wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Казак әскери отаршылдығы, С.Датұлы көтерілісі

Total questions: 66

Worksheet time: 35mins

Name
Class
Date
1.

Ресей империясының аумағындағы казак әскерлерінің атқарған негізгі қызметі:

a)

Орыс армиясының шетелдерге жасаған жорықтарына қатысу

b)

ұлт-азаттық көтерілістер, шаруалар мен жұмысшылардың көтерілістерін аяусыз басуға белсене қатысу

c)

Ресейге жаңа жер қосып алуға белсене қатысу

d)

егіншілікпен айналыса отырып, жер өңдеу

e)

балық аулау, аңшылықпен айналысу

2.

Ресей империясының аумағындағы казак әскерлерінің атқарған негізгі қызметі:

a)

Қиыр Шығыстың жаңа жерінде теміржол құрылысын салу

b)

шекараны қорғау

c)

Шығыс Еуропадағы көтерілістерді басу

d)

бекініс құрылыстарын салуға қатысу, полицейлік қызмет атқару

3.

Казактардың 1835 жылға дейінгі әскери қызметті өтеу тәртібі:

a)

30 жыл

b)

50 жыл

c)

40 жыл

d)

өмір бойы

4.

1835 жылдан кейін Ресей империясындағы барлық казактар үшін әскери қызметті атқару тәртібі:

a)

30 жыл

b)

50 жыл

c)

40 жыл

d)

өмір бойы

5.

ХІХ ғасырдың орта кезіндегі соғыс уақыттарында Ресей казактары жасақтай алатын жауынгер саны:

a)

100 мың

b)

160 мың

c)

200 мың

d)

50 мың

6.

Жайық казактарының ең алғашқы мекендері пайда болған уақыт:

a)

XVI ғасыр

b)

1748-1755 жж

c)

1582-1598 жж

d)

XV ғасыр

7.

Казактардың қоғамдық өмірінің аса маңызды мәселелерін шешті:

a)

жалпы жиналыста

b)

патша кеңесінде

c)

атамандар кеңесінде

d)

әскери топта

8.

Жайық казактары қатысқан Е.Пугачев көтерілісі болған жылдар:

a)

1783-1797 жж

b)

1773-1775 жж

c)

1836-1838 жж

d)

1837-1847 жж

9.

Жайық казактарына берілген жер көлемі:

a)

30 десятина

b)

20 десятина

c)

80 десятина

d)

100 десятина

10.

Жайық казактары жыл сайын сата алатын қой саны:

a)

100 мың бас

b)

200 мың бас

c)

300 мың бас

d)

400 мың бас

11.

Жайық казактарының өздерінің дәстүрлерін, «байырғы ескі» тәртіптерін және тұрмыс-тіршілік салтын сақтап келген уақыты:

a)

ХХ ғасыр басына дейін

b)

ХІХ ғасыр ортасына дейін

c)

1835 жылға дейін

d)

XVIII ғасыр соңына дейін

12.

Орынбор казак әскерлерінің құрылған уақыты:

a)

XVI ғасыр

b)

1748-1755 жж

c)

1582-1598 жж

d)

XV ғасыр

13.

«Орынбор казак әскерлері туралы Ереженің» қабылданған жылы:

a)

1835 ж

b)

1850 ж

c)

1840 ж

d)

1860 ж

14.

Орынбор казактарының қатарына Ставропольден келіп қосылған:

a)

поляктар

b)

белорустар

c)

украиндар

d)

қалмақтар

15.

Қалаларда тұрған Орынбор казактардың көрсеткіші:

a)

2%

b)

1%

c)

3%

d)

4%

16.

Сібір казактарының Сібір әскери бекіністерінде күзет қызметін атқара бастаған уақыты:

a)

XVI ғасыр басы

b)

1748-1755 жж

c)

1582-1598 жж

d)

XVІ ғасыр аяғы

17.

Мещеряктар бұл-

a)

түркі тілдес халықтар тобына жататын ұлыстың аты

b)

Запорожье казактары мен Дон казактарының одағы

c)

мал-мүлкінен айырылған жатақ қазақтар

d)

қалмақтар құрамынан шығып казактар қатарына қосылған ұлыстар

18.

Сібір казактарының Сібір шекара шебінің казак әскерлері деген ресми атқа ие болған жылы:

a)

1810 ж

b)

1805 ж

c)

1808 ж

d)

1820 ж

19.

ХІХ ғ аяғында Сібір казак әскерлері орналасқан екі облыс:

a)

Орал, Торғай

b)

Жетісу, Сырдария

c)

Ферғана, Самарқан

d)

Ақмола, Семей

20.

Сібір казактарының әрқайсысына тиесілі жер телімі орта есеппен аумағында тұратын казак емес тұрғындар (шаруалар, мещандар, саудагерлер) осылай атаған»

a)

30 десятина

b)

20 десятина

c)

80 десятина

d)

100 десятина

21.

Сібір казактарының балық ауланған өзен, көлдері:

a)

Еділ, Жайық

b)

Ертіс, Зайсан

c)

Шу, Балқаш

d)

Талас, Қапшағай

22.

ХІХ ғасырдың аяғында Ертіс шекара шебінде казактарға жалданып жұмыс істеген қазақтар саны:

a)

200 мыңға жуық

b)

500 мыңға жуық

c)

100 мыңға жуық

d)

50 мыңға жуық

23.

Сібір казактарының тарихын, олардың Ертіс бойындағы қазақтармен қарым-қатынасын зерттеумен айналысқан белгілі тарихшы, өлкетанушы генерал:

a)

Г.Е.Катанаев

b)

А.И.Левшин

c)

Ч.Д.Бульжер

d)

А.К.Гейнс

24.

Жетісу казак әскерлерінің құрылған уақыты:

a)

1748-1755 жж

b)

1867 ж

c)

1860 ж

d)

1870 ж

25.

Жетісу казактарындағы өзін-өзі басқарудың басты органы:

a)

сход

b)

вече

c)

боярлар кеңесі

d)

атамандар кеңесі

26.

1848-1921 жылдары өмір сүрген, казак әскерлерінің генералы, Сібір казак әскерлерінің ресми тарихшысы:

a)

Ч.Д.Бульжер

b)

А.И.Левшин

c)

Г.Е.Катанаев

d)

А.К.Гейнс

27.

Кіші Жүзде Е.Пугачев пен Сырым Датұлы көтерілісінің басында билік құрған хан:

a)

Есім хан

b)

Ералы хан

c)

Айшуақ хан

d)

Нұралы хан

28.

Патша үкіметінің жарлығы шығып, қазақтардың Жайықтың оң жағалауындағы аймақтарға қыс мезгілінде жайылымдық жерлерді жалға алу арқылы ғана уақытша өтуіне рұқсат етілген жыл:

a)

1797 ж

b)

1782 ж

c)

1748 ж

d)

1750 ж

29.

Патша үкіметінің жарлығын өз мүддесіне пайдаланып, қазақтарға жерді пайдалануға жалға алуға тыйым салған:

a)

Сібір казактары

b)

Орынбор казактары

c)

Жайық казактары

d)

Жетісу казактары

30.

1782-1783 жылдың қыс айында шекара шебінің ішкі жағында казактардың қазақтарға келтірген шығыны:

a)

қазақ ауылдарын шабуы

b)

4 мыңнан астам жылқыны тартып алуыегістік жерге түсті деген сылтаумен

c)

4 мың қойды тартып алды

d)

Орал бекінісіне жақындады деген сылтаумен адамдарды тұтқындады

31.

1782-1783 жылардағы дала тұрғындары арасындағы жұт кезінде қырылған жылқы мен сиырдың саны:

a)

10000 –нан астам

b)

50000-нан астам

c)

20000-нан астам

d)

100000-нан астам

32.

Сырым Датұлы бастаған көтеріліс қамтыған өзен аймағы (тары):

a)

Шу

b)

Елек, Қобда

c)

Ойыл

d)

Сағыз

e)

Жем

33.

Қазақтардың Гиряль бекінісіне шабуыл жасап бекіністегі солдаттарды тұтқындап, малдарын айдап кеткен жылы:

a)

1783 жылдың көктемі

b)

1783 жылдың қаңтары

c)

1797 жылдың көктемі

d)

1782 жылдың желтоқсаны

34.

С.Датұлы көтерілісінің басында Орынбордың солтүстік-шығысында шабуылдаған рулар:

a)

наймандар

b)

керейлер

c)

жалайырлар

d)

тамалар

35.

С.Датұлы көтерілісі басталған кезде Орынбор комендантының Орынбор казактары жазалаушы әскерлері мен башқұрттардан тұратын әскерінің жалпы саны:

a)

1500

b)

2000

c)

2500

d)

7000

36.

Орынбор коменданты жіберген жазалаушы әскерінің шабуылы кезінде тұтқынға түсіп, қазыналық жұмыстарды атқаруға жіберілген адамдар саны:

a)

60

b)

70

c)

65

d)

56

37.

С.Датұлы бастаған көтерілісшілер Орынбор, Елек қорғанысының екі арасын байланыстыратын даңғыл жолды өз бақылауына алған кезде көтерілісшілердің жалпы саны жетті:

a)

3 мың адам

b)

7 мың адам

c)

10 мың адам

d)

2 мың адам

38.

С.Датұлы, Барақ, Тіленші жасақтары Төменгі Орал шекара шебінің аймағында патша үкіметінің әскерлерімен шайқасқан жылы:

a)

1783 жыл

b)

1784 ж

c)

1785 ж

d)

1797 ж

39.

Ел ішіндегі беделінен айырылған Нұралы ханның Кіші жүзден біржолата қуылған жылы:

a)

1786 ж

b)

1785 ж

c)

1784 ж

d)

1783 ж

40.

С.Датұлы көтерілісі кезінде Калмыков бекінісінде жасырын түрып, Уфаға жер аударылып, сол жерде қайтыс болған хан:

a)

Ералы

b)

Есім

c)

Жантөре

d)

Нұралы

41.

Сырым Датұлы шыққан Байұлы бөліміне жататын ру:

a)

беріш

b)

байбақты

c)

адай

d)

тама

42.

Сырым Датұлының ақылдылығы мен тапқырлығы нәтижесінде алған атауы:

a)

«Бала би»

b)

«Сабалақ»

c)

«Дарабоз»

d)

«Қарлығаш би»

43.

Сырым батыр туралы «... Сырым батыр – жігерлі, терең ойлы, қайратты, батыл, тапқыр, айлалы ерекше тұлға» деп жазған ХІХ ғасырдың ІІ жартысында өмір сүрген ағылшын журналисті:

a)

Д.Бульжер

b)

А.Левшин

c)

С.Герберштейн

d)

А.Дженкинсон

44.

Сырым Датұлы көтерілісіне қатысқан қарапайым көшпелі қазақтар қатарында болған (дар):

a)

құлдар

b)

старшындар

c)

қырғыздар

d)

билер

e)

батырлар

45.

Сырым батырдың көтерілісіне қатысқан Айшуақ сұлтанның ұлы:

a)

Есім

b)

Ералы

c)

Қаратай

d)

Жантөре

46.

С.Датұлы бастаған көтерілісшілердің қойған ең басты талабы:

a)

патша үкіметінің қазақ жерлерін тартып алуын тоқтату

b)

Орынбор казак әскерлерін тарату

c)

Орал казак әскерлерін тарату

d)

сұлтан, хан, олардың төңірегіндегілердің озбырлығына тыйым салу

47.

1784 жылы Орынбор губерниясының бастығы ретінле келіп, қазақтарды «жаны жайсаң ақкөңіл халық» деп атаған:

a)

Г.Х.Гасфорт

b)

В.А.Обручев

c)

О.А.Игельстром

d)

Г.А.Колпаковский

48.

1786 жылы Кіші Жүздегі хан билігін реформалаудың жобасын ұсынып, хан билігін жоюға тырысқан:

a)

М.А.Фольмбаум

b)

О.А.Игельстром

c)

Г.А.Колпаковский

d)

Г.Х.Гасфорт

49.

1786 жылғы хандық билікті жоюға тырысқан реформаға наразы болып, өз ықпалынан айырылғысы келмеген (дер):

a)

старшындар

b)

батырлар

c)

сұлтандар

d)

қожалар

50.

1786 жылы қабылданған (тіптен ІІ Екатерина тарапынан бекіген) Игельстром реформаларының мазмұны:

a)

билікті билер кеңесіне беру

b)

хан билігін толығынан жою

c)

кіші жүзді рулық-тайпалық жүйе бойынша үшке бөлу

d)

расправалар құру

e)

Орта жүздегі хандық билікті жою

51.

1786 жылы қабылданған (тіптен ІІ Екатерина тарапынан бекіген) Игельстром реформаларының мазмұны:

a)

билікті хандар кеңесіне беру

b)

Орынборда шекаралық сот құру

c)

Кіші Жүз аумағында Бөкей Ордасын құру

d)

Кіші жүз аумағында екі не үш қала, бірнеше мектеп, мешіттер салу

52.

1786 жылғы старшындар съезі кезінде Шекаралық сот құруға келісім берілген соң, сот құрамына енген ру старшындарының саны:

a)

5

b)

12

c)

10

d)

6

53.

Шекаралық сот құрылуы нәтижесінде лауазымды әкімшілік қызметтен сұлтандарды ығыстыра бастаған:

a)

билер

b)

батырлар

c)

ру старшындары

d)

қожалар

54.

Игельстром реформалары нәтижесінде қазақ даласында үзілді-кесілді қарсы болған:

a)

билер

b)

батырлар

c)

сұлтандар

d)

қожалар

55.

Шекаралық соттың құрылуын өз мүдделеріне пайдаланып, Еділ мен Жайық арасында қысқы кездегі мал жайылымының көлемін ұлғайту туралы мәселе қоя бастаған:

a)

старшындар

b)

билер

c)

батырлар

d)

қожалар

56.

Хиуа хандығымен қазақтарға, қару-жарақ, атты әскер, азық-түлікпен көмектесу жөнінде келіссөз жүргізген:

a)

Нұралы хан

b)

Ералы хан

c)

Игельстром

d)

Сырым Датұлы

57.

1792 жылы С.Датұлы 1000 сарбазбен шабуыл жасаған бекінісі:

a)

Жайық

b)

Гурьев

c)

Елек

d)

Ор

58.

Сырым Датұлының нығайтылған бекінісі мен жақсы қаруланған қорғанысқа тап болып, ала алмаған бекінісі:

a)

Ақмола

b)

Гурьев

c)

Александровск

d)

Красногорск

59.

Сырым Датұлының жақтастары 1797 жылдың көктемінде хан ордасына шабуыл жасалғанда өлтірілген хан:

a)

Қаратай

b)

Есім

c)

Айшуақ

d)

Ералы

60.

Кіші жүздегі хан тағына талас кезінде билікті Хан кеңесіне тапсыруды ұсынған:

a)

Сырым Датұлы

b)

Жәңгір хан

c)

Игельстром

d)

Қаратай сұлтан

61.

Ресей өкіметінің отаршыл билігі хандыққа ұсынған қартайып қаусап отырған сұлтан:

a)

Айшуақ

b)

Есім

c)

Ералы

d)

Шерғазы

62.

Хан кеңесінің құрамына сайланбай, Әлімұлы старшындарының қолдауына ие болып, Хан кеңесінің алдына Кіші жүздегі жағдайды жақсарту жөнінде мәселе қойған:

a)

Қаратай сұлтан

b)

Сырым Датұлы

c)

Айшуақ сұлтан

d)

Есім сұлтан

63.

1797 жылы сұлтандар мен ру старшындарының қолдауымен хан сайланған:

a)

Айшуақ

b)

Қаратай

c)

Жантөре

d)

Шерғазы

64.

Кіші жүздегі сұлтандар мен старшындардың өзара татуласуы нәтижесінде патша әкімшілігіне қарсы күресті жалғастыра беру мүмкіндігінен айырылып, Хиуа аймағына көшкен:

a)

Есім хан

b)

Ералы хан

c)

Нұралы хан

d)

Сырым батыр

65.

Патша үкіметінің Еділ мен Жайық аралығындағы мал жайылымдарын пайдалану жөніндегі жеңілдігіне сай жасалған қадам:

a)

1801 жылы Ішкі Орда құрылуы

b)

1824 жылы хандықтың жойылуы

c)

Жайықтың оң жағасына мал жаюға рұқсат беру

d)

Қазақтарды башқұрт, қалмақтармен араластыра қоныстандыру

66.

Кіші Жүзді Әбілқайыр ханның ұлы Айшуақ ханның билеген жылдары:

a)

1748-1786 жж

b)

1783-1797 жж

c)

1797-1805 жж

d)

1791-1795 жж