wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

YaDA uchun HO‘AT fanidan test

Total questions: 76

Worksheet time: 3hrs 32mins

Name
Class
Date
1.

Artikulyatsiya usuliga ko‘ra undosh fonemalarning guruhlanishi qaysi qatorda to‘g‘ri ko‘rsatilgan?

a)

lab-lab, sirg‘aluvchi, jarangli, shovqinli.

b)

til oldi, portlovchi, jarangli, shovqinli

c)

til oldi dorsal, til oldi alveolar

d)

portlovchilar, sirg‘aluvchilar, affrikat

2.

Qaysi qatorda fonologik va fonetik cho‘ziqlikka to‘g‘ri ta’rif berilgan?

a)

fonetik cho‘ziqlik ikkilamchidir, u ma’no ajratmaydi. Fonologik cho‘ziqlik esa birlamchi bo‘lib, ma’no ajratish xususiyatiga ega.

b)

fonetik cho‘ziqlik ma’no ajratish vazifasini bajaradi. Fonologik cho‘ziqlikda bu xususiyat yo‘q.

c)

fonetik cho‘ziqlik individual hodisa bo‘lib, har bir kishi talaffuzida o‘zgacha bo‘ladi, fonologik cho‘ziqlik esa barcha kishilarda bir xildir.

d)

fonetik cho‘ziqlik birlamchi, fonologik cho‘ziqlik esa ikkilamchi cho‘ziqlik sanaladi.

3.

Fonema nima?

a)

Tilda o‘zidan yuqori bo‘lgan birliklarni farqlashga xizmat qiluvchi tilning eng kichik birligi

b)

Tildagi qo‘shimchalarning turlari va ularning etimologiyasini tahlil etadi va o‘rganadi.

c)

Til birliklari o‘rganuvchi eng kichik qism

d)

Tilning dialektologiya bo‘limini o‘rganadi va tahlil qiladi.

4.

Fonetikaning anatomik-fiziologik aspektida nimalar o‘rganiladi?

a)

tovushning biologik asosi

b)

tovushning fizik tabiati

c)

tovushning balandligi

5.

Vokalizm tizimiga oid ma’lumotlar to‘g‘ri ko‘rsatilgan qatorlarni aniqlang:

a)

hozirgi o‘zbek tili vokalizmida unli fonemalar yo‘g‘onlik-ingichkalik (orqa qator va old qator) belgilari asosida fonologik zidlani h hosil qilmaydi. Qadimgi turkiy va eski turkiy tillarda esa bunday zidlani sh bo‘lgan

b)

qadimgi turkiy tilda unli fonemalarning yo‘g‘onlik va ingichkalik belgilari asosida zidlani shi bo‘lmagan. Hozirgi o‘zbek adabiy tili vokalizmida esa zidlani shing bu turi bor

c)

qadimgi turkiy va eski turkiy tillarda 7 ta unli bo‘lgan. Hozirgi o‘zbek tilida esa 9 ta unli bor

d)

qadimgi turkiy va eski turkiy tillarda 6 ta unli bo‘lgan. Hozirgi o‘zbek tilida esa unlilar miqdori 8-9 taga yetgan

6.

Fonologiya qanday fan?

a)

fonetikaning yuqori bosqichi. U tilning tovush materiyasi taraqqiyotini va shu materiyaning fonologik sistemaga uyushish qonuniyatlarini hamda tildagi vazifalarini tadqiq qiladi. U fonetik-fonologik birliklarning til mexanizmidagi rolini, ijtimoiy mohiyatini o‘rganadi.

b)

fonetikaning yuqori bosqichi. U tilning tovush materiyasi taraqqiyotini va shu materiyaning fonologik sistemaga uyushish qonuniyatlarini hamda tildagi vazifalarini tadqiq qiladi.

c)

tilshunoslikning bir bo‘limi. U fonetik-fonologik birliklarning til mexanizmidagi rolini, ijtimoiy mohiyatini o‘rganadi.

d)

tovush va harf o‘rtasidagi munosabatlar tizimini tadqiq qiluvchi fan. U fonetik-fonologik birliklarning yozuvda ifodalanishi masalalari bilan shug‘ullanadi.

7.

Fonema qatori nima?

a)

bir fonemaning turli pozitsiyadagi ko‘rinishlari (ottenkalari).

b)

o‘zaro zidlashish munosabatida bo‘lgan ikki fonema

c)

bir farqlamish belgisi asosida uyushib kelgan oppozitsiyalar qatori.

d)

bir xil integral belgiga ega bo‘lgan bir necha fonema.

8.

Fonemalarning integral belgilari qaysi qatorda to‘g‘ri ko‘rsatilgan?

a)

fonemalarning farqlanmaydigan belgilari

b)

fonemalarning kuchsiz pozitsiyadagi ko‘rinishlari

9.

Fonemalarning differensial belgilarini qaysi qatorda to‘g‘ri ko‘rsatilgan?

a)

fonemalarning farqlanadigan belgilari.

b)

fonemalarning kuchsiz pozitsiyadagi ko‘rinishlari.

c)

fonemalarning kuchli pozitsiyadagi ko‘rinishlari.

d)

fonemalarning so‘z tarkibida bir-biriga moslashgan ko‘rinishlari.

10.

Fonemaga berilgan qaysi ta’rif to‘g‘ri?

a)

so‘z va morfemalarning tovush qobig‘ini farqlash orqali ularning ma’nolarini tafovutlash vazifasini bajaradigan eng kichik segment birlik

b)

nutq tovushlarining kombinator omillar ta’sirida o‘zgar gan ko‘rinishlari

c)

nutq tovushlarining pozitsion omillar ta’sirida o‘zgar gan ko‘rinishlari

d)

nutq tovushlarining fizik-akustik komponentlari

11.

Grafema nima?

a)

Muayyan tilning yozuv tizimidagi eng kichik funksional birlik.

b)

Fonemaning ifoda plani, fizik-akustik tabiati.

c)

Leksemaning ifoda plani.

d)

Leksemaning ifoda va mazmun rejalari.

12.

Fonetikaning obyektini nima?

a)

tilning tovush tomoni, fonetik qurilishi.

b)

talaffuz me’yorlari.

c)

tovushning fizik tabiati.

d)

tovushning nutqdagi ishtiroki.

13.

Orfografiya prinsiplari nima?

a)

Imlо qoidalarining tuzilishiga asos bo‘lgan tamoyillar.

b)

Imlо qoidalari.

c)

Imlо qoidalarining yozma nutqdagi ahamiyati.

d)

Imlо qoidalari va talaffuz me’yorlari o‘rtasidagi aloqalar tizimi.

14.

Majlis va jurnal so‘zlarining yozilishi qaysi prinsipga asoslangan?

a)

Grafik prinsipga

b)

Fonetik prinsipga.

c)

Fonematik-morfologik prinsipga.

d)

Tarixiy-an’anaviy prinsipga.

15.

Qiyosiy fonetika nimani tadqiq qiladi?

a)

qardosh va noqardosh tillarning fonetik tizimlaridagi umumiy (farqlanmaydigan) va xususiy (farqlanadigan) xususiyatlarni aniqlaydi

b)

muayyan bir tilning nutq tovushlarini o‘zaro qiyoslab, ulardagi umumiy va farqli belgilarni aniqlaydi.

c)

segment va supersegment birliklarni o‘zaro qiyoslab, ulardagi umumiy va xususiy jihatlarni aniqlaydi.

d)

fonetik va fonologik birliklarni o‘zaro qiyoslab, ulardagi umumiy va xususiy jihatlarni aniqlaydi.

16.

Eksperimental fonetika nimani tadqiq qiladi?

a)

nutq tovushlarining fizik-akustik va artikulyatsion jihatlarini maxsus asboblar yordamida tadqiq qiladi.

b)

tillar o‘rtasidagi aloqalar ta’sirida sodir bo‘ladigan fonetik hodisalarni.

c)

segment va supersegment birliklar o‘rtasidagi aloqadorlikni.

d)

fonetik va fonologik birliklarni o‘zaro qiyoslab, ulardagi umumiy va xususiy jihatlarni aniqlaydi.

17.

Hozirgi o‘zbek adabiy tilida jarangsiz juftga ega jarangli undoshlar soni nechta?

a)

8 ta

b)

9 ta

c)

6 ta

d)

7 ta

18.

So‘z o‘zagidagi oxirgi unli yoki undoshning tushish hodisasi qanday ataladi?

a)

apakopa

b)

prakopa

c)

sinerezis

d)

reduksiya

19.

Fonetika birliklarining tildagi vazifalari qaysi qatorda to‘g‘ri ko‘rsatilgan?

a)

so‘z va morfemalarning fonetik qiyofasini shakllantiradi, ularning ma’nosi va mazmunini “tanib olish” va “eslab qolish” uchun xizmat qiladi

b)

tovushni shakllantiradi va tovushning turlarini belgilaydi

c)

bo‘g‘inni shakllantiradi va bo‘g‘in ma’nosini anglab olish imkonini beradi

d)

so‘zni shakllantiradi va so‘zning ma’nosini anglab olish imkonini beradi

20.

Leksemaning ifoda planidagi asosiy hodisa nima?

a)

Fonetika birliklarning ma'lum tartibda joylashuvidan tarkib topgan fonetik so‘z

b)

Nutq tovushlari

c)

Bo‘g‘in.

d)

Urg'u

21.

Leksemalarning ishlatilish doirasiga ko‘ra lug‘aviy birliklar (so‘zlar) qanday guruhlanadi?

a)

Umumxalq lug‘aviy birliklar, dialektal lug‘aviy birliklar, kasb-hunar leksikasi, ijtimoiy dialektlarga xos so‘zlar

b)

O‘zbekcha so‘zlar, umumturkiy so‘zlar, tojik-fors so‘zlari, arabcha so‘zlar.

c)

Rus tili orqali o‘zlashtirilgan baynalmilal so‘zlar.

d)

Ilmiy uslubga xoslangan so‘z va atamalar.

22.

Leksemaning semantik tarkibi tilshunoslikning qaysi bo‘limida o‘rganiladi?

a)

Semasiologiyada.

b)

Fonetikada.

c)

Morfologiyada.

d)

Sintaksisda.

23.

Diaxron leksikologiya tilining lug'at boyligini qaysi nuqtayi nazardan o‘rganadi?

a)

Muayyan til lug'at boyligining tarixiy taraqqiyotini aniqlash nuqtayi nazaridan

b)

Muayyan til lug'at boyligining statik holatini tavsiflash nuqtayi nazaridan

c)

Muayyan til lug'at boyligining ijtimoiy-dialektal qatlamlarni aniqlash nuqtayi nazaridan

d)

Ikki tilning lug'at boyliklarini o‘zaro qiyoslash nuqtayi nazaridan

24.

So‘z o‘zlashtirishning qanday usullari bor?

a)

O‘zicha olish va kalkalab olish

b)

Leksik va grammatik usullari

c)

Fonetik va orfoepik usullari

d)

Jonli muloqot orqali o‘zlashtirish

25.

Leksemaning mazmun planidagi asosiy hodisa nima?

a)

Leksik ma'no.

b)

Stilistik bo‘yoq

c)

Stilistik belgi

d)

Integral sema

26.

Semantik tarkibida bir necha leksik ma'no bo‘lgan leksemalar qanday so‘zlar sanaladi?

a)

Polisemantizmlar (bir necha ma'noga ega bir so‘z).

b)

Omonimlar (ma'nosi har xil, shakli bir xil so‘zlar).

c)

Sinonimlar (bir ma'no atrofida birlashgan bir necha so‘z).

d)

Monosemantizmlar (bir manoli so‘zlar).

27.

So‘zlarning konnotativ, ya’ni ifoda semasini tilshunoslik qaysi bo‘limida o‘rganiladi?

a)

Fonologiyada

b)

Etimologiyada

c)

Leksikografiyada

28.

“Hozirgi o‘zbek tili” kursining bo‘limlari qaysi qatorda to‘g‘ri ko‘rsatilgan?

a)

fonetika va fonologiya, grafika va orfografiya, orfoepiya, leksikologiya, frazeologiya, leksikografiya, morfologiya, so‘z yasalishi, sintaksis, punktuatsiya.

b)

fonetika va fonologiya, grafika va orfografiya, orfoepiya, til tarixi, frazeologiya, akustik fonologiya, tilshunoslik asoslari

c)

fonetika va fonologiya, grafika va orfografiya, dialektologiya, semasiologiya, morfologiya, sintaksis, leksikologiya, onomasiologiya.

d)

fonetika va fonologiya, areal lingvistika, tilshunoslikka kirish, semiotika, grammatika, onomastika, morfologiya, leksikografiya.

29.

Kontekstual sinonimlar deb qanday sinonimlarga aytiladi

a)

nutq va konteksta ma’nolari jihatdan bir-birining o‘rnida ishlatila oluvchi sinonimlar

b)

o‘zaro uslubiy bo‘yoq jihatdan farqlanuvchi sinonimlar.

c)

ma’no ottenkalari va uslubiy bo‘yoqdorligi bilan farq qiluvchi sinonimlar

d)

bir-biriga aslida sinonim bo‘lmasa-da, bir matn doirasida bir ma’noni ifodalsh uchun xizmat qiladigan sinonimlar

30.

Semema tarkibidagi semalarning vazifasini ko‘rsating.

a)

A) Atash, ifoda, funksional

b)

B) Uslubiy, atash, farqlash

c)

C) Pragmatik, sintagmatik, sintaktik

d)

D) Atash, pragmatik, sintaktik

31.

An’naviy semantika nimani o‘rganadi?

a)

An’naviy semantika so‘z va gaplarning ma’nosini o‘rganadi.

b)

An’naviy semantika faqat fonetika qonuniyatlarini o‘rganadi.

c)

An’naviy semantika so‘zlarning grammatik tuzilishini o‘rganadi.

d)

An’naviy semantika faqat urg‘u va intonatsiyani o‘rganadi.

32.

Semasiologiya qaysi bo‘lim tarkibiga kiradi?

a)

semiotika

b)

grammatika

c)

frazeologiya

d)

leksikologiya

33.

Leksemaning mazmuniy mundarijasi qanday tarkibdan iborat?

a)

Sememenning semik tarkibi

b)

Leksemaning leksik tarkibi

c)

Fonemaning tovush tarkibi

d)

Morfemaning morf tarkibi

34.

Nutq birligiga xos bo‘lgan arxaik so‘zni toping.

a)

juzv

b)

zot

c)

mohiyat

d)

kull

35.

Nutqdan tashqarida hech qanday zid ma’no anglatmay, faqat matnning o‘zida antonimlik hosil qiladigan antonimlar… antonimlardir.

a)

kontekstual

b)

o‘zakkdosh

c)

Fiziologik

d)

lug‘aviy

36.

Komponent tahlil metodning vazifasi nima?

a)

So‘z ma’nosini tarkibiy qismlarga ajratish va ularni har tomonlama o‘rganish

b)

So‘z ma’nosiga mos variantlarini topish

c)

Tilshunoslikni aloqa aralashuvi jarayonidagi imo ishora, mimika, nutq vaziyatni o‘rganish

d)

So‘zlarni tahlil qilish

37.

Qo‘llanishi ma’lum bir territoriya bilan chegaralangan so‘zlar qanday nomlanadi?

a)

dialektizmlar

b)

neytral so‘zlar

c)

terminlar

d)

arxaizmlar

38.

Lug‘aviy ma’noga ega bo‘lmagan birlikni ko‘rsating

a)

fonema

b)

so‘z turkumi

c)

morfema

d)

leksema

39.

Zamonaviy qatlam deb qanday so‘zlarga aytiladi?

a)

hozirgi faol ishlatiluvchi so‘zlarga

b)

o‘zbek tili lug‘at boyligiga kiruvchi barcha so‘zlarga

c)

zamonaviy so‘zlarga

d)

qadimgi ishlatiladigan so‘zlarga

40.

Quyidagi gaplardan qaysi birida diaxron va sinxron yasalishga ko‘ra farqlanuvchi so‘zlar mavjud?

a)

Ular bog‘da o‘ynashdi.

b)

Kitobxonlar kutubxonaga keldi.

c)

O‘qituvchi dars o‘tmoqda.

d)

Do‘stlar birga sayr qilishdi.

41.

Murakkab qo‘shma gap berilgan qatorni toping.

a)

A) Aqling bo‘lsa biron narsani o‘rgan, chunki o‘quvsiz aqil ko‘ylaksiz tan, yoyinki beg‘iyofa odamdir, axir, ilmni aqlning yuzi, deyishadi-ku!

b)

B) Kelgusi taraqqiyot zamini shu – hamma kompyuterni ishlata bilishi va undan foydalanа olishi shart.

c)

C) Tun qop-qorong‘i, lekin iliq: mayin qor ularni oppoq qilib yasantirgan.

d)

D) Avvalbekning otasi holdan ketib, qonsirab, yiqilib-surilib bo‘lsa ham, granatani uloqtirish uchun qulochni baralla yozdi.

42.

Ko‘p ma’noli ot yasovchilarni aniqlang.

a)

-lik, -chi, -ma

b)

–loq, -chi, -kash

c)

-lik, -gi, -li

d)

–ma, -chilik, -xon

43.

O‘zlashgan sifat yasovchi qo‘shimchalarni toping.

a)

–kor, -parvar, -ba

b)

-lik, -loq, -ma

c)

–be, -chi, -kash

d)

-ser, -gi, -li

44.

Bir morfonologik struktura tarkibida o‘zaro almashinib turuvchi fonema qatori ...

a)

Morfonema

b)

Grafema

c)

Sintagma

d)

Leksikema

45.

Parchalamoq, sayqal bermoq, randalamoq, sindirmoq, o‘chirmoq fe’llari ...

a)

Natijali faoliyat fe’llari

b)

Tafakkur fe’llari

c)

Munosabat fe’llari

d)

Harakat fe’li

46.

Quyidagi fe’l birikmalarining qaysilari sintetik-analitik shaklda?

a)

o‘qib chiqdi, ayta boshladi, borgan ekan

b)

o‘qidi, aytdi, bordi

c)

o‘qib, aytib, borib

d)

chiqdi, boshladi, ekan

47.

Qaysi gapda ikkilamchi nom ishtirok etgan?

a)

Men nechun sevaman O‘zbekistonni?

b)

Majburan qilingan yaxshilikning qimmati yo‘q.

c)

Sharqda sizlash qadimiy odatlardan biridir.

d)

Bugun ma’naviyat, mafkura davlat siyosati darajasiga ko‘tarildi.

48.

Ushbu so‘zlarning qaysilari yasama so‘z?

a)

1,2,3,4,5

b)

1,2,3,5,6

c)

2,3,4,5,6

d)

2,4,5,6,7

49.

Kengaytiruvchi so‘zni kengayuvchi so‘z bilan bog‘lovchi quyidagi vositalardan qaysilari ayrim hollarda ifodalanmasligi mumkin?

a)

barcha javoblar to‘g‘ri

b)

tushum kelishigi qo‘shimchasi

c)

qaratqich kelishigi qo‘shimchasi

d)

egalik qo‘shimchasi

50.

Gapda sira, aslo, zinhor, birorta ham kabi so‘zlar ishtirok etgan bo‘lsa, kesim qanday shaklda bo‘ladi?

a)

tasdiq

b)

inkor shaklida

c)

tasdiq va inkor shaklida

d)

berilgan so‘zlar egaga bog‘langaligi sababli kesimning shakliga aloqasi yo‘q

51.

Kutilmagan xabar eshitishi natijasida taajjub bildirib, aynan gapni yoki uning biror bo‘lagini takrorlash natijasida qanday gap hosil bo‘ladi?

a)

so‘roq gap

b)

darak gap

c)

buyruq gap

d)

so‘roq-buyruq gap

52.

Ajratilgan bo‘laklar uyushiq bo‘laklardan qaysi xususiyatlariga ko‘ra farqlanadi?

a)

bir predmetning ikki xil nomi bo‘lishi bilan

b)

bir xil grammatik shaklda bo‘lishi bilan

c)

bir xil so‘roqqa javob bo‘lishi bilan

d)

bir xil grammatik vositalari bilan

53.

Shaxsi ma'lum gaplarda egani anglatib turuvchi grammatik shakl asosan qaysi?

4 lines
54.

1-, 2-shaxsni ko‘rsatuvchi olmoshlar: ________

a)

men, sen, biz, siz

b)

ular, u, bu, shu

c)

siz, ular, bu, shu

d)

men, ular, bu, shu

55.

Egalik qo‘shimchasi: ________

a)

-im, -ing, -i, -imiz, -ingiz, -lari

b)

-lar, -lik, -chi, -siz, -dan, -ga

c)

-da, -ni, -ga, -dan, -siz, -chi

d)

-chi, -lik, -siz, -dan, -lar, -ga

56.

Kesimga berilgan: ________

a)

fe'l

b)

ot

c)

sifat

d)

son

57.

"Inversiya" atamasi qaysi qatorda to‘g‘ri izohlangan?

a)

gapda so‘zlar tartibining o‘zgarishi

b)

Gapda eganiing uyushib kelishi

c)

gapda kesimning fe‘lidan boshqa so‘zlar bilan ifodalanishi

d)

gapda so‘zlarning otlashishi

58.

Nutqda qanday gap yakka holda qo‘llanmaydi?

a)

atov gaplar

b)

to‘liqsiz gaplar

c)

shaxssiz gaplar

d)

shaxsi ma'lum gaplar

59.

Qo‘shma gap tarkibidagi sodda gaplarni o‘zaro biriktiruvchi vositalar qaysi qatorda to‘liqroq aks etgan?

a)

bog‘lovchilar, ko‘makchilar, ayrim fe‘l shakllari, yuklamalar, ohang

b)

bog‘lovchilar

c)

yuklamalar

d)

fe‘lning shart mayli, ravishdosh, sifatdosh, harakat nomi shakllari, ohang

60.

Sifat turkumi egalik kategoriyasi UGM sini qanday tarzda xususiylashtiradi?

a)

Egalik qo‘shimchalari orqali

b)

Fe’l shakllari orqali

c)

Ko‘plik qo‘shimchalari orqali

d)

Rang belgilari orqali

61.

Qaysi hodisa bilan bog‘liq ravishda so‘zning ham lug‘aviy, ham grammatik ma'nolari o‘zgaradi?

a)

So‘z yasalishi bilan

b)

So‘zlarni turlash bilan

c)

So‘z o‘zgarishi bilan

d)

So‘zlarni tuslash bilan

62.

So‘z turkumlari qanday tasniflanadi?

a)

Semantik, morfologik, sintaktik jihatdan

b)

Semantik, frazeologik, sintaktik jihatdan

c)

Semantik, morfemik, sintaktik jihatdan

d)

Semantik, morfologik, ishoraviy

63.

O‘timli fe'llar berilgan qatorni belgilang.

a)

A) ber, o‘qi, qo‘y, ol

b)

B) bo‘l, qayt, chiq, tuz

c)

C) uxlа, tur, kel, yoz

d)

D) qara, qidir, o‘qit, ishlа

64.

Ot turkumi egalik kategoriyasi UGM sini qanday tarzda xususiylashtiradi

a)

«keyingi otni oldingi so‘zga bog‘lash va mansublik, xoslik ma’nosini ifodalash» tarzida xususiylashtiradi

b)

«egalik affiksi o‘zi birikkan so‘zning boshqa so‘z bilan bog‘lanishida ishlatilishi” tarzida xususiylashtiradi

c)

«oldingi otni keyingi fe’lga vositali to‘ldiruvchi va hol vazifasida bog‘lash» tarzida xususiylashtiradi

d)

«oldingi otni keyingi fe’lga o‘rin-payt holi va vositasiz to‘ldiruvchi vazifasida bog‘lash» tarzida xususiylashtiradi

65.

Shaxs-son kategoriyasining UGMsi ...

a)

«ega valentligini muayyanlashtirish orqali gap kesimini shakllantirishda ishtirok etish»

b)

«kesimdan anglashilgan voqilikning borliqqa munosabatini ifodalash va gap kesimini shakllantirishda ishtirok etish»

c)

«Payt valentligiga ta’sir etish orqali kesimini shakllantirishda ishtirok etish va undan anglashilgan voqilikning nutq momentiga munosabatini ifodalash»

d)

«tasdiq, inkor ma’nolarini ifodalash bilan gap kesimini shakllantirishda ishtirok etish, uning hol valentligiga ta’sir qilish»dir.

66.

Kesimlik kategoriyasining ma’nolari:

a)

tasdiq/inkor, mayl, zamon, shaxs, son, kesimini shakllantirish va uni gapning egasi va hol bilan bog‘lash

b)

tasdiq, mayl, zamon, shaxs ma’nosi

67.

So‘zlarning semantik tasnifi qanday guruhlarga ajraladi?

a)

mustaqil lug‘aviy ma’noli, nomustaqil lug‘aviy ma’noli, lug‘aviy ma’nosiz so‘zlar

b)

o‘zgaruvchi leksemalar, o‘zgarmas leksemalar.

c)

gap bo‘lagi bo‘lishga xoslanmagan, gap bo‘lagi bo‘lishga xoslangan, sintaktik aloqa vositasi bo‘lishga xoslangan so‘zlar

d)

o‘zgaruvchi leksemalar, lug‘aviy ma’nosiz so‘zlar (ko‘makchi, bog‘lovchi, yuklama)

68.

O‘zbek tilshunosligida qanday grammatik kategoriyalar mavjudligi tan olinadi?

a)

Nisbat kategoriyasi. O‘zgalovchi kategoriyasi. Harakat tarzi kategoriyasi. Bo‘lishli-bo‘lishsizlik kategoriyasi. Son kategoriyasi. Daraja kategoriyasi. Kelishik kategoriyasi. Egalik kategoriyasi. Kesimlik kategoriyasi.

b)

Son kategoriyasi. Daraja kategoriyasi. Kelishik kategoriyasi. Egalik kategoriyasi. Kesimlik kategoriyasi. Zamon kategoriyasi Mayl kategoriyasi

c)

Nisbat kategoriyasi. O‘zgalovchi kategoriyasi. Harakat tarzi kategoriyasi. Bo‘lishli-bo‘lishsizlik kategoriyasi. Shaxs-son kategoriyasi Tasdiq-inkor kategoriyasi Egalik kategoriyasi. Kesimlik kategoriyasi

d)

Nisbat kategoriyasi. O‘zgalovchi kategoriyasi. Harakat tarzi kategoriyasi. Bo‘lishli-bo‘lishsizlik kategoriyasi. Ravishdosh kategoriyasi. Sifatdosh kategoriyasi. Harakat nomi kategoriyasi. Egalik kategoriyasi. Kesimlik kategoriyasi.

69.

Darslik va qo‘llanmalarda sifatning nechta LMGsi ajratiladi va ular qaysilar?

a)

9 ta LMG ajratiladi: 1.Xususiyat bildiruvchi sifatlar. 2.Holat bildiruvchi sifatlar. 3.Shakl bildiruvchi sifatlar. 4.Rang-tus bildiruvchi sifatlar. 5.Maza-ta’m bildiruvchi sifatlar. 6.Hid bildiruvchi sifatlar. 7.O‘lchov bildiruvchi sifatlar. 8.O‘rin bildiruvchi sifatlar. 9.Payt bildiruvchi sifatlar.

b)

7 ta LMG ajratiladi.

70.

Quyidagi sifatlar turlarini sanab bering:

a)

1. Xususiyat bildiruvchi sifatlar. 2. Holat bildiruvchi sifatlar. 3. Shakl bildiruvchi sifatlar. 4. Rang-tus bildiruvchi sifatlar. 5. Maza-ta’m bildiruvchi sifatlar. 6. Hid bildiruvchi sifatlar. 7. Payt bildiruvchi sifatlar.

b)

1. Fe’l turlari. 2. Son turlari. 3. Ot turlari. 4. Sifat turlari.

c)

1. O‘rin bildiruvchi sifatlar. 2. Son bildiruvchi sifatlar. 3. Fe’l bildiruvchi sifatlar. 4. Holat bildiruvchi sifatlar.

d)

1. Rang bildiruvchi sifatlar. 2. Shakl bildiruvchi sifatlar. 3. Fe’l bildiruvchi sifatlar. 4. Son bildiruvchi sifatlar.

71.

Ushbu LMG turlarini sanab bering.

a)

1. Tabiiy holat bildiruvchi sifatlar. 2. Jismoniy holat bildiruvchi sifatlar. 3. Ruhiy holat bildiruvchi sifatlar. 4. Iqtisodiy holat bildiruvchi sifatlar. 5. Harorat holatini bildiruvchi sifatlar. 6. Tozalik holatini bildiruvchi sifatlar. 7. Eskilik, yangilik holatini bildiruvchi sifatlar. 8. Ho‘l-quruqlik holatini bildiruvchi sifatlar. 9. Tinch va notinch holatini bildiruvchi sifatlar. 10. Yetilganlik holatini bildiruvchi sifatlar.

b)

1. Oziq-ovqat mahsulotlari turlari. 2. Kimyoviy elementlar. 3. Geografik joy nomlari.

c)

1. Ranglar va ularning turlari. 2. O‘simliklar va hayvonlar. 3. Mashhur shaxslar nomlari.

d)

1. Sport turlari. 2. Musiqa asboblari. 3. Avtomobil markalari.

72.

Grammatik ma’no deganda nimani tushunasiz? Quyidagi javoblardan to‘g‘risini tanlang:

a)

A) til (fonetik, leksik, morfologik va sintaktik) birliklarning bevosita nutqni shakllantiruvchi umumlashma abstrakt ma’nolari tushuniladi.

b)

B) lisoniy birliklar grammatik ma’nodan xoli qilinsa, u nutqqa tayyor bo‘lmay qolishi tushuniladi

c)

C) uning juda ko‘p lisoniy birliklarga birday tegishli, umumiy ekanligi nazarda tutiladi.

d)

D) grammatik shakllanmagan leksemalarning lisoniy mohiyatida mavjud bo‘lishi ham, grammatik shakl yoki grammatik qoliplar yordamida ifodalanishi ham mumkinligi tushuniladi.

73.

Egalik kategoriyasining umumiy grammatik ma’nosi nimadan iborat?

a)

keyingi so‘zni oldingi so‘zga bog‘lash

b)

keyingi so‘zni oldingi fe’lga bog‘lash

c)

oldingi so‘zni keyingi so‘zga bog‘lash

d)

oldingi mustaqil so‘zni keyingi mustaqil so‘zga bog‘lash

74.

Ot so‘z turkumi, unga xos grammatik kategoriya (xususiyat)lar, otlarning yasalishi, ot yasovchi qo‘shimchalar tilshunoslikning qaysi bo‘limida o‘rganiladi?

a)

morfologiya

b)

morfologiya va sintaksis

75.

Qaysi hodisa bilan bog'liq ravishda so'zning ham lug'aviy, ham grammatik ma'nolari o'zgaradi:

a)

So'z yasalishi bilan

b)

So'zlarni turlash bilan

c)

So'z o'zgarishi bilan

d)

So'zlarni tuslash bilan

76.

Hozirgi o'zbek tilida fonetik jihatdan qayerning shevasi asos qilib olingan?

a)

Toshkent

b)

Samarqand

c)

Xorazm

d)

Farg'ona

Similar Resources on Wayground

Common questions in Spanish

75 questions

Common questions in Spanish

quiz

Worksheet

•

KG - University

Practice TEST lesson 8 SPA 2 2H

75 questions

Practice TEST lesson 8 SPA 2 2H

quiz

Worksheet

•

8th Grade - University

Vocabulario Taller 10

80 questions

Vocabulario Taller 10

quiz

Worksheet

•

6th Grade - Professio...

Spanish Review June 8th

80 questions

Spanish Review June 8th

quiz

Worksheet

•

KG - University

Translation Quiz

74 questions

Translation Quiz

quiz

Worksheet

•

10th Grade - University

LIRYKA

76 questions

LIRYKA

quiz

Worksheet

•

University

ALIMENTAÇÃO (ХАРЧУВАННЯ)

72 questions

ALIMENTAÇÃO (ХАРЧУВАННЯ)

quiz

Worksheet

•

1st Grade - Professio...