wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

яссауи тану новый

Total questions: 58

Worksheet time: 29mins

Name
Class
Date
1.

“Мекен берген, халық қылған ол ләмәкән, түп иесін көксемей бола ма екен?”- деп ой толғаған Ясауи мәдениеті өкілі:

a)

Шәкәрім

b)

Майлықожа

c)

Абай

d)

Асан қайғы

2.

“Ғишық” сөзі, сопылық дүниетанымда Ұлы Болмысқа деген ......................білдіреді

a)

Сезімді

b)

Танымды

c)

Сенімді

d)

Махаббатты

e)

Ғибадатты

3.

Көп ішінде жалғыз қалып күңіренген, “Ішім толған у мен өрт, сыртым-дүрдей” – деген Абайдың мұңы, Қожа Ахмет Ясауидің қай тұжырымына сәйкес келеді:

a)

Дертсіз адам

b)

Ғапыл адам

c)

Дертті адам

d)

Фасық адам

4.

Қожа ахмет Ясауи ілімінің адамгершілік ұстындық тірегі, әрі хикмет ілімі негізінде қалыптасқан рухани құндылықтар жиынтығы қалай аталады:

a)

Фәлсафа

b)

Ахлақ

c)

Фыкх

d)

Тижара

5.

Қожа Ахмет Ясауи үшін ар және ахлақи уәзипалардың құндылық өлшемі-тікелей ............. өзі болып табылады

a)

Діннің

b)

Шариғаттың

c)

Адамның

d)

Ғылымның

6.

Қожа Ахмет Ясауидің рухани ілімінде отанды сүю - ...............................

a)

ғылымды сүюден басталады

b)

Алланы сүюден басталады

c)

Адамды сүюден басталады

d)

Пайғамбарды сүюден басалады

7.

Ясауидің рухани іліміндегі еркіндік- Алланың жазасында емес, о дүниедегі сыйында да емес...........................

a)

Алланы тануда

b)

Ғылымда

c)

Әлемді тануда

d)

Дінді сүюде

8.

Ясауи ілімінің танымдық тірегін құрайтын моралдық, адамгершілік қағидалардың өзегі:

a)

Ахлақ(мораль)

b)

Философия

c)

Құқық

9.

Ясауидің хикмет, хәл ілімдерінің айнасы, Ясауи рухани жолының этикалық-моральдық және рухани тәжірибелік ерекшелігін көрсететін, оның жалпы дүниетанымының мәнін ашатын негізгі дереккөздер:

a)

“Диуани Хикмет”, “Фақрнама” және Бақырғани кітабы

b)

“Диуани Хикмет”, Муқаддима және “Мират-ул Қулуб” (Көңілдің айнасы)

c)

“Диуани Хикмет”, “Фақрнама” және Бустани Мухиббин

d)

“Диуани Хикмет”, “Фақрнама” және “Мират-ул Қулуб” (Көңілдің айнасы)

10.

Ясауи іліміндегі ахлақи-рухани тәжірибе арқылы игерілетін кемелдік сатылары:

a)

Хәл

b)

Шабыт

c)

Мақам

d)

Илхам

11.

Ясауи ілімінде рухтың жетілуін, нәпсі кірлерінен арылуын қамтамасыз етуде ең маңызды күш:

a)

Махаббат

b)

Ғибадат

c)

Білім

d)

Дұға

12.

Ясауи дүниетанымында адам қалб-жүрегін Тәңірден басқа барлық нәрседен тазарту арқылы ұласады:

a)

Шынайы еркіндік

b)

Махаббат

c)

Ғылыми танымға

d)

Рухани құлшылыққа

13.

Хәл, хикмет ілімі – генетика (қан) арқылы берілетін ілім емес, ол таза рухани жолмен берілетін......

a)

Адамның өзі қол жеткізетін танымы

b)

Алланың сыйы

c)

Оқып, ізденіп алатын ілім

d)

Пайғамбар шапағаты

14.

 

Хикметтері нақыл, терме, қара сөз ретінде дәстүр мен әдеп, ойлау мен таным желісі болып тарихымыздың белестері мен атақты тұлғаларының тілінде, жүрегінде, ділі мен қаламында мирас болған тұлға:

a)

Ахмет Яссауи

b)

Әл Фараби

c)

Қорқыт ата

d)

Әлішер Науаи

15.

Ясауи жолының Анадолы топырағындағы атақты өкілі:

a)

Лашын бап

b)

Шайх Худайдад

c)

Юнус Эмре

d)

Әмір ата

16.

 «Бақырған кітабы», «Ақырзаман кітабы», «Бибі Мариям» еңбектерін жазған Ясауидің мәшхүр шәкірттері бірі:

a)

Сүлеймен Бақырғани

b)

Алим Шэйх

c)

Суфи Аллаяр

17.

Ясауи ілімінде Хәл - ...............

a)

риязат (рухты тәрбиелеу техникалары)

b)

мужахада (нәпсімен күрес)

c)

Рухани кемелдік сатылары

d)

шексіздік әлемімен бірге болған рухтың шексіз амалы, жемісі

18.

Ясауи ілімінде шайхтың муридін қараңғы, сыртқы әлемнен жырақтау орындарға яғни, жерден қазылған мекенге, белгілі уақыт ішінде тәрбиелейтін рухани кемелдену әдісі:

a)

Хәл

b)

Зауық

c)

Мақам

d)

Қылует

19.

Ясауи ілімінде Алланы еске алу, еске түсіру, оны ұмытпау, оралу, жадына сақтау деген мағыналарға келетін рухани кемелдену әдісі:

a)

Уара

b)

Риязат

c)

Қылует

d)

Зікір айту

20.

Ясауи ілімінде тәрбиелеу, арылту, мойындату деген мағыналарға келетін нәпсіден арылудағы рухани кемелдену әдісі:

a)

Риязат

b)

Зікір

c)

Уара

d)

Мақам

21.

Ясауи ілімінде хақ (Алла) ризасы үшін жасалмаған ықылассыз, көңілсіз істер мен ғибадаттар аталады: 

a)

Рия

b)

Ықылас

c)

Зауқ

d)

Ынсап

e)

Ғарип

22.

Ясауи ілімінде адамның негізгі отаны рух әлемі, адам дүниеге уақытша, қонақ ретінде келген. Сонымен қатар өзін өзгелерге түсіндіре алмаған адам, надандар арасындағы ғалым-зиялы, пасықтар мен бұзықтар арасындағы оқыған, әулиелер атауы:

a)

Ғарип

b)

Мухиб

c)

Фасық

23.

 

Ясауи ілімінде хақ (Алла) ризасы үшін жасалмаған ықылассыз, көңілсіз істер мен ғибадаттар аталады: 

a)

Ықылыас

b)

Зауқ

c)

Рия

d)

Ынсап

24.

Ясауи ілімінде адамның негізгі отаны рух әлемі, адам дүниеге уақытша, қонақ ретінде келген. Сонымен қатар өзін өзгелерге түсіндіре алмаған адам, надандар арасындағы ғалым-зиялы, пасықтар мен бұзықтар арасындағы оқыған, әулиелер атауы:

a)

Ғарип

b)

Ғашық

c)

Мухиб

d)

Фасық

25.

Ислам сәулетінде ұстынды мешіттер түрлері қалыптасты. Мешіттің белгілі сәулеттік бөліктері исламдық діни түсініктерді қамтыды. Осындағы күмбез Алла есімдерінің қайсысын білдіреді:

a)

Жалал

b)

Жамал

c)

Қаһар

d)

Халқ

26.

Ислам сәулетінде ұстынды мешіттер түрлері қалыптасты. Мешіттің белгілі сәулеттік бөліктері исламдық діни түсініктерді қамтыды. Осындағы мұнаралар Алла есімдерінің қайсысын білдіреді:

a)

Жалал

b)

Жамал

c)

Шафи

d)

Басир

27.

Қожа Ахмет Яссауи кесенесінің негізгі үш күмбезді бөлмелері:

a)

Қабірхана, мешіт, қазандық

b)

бырхана, құдықхана, мешіт бөлмелері

28.

Қожа Ахмет Ясауидің ілімінің төрт ұстанымын көрсетіңіз:

a)

хәл, мақам, зікір, қылует

b)

заман, мекен, ихуан, рабти султан

29.

Қожа Ахмет Ясауидің бауырластық, яғни, отандағы барлық адамдардың өзара туыстықта, бауырдай бір біріне деген жанашырлығы мен қамқорлығы үстемдік құруы керек, деген ұстанымын көрсетіңіз:

a)

Ихуан

b)

Мекен

c)

Рабти сұлтан

30.

 

Қожа Ахмет Ясауидің мемлекет басшысына беріктік, яғни, осы отандағы барлық жауапкершілікті, тыныштықты, туыстық пен ынтымақты, Алламен рухани байланысты құдайлық жүйеге сай орнату үшін мемлекет басшысының еркі адамдардың еркінен үстем тұруы шарт деген ұстанымын көрсетіңіз:

a)

Ихуан

b)

Рабти сұлтан

c)

Мекен

31.

Қожа Ахмет Ясауидің Отанда тыныштық, бейбітшілік, тұрақтылық болмайынша Алла мен адам арасындағы рухани байланыстың сапасы болмайды. Ең бастысы адамның рух хәлі құбылмалылығын тоқтатпайды. Ал бұл күйзеліс, яғни, психологиялық, әлеуметтік, экономикалық, саяси тұрақсыздық деген сөз. Осы отандағы барлық тыныштықтарды қамтамасыз ету адамның Алла алдындағы жауапкершілігіне байланысты деген ұстанмыны көрсетіңіз:

a)

Рабти сұлтан

b)

Ихуан

c)

Мекен

d)

Заману

32.

Түркі халықтары үшін - дәстүрлі түркілік дүниетаным және ислам өркениеті арасындағы үйлесімділікті қамтамасыз еткен сара жол болуымен қатар бүгінгі заманға сай социо-психологиялық, феноменологиялық ойлау жүйесі мен нақты тұжырымдамаларға бай, адамды жаңа мән-мағынамен сомдайтын және рухани азық беретін ілім ретінде ұлттық болмыстық тұғырымызды танудың негізіне айналып отырған:

a)

Қожа Ахмет Ясауи ілімі

b)

Дәстүрлі түркілік ойшылдар ілімі

33.

Қожа Ахмет Ясауидің ілімінің қалыптасуындағы негізгі құндылықтық бастаулардың трансформациялық тұғыры мен ұстындық негізі:

a)

исламдық сенім

b)

дәстүрлі түркілік дүниетаным

c)

діни насихат пен уағыз

34.

Қожа Ахмет Ясауидің ілімі қалыптасуының екі негізі:

a)

слам өркениеті мен теософиялық-мистикалық таным арасындағы еркін сұхбат

b)

ислам өркениеті мен дәстүрлі түркілік дүниетаным арасындағы еркін сұхбат

35.

«Диуани хикметтегі» адалдық, әділдік, кішіпейілділік, ақиқат, әдептілік, төзімділік секілді адамгершілік мұратты жырлаумен ерекшеленетін Ясауи ілімінің XIX ғасырдағы қазақ даласындағы өкілі:

a)

Малықожа

b)

Сүйіндік

c)

Сайыпназар

d)

Шортанбай

e)

Құлыншақ

36.

XV ғ. екінші жартысы – XVI ғ басында өмір сүрген, сол кездегі ханзадалардың әдетімен түрлі ғазал жазып қалдырған, көшпелі өзбек ханы Әбілқайыр ханның немересі, Қожа Ахмет Яссауиге жыр арнаған хан:

a)

Қожа Баязид

b)

Мұхаммед Шайбани

c)

Рузбихан

d)

Сопы Аллаяр

e)

Ысқақ ата

37.

Қожа Ахмет Ясауи мәдениетінің көрнекті өкілдерінің бірегейі «толық адам» ілімін қалыптастырған қазақ халқының дана - ойшылы:

a)

Шәкәрім

b)

Мәшхүр жҮсіп

c)

Абай

d)

Шәді

e)

Майлықожа

38.

Түркі мұсылман халықтары көпшілігінің ұстанатын діни мазхабы:

a)

Шафи

b)

Малики

c)

Шиа

d)

Ханафи

39.

Исламда өзіне кітап түскен, шариғат алып келген пайғамбар аталады:

a)

Наби

b)

Расул

c)

Әулие

d)

Шейх

e)

Абыз

40.

Хз.Мұхаммедтің пайғамбарлық миссиясының мәні:

a)

Адамдарға ғибадат жасауды көрсету

b)

Аллаға сенуге шақыру

c)

Жер бетінде бейбітшілік орнату

41.

Насаим-ул Махаббат” атты кітабында Ясауиге ”Түркістан халқының құбыласы” деп баға берген түркі халықтарының XV ғ. өмір сүрген ортақ ақыны,ойшылы:

a)

Әлішер Науаи

b)

Физули

c)

Юнус Эмре

42.

Бастағы көз” - тәнді ғана көреді, жан сырын байқамас. Хақиқатты дәл көруге -“ жан көретін” көз керек. Жаралыс басы-қозғалыс (ал-мухаррик ул-аууал); Қозғауға керек қолқабыс (ал-иллат-ул аууал); Қозғалысқа енгізген қуатты мейлі жан де, мейлі “мән” де-әлемді сол мән жаратқан деген, Ясауи ізбасарларының көрнекті өкілдерінің бірі:

a)

Шәкәрім

b)

Абай

c)

Юнус яэмре

43.

Ясауи ілімінде Аллаға құлшылықтың ең жоғарғы халі – ..........................

a)

Мағрифат

b)

Махаббат

c)

Еркіндік

d)

Ғашвқтық

44.

Қожа Ахмет Ясауи адам баласы шындықтан бейхабар қалғанда өзінің негізінен алыстай бастайтындығын айтады. Осы ақиқатты адам баласына ескертіп, тікелей еске салып отыратын таным көзі ........................деп біледі.

a)

Хикмет

b)

Білім

c)

Махаббат

d)

Құран

45.

Қожа Ахмет Ясауи ілімінде “жан тыныштығы”, “шындыққа жету” адамгершілік қасиет пен сипатқа ұласу арқылы ......................жүзеге асады.

a)

Тәубәдә

b)

Тариқатта

c)

Ғылымда

d)

Хақиқатта

e)

Білімде

46.

Ясауи ілімінде адамның Аллаға қауышуының жолы:

a)

Қоғамға, адамға қызмет ету тікелей көркем мінездің кемелденуі

b)

Таолууһ

c)

Иоуо

47.

Қожа Ахмет Ясауи дүниетанымында халқына жақсы мен жаманның, ақиқат пен жалғанның арасын айыруға жөн сілтейтін, Алла рақметінің қоғамдағы көрінісі, даңғыл жол болып табылатын дана тұлға

a)

Мүфти

b)

Имам

c)

Әулие

d)

Қажы

48.

Түркі әлемінің ең ұлық ғұламасы, ілімі мен мұрасы қазіргі кездегі ислам діні мен түркі мәдениетінің қалыптасуына үлкен ықпал еткен тұлға:

a)

Әл Фараби

b)

Әл Хорезми

c)

Әбу Райхан

d)

Ибн Сина

e)

Яссауи

49.

Ұлттық пантеон ретінде кесенеге жерленген қазақтың XVIII ғ. атақты биі:

a)

Әйтеке би

b)

Қазыбек би

c)

Төле би

d)

Бапан би

50.

Ұлттық пантеон ретінде кесенеге жерленген қазақтың XVIII ғ. атақты ханы:

a)

Абылай хан

b)

Тәуке

c)

Хақназар

51.

 

Исламның таухид концепциясы:

a)

Алланың бар және бірлігі

b)

Алланың қаһары

c)

Алланың рақымы

52.

 

Ортағасырлық авторлар Қожа Ахмет Ясауи бабамызды «Қутб ал-Ақтаб» деп атаған, осы сөздің мағынасы:

a)

Әулие

b)

Дана

c)

Ойшыл

53.

 

Мұхаммет пайғамбардың айтқаны және істеген істері:

a)

Хадис

b)

Хабар

c)

Тариқат

54.

Ясауи хикметтерінедегі «Фана филлаһ» сөзі мағынасы:

a)

Аллаға жақындау

b)

Аллаға сүйіспеншілік

55.

Ясауи хикметтерінедегі «Фазкуру Аллаха касиран» сөзі мағынасы:

a)

Алланы жиі еске ал

b)

Аллада мәңгілік қалу

56.

Ясауи хикметтерінедегі «Файадхаку қалилан» сөзі мағынасы:

a)

Аз күл

b)

Алланы еске ал

57.

Ясауи хикметтерінедегі «Файабку касиран» сөзі мағынасы:

a)

Көп жылау

b)

Аллада жоқ болу

58.

Ясауи хикметтерінедегі «Бақа биллах» сөзі мағынасы:

a)

Аллада тұрақтау мақамы

b)

Алладан алыстау мақамы