Font size
WorksheetsТест по грамматике
Total questions: 91
Worksheet time: 46mins
Сілтеу есімдігін анықтаңыз
Мұнда
Ешқашан
Мен
Күллі
Өзім
Ортақ етістің жұрнағын табыңыз
-ыс, -іс
-ыл, -іл
-ын, -ін
-ған, -ген
-мақ, -мек
«Жуындым» сөзінің етіс түрін анықтаңыз
өздік
ырықсыз
өзгелік
ортақ
мақсатты
Мақсатты келер шақ қандай жұрнақтар арқылы жасалады.
-мақ, -мек
-ыс, -іс
-ды, -ді
-ып, -іп
-ған, -ген
Қалау райлы тіркесті ажыратыңыз.
Санағысы келеді.
Осылар санасын.
Санаса қалыпты.
Осылар санады.
Санамақ болды.
Қандай сөздердің қысқартылып берілетінін табыңыз.
күрделі сөздер
тұрақты тіркестер
жаңа сөздер
қос сөздер
біріккен сөздер
Себеп-салдар салалас сөйлемді белгілеңіз.
Енді жасыру мүмкін емес, үйлену тойы ертең, кешке.
Айдағының бес ешкі ысқырығың жел жарады.
өзгелік
ортақ
мақсатты
Қос сөздердің үстеме буынды түрлерінен басқаларын күрделі сөз деп таныған ғалым кім?
Аханов К
Шакенов Ж
Момынова Б.
Сыздық Р .
Сайрамбаев Т
Екі сыңары бірдей тәуелдік жалғауын қабылдау арқылы жасалған қосарлама қос сөзді көрсетіңіз?
ерсілі-қарсылы
аз-көп
аш-тоқ
мең-зең
дау-шар
Екі сыңары да көсемше тұлғасын қабылдау арқылы жасалған қосарлама қос сөзді көрсетіңіз?
асып-тасып
үнсіз-түнсіз
елсіз-жұртсыз
үйсіз-күйсіз
уайымсыз-қайғысыз
Күрделі сөздің түрін көрсетіңіз?
күрделі біріккен сөздер
атау септікте тұрған сөздер
табыс септігінде тұрған сөздер
көптік формадағы лексикалық бірлік
жатыс септігінде тұрған сөз
Кіріккен сөзді табыңыз?
белбау
қарабауыр
асқазан
көксерке
итмұрын
Күрделі атаудың әрбір сөзінің басқы дыбысынан құралған қысқарған сөзді көрсетіңіз?
ТМД, АҚШ
ҚазМҰУ, АлМи;
партком, совхоз, обком
мединститут
пединститут
Әрбір сөздің басқы буындарынан құралған күрделі атауды көрсетіңіз?
партком, совхоз, обком
ТМД, АҚШ
ҚазМҰУ, АлМи;
мединститут
пединститут
Құрамындағы алғашқы сөздің басқы буыны мен соңғы сөздің бірігуінен жасалған құрделі атауды көрсетіңіз?
мединститут, пединститут
партком, совхоз, обком
ТМД, АҚШ
ҚазМҰУ, АлМи;
ҚазҰУ
Сын есім мен етістіктен болған біріккен сөзді көрсетіңіз?
көнетоз
бірсыпыра
түйетабан
бүгін
екіұшты
"Зат есім - зат есім" типті сөз тіркесін табыңыз
түлкі тымақ
мұзды оймақ
түлкіні ұстады
мұзды ерітті
түлкі тымақты ал
"Үстеу - зат есім" типті сөз тіркесін табыңыз
бүгін кезекші
Асан кезекші
таныс кезекші
көргенді кезекші
ояу кезекші
"Есімше - зат есім" типті сөз тіркесін табыңыз
келетін кісілер
көп кісілер
таныс кісілер
қонақ кісілер
бейтаныс кісілер
"Есімдік - зат есім" типті сөз тіркесін табыңыз
нешінші қатар
бірінші қатар
қаз-қатар
бізбен қатар
үшінші қатар
"Сын есім - зат есім" типті сөз тіркесі қайсы
салмақты мінез
мінезін ұнатты
мінезін ұнатпады
мінезін сынады
мінезін сынау
"Сан есім - зат есім" типті сөз тіркесін табыңыз
екінші қатар
қаз-қатар
қатар-қатар
менімен қатар
бұл мектеп
Қай сөз тіркесінде бағыныңқы сыңар басыңқы сөзді өлшем жағынан анықтап тұр?
топ адам
келген адам
оқыған жігіт
мықты жігіт
ұшқыш жігіт
Синтетикалық тәсіл арқылы байланысқан сөз тіркесін табыңыз
алманы алма
алма - жеміс
қызыл алма
шік алма
күздік алма
Күрделі сөз тіркесін табыңыз
балаларды зар илету
балалармен қоштасу
балаларға сәлемдеме
балалардан құтылу
балаларға сену
"Еліктеуіш - етістік" типті қабыса байланысқан сөз тіркесін табыңыз
қарқ-қарқ күлді
қарқылға басты
қарқылмен бітірді
қарқ-қарқ күлкі
қарқылдың аяғы
"Үстеу - етістік"типті қабыса байланысқан сөз тіркесін табыңыз
адамша сөйледі
адамға сөйледі
адаммен сөйлесті
адамның сөзі
адал адам
Тұйық етістікті анықтаңыз.
шегелеу
түсіндір
көмектес
дәлелде
көрсет
Болымды етістікті табыңыз.
Сыз
Сұрама
Айтпа
Тасыма
Барма
Болымды етістікті табыңыз.
Сыз
Сұрама
Айтпа
Тасыма
Барма
«Екі-екіден» сан есімнің қай мағыналық түрі екенін белгілеңіз.
Топтау
Жинақтық
Болжалдық
Реттік
Бөлшектік
Жинақтық сан есімнің сұрағын табыңыз.
Нешеу?
Қай шамалы?
Қаншадан?
Неше?
Қанша?
Күрделі сан есімді анықтаңыз.
тоғыз жүз елу
жеті
үшінші
мың
алтау
Туынды зат есімді табыңыз.
жылқышы
қора
ауыл-аймақ
ер-тұрман
халық
Көсемшені көрсетіңіз
жазып
бару
айтар
келмек
көрген
Тіл білімі – тілдік іс-әрекеттен басқаша не деп танылады?
лингвистикалық қабілет
семиотика
грамматика
семантика
лингвистикалық қызмет
Көмекші сөздерді кейде қалай атайды?
жабық топтағы сөздер
қосымша сөздер
қыстырма сөздер
ашық топтағы сөздер
негізгі сөздер
Кейбір тілдерде циркумфикстер кездеседі, аффикстердің бұл түрі сөзге қалай жалғанады?
морфеманың алдына не соңына
сөз бен сөзді байланыстыруда
шылау қызметінде
морфемадан бөлек қосымша ретінде
қос сөздерге
Циркумфикс аффикстер кейде қалай аталады?
үзілісті морфемалар
префикстер
морфема
сөздің ең кіші бөлшегі
жалғаулар
Табиғи тілдің аса маңызды сипаты қалай аталады?
иерархиялық құрылым
күрделі құрылым
жүйелі құрылым
тілдік құрылым
морфемалық
Сөзжасам ережелері бойынша жасалған, бірақ тілде жоқ сөздер қалай аталады?
лексикалық кемшіліктер
лексикалық процестер
лексикалық жүйе
лексикалық мағына
лексикалық құрылым
Үндістандағы 70 милионнан астам адам қолданатын тіл?
тамил
идо
фин-угор тілі
эсперанто тілі
тибет
Одағайдан жасалған етістікті тап
уһледі
сарт-сұрт етті
жарқылдады
саңқылдау
тарсылдау
«Қазіргі қазақ тіліндегі қалып етістіктер» еңбегінің авторы кім?
М.Оразов
Н.Оралбаева
А.Ысқақов
Ғ.Мұсабаев
Ы.Маманов
«Қазіргі қазақ тілі (етістік)» оқу құралының авторы кім?
Ы.Маманов
Н.Оралбаева
А.Ысқақов
М.Оразов
А.Байтұрсынов
С.Исаев қазақ тілінде неше сөз табы бар екенін көрсетеді:
10
9
11
8
6
Жалғаулық, демеулік терминдерін енгізген қай ғалым?
А.Байтұрсынов
Қ.Жұбанов
Н.Сауранбаев
М.Балақаев
Ғ.Мұсабаев
Сан есімнің анықтамасын белгілеңіз
заттың санын, ретін білдіретін сөз табы.
заттың атын білдіретін сөз табы.
іс-әрекетті білдіретін сөз табы
заттың түрін, түсін білдіретін сөз табы.
мағынасы жоқ сөздер.
Етістік сөйлемде қандай мүше болатынын анықтаңыз
баяндауыш.
бастауыш.
анықтауыш.
толықтауыш.
пысықтауыш.
Етістік сөйлемде қандай мүше болатынын анықтаңыз
баяндауыш
бастауыш
анықтауыш
толықтауыш
пысықтауыш
Тұйық етiстiктi сөздi көрсетiңiз?
ұшу
болыпты-мыс
айтыс
қас
оқы
Шылау қандай грамматикалық қызмет атқарады?
сөз бен сөзді байланыстырады, сөзге грамматикалық мағына қосады
жеке сұраққа жауап береді
толық мағыналы сөз болады
жеке тұрып түрлене алады
заттың санын білдіреді
Субстантивтену қандай құбылыс?
зат есімге айналу
етістікке айналу
сын есімге айналу
сан есімге айналу
есімдікке айналу
Есімдіктер мағынасына қарай нешеге бөлінеді?
7
4
6
2
5
Болымды мағынаны бiлдіретiн етiстiктi атаңыз
келмей қоймады
айтпай қойды
оқып бермеді
бармады
барған жоқ
Белгісiздiк есiмдiктерiн керсетiңiз
бiреу, кейбiреу, бiрдеме
ал, сал, бар
берi, барлығы, барша
мен, сен, ол
кiм, кандай, кай
Кiрiккен күрделi етiстiктердi тап
әкел, апар
бар, қал, сал
келе-келе, жылап-сықтап
әкеле жатыр, апарып бер
жәрдем ет, жеткiзіп бер
Күрделі сөздердің қайсысы қос сөз?
құрт құмырсқа
он бес
ҚазҰУ
қара торы
асық жілік
Түбір сөзге жұрнақ жалғау арқылы жаңа сөз жасау тәсілін көрсет
синтетикалық
аналитикалық
лексика-семантикалық
конверсикалық
аналитика-синтетикалық
Біріккен сөз қайсысы?
аққу
шыбын-шіркей
БҰҰ
темір жол
Болымсыздық есімдігін тап
ештеме
әркім
біз
бүкіл
бұл
Мына сөздердің қайсысына көптік жалғау жалғанбайды?
темірқазық
кітап
жәндік
қарындаш
құрбы
Көптік жалғауды көрсет
- лар, лер, дар, дер, тар, тер
-дан, ден, тан, тен
- дың, дің, ның, нің
-мыз, міз, быз, біз
-да, де, та, те
Грамматикалық мағына берудің синтетикалық тәсілін табыңыз:
аффикстік тәсіл
интонация тәсілі
көмекші сөздер тәсілі
тіркеу тәсілі
орын тәртібі тәсілі
Жалпылау есімдігін көрсетіңіз
барлық, күллі, барша, бүкіл
сол, бұл, анау, ол, мынау
өз, ешбір, кім, біреу, бәрі
олар, біздер, сіздер, сендер
сол, соны, ол, менің
Одағай сөздері нені білдіреді?
сөйлеушінің қөніл- күйін, сезім арқылы білдіретін сөздер
заттың атын
заттың санын
іс - әрекетін
заттың мөлшерін
«Абай тілінің сөздігі» қандай сөздік түріне жатады?
арнаулы
этимологиялық
диалектологиялық
фразеологиялық
түсіндірме
Тұрақты тіркесті табыңыз
Жапан дала
Қызық оқиға
Жайлы орын
Үлгілі шәкірт
Білімді адам
Фразеологиялық сөйлемшені анықтаңыз
Көрпеңе қарай көсіл
Бес аспап
Тайға таңба басқандай
Су жүрек
Ат үсті қарау
Мәтелді анықтаңыз
Көппен көрген ұлы той
Әзіл айтсаң да, әділ айт
Байлық мұрат емес, жоқтық ұят емес
Ерінбегеннің еңбегі жанады
Кең болсаң, кем болмайсың
Фразеологиялық бірлікке жататын етістікті тіркесті анықтаңыз
Түймедейді түйе ету
Ит өлген жер
Кірпік қаққанша
Бес аспап
Аузы-мұрны қисаймайтын
Фразеологиялық тізбекті анықтаңыз
Қыпша бел
Тайға таңба басқандай
Тілі қышу
Жүрегінің түгі бар
Тамырына балта шабу
Фразеологизмге тән басты белгілі
Әр сыңарының орны тұрақты болады
Басқа тілге сөзбе-сөз аударылады
Құрамындағы әр сөз бастапқы мағынасын сақтайды
Өзгертіп айтуға келеді
Құрамындағы сыңарлары алмастырылмайды
Тіл білімінің саласына жататын терминдік тіркесін анықтаңыз
Құрмалас сөйлем
Құмды жер
Орманды аймақ
Үлкен адам
Көк шөп
«Ат ұстар, сырға салу» тарихи сөздің қай тобына жатады?
әдет-ғұрып, тұрмыстық
ел басқару ісі
діни ұғым
қару-жарақ
тұрмыстық заттар
Мысалдардан варваризмді сөйлемді көрсетіңіз:
Шорт знает, сабап кетуі де мүмкін.
Қойыңыз, олай деуге болмайды.
Ер – туған жеріне.
Ит – тойған жеріне.
Ақылдың түбі – сабыр
Бір-біріне синоним болып тұрған сөздері бар сөйлемді көрсетіңіз.
Тентек, өр, тұқымынан теріс азу
Салт бар әр ғасырдың, әр уақыттың
Жүрегімде өмір жоқ, ыстық қан жоқ
Күз болды деп көңілің жабығады
Күз күні жанды-жансыз қамығады
"Метафора", 'Метонимия', 'Синекдоха' тәсілдері арқылы жасалған сөздер қандай мағынада қолданылады:
ауысмалы
тура
фразеологиялық
грамматикалық мағынада
туынды мағынада
Варваризмді сөйлем қайсы?
Он сам... сам... сен не мешай, - деді Шеркес
Өзі де істі тындырады, - деді ол
Ол тапсырманы тындырды
Қолға алған ісі оңға басты
Екі қолға бір жұмыс
Салт-дәстүрге байланысты фразеологизм қайсы?
құда түсуге кетті
күн арқан бойы көтерілді
мүйізі сырқырау
ұзын арқау, кең тұсау
жанын көзіне көрсету
Архаизмге қарама-қарсы құбылыс
Неологизмдер
Кәсіби сөздер
Синонимдер
Антонимдер
Полисемия
Көнерген сөздердің түрлері
Архаизм, историзм
Синоним, омоним
Омоним, антоним
Полисемантизм, неологизм
Сема, морфема
Сөздің шындық болмыстағы құбылыстардың бейнесімен тікелей байланысты лексикалық мағынасы қалай аталады ?
Тура мағына
Ауыспалы мағына
Синтаксистік шартты мағына
Шартты мағына
Фразеологиялық байлаулы мағына
Терминдену дегеніміз не?
термин емес сөздің терминге өтуі
сөз тіркесінің белгілі бір салаға қатысы
терминдердің күрделенуі
салалық терминнің өзгеруі
терминдерді тілдік қолданыстан шығару
Бір тілдің шеңберінде қолданылатын терминдердің жиынтығы тіл білімінде қалай аталады?
терминология
морфология
фразеология
лексикология
семасиология
Адамның сезіміне әсер ететін сөздер тобын қазақ тілінде қандай лексикаға жатқызады?
экспрессивті-эмоционалды лексика
диалектная лексика
общенародная лексика
терминологическая лексика
профессиональная лексика
Қолдану өрісі тар лексиканың түрін көрсетіңіз:
диалектілі лексика
обобщающая лексика
неологизмы
варваризмы
кальки
Бейнелі мағыналы сөзді көрсетіңіз.
ғажап, кінәмшіл, тамаша
государство, дорога, крыло
диалект, акцент, сказуемое
день, год, месяц
воздух, неделя, век
Энантиосемияны көрсетіңіз?
алақан жаю
идти в школу
выступать
выбежать
большое здание
Тілдердің типологиялық классификациясы дегеніміз не?
грамматикалық құрылысына қарай топтау
группировка по родству
группировка по этапам развития
группировка по происхождению
группировка по географическому положению
С.Исаев қазақ тілінде неше сөз табы бар екенін көрсетеді:
10
9
11
8
6
