NEW
Font size
WorksheetsКазахский с1
Total questions: 80
Worksheet time: 40mins
Ыңғайлас салалас құрмалас сөйлем жалғаулығы:
немесе
және
әлде
себебі
сөйтсе
Кезектес салалас құрмалас сөйлем жалғаулығы
бірақ
та
бірде
немесе
әйтпесе
Себеп-салдар салалас құрмалас сөйлем жалғаулығы
өйткені
сонда да
біресе
бірақ
әйтпесе
Түсіндірмелі салалас құрмалас сөйлем жалғаулықтары:
өйткені, себебі
жалғаулығы жоқ
сол үшін, себебі
сөйтсе де, әйтсе де
әйтпесе, немесе
Бос орындағы сөз тіркесі: Қар көп жауып, жер ылғалды болса, ______________.
астық мол болады
ауа ластанады
құрғақшылық болады
ауаға оттегі көп бөлінеді
жерді аппақ қар басты
Құрмалас сөйлем түрі: Оқуға түспеймін, өйткені жұмыс істеуім керек.
кезектес
ыңғайластық
талғаулы
түсіндірмелі
себеп-салдар
«Жиналыс» сөзінің синонимдік қатары:
жиын, үкімет, жұрт
мәжіліс, мәслихат, кеңес
мекеме, ұйым, хабар
жиылыс, жаңалық, ақпарат
хабарлама, ақпарат, мекенжай
Сабақтас құрмалас сөйлем түрі: Күз келсе де, жаңбыр әлі жаумады.
қарсылықты
себеп
шартты
мақсат
қимыл-сын
Бос орындағы сөз: Тауарларды жеткізу мәселесін шешу жөнінде менеджермен ___________.
қолдаңыз
ақылдасыңыз
ұсыныс жасаңыз
баяндама жасаңыз
беріңіз
Бос орындағы сөз: Мен сізге аздап көмектесейін ________ заңгермен кеңесіңіз.
мен
та
онда
өйткені
немесе
«Қазақстан экономикасының дамуына ненің ықпалы күшті болды?» сұрағының жауабы:
мұнай өнеркәсібі
мұнай өнеркәсібін
мұнай өнеркәсібінде
мұнай өнеркәсібінің
мұнай өнеркәсібімен
«Менің ертең уақытым жоқ, ... .» сөйлемінің жалғасы:
сол себепті демаламыз
себебі мақала жазамын
әйтпесе қонаққа барамыз
егер фестиваль болса
кейде отырамын
Кезектес салалас құрмалас сөйлем шылауы:
сондықтан
өйткені
бірде
әйтсе де
немесе
Қарсылықты салалас құрмалас сөйлем шылауы:
бірақ
және
әлде
себебі
әйтпесе
Түсіндірмелі салалас құрмалас сөйлемнің жасалу жолы:
немесе
бірде
сондықтан
жалғаулықсыз
сөйткенмен
Салалас құрмалас сөйлем түрі: Шығарып салуға не мен барайын, немесе сен бар.
талғаулы
қарсылықты
түсіндірмелі
себеп-салдар
ыңғайлас
Кезектес салалас құрмаластың жалғаулығы:
және
сонда да
бірде
өйткені
немесе
Тезис –
француз сөзі
ағылшын сөзі
грек сөзі
испан сөзі
орыс сөзі
Тезис - омоним термин, себебі ол...
философияда қолданылады
әдебиетте қолданылады
музыкада қолданылады
тіл білімінде қолданылады
~ ғылымда, философияда, логикада, әдебиетте, музыкада және тіл білімінде қолданылады
Конспект дегеніміз –
тақырыптың қысқаша ауызша мазмұны
кітапты ауызша баяндау
тақырыптың қысқаша ғылыми мазмұны
кітап, дәріс, баяндама, мақаланың мазмұнын, негізгі тұжырымдарын қысқаша түрде жазу.
қосымша мәліметтер дерегі.
Конспектінің түрі:
тезис
мәтіндік конспект
баяндама
мақала
ереже
Баяндаманың анықтамасы:
негізгі және қосымша әдебиеттер негізінде берілген тақырыпты жан-жақты қарастыру, сараптама жасау, салыстыру, қорытынды ой қалыптастыру
баяндаманың негізгі ерекшелігі студент 7-10 минут аралығында қорғап тұрған тақырыптың негізгі түйінін ашып, өзінің шешендігін көрсетіп, берілген сұрақтарға жауап беруі тиіс.
~ баяндаманы қорғау барысында студент таратылым қағаздарын, көрнекіліктер жасап, тақтамен, компьютермен, аудиториямен жұмыс жасау қабілеттерін көрсетуі қажет
студент өзіндік жұмыстың осындай түрін орындау барысында тақырып төңірегіндегі әдебиеттерге талдау жасап, негізгі проблеманы ашуы міндетті
Мәтінді баяндау.
Доклад сөзінің қазақша баламасы –
мақала
тезис
баяндама
өлең
әңгіме
Статья –
мақала
баяндама
әңгіме
пікір
сын
Мақала ... түрге бөлінеді:
5 (бас мақала, проблемалық мақала, публицистикалық мақала, насихаттық мақала, ғылыми мақала)
4 (проблемалық мақала, публицистикалық мақала, насихаттық мақала, ғылыми мақала)
3 (публицистикалық мақала, насихаттық мақала, ғылыми мақала)
2 (насихаттық мақала, ғылыми мақала)
6 (бас мақала, проблемалық мақала, публицистикалық мақала, насихаттық мақала, ғылыми мақала, очерк)
Ғылымдағы тезис –
етістік қатарларының тезисі.
ғылыми еңбек, мақала, баяндама, курстық және диплом жұмысының қысқа тұжырымдалған негізгі пайымы, басты ойлары.
антикалық өлең құрылысынды бунақ үлесінің жеңіл, «әлсіз» ритмикалық екпіні
тактінің ауыр, соқпалы бөлімі
диалектикалық дамудың бастапқы кезеңі
Салалас құрмаластың түрі: Атамның жолдан шаршағаны сонша, үйге сүйеп кіргіздік.
ыңғайлас
қарсылықты
түсіндірмелі
себеп-салдар
талғаулы
Салалас құрмаластың түрі: Кітап сыйлаған дұрыс, себебі кітап – ең жақсы сыйлық.
қарсылықты
себеп-салдар
ыңғайлас
талғаулы
кезектес
Жалғаулықсыз салалас құрмалас сөйлем:
Жақсы мінез-құлық пен ақыл күші болып, екеуі біріккенде, бұлар адамшылық қасиеттер болып табылады.
Өлең, жыр- қазақтардың жан серігі.
Осылар арасынан шыққан Базаралы болса, ол әрі сымбатты, әрі шешен жүйрік
Бұл қазақ бастан нені кешпеді, қазақ болғалы
Байлық пен бақ – сенімді серігің, балаң –артыңда қалған ізің.
Себеп-салдар мәнді сөйлем:
Молда маған орын нұсқаған соң, Оразәлі мен оның қасындағы бала араларын аша берді.
Байжекең суырдың інін тереңдетіп қазып көрсе, ар жағы сіресіп жатқан тас көмір екен.
Жел дауылды шақырады, бұлт жауынды шақырады
Жаманменен дос болсаң, сыртыңнан жүрер өсектеп.
Байқағам жоқ, сондықтан кінәлі емен
Қалай? сұрағына жауап беретін сөйлем:
Құрылыс жағдайы туралы рет-ретімен айтып шықты.
Құрылыс жағдайы туралы ешкім ешнәрсе айтпады.
Құрылыс жағдайы туралы білмедік
Құрылыс жағдайы туралы хабарлады
Құрылыс жағдайы туралы ағам хабарлады..
Бос орындағы қажетті сөз: Бұл жоба өзі керек пе, ______ мүлде қажет емес пе, соны түсініп алайық.
кейде
әлде
біресе
мейлі
бірақ
Ыңғайлас салалас құрмалас сөйлем шылаулары:
сол, сондықтан, соншама
бірақ, алайда, дегенмен
да, де, та, те, және, әрі
бірде, біресе, кейде
не, немесе, әлде, я
Қарсылықты салалас құрмалас сөйлем:
Үйде оны бәрі де тамаққа күтті, бірақ Әсия өте жай келді.
Қазақ отбасында әкені сыйлауға үлкен мән беріледі де, бала әкесін сыйлап өседі.
Жақсы бала әке-шешесін қуантады.
Дала тым-тырыс
Көктем. Таңғы самал.
«Ол жұмысқа кейде жаяу келетін, кейде қала көлігіне отыратын» сөйлеміндегі «кейде» сөзіне мағыналас сөз:
бірде
дегенмен
бірақ
сондықтан
соншама
Талғаулы салалас құрмалас сөйлем:
Бата-біреуге жақсы тілек білдіру үшін айтылатын сөз.
Бата отбасының бақытты болуына ықпал етеді.
Арман үйде ойнап жүр еді.
Абай – қазақ халқының ұлы тұлғасы.
Батаны не жасы үлкен адам береді, не құрметті кісі береді
«Амалсыздан» сөзімен мағыналас сөз:
жоққа, бекерге
лезде, зорға
лажсыздан, шарасыздан
тікелей, босқа
әрі, бері
«Мұншама» сөзімен мағыналас сөз:
осыншалық
бірен-саран
біршама
сондайлық
дегенмен
Себеп-салдар салалас құрмалас сөйлем:
Ертеде екі ағайынды жігіт болыпты.
Бата отбасының бақытты болуына ықпал етеді.
Биыл жаңбыр көп жауды, сондықтан шөпте мол болды.
Шешем тамаққа шақырды, бірақ әкем бармады.
Анам әкеме арналған тамақты оттан алды да, оны шүберекпен орап қойды.
«Сүттен ақ, судан таза» тіркесінің мағынасы:
ойсыз
күнәсіз
тәрбиесіз
шыдамсыз
әдемі
Себеп-салдар құрмалас сөйлемнің шылаулары:
бірақ, алайда, дегенмен, сонда да
да, де, та, те, және, әрі
не, немесе, әлде, я болмаса, әйтпесе
бірде, біресе, кейде
себебі, өйткені, сондықтан, сол себепті
Бос орындағы сөздер: ______ отандық жердің жасанды серігі ұшырылса, ______ оның пайдасы көп болар еді.
Егер, онда
Немесе, әлде
Бірақ, алайда
Себебі, өйткені
Бірде, біресе
Кезектес салалас құрмалас сөйлем:
Жаман ағайыннан жақсы көрші артық.
Ағайынның аты озғанша, ауылдастың тайы озсын.
Қазақстан – менің Отаным.
Күзде кейде жаңбыр жауады, кейде қар түседі.
Бата тұрмыстағы әртүрлі оқиғаларға байланысты айтылады.
Кезектес құрмалас сөйлем шылаулары:
себебі, өйткені, сол себепті
да, де, та, те, және, әрі
не, немесе, әлде, я болмаса,
бірақ, алайда, дегенмен
бірде, біресе, кейде
Құрмалас сөйлем дегеніміз:
Біршама тиянақты ойды білдіретін сөздер тобы
Кемінде екі сөздің мағыналық және тұлғалық жақтан байланысуы
Сөйлемде атау септігінде тұрып, іс-оқиғаның иесін білдіреді
Екі немесе бірнеше жай сөйлемнен құралып, күрделі ойды білдіреді
Іс-әрекетті білдіреді
Салалас құрмаластың түрі: Біздің отбасымыз демалыс күні бірде тауда болады, бірде көлге барады.
кезектес
ыңғайлас
талғаулы
қарсылықты
түсіндірмелі
Салалас құрмаластың түрі: Кітап сыйлаған дұрыс, себебі кітап – ең жақсы сыйлық.
қарсылықты
себеп-салдар
ыңғайлас
талғаулы
кезектес
Мезгіл бағыныңқы сабақтас құрмалас сөйлем:
Не ексең, соны орасың
Күз келсе де, жаңбыр жаумады
Сабақ ерте басталғандықтан, ерте бітті
Ол көп уайымдап, ерте келді
Мұғалім айтқанда, ол жазды
"Білім кілті – тіл" мақалының аудармасы:
Знание - сила
3нание ключ к языку.
Язык и знания сила
Язык - ключ к знаниям
Люби и береги свой язык.
Шартты бағыныңқы сабақтастың жасалу жолы:
-са, -се
-ғандықтан, -гендіктен
-ғанда, -генде
-мақшы, -мекші+болып
-ғанмен, -генмен
Себеп бағыныңқы сабақтастың жасалу жолы:
а, -е, -й
-у үшін
-ғандықтан, -гендіктен
-са, -се
-са да, -се де
Мезгіл бағыныңқы сабақтастың жасалу жолы:
-қанмен, -кенмен
-са, -се
-ып, -іп, -п
-қанда, -кенде
-у үшін
Қарсылықты бағыныңқы сабақтастың жасалу жолы:
-са, -се + жіктік жалғау
-мақшы болды, -мекші болды
-ғанмен, -генмен
-ғанша, -генше
-ып, -іп, -п
Бос орындағы сөз: Отансыз __________ – ормансыз бұлбұл.
аспан
ер
адам
жер
ел
Мақсат бағыныңқы сабақтас құрмаластың жасалу жолы:
-ғанмен, -генмен
-у үшін
-ғандықтан, -гендіктен
-са, -се+жіктік жалғау
-са да, -се де
Бос орындағы сөз: Бұл дүкендегі тауарлардың бағасы орталықтан ___________.
көп
нашар
азырақ
арзандау
жоғарғы
Жалғаулықсыз қарсылықты салалас құрмалас сөйлем:
Қонақтар түгел келді, сен жоқсың.
Биыл мектеп бітіремін, бірақ оқуға түспеймін
Уақытым болмады, сондықтан мен келе алмадым.
Аудиторияға қонақ кіріп еді, отырғандар орындарынан тұрды.
Оқуға түспеймін, өйткені жұмыс істеуім керек.
Сөйлем түрі: Биыл мектеп бітіремін де Алматыға инженердің оқуына түсемін.
қарсылықты салалас құрмалас
себеп-салдар салалас құрмалас
талғаулы салалас құрмалас
түсіндірмелі салалас құрмалас
ыңғайлас салалас құрмалас
«Бірақ, дегенмен» шылауларының қатысуымен жасалатын сөйлем:
ыңғайлас салалас құрмалас
қарсылықты салалас құрмалас
себеп-салдар салалас құрмалас
кезектес салалас құрмалас
түсіндірмелі салалас құрмалас.
«Өйткені, себебі» шылауларының қатысуымен жасалатын сөйлем:
Ыңғайлас салалас құрмалас
Қарсылықты сабақтас құрмалас
Қарсылықты салалас құрмалас
Себеп-салдар салалас құрмалас
Кезектес салалас құрмалас
«Бірде, біресе» шылауларының қатысуымен жасалатын сөйлем:
ыңғайлас салалас құрмалас
қарсылықты салалас құрмалас
себеп-салдар салалас құрмалас
түсіндірмелі салалас құрмалас
кезектес салалас құрмалас
«Және, мен, пен» шылауларымен жасалатын сөйлем:
қарсылықты сабақтас құрмалас
қарсылықты салалас құрмалас
ыңғайлас салалас құрмалас
кезектес салалас құрмалас
шартты бағыныңқылы сабақтас
Себеп-салдар салаластың шылаулары:
және, әрі
бірақ, дегенмен
өйткені, себебі
бірде, біресе
не, немесе
«Біртіндеп» сөзімен мағыналас сөз:
бірден
кезек-кезек
әрең-әрең
бірте-бірте
аз-аздан
Салалас құрмаластың түрі: Кейде қабағы түксие қалады, кейде бет әлпеті күлім қағады.
кезектес
себеп-салдар
ыңғайлас
талғаулы
қарсылықты
Астарлы, бейнелі, экспрессивті сөздер қолданылатын стиль:
ауызекі стиль
ғылыми стиль
публицистикалық стиль
көркем әдеби стиль
ресми стиль
Бос орындағы сөз: Журналистерге жобаның жабылуы туралы _______ айтты.
көптеген
әдейі
тым
мейлінше
соншалық
Шартты бағыныңқы құрмалас сөйлемнің жұрнағы:
-ған, -ген
са, -се
-ып, -іп,-п
-у
қан, -кен
Мезгіл бағыныңқылы сабақтас құрмалас сөйлемнің сұрағы:
қашанға дейін?
не себепті?
неге?
неліктен?
не мақсатпен?
Тура мағыналы тіркес:
суық сөз
ақ ниетті
жақсы адам
терең ойлы
ыстық ықылас
Техникалық әдебиет –
публицистика тілі.
ауызекі тіл.
ғылыми тіл.
көркем әдебиет тілі.
ресми тіл.
Қарсылықты салалас құрмалас сөйлемнің жалғаулықтары:
бірақ, дегенмен, алайда
бірде, біресе, кейде
не, немесе, яғни
және, әрі, да, де
өйткені, сондықтан, себебі
Ғылыми стильде жазылған сөйлем:
Ауа-райының өзгеруі атмосферада өтетін нақты құбылыстарға байланысты.
Көктем келіп, ауа-райы жылына бастады.
Күн бұзылып кетті
Па, шіркін, көктемнің иісін-ай!
Жаңбыр құйып жатыр.
Мезгіл бағыныңқы сабақтас сөйлем:
Ұстазы бейілді болса, шәкірті зейінді келеді.
Ала сауысқан бұтақтан-бұтақтан қонып, шықылықтай берді
Енді әзіл әңгімеге кірісе бергенде, ауыз үйдің есігі шалқасынан ашылды
Сәкен екі-үш күнге дейін үйін көрмеді.
Балалары тілін алмай, араздаса беріпті
Мезгіл бағыныңқы сабақтас сөйлем:
Дәл осы минутта мұғалім кіріп келмегенде, мұнын аяғы жақсылықпен тынбас еді
Бай долданып өз сақалын өзі бытырлатып жұлғанда, тұла бойым тік тұрды
Таңертеңнен бері Алматының аспаны ашылмай, жаңбыр төпеп жауып тұр.
Мен айтсам, ерегісіп тыңдамайды.
Аяғының сырқырағаны басылар ма екен деп, ол тізесін отқа қыздырады.
Шартты бағыныңқы құрмалас сөйлем:
Төбені шытынатпай тұтас ұстау үшін, төбеге арқалықтар тегіс тиіп тұру керек.
Ол өзін-өзі тоқтата алмай, мәуені тағы да жеуге кірісті.
Мыңның түсін білгенше, бірдің атын біл.
Аяғының сырқырағаны басылар ма екен деп, ол тізесін отқа қыздырады.
Мен айтсам, ерегісіп тыңдамайды.
Сабақтастың түрі: Елімнің қайғысына мың да бір дауа осы болар деп, Сырдың суына төсегін төсеп тартып тұрады.
мақсат бағыныңқы
мезгіл бағыныңқы
қимыл-сын бағыныңқы
шартты бағыныңқы
себеп бағыныңқы
Бағыныңқысының баяндауышы «ғанмен» құрылымымен жасалатын сабақтастың түрі:
мақсат бағыныңқы
мезгіл бағыныңқы
қарсылықты бағыныңқы
қимыл-сын бағыныңқы
шартты бағыныңқы
Себеп бағыныңқы құрмалас сөйлем:
Тысқа шыққан Сырбай оралғанша, Рахмет хатты төрт-бес рет оқып шықты.
Екі көзі қанталап, денесі ашумен булыға қанталайды
Іздеушілер көрмесін деп, біз тасалана қалдық.
Нұр дегенің не десе, жарқыраған күн деуші ек.
Қолынан келер басқа жәрдем болмаған соң, ол қызға жылы сөзімен қайрат берді.
Сабақтас құрмалас сөйлем жұрнақтары: -ғандықтан, -гендіктен
шартты
қарсылықты
себеп-салдар
мезгіл
мақсат
