсысы?
a)
У.Линимані
b)
В.Маслова
c)
И.Стернин
d)
З.Попова
e)
І.Кеңесбаев
37.
. Когнитивтік ғылымды ХХ ғасырдың 50ж. ғалымдар қалай бағалаған?
a)
ақпараттар теориясының симпозиумыі
b)
ерекше құбылыс
c)
бейнелі мағына
d)
мәдени концепт
e)
жасанды интеллект
38.
. “Шаңыраққа қара тігу” фреймінің концептісін анықтаңыз.
a)
өлімі
b)
көңіл
c)
жақсылық
d)
қуаныш
e)
бақыт
39.
. Ю.Караулов тілдік тұлғаны танудың үш деңгейлік үлгісін қалай ұсынған?
a)
(мотивациялық) деңгейі
b)
бірлік, уәжсіз, концепт
c)
құрам, ұғым, мән
d)
концепт, деңгей, таным
e)
мазмұн, қор, нәтиже
40.
. Американдық Гарвард университетінің профессоры Дж.Бруннер, Дж.Миллермен бірге зерттеу орталығын қай жылы ашады?
a)
.1960 ж.
b)
1970 ж.
c)
1950 ж.
d)
1980 ж.
e)
1940 ж.
41.
. Фрейм теориясын жасанды интеллект ретінде ұсынған ғалымды анықтаңыз:
a)
М.Минскийі
b)
Е.Кубрякова
c)
В.Гумбольдт
d)
Дж.Миллер
e)
Р.Сыздықова
42.
. “Тәртіптілік” сөзінің концептілік өрісін анықта.
a)
қақ-соғы жоқ болу, қоңыр жүріп, қоңыр тұруі
b)
тамақты аңсау, тентектік
c)
бейсауат жүрмеу, өсе алмау
d)
дарқан көңіл, жаны біту
e)
жазушы болу,жаман әдет
43.
.Концептілердің санада танылу деңгейіне қарай қалай жіктелгенін анықта.
a)
метафизикалық , ұлттық- мәдени, эмоционалдықі
b)
эмоционалдық, экспрессивті
c)
метафизикалық, ұлттық, кәсіби
d)
ұлттық, әлеуметтік
e)
мәдени, халықтық
44.
. Тақырыптық фрейм-сценарийлерді анықта.
a)
жүрегіме гүл екті, махаббаттың құрығы ұрған, аймалап адал жүрек төнген
b)
баспана, жан бағу, қаза
c)
нұрлы өмір, дүние салу
d)
көк жорға, сары уайым
e)
көк, сыр, әлем
45.
.“Ғаламның тілдік бейнесі” термині қай ғалымның ұсынуымен қолданылған?
a)
Л.Витгенштейні
b)
В.Красных
c)
К.Жаманбаева
d)
Ю.Сорокин
e)
А.Амирбекова
46.
. Ғылым тіліндегі метафораның жаңа термин, номинация жасау қызметімен байланысты бөлінуі қалай аталады?
a)
тұрақты метафораі
b)
стильдік метафора
c)
концептуалдық метафора
d)
индивидуальды метафора
e)
ұлғайған метафора
47.
. Ұлттық психологияның тілдік көрінісін анықта.
a)
дау немесе делебесі қозатын қазақтың баласыі
b)
қазаға ұшырады
c)
жұрт ығы-жығы
d)
өлім мен өмір
e)
ұятты қымтау
48.
. Дүние туралы түсініктің санада қалыптасуының үш дейгейлі психикалық әрекеттерін анықта.
a)
сезімдік, қабылдау, түсініктің деңгейіі
b)
аралық, концептілік, сезімдік
c)
концепт, тілдік, ғаламдық
d)
мәдени, ұлттық, танымдық
e)
қабылдау, әлемдік, тілдік
49.
Когнитивті модель дегеніміз –
a)
білімнің танылуы мен сақталу формасыі
b)
белгілі бір мақсатты көздейді
c)
сөйленістің ең маңызды бөлшегі
d)
реальды өмірдің тілдей бейнесі
e)
барлығы дұрыс
50.
Сөйлемнің коммуникативтік бірлестіктік мазмұны ретінде үш бөліктен тұратынын көрсеткен ғалым?
a)
М.Никитині
b)
А.Звегинцев
c)
Р.Гальперин
d)
И.Белунова
e)
И.Серкова
Reset
