wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Бека Сөзжасам 51-100

Total questions: 50

Worksheet time: 25mins

Name
Class
Date
1.

Біл-білім-білімпаз-білімпаздық сөзжасамдық тізбегінде неше негіз сөз бар?

a)

3

b)

1

c)

2

d)

4

e)

5

2.

Шық-шығын-шығында сөзжасамдық тізбегінде неше негізді сөз бар?

a)

2

b)

4

c)

3

d)

1

e)

0

3.

Жұрнақ дегеніміз не?

a)

Сөзге грамматикалық мағына үстейтін қосымша.

b)

Негіз сөзге жалғанып, оның лексикалық мағынасын өзгертетін не оны түрлендіретін қосымша.

c)

Негіз сөзге жалғанып, оның лексикалық мағынасын түрлендіретін қосымша.

d)

Сөз бен сөзді байланыстыратын қосымша.

e)

Негіз сөзге жалғанып, оның лексикалық мағынасын өзгертетін қосымша.

4.

Семантикалық тәсілдің мазмұны неде?

a)

Сөзге сөз тудырушы жұрнақтың қосылуы арқылы жаңа сөз тудыру.

b)

Басқа тілден енген сөздерді тікелей сол күйінде алу.

c)

Сөздерді (екі не одан да көп сөзді) біріктіру арқылы бір ұғымды жаңа мағыналы күрделі сөз тудыру.

d)

Әр түрлі семантикалық процестер (мағына дамуы, функционалды ұқсату заңы т.б.) нәтижесінде жаңа сөздердің пайда болуы.

e)

Сөздерді (екі не одан да көп сөзді) тіркестіру арқылы бір ұғымды жаңа мағыналы күрделі сөз тудыру.

5.

Қай тәсіл әрі конверсиялық тәсіл деп те аталады?

a)

Семантикалық-синтетикалық

b)

Синтетикалық

c)

Аналитикалық

d)

Лексика-семантикалық

e)

Синтетикалық-аналитикалық

6.

Құрал-сайман атауларын жасайтын жұрнақты белгілеңіз.

a)

-стан, -қор

b)

-ма, -ме, ғы, -гі

c)

-гіш, -й

d)

-сын, -ыс

e)

-қай, -ша

7.

Жаңа туынды сөздi белгiлеңіз

a)

Әуе

b)

Космос

c)

Салымшы

d)

Дерек

e)

Суретшi

8.

Бiрiгу арқылы жасалған жаңа туынды сөздi белгiлеңіз.

a)

Қолғап

b)

Қарақшы

c)

Төлемақы

d)

Бала-шаға

e)

Аяқ киiм

9.

Кiрме жұрнақ арқылы жасалған жаңа туынды сөздi белгiлеңіз.

a)

Тұжырымдама

b)

Өнерпаз

c)

Арбакеш

d)

Асхана

e)

Кiрешi

10.

Шалап, мұрап, абжылан туынды сөздеріндегі аб сыңары қандай мағына білдіреді?

a)

Бас

b)

Қол

c)

Өзен

d)

Су

e)

Сұр

11.

Сөйлемдегi туынды сөздiң сөзжасамдық мағынасын белгiлеңіз.

a)

Адамның түрлi мiнез-құлқы

b)

Қимылға ортақтық

c)

Қимылдың объектiсi

d)

Бiр iске бейiмдiлiк

e)

Абстракт ұғым

12.

Сөзжасамдық тарам дегеніміз не?

a)

Екі сөзден тұратын қатар.

b)

Негіз сөз бен сөзжасамдық жұрнақтан тұратын сөзжасамдық ұядағы туынды түбірлердің жасалу ретін білдіретін тілдік бірлік.

c)

Түп негіз сөзден жасалған туынды түбір сөздер тізбегі.

d)

Тік қатардағы бір сатыда бір негіз сөзден өрбіген туынды сөздердің жиынтығы.

e)

Туынды сөздердің жиынтығы.

13.

Мұражай, саяжай, жағажай, мекенжай туынды сөздеріндегі жай сөзі қалай аталады?

a)

Толымсыз сыңар

b)

Ауыспалы сыңар

c)

Көмекші сыңар

d)

Тірек сыңар

e)

Тұрақты сыңар

14.

Ұқсатудан туған күрделі аталымдарды табыңыз.

a)

Итмұрын, түйежапырақ

b)

Отбасы, қолбасшы

c)

Қызылқурай, қарақат

d)

Итарқа, жантәсілім

e)

Киікоты, балқурай

15.

Бір белгісі түс атауы негізінде туған күрделі аталымдарды көрсетіңіз.

a)

Құлаққағыс, шаңқобыз

b)

Тауқұдірет, шарайна

c)

Күркетауық, былтыр

d)

Бозторғай, қарлығаш

e)

Бозбала, таутеке

16.

Бір белгісі мекен, орын атаулары негізінде туған күрделі аталымдарды көрсетіңіз.

a)

Асқазан, көкқұтан

b)

Айғұлақ, ақбөкен

c)

Көлбақа, тауқұдірет

d)

Қолкесер, таутеке

17.

Жаужапырақ, жаубүйрек туынды сөздеріндегі жау сөзі қандай мағына білдіреді?

a)

Май

b)

Күн

c)

Кіші

d)

Үлкен

e)

Сары

18.

Бiр iстi, қозғалысты жақтаушы мәнiн беретiн туынды зат мағыналы сөздердің жұрнақтарын табыңыз.

a)

-ым, -iм, -хана

b)

-шы, -шi

c)

-стан, -қор

d)

-кер, -гер, -паз

e)

-қай, -ша

19.

Табиғат құбылыстары атауларын тудыратын жұрнақтарды көрсетіңіз.

a)

-н, -сын

b)

-мал, -ма

c)

-ақ, -ық

d)

-маш, -мық

e)

-ма, -нды

20.

Екi түрлi мәнде жұмсалатын туынды зат мағыналы сөздердің жұрнағын табыңыз.

a)

-кеш, -нама

b)

-кер, -гер

c)

-хана, -стан

d)

-лық, -лiк

e)

-ым, -iм

21.

Субстантивтенген сөздi табыңыз.

a)

Алыпсатар

b)

Ақын

c)

Әншi

d)

Тарихнама

e)

Саяжай

22.

Сын сөзден субстантивтенген сөзді белгілеңіз.

a)

Науқас

b)

Қашаған

c)

Ағарған

d)

Жатыпішер

e)

Атқамінерлер

23.

Ағайын күрделі сөзін аға йугун сөздерінің сабақтаса байланысуынан шықты деген кімнің пікірі?

a)

Қ.Жұбанов

b)

Н.Оралбай

c)

А.Ысқақов

d)

С.Исаев

e)

А.Ибатов

24.

Белбеу сөзі тілдің қай заңдылығымен кіріге жасалған?

a)

Буын жылысу

b)

Дыбыс үндестігі

c)

Сөздердің қысқаруы

d)

Сөздердің ықшамдалуы

e)

Буын үндестігі

25.

Бір сыңары көне түркі сөзі болып келетін күрделі туынды сөзді табыңыз.

a)

Шонжар

b)

Мұрап

c)

Бүгін

d)

Қарақат

e)

Алжапқыш

26.

Жалаң адъектив сөздi табыңыз.

a)

Қызу

b)

Сусыз

c)

Көргiш

d)

Ойнамалы

e)

Ұшқалақ

27.

Күрделi тiркестi сын сөздердің жасалу жолы нешеу?

a)

5

b)

6

c)

4

d)

3

e)

2

28.

Күрделi сын есiмнiң жасалу жолын белгiлеңіз.

a)

Туынды түбiрге жұрнақ жалғау

b)

Сапалық сын есiм мен қатыстық сын есiмнiң тiркесуi

c)

3-жақ тәуелдiк жалғаулы сөз бен сын есiмнiң тiркесуi

d)

Сапалық сын есiмдердiң тiркесуi

e)

Қосарлануы арқылы

29.

Сан есімдердің сөзжасамындағы өнімді тәсіл.

a)

Семантикалық

b)

Синтетикалық

c)

Аналитикалық

d)

Лексикалық

e)

Фонетикалық

30.

Сан есімдердің сөзжасамының басты ерекшелігі.

a)

Тек кірігу жолымен жасалуы

b)

Басқа сөз топтарынан жасалуы

c)

Басқа сөз топтарынан жасалмауы

d)

Тек сөзжасам жұрнақтары арқылы жасалуы

e)

Тек тіркесу жолымен жасалуы

31.

Сан есімдердің жасалуындағы көне қосымшалар.

a)

-ты/-ті, -ыз/-із

b)

-даған/-таған, -дей/-дей

c)

-шы/-ші, -ау/-еу

d)

-ыншы/-інші

e)

-ау, -ншы

32.

Сөйлемдегі сан есімнің түрленуін белгілеңіз. Бірің тапсырғанда, екіншің терезе алдында тұрыңдар (С.Мұқанов).

a)

Адвербиалдану

b)

Адъективтену

c)

Нумералдану

d)

Субстантивтену

e)

Вербалдану

33.

Сөйлемде сан есімнің қай түрі заттанып қолданылған? Үшеуі оңаша отыр (Ғ.Мұстафин).

a)

Жинақтық

b)

Топтық

c)

Есептік

d)

Реттік

e)

Болжалдық

34.

Шығыс септік тұлғасы сан есімнің қай мағыналық түрін жасағанда жалғау қызметін атқармайды?

a)

Есептік

b)

Топтық

c)

Реттік

d)

Бөлшектік

e)

Болжалдық

35.

Сөйлемдегі сан есімнің жасалу жолын белгілеңіз. Құдасының аулына Ұлжан отыз шақты кісімен келген (М.Әуезов).

a)

Екі сан есімнің қосарлануы арқылы

b)

Сөзжасамдық жұрнақтың жалғануы арқылы

c)

Сан есімге көмекшi сөздің тіркесуі арқылы

d)

Екі сан есімнің тіркесуі арқылы

e)

Сан есімнің түбір тұлғасы арқылы

36.

Сөйлемдегi туынды қимыл мағыналы сөздердің жасалу жолын табыңыз. - Тараңдар! Басылыңдар! - деп айқай салды.

a)

Бiрiгу

b)

Синтетикалық тәсiл

c)

Есiм сөз бен етiстiктiң тiркесуi

d)

Қосарлану

e)

Елiктеу сөз бен етiстiктiң тiркесуi

37.

Эмоциялы-экспрессивтi мәндi туынды қимыл мағыналы сөздерді табыңыз.

a)

Мақтансы, ақынсы

b)

Молай, көбей

c)

Ата, өрте

d)

Толық, қызық

e)

Тықыршы, шоршы

38.

«Мақтану, менменсiну» мәнді туынды қимыл мағыналы сөздерді табыңыз.

a)

Өрте, сына

b)

Ақынсын, кiсiмсiн

c)

Әңгiмелес

d)

Ағала, атала

e)

Қулан, ұялшақтан

39.

Септік жалғауының көнеруі арқылы жасалған үстеу сөз қатысқан сөйлемді белгілеңіз.

a)

Колхоз ауылын ертеден басқарып отырған (С.Жүнісов).

b)

Сансыз көкек сұңқылдап, көктем келді ертелеп (Қ.Аманжолов).

c)

Былайша балықшыға қолқа салды (Ө.Тұрманжанов).

d)

Дарқанбай жаздай суда жүреді (І.Жансүгіров).

e)

Сырдың бойын күндіз көру ғанибет (С.Мәуленов).

40.

Үстеу сөзжасамындағы өнімді тәсіл.

a)

Лексикалық

b)

Аналитикалық

c)

Семантикалық

d)

Синтетикалық

e)

Аралас тәсіл

41.

Сөзжасамның өнімділік-өнімсіздік сипаты дегеніміз не?

a)

Сөзжасам үлгісінің жаңа сөз жасау мүмкіндігін, потенциалын айқындайды да, олардың сапалық сипаты болып саналады.

b)

Сөзжасамның синтетикалық тәсілі.

c)

Тілде белгілі сөзжасам үлгісі бойынша немесе оның бір түрі арқылы қанша сөз жасалғанын айқындайтын сандық сипаты болып саналады.

d)

Сөзжасам тәсілдері мен үлгілері арқылы жасалған жаңа туындылардың сөйлеу процесінде қолданылу жиілігі.

e)

Сөзжасам мен морфологияның сандық-сапалық байланысы.

42.

Қай ғалымның пікірі: «...сөзжасам тәсілдері арқылы жасалған жаңа туындының грамматикалық сипаттары арқылы бір сөз табына қатысы я соған жатуы екінші дәрежедегі құбылыс, ал бірінші дәрежедегі тілдік құбылыс белгілі тәсілдер арқылы жаңа лексикалық мағыналы сөздің тууы»?

a)

Е.Жанпейісов

b)

С.Исаев

c)

Ы.Маманов

d)

Н.Оралбай

e)

С.Нұрханов

43.

Түркі синкретизмі тілдік құбылысы дегеніміз не?

a)

Синоним сөздер

b)

Есім сөздер

c)

Әрі есім, әрі етістік ретінде жұмсалған көне тарихи сөздер

d)

Мағыналары қарама-қарсы сөздер

e)

Түркі тіліндегі ортақ дыбыстар

44.

Адамның түрлi психикалық жай-күйiне қатысты туынды қимыл мағыналы сөздерді жасайтын жұрнақтарды табыңыз.

a)

-ай, -ей

b)

-ла, -ле

c)

-ыра, -іре

d)

-лан, -лен

e)

-лат, -лет

45.

Үй жабдықтарына қатысты туынды сөздерді табыңыз.

a)

Адалбақан, жүкаяқ, асадал

b)

Алтыбақан, түскиіз, текемет

c)

Баспахана, шайхана, жатақхана

d)

Кемпірауыз, сүргі, балға

e)

Қарақат, киікоты, меңдуана

46.

Қимыл мағыналы сөздерді тудырушы өнiмсiз жұрнақтарды табыңыз.

a)

-ғыз, -гiз, -ыс

b)

-лат, -лет, -дат

c)

-ал, -ел, -ыл, -л

d)

-ла, -ле, -шы, -шi

e)

-сы , -сi, -ық, -iк

47.

Қай ғалымның пікірі: «Ал кітап-ша, бөлім-ше, сарай-ша, сандық-ша немесе сұр-ша, ұзын-ша, толық-ша, ақ-ша (қар) т.б. сөздердегі -ша қосымшасын жаңа сөз тудырып тұр деу қиындау, өйткені бұл жерде -ша қосымшасы өзі жалғанған түбірдің лексикалық мағынасын бүтіндей өзгертіп жіберген жоқ, қосымшалы сөз бүтіндей жаңа мағыналы туынды емес, бұрынғы түбір білдіретін мағынаны бүтіндей өзгертіп жібермеген, тек оған қосымша реңдік мән үстеген...»?

a)

А.Салқынбай

b)

С.Исаев

c)

С.Нұрқанов

d)

Б.Қасым

e)

Н.Оралбай

48.

Мысалдағы асты сызылған туынды сөздің жасалу тәсілін белгілеңіз. Мен – ойыншы көбелек, Көрінген гүлді құшамын (М.Жұмабаев).

a)

Семантикалық-аналитикалық

b)

Аналитикалық

c)

Лексика-семантикалық

d)

Синтетикалық-аналитикалық

e)

Синтетикалық

49.

Сөйлемдегі синтетикалық тәсілмен жасалған туынды сөздерді табыңыз. Сақып самаурынға су құйып ұсақталған ағашты ойға қалап, жандырды (Б.Майлин).

a)

Сақып

b)

Ұсақталған

c)

Ағашты

d)

Құйып

e)

Самаурынға

50.

«Қазіргі қазақ тілінің сөзжасам жүйесі» (Алматы, 1989) монографиясының авторлары.

a)

М.Балақаев, А.Қалыбаева, Қ.Есенов, Н.Оралбаева, С.Нұрқатов.

b)

С.Исаев, Ж.Исаева, Л.Жаналина.

c)

Ы.Маманов, С.Исаев, Е.Ж

Similar Resources on Wayground

Әдебиет бойынша тест

50 questions

Әдебиет бойынша тест

quiz

Worksheet

•

1st Grade

96-144 (Дидактика 50)

50 questions

96-144 (Дидактика 50)

quiz

Worksheet

•

1st - 5th Grade

жас ерекшелік 51-100

50 questions

жас ерекшелік 51-100

quiz

Worksheet

•

1st - 5th Grade

Жүктілік және гинекология бойынша тест 100-154 болу керек

51 questions

Жүктілік және гинекология бойынша тест 100-154 болу керек

quiz

Worksheet

•

1st Grade

тутынушы 2

50 questions

тутынушы 2

quiz

Worksheet

•

1st Grade

51-100

50 questions

51-100

quiz

Worksheet

•

1st Grade

экономика вопросы

55 questions

экономика вопросы

quiz

Worksheet

•

1st - 5th Grade

психология 200-250

53 questions

психология 200-250

quiz

Worksheet

•

1st Grade