Worksheets1. ТАҚЫРЫП
Total questions: 95
Worksheet time: 48mins
Денсаулықты сақтайтын орта – бұл:
адамның физикалық және функционалдық жағдайын жақсартуға ықпал ететін орта
адамның жалпы жағдайын қалыпқа келтіруге ықпал ететін орта
адамның физикалық, рухани және әлеуметтік әл-ауқатына ықпал ететін орта
адамның өмір салтын қалыпқа келтіруге ықпал ететін орта
науқастың ұйқысын мен тәбетін жақсартуға ықпал ететін орта
«Салауатты өмір салты» бағдарламасы 2008–2019 жылдарға қай құжат негізінде бекітілген:
Халық денсаулығын сақтау туралы заң
ҚР ДСМ бұйрығымен
Қазақстан Республикасы Үкіметінің қаулысымен
жергілікті кеңес шешімімен
Салауатты өмір салтын енгізу туралы заңмен
Денсаулық – бұл:
адамның еңбекке қабілеттілігін анықтайтын және оның үйлесімді дамуын қамтамасыз ететін бірінші және ең маңызды қажеттілігі
толық физикалық, рухани және әлеуметтік әл-ауқат жағдайы
өмірдің басты құндылығы, ол адамның қажеттіліктер иерархиясында ең жоғары сатыда тұрады
адам бақытының маңызды құрамдас бөлігі және әлеуметтік-экономикалық дамудың жетекші шарты
барлық жауаптар дұрыс
Физикалық денсаулық – бұл:
ағзаның барлық мүшелері мен жүйелерінің қалыпты қызмет етуімен сипатталатын табиғи жағдай
ойлау деңгейі мен сапасымен, зейін мен жадтың дамуымен, эмоционалдық тұрақтылық дәрежесімен, ерік-жігер қасиеттерінің дамуымен сипатталады
еңбекке саналы қатынас, мәдениет қазыналарын меңгеру, әдетғұрыптарға және зиянды әдеттерге белсенді қарсылық
ойлау деңгейі мен сапасы, зейін мен жадтың дамуы, эмоционалдық тұрақтылық дәрежесі, ерік-жігер қасиеттерінің дамуы
тыныс алу жиілігінің жағдайы мен деңгей
Денсаулықтың түрлері:
физикалық
психикалық
адамгершілік
барлық жауаптар дұрыс
дұрыс жауап жоқ
Салауатты өмір салты – бұл:
А) адамдардың денсаулығын сақтау мен жақсартуға бағытталған өмір сүру тәсілі
Б) шылым шегу
В) төмен қозғалыс белсенділігі
Г) алкоголизм
Д) нашақорлық
Адамға нақты ортада физикалық, рухани және әлеуметтік әл-ауқат қамтамасыз ететін жеке мінез-құлық жүйесі – бұл:
жеке денсаулық
салауатты өмір салты
зейін мен жадты дамыту
денсаулықтың объективті көрсеткіштері
алдын алу шаралары
Ойлау процесі, қоршаған ортаны тану, өзімен, отбасымен, достарымен және қоғаммен келісімде өмір сүру қабілеті – бұл:
рухани денсаулық
физикалық денсаулық
әлеуметтік денсаулық
тұрмыстық денсаулық
қимылдық денсаулық
ДДҰ бойынша денсаулықтың қанша пайызы өмір салтына байланысты:
55%
20%
5%
10%
90%
ПМСП деңгейінде профилактикалық және емдеу шараларын біріктіру кезінде қандай сұрақтарға көбірек көңіл бөлінеді:
профилактикалық
алдын алу
емдік
қимыл белсенділігінің әсеріне
жас пен хоббиге
Салауатты өмір салтының құрамдас бөлігі:
барлық жауаптар дұрыс
еңбек пен демалыстың дұрыс тәртібі
жеткілікті қимыл белсенділігі
зиянды әдеттердің болмауы
толыққанды және дұрыс тамақтану
Салауатты өмір салтының құрамдас бөлігі:
зиянды әдеттердің болмауы
жеткіліксіз қимыл белсенділігі
нашақорлық
жеке гигиенаны сақтамау
Адамға өз денсаулығын бақылауды арттыруға және оны жақсартуға мүмкіндік беретін процесс:
денсаулықты нығайту
жеткіліксіз қимыл белсенділігі
жеке гигиенаны сақтамау
ұйқының бұзылуы
барлық жауаптар дұрыс
Денсаулықты нығайтуға ықпал ететін факторлар:
зиянды әдеттерден арылу
қимылдық және физикалық белсенділік
еңбек пен демалыс тәртібі
ұтымды тамақтану
барлық жауаптар дұрыс
Тәулігіне тісті неше рет тазалау ұсынылады:
күніне 2 рет: таңертең және кешке ұйықтар алдында
әр тамақтан кейін
1 рет – түнде
1 рет – таңертең
тісті тазалау міндетті емес
Денсаулық үшін тәуліктік қимыл белсенділігінің көлемі:
1,3–1,8 сағ
20 мин
5 мин
40 мин
15 сағ
Зиянды әдеттерге төмендегілердің қайсысы жатады?
Темекі шегу
Спортпен шұғылдану
Дұрыс тамақтану
Кітап оқу
Физикалық белсенділік төмендегенде:
энергия шығыны артады
тіндердің қанмен қамтамасыз етілуі, оттегі жеткізілуі нашарлайды
бұлшықеттер үлкейеді
сүйектердің құрылымы өзгереді
сүйектер морт болады
Есірткі құралдары мен психотроптық заттарға байланысты әрекеттер үшін жаза мына баптармен анықталады:
Қылмыстық кодекс
Азаматтық кодекс
Отбасы кодексі
Әлеуметтік кодекс
Ұжымдық кодекс
Ең қажетті және толыққанды күнделікті демалыс түрі:
тыныш ұйқы
ұзақ физикалық жаттығулар
ұзақ қашықтыққа жүгіру
ауыр жұмыс
психикалық жүктемелер
Жеке гигиенаға жатады:
дене гигиенасы
ауыз қуысы гигиенасы
киім гигиенасы
аяқ киім гигиенасы
барлық жауап дұрыс
Салауатты өмір салтын қалыптастыру әдістері:
пациенттің мәселелерін анықтау
инфекциялық емес ауруларға тексеру
лекция өткізу
лекциямен бірге профилактикалық кеңес беру
барлық ауруларды емдеу
Жеке адамның мәдениет пен құндылық жүйесі аясындағы өмірлік жағдайын қабылдауы, мақсаттары, үміттері, нормалары мен уайымдарына сәйкес келуі — бұл:
өмір сапасы
денсаулық
ауру
денсаулықты нығайту
профилактика
Салауатты өмір салтын насихаттау (ЗОЖ):
адамдарға денсаулықты сақтау және нығайту жолдары туралы ақпарат беру
адамдардың денсаулығын сақтау мен жақсартуға бағытталған өмір сүру тәсілі
ағзаның барлық мүшелері мен жүйелерінің қалыпты қызметімен қамтамасыз етілген табиғи жағдайы
өмірдің басты құндылығы, адамның қажеттіліктер иерархиясындағы ең жоғары саты
денсаулыққа аса зиян келтірмейтін әдеттерді насихаттау
Салауатты өмір салтын қалыптастыру
халықты кең ауқымды акцияларға тарту, аурулардың алдын алу және қауіп факторларымен күрес бойынша халықаралық күндерді өткізу
бұқаралық ақпарат құралдарымен жұмыс жүргізу
ақпараттық-ағартушылық материалдарды тарату
барлық жауап дұрыс
дұрыс жауап жоқ
Салауатты өмір салтына жол берілмейді:
алкоголь ішу
көкөністерді пайдалану
жемістерді пайдалану
спортпен айналысу
ұйқының жеткіліксіздігі
Сыртқы әсерлерге ағзаның жауап реакциясы ретінде пайда болатын кернеу жағдайы:
иммунитет
стресс
әдет
ауру
фактор
Салауатты өмір салтына кіреді:
қоршаған ортаны қорғау
еңбек жағдайларын жақсарту
білікті медициналық көмектің қолжетімділігі
жеке гигиенаны сақтау
барлық жауап дұрыс
Өмір сапасы – бұл:
тіршілік ету жағдайлары мен денсаулық күйінің үйлесімі
адамның және халықтың қажеттіліктерінің қанағаттануына қоятын бағасы
физикалық әл ауқат
психикалық әл ауқат
барлық жауап дұрыс
Күн тәртібі дегеніміз:
күнделікті істерді орындау тәртібі
белгілі бір ережелерді қатаң сақтау
күнделікті істердің уақыт бойынша бөлінуі
адамның еңбегін, ұйқысын, тамақтануын және демалысын қамтитын өмірдің белгіленген тәртібі
барлық жауап дұрыс
Гиподинамия – бұл:
денсаулық мәселелерін шешуге бағытталған қимыл белсенділігі
адамның шамадан тыс қимыл белсенділігі, шаршауға әкелетін
өмір салтына байланысты қозғалыс белсенділігінің шектелуі
денсаулыққа ауыр зиян келтіретін қимыл белсенділігі
жүрек-қантамыр жүйесіндегі тоқыраудың алдын алуға арналған белсенділік
Негізгі қимылдық қасиеттер:
икемділік, белгілі бір төзімділік, күштік және жылдамдық қасиеттері
спорттық командалық ойындарды ойнау қабілеті
100 метрді 10 секундта жүгіріп өту қабілеті
дене шынықтыру нормативтерінен «өте жақсы» баға алу
ыстық уақытта ұзақ қашықтыққа жүгіру қабілеті
Нашақорлық кезінде:
психикалық тәуелділік пайда болады
физикалық тәуелділік пайда болады
иммунитет төмендейді
барлық жауап дұрыс
дұрыс жауап жоқ
Өсіп келе жатқан ағзаның тамақтану рационында шектеу керек өнімдер:
көкөністер
жармалар, нан
ет, балық
тәттілер мен майлы тағамдар
жемістер мен құс еті
Алкогольдің адам ағзасына әсері:
нейрондарды бұзады
бүйрек жасушаларын бұзады
асқазан жарасын тудырады
бауыр жасушаларын бұзады
барлық жауап дұрыс
Қазіргі әлемде қауіпті жағдайлардың пайда болу ықтималдығы неге артты:
Өмір сүру ұзақтығының ұлғаюына байланысты
Көп адамдардың зиянды әдеттеріне байланысты
Техникалық құралдардың көбеюіне байланысты
Өмір сүру ұзақтығының қысқаруына байланысты
Қарт адамдардың көбеюіне байланысты
Толық қауіпсіз өмір сүру бар ма:
Ия
Жоқ
Тек жас шақта ғана болады
Тек ұзақ жасаушылар әрқашан қауіпсіздікте болады
Қауіпсіз өмір сүрудің практикалық мысалдары жоқ
Жеке адамның қауіпсіздігі мен әл-ауқатын не қамтамасыз етеді:
Салауатты өмір салты
Қоршаған орта
Әлеуметтік орта
Науқастарды уақытылы емдеу
Медициналық көмекті ұйымдастыру
Қазіргі әлемде ұлттық қауіпсіздікті не қалыптастырады:
Әр адамның қауіпсіздік саласындағы білімдері, дағдылары мен іскерлігі
Мемлекеттің сыртқы саясаты
Мемлекеттің ішкі саясаты
Мемлекетаралық қатынастар
Қазақстандағы медициналық көмекті ұйымдастыру
Жеке қауіпсіз өмір сүру мәдениетіне не кіреді:
Саналы мінез-құлық және оған жауапты көзқарас
Қауіпті эпидемиологиялық жағдайдың салдарын алдын ала болжай білу
Қауіпті жағдайда өзін дұрыс ұстау қабілеті
Салауатты өмір салтын ұстану және денсаулықты нығайту жолдарын білу
Барлық нұсқалар дұрыс
Адамның психикалық және физиологиялық қасиеттерін сақтау мен дамыту, жұмысқа қабілеттілікті және әлеуметтік белсенділікті оңтайлы деңгейде ұстап тұру және өмірді барынша ұзарту процесі:
Адам денсаулығы
Адамның жүктемесі
Адамның жағдайы
Шаршау
Жұмыс қабілеттілігі
Қозғалыс белсенділігі ағзаға қалай әсер етеді:
Өмірлік күштерді және функционалдық мүмкіндіктерді арттырады
Өмір жылдарын азайтады
Өмір сүру ұзақтығын қысқартады
Төзімділікті және жұмыс қабілетін төмендетеді
Психиканы тұрақсыз етеді
Табиғатты, қоршаған ортаны және жеке денсаулықты сақтауға жауапкершілікті не тудырады:
Білім және мектептің ықпалы
Мектеп пен ата-ананың ықпалы
Салауатты өмір салты және ол туралы білім
Жақсы және қымбат тағам
Ұзақ демалыс және аз қозғалу
Ұзақ өмір сүру немесе ұзақ жасаушылық — бұл:
Орташа өмір сүру ұзақтығынан едәуір асып кететін жасқа жетумен сипатталатын әлеуметтік-биологиялық құбылыс
Ең қысқа өмір ұзақтығы
Ұзақ уақыт бойы ауыратын адамдар
Пациенттердің диспансерлік бақылауда болуы
Диагноздары өмір бойы өзгермейтін науқастар
Гериатрия — бұл:
Өлім туралы ғылым
Қартаю заңдылықтары туралы ғылым
Бактериялардың тіршілігін зерттейтін ғылым
Адамның әдеттерін зерттейді
Ағзадағы патологиялық процестер туралы ғылым
Ұзақ жасаушылар — бұл адамдар:
100 жастан асқан адамдар
90 жастан асқан адамдар
70 жасқа дейінгі барлық адамдар
50 жастан асқан пациенттер
55 жасқа дейінгі пациенттер
Инфекциялардың алиментарлық жолмен берілуі — бұл:
Микроорганизмдердің тыныс алу жолдары арқылы ағзаға енуі
Микроорганизмдердің ауыз арқылы түсіп, жұтылуы
Микроорганизмдердің тері мен шырышты қабық арқылы енуі
Микроорганизмдердің маса немесе бит шағуы арқылы енуі
Қан құю кезінде ағзаға түсуі
Тағамдық токсикоинфекцияларды не шақырады:
Гельминттер
Протейлер
гемолитикалық стрептоккок
түрлі микробтар стафилаккок
антибиотиктер
Стафилококкты тағамдық токсикоинфекцияның инкубациялық кезеңінің ұзақтығы:
6 сағатқа дейін
Бір апта
Шамамен бір ай
Шамамен жарты жыл
10-15 күн
Тағамдық токсикоинфекцияның негізгі клиникалық белгілері:
Жөтел, түшкіру, мұрын арқылы тыныс алудың бұзылуы
Жүрек айну, құсу, эпигастрий аймағындағы ауырсыну, сұйық нәжіс, іштің кебуі
Терідеі бөртпе және бүкіл денедегі қышу
Ұзаққа созылатын ентігу
Тәбеттің артуы
Тағамдық токсикоинфекциялар басқа аурулардан немен ерекшеленеді?
Қызба пайда болады
Іштің барлық бөлігінде ауырсыну болады
Іш өту мен іш қату болады
ПТИ құсу мен жүрек айнумен, диарея және ағзаның сусыздануымен (дегидратация) жүреді
Бас ауруы және қақырықты жөтел болады
Тағамдық токсикоинфекциялардың қоздырғыштары:
Тірі ағзаларда да, олардан тыс та көбейе алады
Тек тірі ағзалардан тыс көбейе алады
тірі ағзаларда көбейе алмайды
тек тірі ағзалардан тыс көбейеді
ПТИ қоздырғыштары өмір сүре алмайды
Тағамдық токсикоинфекция кезіндегі улану синдромының субъективті белгілеріне жатады:
Тахикардия
Брадикардия
Қызба
Қан қысымының төмендеуі (гипотония)
Әлсіздік
Ботулизм дегеніміз:
Жоғары уытты ботулотоксиндерді қолданудан болатын ауыр улану түрі
Тыныс алу жүйесінің ауруы
Гельминттерден туындайтын ауру
Вертикальді жолмен берілетін ауру
Өте жұқпалы, эпидемия тудыратын ауру
Ботулизм кезінде берілу механизмі:
Тұрмыстық-қатынас жолы
Алиментарлық-тағамдық жол
Су арқылы
Ауа-тамшылы жол
Парентералды жол
Ботулизмнің негізгі клиникалық белгілері:
тұрмыстық қатынас жолы
алиментарлық
су арқылы
парентеральды жол
ауа тамшылы
Ботулизм кезінде өлім себебі:
Жедел тыныс алу жеткіліксіздігі
Бас ауруы және бас айналу
Құсу және іш өту
Сусыздану
Іштің қатты ауыруынан
Сальмонеллез кезіндегі берілу механизмі:
Тұрмыстық-қатынас жолы
Алиментарлық-тағамдық жол
Су арқылы
Ауа-тамшылы жол
Парентералдық жол
Сальмонеллез инфекциясының көзі:
Тек қана науқас адамдар
Дендeрі сау адамдар
Тек жабайы жануарлар
Науқас адамдар және кейбір үй жануарлары
Дендeрі сау жануарлар
Сальмонеллез кезіндегі нәжістің сипаты:
көп мөлшерлі жасыл батпақ лайына ұқсас
ректальді түкіру түрінде
аз мөлшерде
әдеттегідей өзгеріссіз
қан аралас
Холера кезіндегі берілу механизмі:
Тұрмыстық-қатынас жолы
Алиментарлық-тағамдық–су арқылы
Су арқылы
Ауа-тамшылы жол
Парентералды жол
Холера кезінде нәжістің сипаты:
Қара түсті, «мелена» түрінде
Қаны бар, алқызыл қан араласқан
Қорытылмаған тағам кесектері бар
«Күріш қайнатпасы» тәрізді, иіссіз, нәжіс құрамы жоқ
Өте аз мөлшерде, шырыш араласқан
Неліктен холера аса қауіпті инфекцияларға жатады?
Өйткені алиментарлық жолмен беріледі
Кенеттен пайда болып, тез таралады және ауыр өтеді, өлімге әкелуі мүмкін
Барлық жас топтарындағы адамдар ауыра алады
Тек қарт адамдар ауырады
Тыныс алу ағзалары мен ми зақымданады
Холера адам үшін несімен қауіпті және өлім себебі неде:
Өйткені алиментарлық жолмен беріледі
Кенеттен пайда болып, тез таралады және ауыр өтеді, өлімге әкелуі мүмкін
Барлық жас топтарындағы адамдар ауыра алады
Тек қарт адамдар ауырады
Тыныс алу ағзалары мен ми зақымданады
Холера кезінде қандай ағза зақымдалады:
Бұл жедел ішек инфекциясы, асқорыту жолдарын зақымдайды, диарея дамиды
Бұл жедел респираторлық инфекция, тыныс алу ағзалары зақымданады
Бұл вирустық инфекция, бүкіл ағза зақымдалады, жүрек жұмысы төмендейді
Бұл зоонозды ауру, бауыр мен көкбауыр зақымдалып, ас қорыту төмендейді
Бұл вирустық инфекция, қан жүйесін зақымдайды және иммунитет күрт төмендейді
Денсаулық жағдайындағы ауытқулар мен аурулардың алдын алу, даму қаупін төмендетуге бағытталған медициналық және медициналық емес сипаттағы шаралар жүйесі
профилактика
денсаулық
СӨС насихаты
сауалнама
анықтау
Жұқпалы аурулардың медициналық емес профилактикасына жататын шаралар:
қоршаған табиғи ортаны қорғау
халықтың санитарлық-эпидемиологиялық аман-саулығын қамтамасыз ету
дәрілік заттармен қамтамасыз ету
вакцинация жүргізу
қолжетімді дәрілерді шығару
Медициналық профилактика түрлері:
жеке, топтық және популяциялық
негізгі және қосалқы
негізгі және басты
мемлекеттік және қалалық
мектептік
Жеке профилактика жүргізіледі:
жеке индивидтермен
жас ерекшелігі бойынша топтармен
ұқсас белгілері мен қауіп факторлары бар адамдар топтарымен
халықтың үлкен топтарымен
колледж студенттері тобымен
Топтық профилактика жүргізіледі:
жеке индивидтермен
бүкіл ел халқы арасында
ұқсас белгілері мен қауіп факторлары бар адамдар топтарымен
халықтың үлкен топтарымен
студенттермен
Популяциялық профилактика дегеніміз не және ол кімге бағытталған:
қауіп-қатер критерийлеріне байланыстысыз таңдалған белгілі бір топтарға бағытталған
жас ерекшелігі бойынша топтармен
ұқсас белгілері мен қауіп факторлары бар адамдар топтарымен
халықтың үлкен топтарымен
жеке адамдармен дара жүргізіледі
Профилактика түрлері:
алғашқы, екінші және үшінші
негізгі және қосымша
1 және 2 деңгейлі
1, 2 және 3 категориялы
бірінші және екінші ретті
Алғашқы профилактика – бұл:
аурулардың даму қаупі факторларының пайда болуын және әсерін ескертуге бағытталған шаралар жүйесі (вакцинация, еңбек пен демалыстың ұтымды режимі, дене белсенділігі, қоршаған ортаны қорғау және т.б.)
белгілі бір аурудың дамуын болдырмауға, сондай-ақ созылмалы аурулардың бастапқы сатысындағы науқастарға жүргізілетін профилактика
аурудың өршу мерзімін баяулату, ремиссия уақытын ұзарту үшін жүргізілетін профилактика
созылмалы аурулары бар науқастарға арналған
операция алдындағы науқастар мен тексеру алдындағы науқастарға арналған
Екіншілік профилактика – бұл:
А) аурулардың даму қаупі факторларының пайда болуын және әсерін ескертуге бағытталған шаралар жүйесі (вакцинация, еңбек пен демалыстың ұтымды режимі, дене белсенділігі, қоршаған ортаны қорғау және т.б.)
Б) белгілі бір аурудың дамуын болдырмауға, сондай-ақ созылмалы аурулардың бастапқы сатысындағы науқастарға жүргізілетін профилактика
В) адам ағзасына зиянды факторлардың әсерін төмендету шараларын қабылдау
Г) созылмалы аурулары бар науқастарға арналған
Д) диагнозы анықталмаған науқастарға арналған
Үшіншілік профилактика – бұл:
А) аурулардың даму қаупі факторларының пайда болуын және әсерін ескертуге бағытталған шаралар жүйесі (вакцинация, еңбек пен демалыстың ұтымды режимі, дене белсенділігі, қоршаған ортаны қорғау және т.б.)
Б) белгілі бір аурудың дамуын болдырмауға, сондай-ақ созылмалы аурулардың бастапқы сатысындағы науқастарға жүргізілетін профилактика
В) адам ағзасына зиянды факторлардың әсерін төмендету шараларын қабылдау
Г) созылмалы аурулары бар науқастарға арналған
Д) ұзақ өмір сүретіндерді анықтау мақсатында жүргізіледі
Алғашқы профилактика шараларына жататындар:
маммография және жасырын қанға нәжісті талдау
жүйке түтігінің даму кемшіліктерін болдырмау үшін фолий қышқылын тағайындау
миокард инфарктісінен кейін кардиолог дәрігерінің жиі консультациялары
Медициналық қызметкер мен пациенттің/пациенттердің бар мәселелерді өзара талқылауы және сауықтыру бойынша нақты ұсыныстарды әзірлеуі – бұл:
профилактикалық кеңес беру
сауалнама
ақпараттық-ағартушылық материалдар
тексеру
дұрыс жауап жоқ
Алғашқы профилактикаға кіреді:
атмосфералық ауаның сапасын жақсарту
ауыз су сапасын жақсарту
тамақтану сапасын жақсарту
еңбек жағдайларының сапасын жақсарту
барлық жауаптар дұрыс
Алғашқы профилактикаға кіреді:
салауатты өмір салтын қалыптастыру
оқу орнына немесе жұмысқа қабылдану кезіндегі профилактикалық тексерулер
скрининг жүргізу
вакцинация
барлық жауаптар дұрыс
Екіншілік профилактикаға кіреді:
салауатты өмір салтын қалыптастыру
оқу орнына немесе жұмысқа қабылдану кезіндегі профилактикалық тексерулер
денсаулық жағдайының динамикасын бағалау мақсатында диспансерлік медициналық тексерулер жүргізу
вакцинация
барлық жауаптар дұрыс
Екіншілік профилактикаға кіреді:
пациенттер мен олардың отбасыларына нақты ауруға немесе аурулар тобына байланысты білім мен дағдыларды үйрету
денсаулық жағдайының динамикасын бағалау мақсатында диспансерлік медициналық тексерулер жүргізу
профилактикалық емдеу курстарын және нысаналы сауықтыруды жүргізу
денсаулық жағдайындағы өзгеріске психологиялық-медициналық бейімдеу жүргізу
емдеу курстарын және реабилитация жүргізу
Үшіншілік профилактикаға кіреді:
пациенттерді қалпына келтіру және әлеуметтік бейімдеу, рецидивтердің санын, олардың ұзақтығын, ауырлығын азайту, аурудың өршу мерзімін баяулату мақсатында жүргізіледі
оқу орнына немесе жұмысқа қабылдану кезіндегі профилактикалық тексерулер
вакцинация
атмосфералық ауаның сапасын жақсарту
ауыз су сапасын жақсарту
Патологиялық жағдайларды, ауруларды және олардың даму қаупі бар факторларды ерте (уақытылы) анықтау мақсатында жүргізілетін медициналық тексеру:
профилактикалық медициналық тексеру
анамнез жинау
профилактикалық кеңес беру
вакцинация
ауруға диагноз қою
Профилактикалық медициналық тексерудің мақсаты:
халықтың мүгедектікке және мезгілсіз өлімге негізгі себеп болып табылатын созылмалы ауруларды анықтау
профилактикалық емдеу курстарын және мақсатты сауықтыру жүргізу
жағдай өзгерген кезде медициналық-психологиялық бейімделуді жүргізу
салауатты өмір салтын қалыптастыру
мамандандырылған ем жүргізу
Пациенттің дәрігерлік тағайындауларды орындауға бейілділігін арттыру және аурудың қаупін төмендетуге ықпал ететін мінез-құлық дағдыларын қалыптастыру үшін ақпарат беру және оқыту процесі:
профилактикалық кеңес беру
профилактикалық тексеру
скрининг
вакцинация
ауруды емдеу
Профилактикалық кеңес берудің құрамдас бөліктері:
пациентті оның созылмалы ауруларға қауіп факторлары туралы хабардар ету
пациентті зиянды әдеттерден бас тартуға белсенді әрекет етуге ынталандыру
пациентті тәжірибелік дағдыларға үйрету
пациентті дәрігерлік ұсыныстарды сақтауға ынталандыру
пациентті оңалтуды жүргізуге үйрету
Профилактикалық оқыту кеңес берудің түрлері:
қысқаша және тереңдетілген
1 және 2 деңгейлі
негізгі және қосымша
басты және негізгі
алғашқы және көп мәртелік
Тереңдетілген профилактикалық кеңес беру қанша уақытқа созылады?
45 минут
2 сағат
3 сағат
15 минут
5 минут
«Пациент мектебі» дегеніміз:
белгілі бір ауруы бар адамдарға топтық профилактикалық кеңес беру
тек жас пациенттерге жеке профилактикалық кеңес беру
көпшілікке профилактикалық кеңес беру
балаларға профилактикалық кеңес беру
барлық келгендерге профилактикалық кеңес беру
1-ші денсаулық тобына жататындар:
науқастар: динамикалық бақылауды қажет ететін тұлғалар
іс жүзінде сау адамдар
соңғы 2 жыл ішінде асқынусыз жедел және созылмалы ауруы бар тұлғалар
қауіп факторлары жоқ сау адамдар: шағымы жоқ
3-ші денсаулық тобына жататындар:
қауіп факторлары жоқ сау адамдар: шағымы жоқ және анамнезінде немесе тексеруде созылмалы аурулары жоқ
іс жүзінде сау адамдар
соңғы 2 жыл ішінде асқынусыз жедел және созылмалы аурулары бар тұлғалар
науқастар: динамикалық бақылауды, емдеуді және сауықтыруды қажет ететіндер
барлық жауаптар дұрыс
2-ші денсаулық тобына жататындар:
қауіп факторлары жоқ сау адамдар
шағымы жоқ және анамнезінде, тексеруде созылмалы аурулары анықталмағандар
соңғы 2 жыл ішінде асқынусыз жедел және созылмалы ауруы бар тұлғалар
науқастар: динамикалық бақылауды қажет ететіндер
науқастар: емдеуді және сауықтыруды қажет ететіндер
Жеке гигиена дегеніміз:
жұқпалы аурулардың алдын алу үшін ережелер тізімі
аурулардың алдын алу бойынша медициналық шараларды орындай
денсаулықты нығайтуға ықпал ететін гигиеналық ережелер жиынтығы
міндетті медициналық шаралардың тізімі
балалар мен ересектер үшін міндетті емес рәсім
Профилактика жүйесіндегі бастапқы буын:
медициналық профилактика орталығының дәрігерлері
учаскелік педиатрлар мен хирургтар
БМСК (первичная медико-санитарная помощь) – медбикелер, дәрігерлер және ФАП фельдшерлері
тек медициналық орталық дәрігерлері
профилактикалық іс-шараларды тек халықтың өзі жүргізеді
Оқу орындарындағы медициналық профилактикалық іс-шараларға жатады:
әртүрлі ауруларға қарсы вакцинация
білім алушылармен ағартушылық жұмыс
дене шынықтыру-сауықтыру жұмысын тиімді ұйымдастыру
білім алушыларды уақытылы емдеуді ұйымдастыру
барлық жауаптар дұрыс
